Đề Ngữ văn Tuyển sinh vào lớp 10 THPT chuyên Lam Sơn Thanh Hóa 2010 2014 (có đáp án)

Đề Ngữ văn tuyển sinh vào 10 THPT chuyên Lam Sơn Thanh Hóa 20102014;SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁĐề thi chính thứcKÌ THI VÀO LỚP 10 THPT CHUYÊN LAM SƠNNĂM HỌC 20132014Môn thi: Ngữ văn(Đề dùng chung cho tất cả thí sinh)Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)Ngày thi: 24 tháng 6 năm 2013Câu 1 (2.0 điểm): Xác định và chỉ ra tác dụng của các biện pháp tu từ được sử dụng trong hai câu thơ sau: “Mặt trời xuống biển như hòn lửa. Sóng đã cài then, đêm sập cửa.” (Trích Đoàn thuyền đánh cá, Huy Cận, Ngữ văn 9, tập 1, NXB GD, 2012)Câu 2 (2.0 điểm): “... Tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng hơn cả. Thật đáng xấu hổ và nhục nhã cho kẻ nào chà đạp lên tình yêu thương đó...” (Trích Mẹ tôi, Et môn đôđơ Amixin, Ngữ văn 7, tập 1, NXB GD, 2012)Hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 30 dòng), trình bày suy nghĩ của em về ý kiến trên.Câu 3 (5.0 điểm): Nỗi đau chiến tranh và sự bất tử của tình yêu qua đoạn trích “Chiếc lược ngà” của Nguyễn Quang Sáng (Ngữ văn 9 Tập 1, NXB GD, 2012).Câu 4 (1.0 điểm): Viết một đoạn văn (khoảng 10 dòng) trình bày suy nghĩ của em về những lời rủ rê của mây và sóng trong đoạn thơ sau: Mẹ ơi, trên mây có người gọi con:“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho đến lúc chiều tà. Bọn tớ chơi với bình minh vàng, bọn tớ chơi với vầng trăng bạc”……Trong sóng có người gọi con:“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn. Bọn tớ ngao du nơi này nơi nọ mà không biết từng đến nơi nao”. (Trích Mây và sóng, R. Tago, Ngữ văn 9, tập 2, NXB GD, 2012)========= Hết =========(Giám thị không giải thích gì thêm) SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁKÌ THI VÀO LỚP 10 CHUYÊN LAM SƠNNĂM HỌC 2013 – 2014HƯỚNG DẪN CHẤMĐỀ CHÍNH THỨCMôn: Ngữ văn (Đề dùng chung cho tất cả thí sinh)Ngày thi 24 tháng 6 năm 2013I. YÊU CẦU CHUNG Giám khảo cần nắm bắt kĩ nội dung trình bày của thí sinh để đánh giá được một cách tổng quát và chính xác, tránh đếm ý cho điểm. Đồng thời cũng cần chủ động, linh hoạt vận dụng cân nhắc từng trường hợp cụ thể. Tinh thần chung nên sử dụng nhiều mức điểm một cách hợp lí theo thang điểm 10. Đặc biệt khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo. Những thí sinh làm bài theo cách riêng nhưng vẫn đáp ứng được những yêu cầu cơ bản vẫn cho điểm. Việc chi tiết điểm số (nếu có) so với biểu điểm phải đảm bảo không sai lệch với hướng dẫn chấm và được thống nhất trong tổ chấm cùng với tổ trưởng chấm.II. ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂMCâu 1 (2.0 điểm)1. Yêu cầu về kĩ năngHọc sinh phải trình bày được dưới dạng một văn bản hoàn chỉnh, diễn đạt trong sáng mạch lạc. 2. Yêu cầu về kiến thứcCần đảm bảo những ý chính sau:Xác định biện pháp tu từ0.5 điểmHai câu thơ sử dụng các biện pháp so sánh và nhân hoáChỉ ra tác dụng 1.5 điểm + “Mặt trời” được so sánh như “hòn lửa” gợi bức tranh cảnh biển vào buổi hoàng hôn ấm áp, rực rỡ. + “Sóng đã cài then, đêm sập cửa”. Biện pháp nhân hoá, gán cho sự vật những hành động của con người (cài then, sập cửa) gợi cảm giác vũ trụ như một ngôi nhà lớn, chuẩn bị đi vào trạng thái nghỉ ngơi. Câu 2 (2.0 điểm)1. Yêu cầu về kĩ năng: Biết cách làm một bài nghị luận xã hội về một vấn đề tư tưởng đạo lí; hệ thống luận điểm rõ ràng, lập luận chặt chẽ, hành văn trong sáng, giàu cảm xúc, hình ảnh. Biết kết hợp các thao tác lập luận, bố cục hợp lí, không mắc lỗi diễn đạt.2. Yêu cầu về kiến thứcCần đáp ứng một số ý chính sau:1. Giải thích vấn đề cần nghị luận0.25 điểm Ý nghĩa câu nói: Khẳng định tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm cao đẹp nhất, thiêng liêng nhất của mỗi người, cần lên án những kẻ không biết trân trọng, nâng niu và gìn giữ tình cảm đó. 2. Luận bàn về vấn đề:1.5 điểmKhẳng định câu nói của Amixin là hoàn toàn đúng đắn.1.25 điểm Lí giải: + Cha mẹ là người sinh thành, chịu bao cực nhọc, vất vả, khó khăn để nuôi dưỡng, dạy dỗ chúng ta trưởng thành. Cha mẹ chính là người yêu thương con nhất, luôn dành cho con những gì tốt đẹp nhất. Chính vì vậy, đối với mỗi người, tình cảm yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm tốt đẹp và thiêng liêng hơn cả. Đó là thứ tình cảm mang tính nhân bản, là cội nguồn của những tình cảm lớn lao khác: tình yêu quê hương, đất nước, lòng nhân ái…+ Người nào không yêu thương, kính trọng cha mẹ không thể là người có nhân cách và phẩm chất tốt đẹp. Đó là những kẻ bị xã hội lên án, phê phán, khinh bỉ… Biểu hiện của tình yêu thương và kính trọng cha mẹ: một ánh mắt, nụ cười, lời nói quan tâm và những việc làm cụ thể, thiết thực khác: chăm ngoan, vâng lời cha mẹ, học giỏi, săn sóc, phụng dưỡng cha mẹ khi già yếu… (lấy dẫn chứng trong thực tế)Ý nghĩa của tình cảm đó đối với mỗi con người: Đem đến niềm vui, niềm hạnh phúc và ý nghĩa cuộc sống cho cha mẹ, tiếp thêm sức mạnh, động lực, niềm tin để mỗi người con có thể vượt qua mọi khó khăn, thử thách, cạm bẫy, hoàn thiện nhân cách và vươn lên trong cuộc sống.Phê phán 0.25 điểm Trong xã hội chúng ta vẫn còn những đứa con bất hiếu, ngược đãi cha mẹ (lấy dẫn chứng trong thực tế). Chóng ta cÇn nghiªm kh¾c phª ph¸n vµ lªn ¸n nh÷ng con ng­êi ®ã. 3. Bài học nhận thức và hành động0.25 điểm Cảm nhận sâu sắc tấm lòng của cha mẹ với bản thân, thể hiện tình cảm yêu thương, kính trọng cha mẹ bằng nhiều việc làm thiết thực…Câu 3 (5.0 điểm)1. Yêu cầu về kĩ năng: Biết cách làm một bài nghị luận văn học; hệ thống luận điểm rõ ràng, lập luận chặt chẽ, hành văn trong sáng, giàu cảm xúc, hình ảnh. Biết kết hợp các thao tác lập luận, bố cục hợp lí, không mắc lỗi diễn đạt.2. Yêu cầu về kiến thứcCần đáp ứng một số ý chính sau:1. Giới thiệu về tác giả Nguyễn Quang Sáng và hoàn cảnh ra đời truyện ngắn “Chiếc lược ngà”.0.5 điểm2. Nỗi đau chiến tranh1.5 điểm Chiến tranh gây ra những tổn thất, mất mát lớn cho mỗi cá nhân, gia đình, đất nước:+ Chiến tranh làm biến dạng khuôn mặt hình hài của ông Sáu.+ Gây cảnh chia li, mất mát: ông Sáu phải rời xa gia đình+ Làm tan nát gia đình: ông Sáu hi hinh+ Tàn phá quê hương Chiến tranh gây nên những tình cảnh éo le, xót xa: yêu cha nhưng bé Thu lại không nhận ra cha.. 3. Sự bất tử của tình yêu2.5 điểm Tình cha con sâu nặng:+ Ông Sáu khao khát mong được gặp con, mong được con gọi là “ba”, dù bé Thu không nhận cha nhưng ông vẫn dịu dàng chăm sóc và yêu thương em; ông luôn nhớ nhung và gửi tất cả tình cảm dành cho con vào chiếc lược tự tay mình làm khi tiếp tục đi chiến đấu. + Tình cảm của bé Thu dành cho cha : em luôn khắc sâu hình ảnh người cha trong tâm trí, nên không thể chấp nhận bất cứ một ai khác làm cha mình (không nhận ông Sáu là ba vì thấy không giống với người trong ảnh); khi nhận ra ba thì dành hết tình cảm, không muốn rời xa...1.5 điểm Tình đồng đội: Bác Ba đồng cảm và chia sẻ với hoàn cảnh éo le của ông Sáu. Trân trọng tình cha con của bạn, bác Ba đã thực hiện lời hứa với ông Sáu lúc ông hi sinh; bác Ba nảy sinh một thứ tình cảm như cha con với bé Thu.0.5 điểm Tình yêu quê hương đất nước: dù lưu luyến với gia đình nhưng ông Sáu vẫn lên đường đúng thời gian khi hết phép, làm nhiệm vụ với đất nước.0.5 điểm4. Mở rộng0.5 điểm Lên án, tố cáo chiến tranh Khẳng định vẻ đẹp tâm hồn và những giá trị tình cảm cao