Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)

Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015 (Luận văn thạc sĩ)

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ VIỆT NAM

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS ĐINH QUANG HẢI

HÀ NỘI, 2018

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu ghi trong luận văn là trung thực Những kết luận khoa học của luận văn chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Hà Nội, ngày 28 tháng 03 năm 2018

Tác giả luận văn

Mai Thu Hằng

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1.Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Tình hình nghiên cứu đề tài 3

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 5

3.1 Mục đích nghiên cứu của đề tài luận văn 5

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài luận văn 5

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 5

4.1 Đối tượng nghiên cứu 5

4.2 Phạm vi nghiên cứu 5

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 6

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của Luận văn 6

7 Kết cấu của luận văn 6

Chương 1 KHÁI QUÁT CHUNG VÀ THỰC TRẠNG TÌNH HÌNH KINH TẾ - XÃ HỘI HUYỆN NGA SƠNTRƯỚC NĂM 1995 8

1.1 Vài nét về mảnh đất, con người huyện Nga Sơn 8

1.1.1 Đặc điểm về địa lý, dân cư 8

1.1.2 Đặc điểm về văn hóa truyền thống 10

1.1.3 Đặc điểm về kinh tế huyện Nga Sơn trong lịch sử 11

1.2 Tình hình kinh tế - xã hội huyện Nga Sơn từ năm 1986 đến trước năm 1995 13

1.2.1 Những năm đầu thực hiện đường lối đổi mới của Đảng (1986 - 1995) 13 1.2.2 Khái quát về kinh tế huyện Nga Sơn từ 1986 đến năm 1995 16

Tiểu kết chương 1 21

Chương 2 CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU NGÀNH KINH TẾ HUYỆN NGA SƠNTỪ NĂM 1995 ĐẾN NĂM 2015 23

2.1 Chủ trương về chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của Đảng bộ huyện Nga

Sơn từ năm 1995 đến năm 2015 23

2.2 Thực hiện chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của huyện Nga Sơn từ năm 1995 đến năm 2015 28

2.2.1 Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của huyện từ năm 1995 đến năm 2005 28

2.2.2 Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của huyện từ năm 2006 đến năm 2015 42

Tiểu kết chương 2 56

Chương 3 NHẬN XÉT VÀ MỘT SỐ KINH NGHIỆM CỦA HUYỆN NGA SƠN VỀ CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU NGÀNH KINH TẾ TỪ NĂM 1995 ĐẾN NĂM 2015 58

3.1 Nhận xét 58

3.1.1 Đánh giá kết quả chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn 58

3.2 Tác động của chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế đến tình hình văn hóa - xã hội huyện Nga Sơn 60

3.2.1 Với giáo dục - đào tạo 60

3.2.2 Với y tế 61

3.2.3 Đối với công tác giải quyết việc làm và chính sách người có công 62

3.2.4 Đối với hoạt động văn hóa thông tin, thể dục thể thao 64

3.3 Một số kinh nghiệm rút ra từ quá trình chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của huyện Nga Sơn từ năm 1995 đến 2015 66

Tiểu kết chương 3 73

KẾT LUẬN 75

TÀI LIỆU THAM KHẢO 78

PHỤ LỤC 83

Cơ cấu kinh tế Công nghiệp hóa, hiện đại hóa Đảng Cộng sản Việt Nam Hội đồng nhân dân

Hợp tác xã Kinh tế - xã hội Mặt trận Tổ quốc Nghị quyết Phó giáo sư, tiến sĩ Quyết định

Thể dục thể thao Tiến sĩ

Trung ương Trung học phổ thông Trung học cơ sở Tiểu thủ công nghiệp

Xã hội chủ nghĩa, Tư bản chủ nghĩa Xây dựng cơ bản

Uỷ ban nhân dân

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Số lượng gia súc, gia cầm và sản lượng thịt hơi xuất chuồng 32

Bảng 2.2 Số lượng thủy sản từ năm 2001 đến năm 2005 34

Bảng 2.3 Diện tích và cây sản lượng có hạt từ năm 2006 đến năm 2009 43

Bảng 2.4 Các chỉ tiêu kinh tế - xã hội huyện Nga Sơn (2010 – 2014) 55

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 2.1 Chuyển dịch cơ cấu kinh tế của huyện Nga Sơn từ năm 2001 đến năm 2005 42Biểu đồ 2.2 Tỉ trọng công nghiệp từ năm 2006 đến năm 2015 51Biểu đố 2.3 Chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ năm 2011 đến năm 2015 56

