Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học nhật tân, quận tây hồ, thành phố hà nội

LỜI CAM ĐOAN Tên tôi là: Nguyễn Thị Phương Lan Công tác tại: Trường Tiểu học Nhật Tân, Tây Hồ, Hà Nội Sau một thời gian học tập và thực hiện đề tài nghiên cứu, đến nay tôi đã hoàn thành

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

NGUYỄN THỊ PHƯƠNG LAN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP THEO CHỦ ĐỀ Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC NHẬT TÂN

QUẬN TÂY HỒ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2017

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

NGUYỄN THỊ PHƯƠNG LAN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP THEO CHỦ ĐỀ Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC NHẬT TÂN

QUẬN TÂY HỒ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số: 60 14 01 14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Bùi Văn Quân

HÀ NỘI - 2017

LỜI CẢM ƠN

Tác giả luận văn xin được bày tỏ lòng biết ơn chân thành, sâu sắc tới quý thầy cô giáo Khoa Quản lý giáo dục, phòng Sau của Đại học Sư phạm Hà Nội II nơi đã trực tiếp giảng dạy, cung cấp kiến thức, chỉ giáo, động viên cho tác giả luận văn trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và phát triển đề tài

Tác giả xin bày tỏ sự biết ơn sâu sắc đặc biệt đến PGS.TS Bùi Văn Quân, người thầy đã trực tiếp hướng dẫn và tận tình giúp đỡ về mặt khoa học

để hoàn thành luận văn

Tác giả xin cảm ơn sự nhiệt tình giúp đỡ của các chuyên gia nghiên cứu giáo dục, cùng người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ, tạo mọi điều kiện thuận lợi và đóng góp ý kiến giúp tôi hoàn thành luận văn

Trong quá trình học tập và nghiên cứu, bản thân tác giả dù đã có rất nhiều cố gắng trong quá trình thực hiện đề tài, song những thiếu sót trong luận văn không thể tránh khỏi Kính mong nhận được các ý kiến phê bình và đóng góp quí báu của quý thầy, cô giáo, các đồng nghiệp và các bạn

Hà Nội, tháng 12 năm 2017

Tác giả luận văn

Nguyễn Thị Phương Lan

LỜI CAM ĐOAN

Tên tôi là: Nguyễn Thị Phương Lan

Công tác tại: Trường Tiểu học Nhật Tân, Tây Hồ, Hà Nội

Sau một thời gian học tập và thực hiện đề tài nghiên cứu, đến nay tôi đã

hoàn thành luận văn thạc sĩ với đề tài: “Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề tại trường tiểu học Nhật Tân, Tây Hồ, Hà Nội”

Thuộc chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số chuyên ngành: 60.14.01.14

Tôi xin cam đoan đề tài luận văn này là do chính tôi nghiên cứu và viết

ra, dưới sự hướng dẫn của PGS.TS Bùi Văn Quân Luận văn này chưa được

bảo vệ ở Hội đồng và chưa công bố trên bất kỳ phương tiện thông tin đại chúng nào

Lời cam đoan này đảm bảo nếu sai tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm

Hà Nội, tháng 12 năm 2017

Tác giả luận văn

Nguyễn Thị Phương Lan

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN i

LỜI CAM ĐOAN ii

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT vii

DANH MỤC CÁC BẢNG viii

DANH MỤC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ x

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 3

3 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu 3

4 Giả thuyết khoa học 4

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 4

6 Các phương pháp nghiên cứu 4

7 Cấu trúc luận văn 6

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP THEO CHỦ ĐỀ TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC 7

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề 7

1.1.1 Các công trình nghiên cứu về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 7

1.1.2 Các công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 10

1.2 Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 12

1.2.1 Khái niệm 12

1.2.2 Vị trí, vai trò, nhiệm vụ của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 13

1.2.3 Nội dung, hình thức của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 19

1.3 Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề của hiệu trưởng trường tiểu học 22

1.3.1 Khái niệm về quản lý 22

1.3.2 Vị trí, chức năng của hiệu trưởng trường tiểu học trong quản lý

hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 24

1.3.3 Nội dung quản lý của hiệu trưởng trường tiểu học trong quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 25

1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học 30

1.4.1 Các yếu tố chủ quan 30

1.4.2 Các yếu tố khách quan 32

Kết luận chương 1 34

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP THEO CHỦ ĐỀ TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC QUẬN TÂY HỒ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI 36

2.1 Tổ chức khảo sát thực trạng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong trường tiểu học 36

2.1.1 Mục đích 36

2.1.2 Nội dung khảo sát 36

2.1.3 Phương pháp khảo sát 37

2.1.4 Tiêu chí và thang đánh giá: 37

2.1.5 Mẫu khảo sát và địa bàn khảo sát 38

2.2 Thực trạng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề tại trường tiểu học Quận Tây Hồ 40

2.2.1 Nhận thức về vai trò của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 40

2.2.2 Thực trạng thực hiện các hình thức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 44

2.2.3 Hiệu quả của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong trường tiểu học hiện nay 47

2.2.4 Thuận lợi và khó khăn khi tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 47

2.3 Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

ở trường tiểu học 50

2.3.1 Thực trạng lập kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 51

2.3.2 Thực trạng tổ chức hoạt động giáo dục NGLL theo chủ đề 53

2.3.3 Thực trạng chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 56

2.3.4 Thực trạng kiểm tra việc thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 57

2.4 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học 59

2.4.1 Yếu tố chủ quan 60

2.4.2 Yếu tố khách quan 61

2.5 Đánh giá thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học 63

2.5.1 Thành công và nguyên nhân 63

2.5.2 Hạn chế và nguyên nhân 65

Kết luận chương 2 67

Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP THEO CHỦ ĐỀ Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC NHẬT TÂN, QUẬN TÂY HỒ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI 68

3.1 Các nguyên tắc xây dựng biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 68

3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo mục tiêu giáo dục tiểu học 68

3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học và kế thừa 68

3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống 69

3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn và phù hợp với đặc điểm tâm lý lứa tuổi học sinh tiểu học 69

3.2 Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề của trường tiểu học 70

3.2.1 Tổ chức các hoạt động nhằm nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong việc

giáo dục học sinh 70

3.2.2 Xây dựng kế hoạch và chỉ đạo thực hiện chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 75

3.2.3 Tổ chức bồi dưỡng nâng cao năng lực tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề cho đội ngũ giáo viên chủ nhiệm, Tổng phụ trách Đội 82