quý, bền vững của con người.Câu 4 (1.0 điểm)1. Yêu cầu về kĩ năng Học sinh phải trình bày được dưới dạng một văn bản hoàn chỉnh, diễn đạt trong sáng mạch lạc. 2. Yêu cầu về kiến thứcCần đảm bảo những ý chính sau: Giới thiệu vài nét về tác giả Tago và bài thơ Mây và sóng0.25 điểm Những lời rủ rê của mây và sóng đều khá hấp dẫn, tượng trưng cho những cám dỗ của cuộc sống (chỉ ra những hình ảnh đẹp, rực rỡ, âm thanh du dương, viễn cảnh được vui chơi thỏa thích, ngao du nhiều nơi…) 0.5 điểm Đoạn thơ thể hiện sự thấu hiểu tâm lý trẻ thơ của Tago khi xây dựng những hình ảnh đẹp lung linh, huyền ảo phù hợp với tâm hồn ngây thơ, trong sáng của tuổi thơ.0.25 điểm.....................................................Hết........................................................SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁĐề thi chính thứcĐề thi gồm có 01 trangKÌ THI VÀO LỚP 10 CHUYÊN LAM SƠNNĂM HỌC 20122013Môn thi: Ngữ văn(Đề chung cho tất cả thí sinh)Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)Ngày thi: 17 tháng 6 năm 2012Câu I (2.0 điểm): 1. Trong những câu thơ sau, trường hợp nào từ “hoa” được sử dụng theo nghĩa gốc, trường hợp nào được sử dụng theo nghĩa chuyển ? a. Mọc giữa dòng sông xanh Một bông hoa tím biếc (Trích Mùa xuân nho nhỏThanh HảiNgữ văn 9, tập2, tr55, NXB Giáo dục, 2008) b. Ngày ngày hàng người đi trong thương nhớ Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân… (Trích Viếng lăng BácViễn Phương Ngữ văn 9, tập2, tr.58, NXB Giáo dục, 2008)2. Xác định hàm ý trong đoạn thơ sau: Con ơi tuy thô sơ da thịtLên đườngKhông bao giờ nhỏ bé đượcNghe con. (Nói với con Y Phương, Ngữ văn 9, Tập 2, tr.73, NXB Giáo dục, 2008)Câu II (2.0 điểm):“Lòng trung thực là chương đầu tiên của quyển sách học làm người” (Hạt giống tâm hồn).Em hãy viết một bài văn nghị luận ngắn (khoảng 30 dòng tờ giấy thi), trình bày suy nghĩ của mình về ý kiến trên.Câu III (6.0 điểm): a. VĂN HỌC VIỆT NAM (5.0 điểm)Cảm nhận của em về bộ mặt thần chết và chân dung người con gái Việt Nam trên dọc đường chiến tranh trong “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh Khuê. b. VĂN HỌC NƯỚC NGOÀI (1.0 điểm)Viết một đoạn văn (10 đến 15 dòng) trình bày cảm nhận của em về tâm trạng nhân vật Tôi trong đoạn trích sau: Nhuận Thổ đứng dừng lại, nét mặt vừa hớn hở vừa thê lương, môi mấp máy nhưng cũng nói không ra tiếng. Rồi bỗng anh lấy một dáng điệu cung kính, chào rất rành mạch: Bẩm ôngTôi như điếng người đi. Thôi đúng rồi Giữa chúng tôi đã có một bức tường khá dày ngăn cách. (Trích Cố hương Lỗ Tấn Ngữ văn 9, tập1, tr.213, NXB Giáo dục, 2008).....................................................Hết........................................................ SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOTHANH HÓAKÌ THI VÀO LỚP 10 THPT CHUYÊN LAM SƠNNăm học: 20122013HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN(Đề chung dành cho tất cả các thí sinh)(Hướng dẫn gồm 03 trang)Yêu cầu chungGiám khảo cần: Nắm bắt kĩ nội dung trình bày của thí sinh để đánh giá được một cách tổng quát và chính xác, tránh đếm ý cho điểm. Vận dụng linh hoạt hướng dẫn chấm, nên sử dụng nhiều mức điểm một cách hợp lí. Đặc biệt khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo...CâuYêu cầu cụ thể cần đạtĐiểmI2.0đ1. a. Từ “hoa” được dùng theo nghĩa gốc. b. Từ “hoa” được dùng theo nghĩa chuyển.2. Xác định hàm ý trong đoạn thơ:+ Hàm ý được suy ra từ những từ ngữ sau: “tuy thô sơ da thịt”; “lên đường”; “Không bao giờ nhỏ bé được”+ Hàm ý: Lời của người cha nhắc nhở con hãy sống như người đồng mình mặc dù rất chân chất, mộc mạc nhưng mạnh mẽ, tự tin vững bước trên đường đời