1

MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài

Trong những năm qua, dưới tác động của cuộc cách mạng khoa học công nghệ và xu hướng quốc tế hóa thì công nghiệp hóa hiện đại hóa có ý nghĩa quan trọng đối với các nước, trong đó có Việt Nam Thực hiện đường lối đổi mới kinh tế của Đảng và Nhà nước, cơ cấu kinh tế Việt Nam đã và đang chuyển dịch theo hướng CNH, HĐH và hội nhập kinh tế quốc tế Những kết quả chuyển dịch cơ cấu kinh tế chính là một mắt xích quan trọng đưa đến thành tựutrong tăng trưởng kinh tế của Việt Nam hiện nay

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhằm đẩy nhanh quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá và phân công lao động xã hội, xã hội hoá lực lượng sản xuất, phát triển kinh

tế hàng hoá, tạo nhiều việc làm, tăng khối lượng và giá trị sản phẩm hàng hoá, dịch

vụ, nâng cao mọi mặt đời sống của nhân dân Vì vậy, chuyển dịch cơ cấu kinh tế là nội dung quan trọng để phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước để đưa đất nước nhanh thoát khỏi tình trạng lạc hậu, chậm phát triển trở thành một đất nước văn minh, hiện đại

Thanh Hóa là tỉnh nằm trong trung tâm kinh tế khu vực Bắc Trung Bộ Tuy có những thuận lợi như vậy nhưng Thanh Hóa vẫn có sự phát triển khó khăn về kinh tế

Do đó, vấn đề chuyển dịnh cơ cấu kinh tế luôn được cấp ủy Đảng, chính quyền tỉnh và các địa phương quan tâm

Đại hội Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa lần thứ XIV đề ra phương hướng nhiệm vụ

tổng quát phát triển đến năm 2000: “Phát huy thành tựu đạt được, tranh thủ thời cơ

thuận lợi, khắc phục khó khăn, tạo ra sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế tích cực, đẩy mạnh công nghiệp hóa - hiện đại hóa theo định hướng xã hội chủ nghĩa, triệt để khai thác và

sử dụng tốt các nguồn lực để đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, bền vững” [3, tr

250]

Thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, Đảng bộ và nhân dân tỉnh Thanh Hóa, cùng với nhân dân cả nước trong nhiều năm qua đã ra sức phát

2

huy tiềm năng, thế mạnh, khắc phục khó khăn, vượt qua thử thách, từng bước chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đạt được nhiều thành tựu to lớn

Huyện Nga Sơn thuộc tỉnh Thanh Hóa, tiếp giáp với huyện Kim Sơn (Ninh Bình), phía nam giáp huyện Hậu Lộc, phía tây giáp huyện Hà Trung và phái đông giáp biển Đông, có vị trí địa lý thuận lợi, truyền thống văn hóa lịch

sử lâu đời rất thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội Cùng với sự phát triển chung của tỉnh Thanh Hóa trong công cuộc đổi mới, cơ cấu kinh tế của huyện Nga Sơn từ sau năm 1995 đã có chuyển biến tích cực, tạo ra bước phát triển cao trên tất cả các mặt kinh tế, xã hội Tỷ trọng nông nghiệp ngày càng giảm, công nghiệp, dịch vụ ngày càng tăng Tuy vậy sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong huyện còn chậm, chưa ổn định, giá trị sản phẩm nông nghiệp còn thấp, sản xuất nông sản hàng hóa còn nhỏ, manh mún Công nghiệp đang trong thời

kỳ phát triển nên còn nhiều hạn chế,… Tình hình đó đặt ra yêu cầu bức thiết phải tiếp tục chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế theo hướng CNH, HĐH của huyện mạnh hơnnhằm đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội

Từ trước đến nay đã có khá nhiều công trình nghiên cứu, bài viết về phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Thanh Hóa nói chung, huyện Nga Sơn nói riêng Song vẫn chưa có công trình nghiên cứu nào toàn diện, có hệ thống về chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành của huyện Nga Sơn từ sau năm 1995 Chính vì vậy, việc nghiên cứu sự chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của huyện Nga Sơn và rút ra những bài họckinh nghiệm là điều cần thiết và có tầm quan trọng đặc biệt đối với địa phương Để góp phần đáp ứng yêu cầu của thực tiễn, tôi chọn

đề tài “Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn (tỉnh Thanh Hóa) từ năm 1995 đến năm 2015” làm đề tài luận văn thạc sĩ, chuyên ngành

Lịch sử Việt Nam

3

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Trong những năm gần đây vấn đề chuyển dịch cơ cấu kinh tế đã được nhiều

cơ quan, nhà khoa học tiếp cận tiêu biểu là các công trình sau đây:

Chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế ở Việt Nam, Nhà xuất bản Khoa học Xã

hội - Hà Nội (2006); Ban tư tưởng - Văn hóa Trung ương và Bộ Nông nghiệp phát

triển nông thôn (2005); Chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa

nền kinh tế quốc dân; Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội; PGS Đỗ Hoài

Nam (1996); Chuyển dịch cơ cấu kinh tế ngành và phát triển mũi nhọn, Nhà xuất

bản Khoa học Xã hội và nhân văn, Hà Nội; TS Đặng Văn Thắng, TS Phạm Ngọc

Dũng (2003); Phan Thanh Phố (1996); Phát triển toàn diện kinh tế - xã hội nông

nghiệp nông thôn Việt Nam, Nhà xuất bản Giáo dục, Hà Nội; Lê Du Phong

(1999); Chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong điều kiện hội nhập với khu vực và thế

Bắc Trung bộ theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóacủa Nguyễn

Văn Bằng (2002), NXB Nông nghiệp, Hà Nội; Một số kinh nghiệm điển

hình về phát triển nông nghiệp nông thôn theo hướng CNH, HĐH của

GS, TS Lưu Văn Sùng (2004)

Nhóm các bài báo khoa học đăng tải trên các tạp chí:

Lê Văn Quang (2011) “Chiến lược để phát triển đất nước bền vững và vượt

qua thách thức theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XI của Đảng” Tạp chí Giáo dục

lý luận chính trị quân sự, số 127; Nguyễn Đình Phan (2005), “Chuyển dịch cơ cấu

kinh tế ngành của Việt Nam”, Tạp chí Kinh tế và phát triển Số 95/2005; Trương

Tuấn Biểu (2011) “Về ba khâu đột phá trong quan điểm, mục tiêu, chiến lược phát

triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020 và phương hướng, nhiệm vụ phát triển đất nước 5 năm 2011 - 2015”, Tạp chí Giáo dục lý luận chính trị quân sự, số 127; Tào Hữu

Phùng (2002), “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả chuyển dịch cơ cấu kinh tế

4

nước ta”, Tạp chí Cộng sản, số 127, (9/2002); Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt

Nam (2014), “Đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn”

Những công trình khoa học ít nhiều có đề cập đến các khía cạnh của chuyển dịch cơ cấu kinh tế cho rằng: Cơ cấu kinh tế có tính khách quan của nó, không thể áp đặt theo ý muốn chủ quan, nên phải vận dụng và tôn trọng tính khách quan trong sự dịch chuyển cơ cấu kinh tế Từ đó có cơ sở bố trí cơ cấu kinh tế của đất nước, của địa phương cho phù hợp giữa các yếu tố trong từng giai đoạn lịch sử nhất định Mọi sự chủ quan nóng vội hoặc bảo thủ trong việc xây dựng một cơ cấu kinh tế hợp lý đều

có thể dẫn đến một hậu quả không thể lường trước được trong sự nghiệp phát triển kinh tế Cơ cấu kinh tế luôn gắn với sự biến đổi phát triển không ngừng của các bộ phận, yếu tố bên trong của nền kinh tế và những mối quan hệ giữa chúng Do đó, muốn có một nền kinh tế phát triển chúng ta phải luôn luôn lựa chọn cho được một

cơ cấu kinh tế hợp lý, phù hợp với quá trình phát triển trong từng giai đoạn lịch sử nhất định Đặc biệt là trong giai đoạn đầu của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội khi các yếu tố của sản xuất còn rất hạn chế, cho nên, ta phải lựa chọn những khâu, những mối quan hệ cần thiết, then chốt, tập trung lực lượng để phát triển, tạo nên sự cân đối thích hợp, nhờ vậy mà có thể nắm lấy những khâu, những mắt xích quan trọng tiếp theo để đưa sự nghiệp đổi mới của đất nước đi tới thắng lợi

Nghiên cứu về quá trình chuyển biến cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn còn đang là một vấn đề khá mới mẻ, mới chỉ được đề cập trong số ít công trình từ những

góc độ chuyên môn khác nhau, mới chỉ có cuốn lịch sử địa phương như: “Lịch sử

Đảng bộ huyện Nga Sơn, tập 2 (1975 – 2010)”, NXB Chính trị quốc gia là công trình

nghiên cứu dưới góc độ lịch sử Đảng nhưng ít nhiều vấn đề kinh tế cũng được đề cập

Có thể nói rằng chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế huyện Nga Sơn từ năm 1995 đến năm 2015 chưa được chuyên sâu nghiên cứu, còn phải được đầu tư thời gian, công sức nhiều hơn

Luận văn đủ ở file: Luận văn full