3.2.4 Tổ chức phối hợp các lực lượng xã hội tham gia hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 86

3.2.5 Đổi mới kiểm tra, đánh giá tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 90

3.2.6 Tăng cường cơ sở vật chất, nguồn lực tài chính cho công tác quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 92

3.3 Mối quan hệ giữa các biện pháp 94

3.4 Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 96

3.4.1 Mục đích khảo nghiệm 96

3.4.2 Đối tượng khảo nghiệm 96

3.4.3 Cách cho điểm và chuẩn đánh giá 96

3.4.4 Kết quả khảo nghiệm 97

Kết luận chương 3 102

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 103

1 Kết luận 103

2 Khuyến nghị 105

2.1 Đối với Phòng Giáo dục & Đào tạo 105

2.2 Đối với cán bộ quản lý các trường tiểu học 105

2.3 Đối với giáo viên chủ nhiệm 106

TÀI LIỆU THAM KHẢO 107 PHỤ LỤC

DANH MỤC CÁC BẢNG

Bảng 2.1 Mẫu khách thể khảo sát 40 Bảng 2.2 Tầm quan trọng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở nhà trường tiểu học hiện nay 41 Bảng 2.3 Biểu hiện tầm quan trọng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong nhà trường tiểu học 42 Bảng 2.4 Mức độ thực hiện các hình thức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học 44 Bảng 2.5 Hiệu quả của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong trường tiểu học hiện nay 47 Bảng 2.6 Thuận lợi khi tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 48 Bảng 2.7 Khó khăn khi tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 49 Bảng 2.8 Đánh giá tầm quan trọng của các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 50 Bảng 2.9 Đánh giá về mức độ thực hiện lập kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 52 Bảng 2.10 Đánh giá về mức độ thực hiện tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 54 Bảng 2.11 Đánh giá về mức độ thực hiện chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 56 Bảng 2.12 Đánh giá về mức độ thực hiện kiểm tra việc thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 58 Bảng 2.13 Thực trạng mức độ ảnh hưởng của các yếu tố chủ quan đến quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 60

Bảng 2.14 Thực trạng mức độ ảnh hưởng của các yếu tố khách quan đến quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 61 Bảng 3.1 Mẫu khảo nghiệm 96 Bảng 3.2 Mức độ cần thiết của các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong nhà trường tiểu học 97 Bảng 3.3 Kết quả khảo nghiệm về mức độ khả thi của các biện pháp hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 98 Bảng 3.4 Mối quan hệ giữa tính cần thiết và khả thi của các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 100

DANH MỤC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ

Biểu đồ 2.1 Tầm quan trọng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở nhà trường tiểu học hiện nay 42 Biểu đồ 2.2 Mức độ thực hiện các hình thức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học 46 Biểu đồ 2.3 Mức độ thực hiện các nội dung quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở nhà trường tiểu học 59 Biểu đồ 2.4 Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố chủ quan và khách quan đến quản lý hoạt động giáo dục NGLL theo chủ đề ở nhà trường tiểu học 63

Sơ đồ 3.1 Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề 95 Biểu đồ 3.1 Mối quan hệ giữa tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 101

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

1.1 Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 của Ban chấp hành

Trung ương về đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng công nghiệp hoá, hiện đại hoá trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế Nghị quyết đã chỉ rõ cần đổi mới căn bản hình thức và phương pháp thi, kiểm tra, đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo, phối hợp sử dụng kết quả đánh giá trong quá trình học với đánh giá cuối kì, cuối năm học; đánh giá của người dạy với tự đánh giá của người học; đánh giá của nhà trường với đánh giá của gia đình và xã hội [1] Ngày 28/9/2016 Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ban hành thông tư số 22/2016/TT-BGDĐT ban hành Quy định đánh giá học sinh Tiểu học [7] Mục đích giúp giáo viên điều chỉnh, đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động dạy học, hoạt động trải nghiệm ngay trong quá trình và kết thúc mỗi giai đoạn dạy học, giáo dục; giúp học sinh có khả năng tự đánh giá, tham gia đánh giá, tự học, tự điều chỉnh cách học, giao tiếp, hợp tác; giúp cha mẹ học sinh tham gia đánh giá quá trình học tập, rèn luyện, quá trình hình thành phát triển năng lực, phẩm chất của con em mình, tích cực hợp tác với nhà trường trong các hoạt động giáo dục học sinh; giúp cán bộ quản lý giáo dục kịp thời chỉ đạo các hoạt động, đổi mới phương pháp dạy học, phương pháp đánh giá nhằm đạt hiệu quả giáo dục

Một trong những hoạt động mang đến hiệu quả giáo dục đáp ứng yêu cầu trong đổi mới giáo dục hiện nay là hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Hoạt động có ý nghĩa quan trọng trong quá trình phát triển năng lực, phẩm chất, hoàn thiện nhân cách cho học sinh, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện ở bậc Tiểu học Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề tạo cơ hội để học sinh gắn học đi đôi với hành, lí thuyết với thực tiễn,

nhà trường với xã hội; đem lại những cơ hội tốt để học sinh được thực hành, được trải nghiệm những kiến thức đã học vào lĩnh vực của cuộc sống thực tiễn Điều đó giúp các em hiểu biết sâu sắc hơn về những nội dung đã được giáo dục; giúp các em phát triển các kỹ năng, thái độ và hành vi tích cực; phát triển năng lực thích ứng, năng lực hành động là những năng lực rất cần thiết của con người sống trong xã hội hiện đại Lứa tuổi học sinh tiểu học hiếu động, thích khám phá, do vậy các em rất quan tâm và mong muốn được tham gia vào các hoạt động nhẹ nhàng, sinh động, vui tươi, phù hợp với sở thích Do vậy, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề sẽ tác động tích cực đến nhận thức, tình cảm, niềm tin và hành vi của học sinh; tạo cơ hội để các em được thể hiện, bộc lộ, tự khẳng định bản thân; tự đánh giá điều chỉnh bản thân và giao lưu học hỏi bạn bè Từ đó, các em được phát triển kĩ năng sống, năng lực, phẩm chất của học sinh như: giao tiếp, hợp tác; tự phục vụ; tự học và giải quyết vấn đề; tự tin, tích cực tham gia các hoạt động giáo dục; tự chịu trách nhiệm; yêu gia đình, bạn bè; yêu quê hương, đất nước… Những nét nhân cách này chính là nền tảng quan trọng cho việc hình thành các giá trị cốt lõi của con người Việt Nam trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề có vai trò quan trọng trong đổi mới đánh giá học sinh tiểu học Thông qua các hoạt động này giáo viên theo dõi, đánh giá quá trình học tập, rèn luyện của học sinh; quan tâm toàn diện các mặt hoạt động học tập và sinh hoạt, sự tiến bộ và kết quả học tập của học sinh theo yêu cầu kiến thức, kĩ năng và hoạt động giáo dục; giáo viên kịp thời có các biện pháp giúp đỡ học sinh vượt qua khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ, phát huy ưu điểm và các năng lực riêng của học sinh Hoạt động cần có sự tham gia, hỗ trợ, quan tâm, khích lệ, giúp đỡ từ cha mẹ học sinh, nên phụ huynh theo sát được sự tiến bộ, hay chậm tiến của học sinh từ