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HOÁ

Đề thi chính thức

KÌ THI VÀO LỚP 10 THPT CHUYÊN LAM SƠN

NĂM HỌC 2013-2014 Môn thi: Ngữ văn

(Đề dùng chung cho tất cả thí sinh)

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)

Ngày thi: 24 tháng 6 năm 2013

Câu 1 (2.0 điểm):

Xác định và chỉ ra tác dụng của các biện pháp tu từ được sử dụng trong hai câu

thơ sau:

“Mặt trời xuống biển như hòn lửa.

Sóng đã cài then, đêm sập cửa.”

(Trích Đoàn thuyền đánh cá, Huy Cận, Ngữ văn 9, tập 1, NXB GD, 2012)

Câu 2 (2.0 điểm):

“ Tình yêu thương, kính trọng cha mẹ là tình cảm thiêng liêng hơn cả Thật đáng xấu hổ và nhục nhã cho kẻ nào chà đạp lên tình yêu thương đó ” (Trích Mẹ tôi, Et- môn- đô-đơ A-mi-xin, Ngữ văn 7, tập 1, NXB GD, 2012)

Hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 30 dòng), trình bày suy nghĩ của

em về ý kiến trên

Câu 3 (5.0 điểm):

Nỗi đau chiến tranh và sự bất tử của tình yêu qua đoạn trích “Chiếc lược ngà” của Nguyễn Quang Sáng (Ngữ văn 9 - Tập 1, NXB GD, 2012).

Câu 4 (1.0 điểm):

Viết một đoạn văn (khoảng 10 dòng) trình bày suy nghĩ của em về những

lời rủ rê của mây và sóng trong đoạn thơ sau:

Mẹ ơi, trên mây có người gọi con:

“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho đến lúc chiều tà Bọn tớ chơi với bình minh vàng, bọn tớ chơi với vầng trăng bạc”…

…Trong sóng có người gọi con:

“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn Bọn tớ ngao du nơi này nơi nọ mà không biết từng đến nơi nao”

(Trích Mây và sóng, R Ta-go, Ngữ văn 9, tập 2, NXB GD, 2012)

========= Hết =========

(Giám thị không giải thích gì thêm)

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HOÁ

KÌ THI VÀO LỚP 10 CHUYÊN LAM SƠN

NĂM HỌC 2013 – 2014

HƯỚNG DẪN CHẤM

ĐỀ CHÍNH THỨC

Môn: Ngữ văn (Đề dùng chung cho tất cả thí sinh)

Ngày thi 24 tháng 6 năm 2013

I YÊU CẦU CHUNG

- Giám khảo cần nắm bắt kĩ nội dung trình bày của thí sinh để đánh giá

được một cách tổng quát và chính xác, tránh đếm ý cho điểm Đồng thời cũng

cần chủ động, linh hoạt vận dụng cân nhắc từng trường hợp cụ thể Tinh thần

chung nên sử dụng nhiều mức điểm một cách hợp lí theo thang điểm 10 Đặc

biệt khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo

- Những thí sinh làm bài theo cách riêng nhưng vẫn đáp ứng được những

yêu cầu cơ bản vẫn cho điểm

- Việc chi tiết điểm số (nếu có) so với biểu điểm phải đảm bảo không sai

lệch với hướng dẫn chấm và được thống nhất trong tổ chấm cùng với tổ trưởng

chấm

II ĐÁP ÁN VÀ THANG ĐIỂM

Câu 1 (2.0 điểm)

1 Yêu cầu về kĩ năng

Học sinh phải trình bày được dưới dạng một văn bản hoàn chỉnh, diễn đạt

trong sáng mạch lạc

2 Yêu cầu về kiến thức

Cần đảm bảo những ý chính sau:

Hai câu thơ sử dụng các biện pháp so sánh và nhân hoá

+ “Mặt trời” được so sánh như “hòn lửa” gợi bức tranh cảnh

biển vào buổi hoàng hôn ấm áp, rực rỡ

+ “Sóng đã cài then, đêm sập cửa” Biện pháp nhân hoá, gán

cho sự vật những hành động của con người (cài then, sập cửa)

gợi cảm giác vũ trụ như một ngôi nhà lớn, chuẩn bị đi vào trạng

thái nghỉ ngơi

Câu 2 (2.0 điểm)

1 Yờu cầu về kĩ năng:

- Biết cỏch làm một bài nghị luận xó hội về một vấn đề tư tưởng đạo lớ; hệ thống luận điểm rừ ràng, lập luận chặt chẽ, hành văn trong sỏng, giàu cảm xỳc, hỡnh ảnh

- Biết kết hợp cỏc thao tỏc lập luận, bố cục hợp lớ, khụng mắc lỗi diễn đạt

2 Yờu cầu về kiến thức

Cần đỏp ứng một số ý chớnh sau:

- í nghĩa cõu núi: Khẳng định tỡnh yờu thương, kớnh trọng cha mẹ là

tỡnh cảm cao đẹp nhất, thiờng liờng nhất của mỗi người, cần lờn ỏn

những kẻ khụng biết trõn trọng, nõng niu và gỡn giữ tỡnh cảm đú

Khẳng định cõu núi của A-mi-xin là hoàn toàn đỳng đắn 1.25 điểm

- Lớ giải:

+ Cha mẹ là người sinh thành, chịu bao cực nhọc, vất vả, khú khăn để

nuụi dưỡng, dạy dỗ chỳng ta trưởng thành Cha mẹ chớnh là người yờu

thương con nhất, luụn dành cho con những gỡ tốt đẹp nhất Chớnh vỡ vậy,

đối với mỗi người, tỡnh cảm yờu thương, kớnh trọng cha mẹ là tỡnh cảm

tốt đẹp và thiờng liờng hơn cả Đú là thứ tỡnh cảm mang tớnh nhõn bản,

là cội nguồn của những tỡnh cảm lớn lao khỏc: tỡnh yờu quờ hương, đất

nước, lũng nhõn ỏi…

+ Người nào khụng yờu thương, kớnh trọng cha mẹ khụng thể là người

cú nhõn cỏch và phẩm chất tốt đẹp Đú là những kẻ bị xó hội lờn ỏn, phờ

phỏn, khinh bỉ…

- Biểu hiện của tỡnh yờu thương và kớnh trọng cha mẹ: một ỏnh mắt, nụ

cười, lời núi quan tõm và những việc làm cụ thể, thiết thực khỏc: chăm

ngoan, võng lời cha mẹ, học giỏi, săn súc, phụng dưỡng cha mẹ khi già

yếu… (lấy dẫn chứng trong thực tế)

-í nghĩa của tỡnh cảm đú đối với mỗi con người: Đem đến niềm vui,

niềm hạnh phỳc và ý nghĩa cuộc sống cho cha mẹ, tiếp thờm sức mạnh,

động lực, niềm tin để mỗi người con cú thể vượt qua mọi khú khăn, thử

thỏch, cạm bẫy, hoàn thiện nhõn cỏch và vươn lờn trong cuộc sống

- Trong xó hội chỳng ta vẫn cũn những đứa con bất hiếu, ngược đói cha

mẹ (lấy dẫn chứng trong thực tế) Chúng ta cần nghiêm khắc

phê phán và lên án những con ngời đó

- Cảm nhận sõu sắc tấm lũng của cha mẹ với bản thõn, thể hiện tỡnh

cảm yờu thương, kớnh trọng cha mẹ bằng nhiều việc làm thiết thực…

Cõu 3 (5.0 điểm)

1 Yờu cầu về kĩ năng:

- Biết cách làm một bài nghị luận văn học; hệ thống luận điểm rõ ràng, lập luận chặt chẽ, hành văn trong sáng, giàu cảm xúc, hình ảnh

- Biết kết hợp các thao tác lập luận, bố cục hợp lí, không mắc lỗi diễn đạt

2 Yêu cầu về kiến thức

Cần đáp ứng một số ý chính sau:

1 Giới thiệu về tác giả Nguyễn Quang Sáng và hoàn cảnh ra đời

truyện ngắn “Chiếc lược ngà”

0.5 điểm

- Chiến tranh gây ra những tổn thất, mất mát lớn cho mỗi cá nhân, gia

đình, đất nước:

+ Chiến tranh làm biến dạng khuôn mặt - hình hài của ông Sáu

+ Gây cảnh chia li, mất mát: ông Sáu phải rời xa gia đình

+ Làm tan nát gia đình: ông Sáu hi hinh

+ Tàn phá quê hương

- Chiến tranh gây nên những tình cảnh éo le, xót xa: yêu cha nhưng bé

Thu lại không nhận ra cha

- Tình cha con sâu nặng:

+ Ông Sáu khao khát mong được gặp con, mong được con gọi là

“ba”, dù bé Thu không nhận cha nhưng ông vẫn dịu dàng chăm sóc và

yêu thương em; ông luôn nhớ nhung và gửi tất cả tình cảm dành cho

con vào chiếc lược tự tay mình làm khi tiếp tục đi chiến đấu

+ Tình cảm của bé Thu dành cho cha : em luôn khắc sâu hình ảnh

người cha trong tâm trí, nên không thể chấp nhận bất cứ một ai khác

làm cha mình (không nhận ông Sáu là ba vì thấy không giống với

người trong ảnh); khi nhận ra ba thì dành hết tình cảm, không muốn

rời xa

1.5 điểm

- Tình đồng đội: Bác Ba đồng cảm và chia sẻ với hoàn cảnh éo le của

ông Sáu Trân trọng tình cha con của bạn, bác Ba đã thực hiện lời hứa

với ông Sáu lúc ông hi sinh; bác Ba nảy sinh một thứ tình cảm như

cha con với bé Thu

0.5 điểm

- Tình yêu quê hương đất nước: dù lưu luyến với gia đình nhưng ông

Sáu vẫn lên đường đúng thời gian khi hết phép, làm nhiệm vụ với đất

nước

0.5 điểm

- Lên án, tố cáo chiến tranh

- Khẳng định vẻ đẹp tâm hồn và những giá trị tình cảm cao quý, bền

vững của con người

Câu 4 (1.0 điểm)

1 Yêu cầu về kĩ năng Học sinh phải trình bày được dưới dạng một văn

bản hoàn chỉnh, diễn đạt trong sáng mạch lạc

2 Yêu cầu về kiến thức

Cần đảm bảo những ý chính sau:

- Giới thiệu vài nét về tác giả Ta-go và bài thơ Mây và sóng 0.25 điểm

- Những lời rủ rê của mây và sóng đều khá hấp dẫn, tượng trưng cho

những cám dỗ của cuộc sống (chỉ ra những hình ảnh đẹp, rực rỡ, âm

thanh du dương, viễn cảnh được vui chơi thỏa thích, ngao du nhiều

nơi…)