đó có biện pháp phối hợp với giáo viên dạy bảo con em mình Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề giúp cán bộ quản lý nhà trường đánh giá

chính xác hơn về chất lượng giáo dục của trường mình để từ đó kịp thời chỉ đạo các hoạt động giáo dục, đổi mới phương pháp dạy học, phương pháp đánh giá nhằm đạt hiệu quả giáo dục

1.2 Thực tế hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề và công

tác quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học Nhật Tân, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội đứng trước yêu cầu đổi mới giáo dục còn bộc lộ các bất cập, hạn chế trong công tác lập kế hoạch, chỉ đạo thực hiện, từ đó hạn chế chất lượng giáo dục học sinh trong nhà trường Thực tế

đó cần thiết phải có các nghiên cứu, khảo sát thực tiễn để có cơ sở khoa học đề xuất các biện pháp quản lý mới của hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng hoạt

động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề và chất lượng giáo dục học sinh

Xuất phát từ những cơ sở lý luận và thực tế công tác quản lý, tôi đã

chọn đề tài: “Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học Nhật Tân, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội” là nội dung

của đề tài nghiên cứu

3 Đối tƣợng, khách thể và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề của hiệu trưởng trường tiểu học

3.2 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học

- Chủ thể quản lý: Hiệu trưởng trường tiểu học.

4 Giả thuyết khoa học

Nếu áp dụng các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học một cách phù hợp với khả năng của nhà trường, điều kiện thực tế của địa phương thì sẽ nâng cao được hiệu quả hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục học sinh trong nhà trường tiểu học

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

5.1 Hệ thống hóa cơ sở lí luận về quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ

lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học

5.2 Khảo sát thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

theo chủ đề ở trường tiểu học Nhật Tân, Quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội

5.3 Đề xuất biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

theo chủ đề ở trường tiểu học Nhật Tân, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội

Khảo nghiệm tính cần thiết và khả thi của biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề để đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

6 Các phương pháp nghiên cứu

6.1 Các phương pháp nghiên cứu lí luận:

6.1.1 Phương pháp phân tích, tổng hợp lý thuyết

Những vấn đề lý luận được phân tích và tổng hợp: lý luận quản lý nói chung, nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề, nội dung quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

6.1.2 Phương pháp phân loại, hệ thống hóa lý thuyết

Những vấn đề lý luận được phân loại, hệ thống hóa: lý luận quản lý nói chung, nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề, nội dung quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

6.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

6.2.1 Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi trên đối tượng giáo viên và cán

bộ quản lý tiểu học nhằm giải quyết nhiệm vụ nghiên cứu thực tiễn của đề tài

6.2.3 Phương pháp quan sát

Quan sát việc thực hiện các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề của giáo viên và quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề của ban giám hiệu

6.2.4 Phương pháp chuyên gia để lấy ý kiến đánh giá của các chuyên gia, những nhà quản lý giáo dục, giáo viên về các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

6.2.5 Phương pháp thống kê toán học

Xử lí số liệu thu được và đánh giá kết quả bằng cách tính tỉ lệ trung bình, tính tỉ lệ phần trăm

7 Cấu trúc luận văn

Luận văn ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, còn bao gồm các chương:

Chương 1: Cơ sở lí luận của quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên

lớp theo chủ đề ở trường tiểu học

Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

theo chủ đề ở trường tiểu học Nhật Tân, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội

Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

theo chủ đề ở trường tiểu học Nhật Tân, quận Tây Hồ, thành phố Hà Nội

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC

NGOÀI GIỜ LÊN LỚP THEO CHỦ ĐỀ TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC

1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Các công trình nghiên cứu về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề là một phần quan trọng trong chương trình giáo dục ở hầu hết các nước trên thế giới Nó được chú trọng và nghiên cứu để trở thành một công cụ giúp học sinh học tập đạt kết quả cao hơn và phát triển toàn diện hơn về nhân cách

Các nhà giáo dục Nhật Bản đặc biệt nhấn mạnh tầm quan trọng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Ở Nhật Bản, thời gian dành cho hoạt động ngoài giờ lên lớp khá nhiều vì hầu hết các trường học sinh đều học bán trú Tuy nhiên họ sử dụng hoạt động này chỉ nhằm giáo dục đạo đức

và giáo dục truyền thống cho học sinh

Theo nghiên cứu của các nhà giáo dục Mỹ thì hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp là một trong những điều kiện mang lại chất lượng giáo dục cao Công trình nghiên cứu của các nhà giáo dục Mỹ cho thấy tác dụng to lớn của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp đối với đời sống của học sinh Học sinh tham gia vào các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp: 8/10 học sinh có kết quả học tập cao; có mối quan hệ cảm xúc tốt hơn; có hành vi đạo đức tốt hơn; không sử dụng ma tuý Học sinh không tham gia vào các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp: 49% có sử dụng ma tuý, có sử dụng bạo lực trong nhà trường

Ở Hàn Quốc, mục tiêu hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp hướng đến con người có sức khỏe, được giáo dục, tự lập học tập và sáng tạo Cấp Trung

học phổ thông phát triển công dân toàn cầu có suy nghĩ sáng tạo Còn cấp Tiểu học và cấp Trung học cơ sở nhấn mạnh cảm xúc và ý tưởng sáng tạo

Tại Singapore, những thay đổi tiêu biểu trong giáo dục từ năm 1997 đó

là hoạt động ngoại khoá; các hoạt động ngoại khoá là một phần của nền giáo dục toàn diện mà Singapore muốn đem đến cho các em học sinh, chính vì vậy chính sách và sự sắp xếp các bậc học được mở rộng để giúp các em có nhiều

sự lựa chọn và ghi nhận sự tham gia của các em không chỉ trong các môn thể thao mà còn trong các hoạt động do các em tự khởi xướng và các hoạt động công cộng

Trong những thập kỷ qua, nền giáo dục Việt Nam có những bước phát triển, có những thành tựu đáng ghi nhận, góp phần quan trọng vào nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực cho công cuộc xây dựng, bảo vệ và đổi mới đất nước Nhưng đồng thời, giáo dục đang ẩn chứa nhiều bất cập, đó là: chất lượng giáo dục còn thấp, quan tâm đến phát triển số lượng nhiều hơn chất lượng; so với yêu cầu phát triển của đất nước còn nhiều nội dung chưa đạt; chưa thực sự là quốc sách hàng đầu Nội dung, chương trình, phương pháp giáo dục còn lạc hậu, chậm phát triển, chưa gắn chặt với đời sống xã hội và lao động nghề nghiệp Chất lượng giáo dục có mặt bị buông lỏng, giảm sút, nhất là giáo dục đạo đức, lối sống Giáo dục mới quan tâm đến dạy “chữ”, dạy “người” và dạy

“nghề” còn yếu kém Yếu về giáo dục tư tưởng, đạo đức, lối sống, lịch sử dân tộc, tư duy sáng tạo, kĩ năng thực hành, kĩ năng sống Đặc biệt, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp nhiều lúc, nhiều nơi chưa được chú trọng tổ chức và quản

lý hiệu quả, chưa đáp ứng yêu cầu giáo dục toàn diện cho học sinh

Do đó, trong thời gian gần đây đã có một số văn bản hướng dẫn hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường tiểu học:

Sách hướng dẫn tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp của tác giả Lưu Thu Thuỷ đã nêu mục tiêu giáo dục, nội dung chương trình, phương thức tổ chức, trang thiết bị cho việc tổ chức, đánh giá kết quả hoạt động của học sinh dựa vào các chủ điểm giáo dục

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp tại trường tiểu học được quy định

cụ thể tại Điều lệ trường tiểu học ban hành kèm theo Quyết định số 51/2007/QĐ-BGDĐT, ngày 31 tháng 8 năm 2007 của Bộ GD-ĐT Điều 26

của Điều lệ trường tiểu học đó chỉ rõ: “Hoạt động giáo dục bao gồm hoạt động trên lớp và hoạt động ngoài giờ lên lớp nhằm rèn luyện đạo đức, phát triển năng lực, bồi dưỡng năng khiếu, giúp đỡ học sinh yếu kém phù hợp đặc điểm tâm lý, sinh lý lứa tuổi học sinh tiểu học Hoạt động giáo dục trên lớp được tiến hành thông qua việc dạy học các môn học bắt buộc và tự chọn Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm hoạt động ngoại khoá, hoạt động vui chơi, thể dục thể thao, tham quan du lịch, giao lưu văn hoá; hoạt động bảo vệ môi trường; lao động công ích và các hoạt động xã hội khác”.[4,8]

Điều lệ trường tiểu học ban hành kèm theo Thông tư số BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2010 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo,

41/2010/TT-tại chương III điều 29, khoản 3 quy định: “Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm hoạt động ngoại khoá, hoạt động vui chơi, thể dục thể thao, tham quan du lịch, giao lưu văn hoá; hoạt động bảo vệ môi trường; lao động công ích và các hoạt động xã hội khác” [5,12]

Các công trình nghiên cứu về hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp còn được công bố trong các bài báo khoa học, các tài liệu, giáo trình có thể kể ra

một số công trình sau: Đặng Vũ Hoạt (1998), Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường Trung học cơ sở, Nxb Giáo dục [15] ; Nguyễn Hữu Hợp - Nguyễn Dục Quang (1995), Công tác giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường

tiểu học, Nxb Giáo dục [17] ; Nguyễn Dục Quang (1999), Đổi mới phương pháp tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường trung học phổ thông, Tạp chí NCGD, số 16 [30] ; Nguyễn Dục Quang - Ngô Quang Quế, Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp (sách dành cho các trường Cao đẳng Sư phạm), Nxb Giáo dục [31] ; Nguyễn Dục Quang (2006), Tài liệu bồi dưỡng giáo viên hướng dẫn giảng dạy ngoài giờ lên lớp, Bộ Giáo dục và Đào tạo [32] ; Hà Nhật Thăng (2002), Thực hành tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS, Nxb Giáo dục [35] ; Hà Nhật Thăng (2007), Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, Sách giáo viên lớp 6, Nxb Giáo dục, Hà Nội [36] ; Lưu Thu Thuỷ (2010), Hướng dẫn hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh lớp 1; 2; 3; 4; 5, Nxb Giáo dục Việt Nam [37] ; Đỗ Nguyên

Hạnh (1988) với bài: “Một vài hình thức giáo dục học sinh ngoài giờ lên lớp (ngoài giờ lên lớp) có hiệu quả”, tạp chí NCGD 2 [12] ; Nguyễn Thị Kim

Oanh (2013) với bài báo “Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường tiểu học”, Hà Nội [29]

Với những nghiên cứu và những đánh giá của các nhà giáo dục trên thế giới và ở Việt Nam, nhận thấy rất rõ tầm quan trọng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề của các nước trên thế giới Từ đó cũng chỉ ra rằng, việc tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề là vô cùng cần thiết trong việc hình thành nhân cách học sinh, đào tạo lớp người toàn diện cho xã hội

1.1.2 Các công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Xuất phát từ tầm quan trọng của quản lý trong việc nâng cao chất lượng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề, nên trong lĩnh vực quản lý giáo dục đã có nhiều công trình nghiên cứu về quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp trong các trường phổ thông Có thể kể ra một số công trình sau:

- Nguyễn Quốc Hưng (2010), Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở các trường tiểu học bán trú quận 8 thành phố Hồ Chí Minh, Luận văn thạc sĩ khoa học giáo dục, Hà Nội [19]

- Phạm Thị Lệ Nhân (2015), Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo hướng xã hội hóa ở trường trung học phổ thông thành phố Hồ Chí Minh, Luận án tiến sĩ khoa học giáo dục, Hà Nội [28]

- Lương Thị Bích Hằng (2007), Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng trường THCS quận Cầu Giấy - Thành phố Hà Nội,