0.5 điểm

- Đoạn thơ thể hiện sự thấu hiểu tâm lý trẻ thơ của Ta-go khi xây dựng

những hình ảnh đẹp lung linh, huyền ảo phù hợp với tâm hồn ngây thơ,

trong sáng của tuổi thơ

0.25 điểm

Hết

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HOÁ

Đề thi chính thức

Đề thi gồm có 01 trang

KÌ THI VÀO LỚP 10 CHUYÊN LAM SƠN

NĂM HỌC 2012-2013 Môn thi: Ngữ văn

(Đề chung cho tất cả thí sinh)

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)

Ngày thi: 17 tháng 6 năm 2012

Câu I (2.0 điểm):

1 Trong những câu thơ sau, trường hợp nào từ “hoa” được sử dụng theo nghĩa gốc, trường hợp nào được sử dụng theo nghĩa chuyển ?

a Mọc giữa dòng sông xanh

Một bông hoa tím biếc

(Trích Mùa xuân nho nhỏ-Thanh Hải-Ngữ văn 9, tập2, tr55, NXB Giáo dục, 2008)

b Ngày ngày hàng người đi trong thương nhớ

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân…

(Trích Viếng lăng Bác-Viễn Phương- Ngữ văn 9, tập2, tr.58, NXB Giáo dục, 2008)

2 Xác định hàm ý trong đoạn thơ sau:

Con ơi tuy thô sơ da thịt

Lên đường Không bao giờ nhỏ bé được Nghe con.

(Nói với con - Y Phương, Ngữ văn 9, Tập 2, tr.73, NXB Giáo dục, 2008)

Câu II (2.0 điểm):

“Lòng trung thực là chương đầu tiên của quyển sách học làm người”

(Hạt giống tâm hồn).

Em hãy viết một bài văn nghị luận ngắn (khoảng 30 dòng tờ giấy thi), trình bày suy nghĩ của mình về ý kiến trên

Câu III (6.0 điểm):

a VĂN HỌC VIỆT NAM (5.0 điểm)

Cảm nhận của em về bộ mặt thần chết và chân dung người con gái Việt Nam trên dọc đường chiến tranh trong “Những ngôi sao xa xôi” của Lê Minh

Khuê

b VĂN HỌC NƯỚC NGOÀI (1.0 điểm)

Viết một đoạn văn (10 đến 15 dòng) trình bày cảm nhận của em về tâm trạng

nhân vật Tôi trong đoạn trích sau:

Nhuận Thổ đứng dừng lại, nét mặt vừa hớn hở vừa thê lương, môi mấp máy nhưng cũng nói không ra tiếng Rồi bỗng anh lấy một dáng điệu cung kính, chào rất rành mạch:

- Bẩm ông!

Tôi như điếng người đi Thôi đúng rồi! Giữa chúng tôi đã có một bức tường khá dày ngăn cách.

(Trích Cố hương - Lỗ Tấn -Ngữ văn 9, tập1, tr.213, NXB Giáo dục, 2008)

Hết

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HÓA

KÌ THI VÀO LỚP 10 THPT CHUYÊN LAM SƠN

Năm học: 2012-2013 HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN NGỮ VĂN (Đề chung dành cho tất cả các thí sinh)

(Hướng dẫn gồm 03 trang)

Yêu cầu chung

Giám khảo cần:

- Nắm bắt kĩ nội dung trình bày của thí sinh để đánh giá được một cách tổng quát và chính xác, tránh đếm ý cho điểm

- Vận dụng linh hoạt hướng dẫn chấm, nên sử dụng nhiều mức điểm một cách hợp lí Đặc biệt khuyến khích những bài viết có cảm xúc và sáng tạo

I

2.0đ

1 a Từ “hoa” được dùng theo nghĩa gốc

b Từ “hoa” được dùng theo nghĩa chuyển

2 Xác định hàm ý trong đoạn thơ:

+ Hàm ý được suy ra từ những từ ngữ sau: “tuy thô sơ da thịt”; “lên đường”;

“Không bao giờ nhỏ bé được”

+ Hàm ý: Lời của người cha nhắc nhở con hãy sống như người đồng mình

mặc dù rất chân chất, mộc mạc nhưng mạnh mẽ, tự tin vững bước trên

đường đời

0.5 0.5 0.5 0.5

II

2.0

đ

Yêu cầu về kĩ năng trình bày

Đảm bảo một văn bản nghị luận có bố cục rõ ràng, hợp lí; tổ chức sắp xếp

ý một cách lôgic, chặt chẽ; diễn đạt trôi chảy, mạch lạc; chữ viết rõ ràng, cẩn

thận, không quá ba lỗi chính tả và không mắc lỗi dùng từ cơ bản …

0.25

Yêu cầu về kiến thức 1.75

1 Giải thích vấn đề cần nghị luận

- Trung thực: Ngay thẳng, thật thà; luôn tôn trọng sự thật; suy nghĩ, hành

0.5

động, nói năng đúng sự thật, lẽ phải, không làm sai lạc đi sự thật.

- Tính trung thực là một phẩm chất vô cùng quan trọng của mỗi người nói

chung và học sinh nói riêng

- Biểu hiện:

+ Trong cuộc sống: Trung thực với chính mình, ngay thẳng, thật thà, chân

thành trong quan hệ ứng xử với mọi người (bố mẹ, thầy cô, bạn bè ), luôn

tôn trọng và bảo vệ lẽ phải, thẳng thắn nhận lỗi khi mắc khuyết điểm, không

che giấu, báo cáo sai sự thật

+ Trong học tập: Học bằng chính khả năng của mình, kiến thức thật, kết

quả học tập phản ánh đúng năng lực của bản thân, không quay cóp, chép

bài

2 Luận bàn về đức tính trung thực:

- Ý nghĩa:

+ Trung thực là thước đo giá trị con người.(dẫn chứng)

+ Người có đức tính trung thực sẽ được mọi người tin tưởng, yêu quý, tôn

trọng; trung thực sẽ giúp ta sửa chữa khuyết điểm của bản thân để hoàn

thiện nhân cách, đánh giá đúng năng lực để vươn lên trong học tập, rèn

luyện và có được thành công trong cuộc sống.(dẫn chứng)

+ Trung thực sẽ giúp cho nhà trường, gia đình, xã hội trong sạch, văn

minh, ngày càng phát triển.

- Tuy nhiên, thực tế vẫn còn nhiều hành vi thiếu trung thực của một số người

trong xã hội và của học sinh trong nhà trường, đang diễn ra và có chiều

hướng gia tăng (dối trá, gian lận, che giấu khuyết điểm của bản thân và bạn

bè, quay bài, chép bài, )

1.0

3 Bài học nhận thức và hành động:

+ Hiểu và ý thức được tầm quan trọng của lòng trung thực

+ Liên hệ bản thân: trong học tập cũng như trong cuộc sống, từ việc nhỏ

nhặt hàng ngày đến việc lớn luôn thẳng thắn, trung thực, góp phần lên án và

ngăn chặn những việc làm thiếu trung thực

0.25

III.a

5.0đ

Yêu cầu về kĩ năng trình bày

Đảm bảo một văn bản nghị luận có bố cục rõ ràng, hợp lí; tổ chức sắp xếp

ý một cách lôgic, chặt chẽ; diễn đạt trôi chảy, mạch lạc; chữ viết rõ ràng, cẩn

thận, không quá ba lỗi chính tả và không mắc lỗi dùng từ cơ bản …

0.5

Yêu cầu về kiến thức: Học sinh bám vào văn bản để xác định và nêu được

nội dung vấn đề cần bàn, đảm bảo được các ý sau

4.5

1 Giới thiệu vài nét về tác giả, tác phẩm:

Lê Minh Khuê là cây bút nữ chuyên viết truyện ngắn Những ngôi sao xa

xôi là một trong số những tác phẩm đầu tay của chị, viết năm 1971, khi cuộc

kháng chiến chống Mỹ của dân tộc đang diễn ra ác liệt Tác phẩm ngợi ca

những cô gái thanh niên xung phong trên hỏa tuyến Trường Sơn

0.5

2 Bộ mặt thần chết:

a Cảm nhận chung về bộ mặt của thần chết: Ghê rợn, khủng khiếp,

luôn đe dọa, rình rập để cướp đi sinh mạng con người bất cứ lúc nào Là sự

khốc liệt, hủy diệt của chiến tranh

b Học sinh cảm nhận cụ thể bộ mặt của thần chết: qua những chi tiết:

0.5

âm thanh, mùi vị, hình ảnh, đường nét, cảm giác ….

Đó cũng là cảm nhận cụ thể sâu sắc của Phương Định- Người kể chuyện

cũng là người trong cuộc

0.75

3 Chân dung người con gái Việt Nam dọc đường chiến tranh:

a Cảm nhận chung: Đó là những phẩm chất làm nên vẻ đẹp tuyệt vời của

những cô thanh niên xung phong đại diện cho thế hệ trẻ Việt Nam trong

những năm đánh Mĩ

b Cảm nhận cụ thể:

- Họ là những cô gái nhỏ bé, bình dị, đầy nữ tính nhưng lại có những

phẩm chất và sức mạnh thật tuyệt vời Cái nhỏ bé, mỏng manh của họ được

đặt trong sự đối lập gay gắt với cái khốc liệt của chiến tranh Những con

người bị vùi sâu vào bom đạn chiến tranh nhưng đã tỏa sáng

- Họ có những phẩm chất tuyệt vời:

+ Tinh thần dũng cảm, can trường:

* Tác phong nhanh nhẹn, khẩn trương, ráo riết trong công việc (chạy

trên cao điểm, lao lên trước…)

* Họ đã làm được những việc thật phi thường (gỡ bom, kích nổ giải

phóng mặt đường…).

* Thái độ bình thản, điềm tĩnh khi đối mặt với cái chết: (trong lúc

máy bay phản lực rít trên đầu vẫn móc bánh quy trong túi, thong thả

nhai;một ngày gỡ bom đến năm lần vẫn bình thản, khi gỡ bom trên cao

điểm có nghĩ đến cái chết nhưng chỉ là một cái chết mờ nhạt…).