Luận văn Thạc sĩ Quản lý giáo dục, Trường ĐHSP Hà Nội [13]

- Trần Văn Sa (2007), Quản lý hoạt động giáo dục NGLL của Hiệu trưởng trường THCS huyện Sóc Sơn - Thành phố Hà Nội, Luận văn Thạc sĩ

Quản lý giáo dục, Trường ĐHSP Hà Nội [34]

- Tô Trung Tuyền (2010), Quản lý hoạt động giáo dục NGLL ở các trường THPT huyện An Dương - Thành phố Hải Phòng, Luận văn Thạc sĩ

Quản lý giáo dục, Trường ĐHSP Hà Nội [39]

- Bùi Như Quang (2011), Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL của hiệu trưởng các trường THCS huyện Thanh Hà - Hải Dương, Luận văn

Thạc sĩ Quản lý giáo dục, Học viện quản lý giáo dục Hà Nội [33]

- Khuất Cao Bắc (2011), Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục NGLL

ở các trường THPT huyện Phúc Thọ trong giai đoạn hiện nay, Học viện quản

- So với các cấp học thì nghiên cứu quản lý hoạt động giáo dục NGLL

ở tiểu học còn mỏng, đặc biệt ở trường tiểu học Nhật Tân, Quận Tây Hồ,

Thành phố Hà Nội còn ít được nghiên cứu Vì vậy tác giả mạnh dạn nghiên cứu để có đề xuất nhằm nâng cao chất lượng của hoạt động này trong trường tiểu học Nhật Tân, Quận Tây Hồ, Thành phố Hà Nội

1.2 Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

1.2.1 Khái niệm

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề là hoạt động giáo dục được tổ chức song song và ngoài giờ dạy - học trên lớp của giáo viên và học sinh, có sự tham gia của các lực lượng trong nhà trường và ngoài xã hội nhằm hình thành và phát triển toàn diện nhân cách cho học sinh

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề là hoạt động giáo dục được tổ chức ngoài thời gian học trên lớp Đây là một trong hai hoạt động giáo dục cơ bản được thực hiện một cách có tổ chức, có mục đích theo kế hoạch của nhà trường, hoạt động tiếp nối và thống nhất hữu cơ với hoạt động học tập trên lớp Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề gồm 6 chủ

- Các hoạt động mang tính xã hội (thăm các gia đình chính sách, địa chỉ

đỏ, đóng góp xây nhà tình nghĩa )

Các hoạt động này nhằm góp phần hình thành và phát triển nhân cách học sinh theo mục tiêu đào tạo, đáp ứng những yêu cầu đa dạng của xã hội đối với thế hệ trẻ

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề do nhà trường tổ chức và quản lý với sự tham gia của các lực lượng xã hội Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề được tiến hành tiếp nối hoặc xen kẽ hoạt động dạy học trong phạm vi nhà trường hoặc trong cộng đồng Hoạt động này diễn

ra trong suốt năm học và cả thời gian nghỉ hè để khép kín quá trình giáo dục, làm cho quá trình giáo dục được thực hiện ở mọi nơi, mọi lúc

1.2.2 Vị trí, vai trò, nhiệm vụ của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

1.2.2.1 Vị trí của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Chúng ta đã biết, quá trình giáo dục hiểu theo nghĩa hẹp và quá trình dạy học là những bộ phận của quá trình sư phạm tổng thể (giáo dục hiểu theo nghĩa rộng) Trong quá trình dạy học, ngoài việc truyền thụ cho học sinh những tri thức khoa học một cách có hệ thống, còn phải hướng tới việc giáo dục toàn diện, góp phần hình thành nhân cách cho các em Chính vì vậy, trong quá trình giáo dục hiểu theo nghĩa rộng, ngoài hoạt động trí dục, học sinh còn được giáo dục về tư tưởng chính trị, đạo đức, thể chất, lao động Vì vậy, quá trình giáo dục không những được thực hiện qua các hoạt động giáo dục trên lớp mà còn qua các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp Có thể nói, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp có vị trí rất quan trọng trong quá trình giáo dục Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề là cầu nối giữa hoạt động giảng dạy và học tập ở trên lớp với giáo dục học sinh ở ngoài lớp thông qua các hoạt động lao động, văn nghệ, xã hội, thể dục thể thao,… Hay nói cụ thể hơn đó là sự

chuyển hóa giữa giáo dục với tự giáo dục, chuyển hóa những yêu cầu về chuẩn mực, hành vi đã được quy định thành hành vi và thói quen tương ứng Muốn cho sự chuyển hóa này diễn ra thì phải thông qua các hoạt động như: học tập, lao động, sinh hoạt tập thể, xã hội, vui chơi giải trí và qua giao lưu với bạn bè, với các thầy, cô giáo, với cha mẹ và mọi người xung quanh…

Học sinh tiểu học ở lứa tuổi ngây thơ, hồn nhiên, sống bằng tình cảm

Vì thế, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề lại càng cần thiết và quan trọng nhằm giúp trẻ làm quen với các hoạt động, tích lũy dần những kinh nghiệm thực tiễn của cuộc sống, đồng thời hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề cũng đáp ứng những nhu cầu, quyền lợi của trẻ Đây cũng

là con đường để giúp trẻ hình thành và phát triển toàn diện nhân cách

1.2.2.2 Vai trò của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học có vai trò sau:

- Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề giúp củng cố, khắc sâu và mở rộng những kiến thức trẻ đã học trên lớp, đồng thời phát triển sự hiểu biết của học sinh trong các lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội từ đó

mở rộng vốn sống, vốn hiểu biết thực tiễn xã hội của các em

- Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề góp phần hình thành

và phát triển tính chủ thể cho học sinh: tính chủ động, tích cực, tự giác, độc lập và sáng tạo trong việc tham gia vào các hoạt động chính trị xã hội Trên

cơ sở đó bồi dưỡng cho trẻ thái độ đúng đắn với các hiện tượng tự nhiên và xã hội, thái độ có trách nhiệm đối với công việc chung, có xúc cảm, tình cảm sâu sắc đối với con người, quê hương, đất nước, đối với nghĩa vụ công dân tương lai, với Đảng, với dân tộc

- Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề góp phần quan trọng trong việc hình thành, phát triển và rèn luyện các kỹ năng ban đầu, cơ

bản, cần thiết, phù hợp với sự phát triển chung của trẻ như: kỹ năng tư duy,

kỹ năng tự quản, tổ chức, giao lưu, hoạt động xã hội, hoạt động tập thể, kiểm tra, đánh giá, tự hoàn thiện, sử dụng ngôn ngữ… là dịp để học sinh tự bộc lộ nhân cách toàn diện, từ đó tự khẳng định vị trí của mình

- Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề còn tạo cơ hội tốt để thu hút cả ba lực lượng giáo dục: nhà trường, gia đình và xã hội cùng tham gia giáo dục

1.2.2.3 Nhiệm vụ của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Mục tiêu của giáo dục tiểu học theo Quyết định số 43/2001/QĐ-BGD-

ĐT ngày 9-11-2001 của Bộ Giáo dục và Đào tạo có quy định rất rõ Giáo dục tiểu học nhằm giúp cho học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và các kỹ năng

cơ bản để học sinh tiếp tục học trung học cơ sở [3,3] Nhiệm vụ giáo dục được quán triệt vào hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở trường tiểu học thể hiện ở 3 nhiệm vụ cơ bản: Nhiệm vụ củng cố tăng cường nhận thức, nhiệm vụ bồi dưỡng hệ thống thái độ, nhiệm vụ hình thành hệ thống kỹ năng, hành vi

- Nhiệm vụ củng cố, tăng cường nhận thức

Tri thức là kết quả của nhận thức hiện thực được kiểm tra bằng thực tiễn và được phản ánh ở tư duy con người Tri thức cũng giúp người học hiểu được thế giới xung quanh, biết cách cư xử đúng đắn với mọi người, biết cách tiến hành công việc trong lao động, trong học tập, trong hoạt động nghệ thuật, trong rèn luyện sức khỏe… Vì thế, làm bất cứ một việc gì, dù đơn giản đến đâu chăng nữa thì tri thức vẫn là cơ sở đầu tiên để xác định mục đích, nắm bắt một cách chính xác, cụ thể, rõ ràng, trình tự hành động và thao tác của công việc Với ý nghĩa đó, tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề trước hết phải nhằm giúp học sinh tiểu học bổ sung, củng cố và hoàn thiện

những tri thức đã được học trên lớp (qua những hình thức sinh hoạt câu lạc

bộ, tham quan, sưu tầm, sinh hoạt theo các chuyên đề ) Các hoạt động này còn giúp cho học sinh có những hiểu biết mới, mở rộng hiểu biết về thế giới xung quanh, cộng đồng và xã hội

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề giúp học sinh biết vận dụng những tri thức đã học để giải quyết những vấn đề do thực tiễn đời sống đặt ra

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề giúp học sinh hướng nhận thức, biết tự điều chỉnh hành vi đạo đức, lối sống cho phù hợp Qua đó từng bước làm giàu thêm những kinh nghiệm thực tế, xã hội cho các em

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề giúp học sinh định hướng chính trị, xã hội, có những hiểu biết nhất định về truyền thống đấu tranh cách mạng, truyền thống xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, truyền thống văn hóa tốt đẹp của đất nước… qua đó làm tăng thêm sự hiểu biết của các em về Bác Hồ, về Đảng, về Đoàn, Đội… để từ đó thực hiện tốt nghĩa vụ học sinh, nghĩa vụ đội viên

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề giúp học sinh có những hiểu biết tối thiểu về các vấn đề có tính thời đại như vấn đề quốc tế, hợp tác, hòa bình và hữu nghị, vấn đề bảo vệ môi sinh, môi trường, vấn đề dân số và kế hoạch hóa gia đình, vấn đề pháp luật…

- Nhiệm vụ hình thành hệ thống kỹ năng, hành vi

Hệ thống kỹ năng, hành vi là điều kiện quan trọng để thực hiện hoạt động có hiệu quả Nói đến hoạt động là phải nói tới hành vi, kỹ năng thực hiện hoạt động Đối với học sinh tiểu học, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề rèn luyện cho các em những hành vi, kỹ năng như:

+ Kỹ năng giao tiếp, ứng xử có văn hóa, những thói quen tốt trong học tập, lao động công ích và trong các hoạt động khác

+ Kỹ năng tự quản, trong đó có kỹ năng tổ chức, điều khiển và thực hiện một hoạt động tập thể có hiệu quả, kỹ năng nhận xét, đánh giá kết quả hoạt động

+ Kỹ năng tự giáo dục, tự điều chỉnh, kỹ năng hòa nhập để thực hiện tốt các nhiệm vụ do thầy giáo, cô giáo, do nhà trường hoặc tập thể lớp giao cho

Nhiệm vụ củng cố, tăng cường nhận thức góp phần phát triển năng lực trí tuệ, năng lực tư duy và hình thành thế giới quan khoa học Thái độ, tình cảm được hình thành dựa trên cơ sở, nền tảng của thế giới quan và niềm tin của con người Nhiệm vụ này thực hiện tốt sẽ có tác dụng tốt, có tính chất quyết định đối với sự hình thành thái độ, tình cảm đạo đức, tình cảm trí tuệ, tình cảm thẩm mĩ và hoạt động xã hội Nhận thức, ý nghĩ của con người được thể hiện, bộc lộ qua thái độ, tình cảm Thái độ, tình cảm được biểu hiện ở hành vi Thông qua các hoạt động sống hàng ngày tạo thành các kỹ năng, thói quen phù hợp với các giá trị của cuộc sống Hệ thống thái độ, hành vi, kỹ năng, thói quen được hình thành trở thành phương tiện, công cụ hữu hiệu nhất cho việc bổ sung, tăng cường nhận thức, mở rộng tầm hiểu biết ở mức độ cao

và sâu sắc hơn Sự kết hợp giữa kiến thức, tình cảm, niềm tin và biểu lộ ở thói quen, hành vi, lối sống của con người trong mọi mối quan hệ xã hội chính là thước đo, là hiệu quả của hoạt động giáo dục

- Nhiệm vụ bồi dưỡng thái độ, tình cảm

Tri thức là cơ sở, là nền tảng, là cội nguồn để hình thành niềm tin Tri thức, thái độ và niềm tin là những thành phần cơ bản của ý thức con người nói chung và trẻ em tiểu học nói riêng Ý thức lại được tôi rèn trong hoạt động cho nên hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề phải tạo cho học sinh hứng thú và lòng ham muốn hoạt động Vì vậy, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề phải có nội dung, hình thức và quy mô phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi và nhu cầu của học sinh Ngoài ra, hoạt động

giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề cũng phải sôi nổi, phong phú, đa dạng