Đó là những con người sẵn sàng dâng hiến tuổi thanh xuân, dám xả thân

cho Tổ quốc, cho nhân dân

+ Tình yêu thương đồng đội:

Gắn bó sâu sắc như ruột thịt (lo lắng khi đồng đội chưa về, đau khi đồng

đội bị thương, hiểu rõ tính tình của từng người…)

+ Tâm hồn lãng mạn, hồn nhiên, trong sáng:

Học sinh bám vào các chi tiết và hình ảnh :(nụ cười, tiếng hát, sở thích,

tình cảm, cảm xúc, kí ức về quê hương… ) để cảm nhận sâu sắc về cái trẻ

trung, hồn nhiên, trong sáng, mơ mộng của các cô gái đã đối lập và vượt lên,

chiến thắng sự hủy diệt của chiến tranh, sự đe dọa của thần chết

0.5

0.5

0.5

0.5 0.5

4 Đỏnh giỏ khỏi quỏt:

- Sự đối lập giữa bộ mặt thần chết với chõn dung người con gỏi Việt

Nam là sự đối lập gay gắt như búng tối và ỏnh sỏng.

- Điều đú cú ý nghĩa:

+ Toỏt lờn vẻ đẹp bỡnh dị mà kiờu hónh, mỏng manh mà bất diệt của

người con gỏi Việt Nam núi riờng và con người Việt Nam núi chung trong

cuộc khỏng chiến chống Mĩ cứu nước

+ Tố cỏo gay gắt và thấm thớa tội ỏc chiến tranh đồng thời làm nổi bật

cuộc sống đau thương và vụ cựng anh dũng của nhõn dõn Việt Nam trong

cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại

Lưu ý: Nếu cỏc ý 2,3 viết khụng đạt điểm tối đa nhưng ý 4 cú ý kiến đỏnh giỏ

xuất sắc thỡ cú thể cho thờm 0.25 điểm

0.25

III.b

1.0

đ

Về kĩ năng: Đảm bảo hỡnh thức của một đoạn văn; biết chọn cỏch trỡnh bày

nội dung phự hợp; hành văn trụi chảy, mạch lạc, chữ viết rừ ràng, cẩn thận,

khụng mắc lỗi về chớnh tả, dựng từ cơ bản…

0.25

Về kiến thức: Học sinh đảm bảo đợc các ý sau:

- Giới thiệu vài nét về Lỗ Tấn và truyện ngắn Cố hơng

- Cảm nhận được tõm trạng ngạc nhiờn và vụ cựng đau xút đến “như điếng

người” của nhõn vật Tụi trước dỏng điệu và lời chào của Nhuận Thổ - người

bạn thõn thuở nhỏ

- Nhõn vật tụi cảm nhận cú “một bức tường khỏ dày ngăn cỏch” đó được

dựng lờn giữa họ Sự ngăn cỏch ấy là do mặc cảm cũng như thành kiến xó

hội đó làm cho hai người trở thành xa lạ

- Nghệ thuật miờu tả tõm trạng: Sử dụng cõu cảm thỏn, hỡnh ảnh ẩn dụ

0.75

Hết

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

THANH HOÁ

Đề thi gồm có 01 trang

KÌ THI VÀO LỚP 10 CHUYÊN LAM SƠN

NĂM HỌC 2011-2012 Môn thi: Ngữ văn

(Dùng chung cho tất cả các thí sinh)

Thời gian làm bài: 120 phút (không kể thời gian giao đề)

Ngày thi: 18 tháng 6 năm 2011

Câu 1 ( 2 điểm): Xác định nghĩa của từ “trăng” trong các trường hợp sau: a Trước lầu Ngưng Bích khóa xuân, Vẻ non xa tấm trăng gần ở chung. (Nguyễn Du – trích Truyện Kiều - Ngữ văn 9, tập1, trang 93- NXBGD 2009) b Vân xem trang trọng khác vời, Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang (Nguyễn Du – trích Truyện Kiều - Ngữ văn 9, tập 1, trang 81- NXBGD 2009) Trong các câu thơ trên, trường hợp nào từ “trăng” được dùng theo nghĩa gốc, trường hợp nào từ “trăng” được dùng theo nghĩa chuyển? Tác giả đã sử dụng phương thức chuyển nghĩa nào? Câu 2 (2 điểm): Viết một văn bản nghị luận ngắn (khoảng 200 từ) bàn về sự đồng cảm, sẻ chia trong xã hội ta hiện nay Câu 3 ( 5 điểm): Phân tích diễn biến tâm trạng của nhân vật ông Hai trong truyện “Làng” của Kim Lân. Câu 4 (1điểm): Cảm nhận của em về vẻ đẹp của những câu thơ sau: “Con là sóng và mẹ sẽ là bến bờ kì lạ, Con lăn, lăn, lăn mãi rồi sẽ cười vang vỡ tan vào lòng mẹ Và không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn nào.” (R Ta-go – trích Mây và sóng, Ngữ văn 9 - tập 2, trang 87- NXB GD 2009)

-Hết -( Giám thị không giải thích gì thêm ) Họ và tên thí sinh:

Số báo danh:

Chữ ký của giám thị 1:

Chữ ký của giám thị 2:

Đề chính thức