để thu hút, lôi cuốn các em tham gia một cách tự giác

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề từng bước hình thành cho học sinh niềm tin vào những giá trị mà các em phải vươn tới, đó là niềm tin vào chế độ xã hội chủ nghĩa, niềm tin vào Bác Hồ… từ đó các em có lòng

tự hào dân tộc, mong muốn làm đẹp thêm truyền thống của trường, của lớp, của quê hương mình, mong muốn vươn lên thành con ngoan, trò giỏi, đội viên tích cực để trở thành công dân có ích cho xã hội mai sau

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề bồi dưỡng cho học sinh những tình cảm đạo đức trong sáng (tình cảm thầy trò, tình cảm bạn bè, tình yêu quê hương, đất nước), qua đó, giúp các em biết kính yêu và trân trọng cái tốt, cái đẹp, biết ghét những cái xấu, cái lỗi thời không phù hợp

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề bồi dưỡng, xây dựng cho học sinh lối sống và nếp sống phù hợp với đạo đức, pháp luật, truyền thống tốt đẹp của địa phương và của đất nước

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề bồi dưỡng cho học sinh tính tích cực, tính năng động, sẵn sàng tham gia những hoạt động xã hội, hoạt động tập thể của trường, của lớp vì lợi ích chung, vì sự trưởng thành và tiến bộ của bản thân

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề còn góp phần giáo dục cho học sinh tình đoàn kết hữu nghị với các bạn thiếu nhi Quốc tế, với các dân tộc khác trên thế giới

Việc bồi dưỡng thái độ, tình cảm cho trẻ em là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và phải được thực hiện ngay từ lứa tuổi tiểu học Do đó, việc thu hút được học sinh tham gia vào các loại hình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề sẽ góp phần tạo nên sự thành công trong giáo dục mà các nhà giáo dục đang mong đợi

Nói tóm lại, ba nhiệm vụ này có mối quan hệ hữu cơ, gắn kết, bổ sung lẫn nhau và làm tiền đề cho nhau

1.2.3 Nội dung, hình thức của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

* Nguyên tắc lựa chọn nội dung và hình thức

Việc lựa chọn nội dung hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề ở bậc tiểu học phải theo những nguyên tắc sau:

- Phù hợp với tình hình phát triển của xã hội, đất nước

- Phù hợp với nhu cầu, hứng thú, xu hướng phát triển của trẻ

- Đảm bảo tính tích cực, độc lập, sáng tạo của trẻ

Từ những nguyên tắc trên, khi xây dựng nội dung và hình thức tổ chức hoạt động cho học sinh tiểu học, chúng ta cần tuân theo những yêu cầu sau:

- Về nội dung:

+ Nội dung phải gắn liền với nhiệm vụ, yêu cầu giáo dục đã đề ra + Nội dung phải phù hợp với đặc điểm của học sinh: lứa tuổi (khối lớp), trình độ nhận thức, giới tính, sức khỏe

+ Nội dung phải phù hợp với điều kiện kinh tế, thời gian (kỉ niệm các ngày lễ lớn trong năm), trường, lớp (sân bãi, dụng cụ, …), địa bàn dân cư (thành thị, nông thôn ), kinh phí (từ nguồn quỹ của trường, học sinh đóng góp, phụ huynh hỗ trợ,…) tác động từ phía ngoài (các ban ngành, ban đại diện cha mẹ học sinh,…)

- Về hình thức:

+ Hình thức phải thu hút, hấp dẫn học sinh, phải phù hợp với nội dung + Nên thay đổi, sáng tạo hình thức một cách thường xuyên, tránh lặp lại nhiều lần một hình thức

* Những nội dung của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề trong trường tiểu học thường được thể hiện dưới các loại hình sau đây:

- Hoạt động văn hóa nghệ thuật

Hoạt động văn hóa nghệ thuật là một loại hình quan trọng không thể thiếu được trong hoạt động tập thể của trẻ ở trường tiểu học, là nhu cầu, là món ăn tinh thần của mọi trẻ em Hoạt động này có sức mạnh thu hút trẻ em, làm cho cuộc sống của trẻ em luôn luôn vui tươi, phấn khởi

Hoạt động này bao gồm nhiều thể loại khác nhau: hát, múa, thơ ca, kịch ngắn, kịch câm, tấu vui, độc tấu, thi kể chuyện, vẽ tranh, làm thiệp…

- Hoạt động vui chơi giải trí, thể dục, thể thao

Hoạt động vui chơi giải trí, thể dục, thể thao luôn là nhu cầu thiết yếu của mọi trẻ em, đồng thời cũng là một quyền lợi của trẻ Hoạt động này có ý nghĩa giáo dục to lớn đối với học sinh ở trường tiểu học Một trong những quyền của trẻ em được hưởng đó là quyền được nghỉ ngơi và tiêu khiển, được tham gia vào những hoạt động giải trí phù hợp với lứa tuổi, được tự do tham gia các sinh hoạt văn hóa nghệ thuật

Hoạt động vui chơi giải trí, thể dục thể thao làm thỏa mãn về tinh thần cho trẻ em sau những giờ học căng thẳng Hoạt động này góp phần không nhỏ vào việc rèn luyện tính nhanh nhẹn, óc phán đoán, khả nãng quan sát tinh tế, tính tổ chức, kỉ luật, nâng cao tinh thần trách nhiệm, lòng nhân ái, tình thương yêu bạn bè, khả năng tự quản

Một số trò chơi có tác dụng rèn luyện khả năng, tư duy học sinh như: đứng ngồi theo lệnh (rèn khả năng tập trung), nhóm ba, nhóm bảy (rèn phản

xạ nhanh, tinh thần tập thể), tập tầm vông (rèn khả năng phán đoán), chi chi chành chành (rèn phản xạ nhanh, khả năng tập trung), sáng tối (rèn phản xạ nhanh, khả năng quan sát, hài hước và cố định động tác…), chuyền bóng tiếp sức (rèn sự khéo léo, nhanh nhẹn và sự phối hợp),…

- Hoạt động thực hành khoa học - kỹ thuật

Đối với học sinh tiểu học, hoạt động tiếp cận khoa học - kỹ thuật sẽ

giúp cho các em tiếp cận được với những thành tựu khoa học - công nghệ tiên tiến của nhân loại, của đất nước, của địa phương Điều đó sẽ tạo cho các em

có niềm tin, say mê, tìm tòi, kích thích học tập và mong muốn đạt được kết quả học tập tốt hơn Hoạt động tiếp cận khoa học - kỹ thuật có nhiều hình thức cụ thể như: thi hỏi đáp về các hiện tượng của tự nhiên và xã hội, sưu tầm các loại cây thuốc quý, tìm hiểu các danh nhân, các nhà bác học, những tấm gương say mê phát minh, sáng chế, nghe nói chuyện về các thành tựu khoa học kỹ thuật, tham gia sinh hoạt câu lạc bộ, sưu tầm các bài toán vui…

- Hoạt động lao động công ích

Đây là một loại hình đặc trưng của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Thông qua các hoạt động lao động công ích, trẻ em sẽ gắn bó với đời sống xã hội, với công cuộc xây dựng đất nước, đồng thời góp phần làm cho trẻ hiểu thêm về giá trị của lao động từ đó giúp cho trẻ có ý thức lao động lành mạnh Lao động công ích giúp trẻ vận dụng những kiến thức đã học vào đời sống như: trực nhật, vệ sinh lớp học, sân trường, làm đẹp bồn hoa, cây cảnh

- Hoạt động mang tính xã hội

Đưa trẻ tham gia vào các hoạt động xã hội là tạo điều kiện cho các em nâng cao hiểu biết về xã hội, giúp các em thực hành những kiến thức đã học vào thực tiễn cuộc sống Thông qua các hoạt động xã hội, giáo dục cho các

em tình yêu quê hương đất nước, niềm tự hào dân tộc và giáo dục các em có tinh thần trách nhiệm, có nghĩa vụ đối với cộng đồng Điều này hoàn toàn phù hợp với công ước quốc tế về quyền được tham gia và quyền được phát triển của trẻ em Hoạt động này có các hình thức như: tham gia công tác từ thiện, quỹ nhi đồng, đóng góp ủng hộ cho nạn nhân chất độc màu da cam, làm vệ sinh sạch đẹp môi trường…

- Hoạt động của Đội TNTP HCM

Đội TNTPHCM giữ vai trò nòng cốt trong các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Nội dung hoạt động của Đội gắn chặt với nội dung giáo dục của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề tạo nên

sự thống nhất trong việc tổ chức hoạt động cho học sinh

Ngoài những hoạt động đã nêu trên, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề còn có những hoạt động khác đa dạng, phong phú Tùy theo trình độ học sinh, điều kiện cơ sở vật chất, con người cụ thể, thời gian, không gian chúng ta có thể lựa chọn những loại hình hoạt động cho thích hợp

1.3 Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề của hiệu trưởng trường tiểu học

1.3.1 Khái niệm về quản lý

Quản lý tồn tại như một tất yếu khách quan từ khi loài người xuất hiện

và ngày nay đã trở thành một khoa học, có vai trò quyết định đến sự thành công hay thất bại ở mọi lĩnh vực như chính trị, kinh tế, quân sự, giáo dục, ;

vì vậy, quản lý được thể hiện ở các cách tiếp cận khác nhau như:

Theo Trần Kiểm [22] cho rằng quản lý là những tác động của chủ thể quản lý trong việc huy động, phát huy, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phối các nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực) trong và ngoài tổ chức với hiệu quả cao nhất

Phan Văn Kha [21] cũng đã đưa ra khái niệm về quản lý chính là quá trình lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo và kiểm tra công việc của các thành viên thuộc một hệ thống đơn vị và việc sử dụng các nguồn lực phù hợp để đạt được các mục đích đã định hay nói cách khác thì quản lý là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể quản lý tới đối tượng quản lý nhằm đạt mục tiêu đề ra

Các tác giả Đặng Vũ Hoạt, Hà Thế Ngữ [27]có khái niệm về quản lý là một quá trình định hướng, quá trình có mục tiêu, quản lí là một hệ thống nhằm đạt được những mục tiêu nhất định

Theo Đặng Thành Hưng [20] thì cho rằng quản lí là một dạng lao động đặc biệt nhằm gây ảnh hưởng, điều khiển, phối hợp lao động của người khác hoặc của nhiều người khác trong cùng tổ chức hoặc cùng công việc nhằm thay đổi hành vi và ý thức của họ, định hướng và tăng hiệu quả lao động của họ, để đạt mục tiêu của tổ chức hoặc lợi ích của công việc cùng sự thỏa mãn của những người tham gia Theo cách hiểu này, bản chất của quản lí là gây ảnh

hưởng chứ không trực tiếp sản xuất hay tạo ra sản phẩm, có mục tiêu và lợi ích là cái chung chứ không nhằm mục tiêu và lợi ích của riêng cá nhân nào,

có tính hệ thống chứ không phải quá trình hay hành động đơn lẻ Đó là sự vật

có thực thể, cấu trúc và chức năng phức tạp, năng động, vận hành dựa trên những nguồn lực tinh thần (lí luận, tư tưởng khoa học-công nghệ, chính trị, văn hóa, qui tắc đạo đức, v.v…) và vật chất rõ ràng (tiền vốn, hạ tầng kĩ thuật

và thông tin, sức người, công cụ chính sách, bộ máy, cơ chế, thủ tục…)

Tuy ở các quan niệm khoa học khác nhau nhưng có thể thấy quản lý có những nét đặc trưng cơ bản sau:

- Quản lý là một loại hình đặc biệt của hoạt động xã hội, một quá trình tác động qua lại giữa người với người

- Quản lý là một khoa học và nghệ thuật huy động, vận động và sử dụng các nguồn nhân lực, vật lực, tài lực

- Nhằm tập hợp mọi người có liên quan: bao gồm cả cấp trên, cấp dưới, bạn bè, đồng nghiệp, trong tổ chức cũng như ngoài tổ chức, với mục đích là bảo đảm tạo ra sự phối hợp và hợp tác thích hợp giữa các cá nhân và các lực lượng

xã hội để góp phần đạt được những mục tiêu chương trình, kế hoạch đã đề ra

Từ đó có thể hiểu quản lý: Quản lý là sự tác động có định hướng, có

mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý thông qua lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra việc thực hiện kế hoạch đến khách thể quản lý một cách hợp quy luật nhằm đạt được mục tiêu đề ra trong điều kiện biến động của môi trường.

1.3.2 Vị trí, chức năng của hiệu trưởng trường tiểu học trong quản

lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

a) Xây dựng quy hoạch phát triển nhà trường; lập kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch dạy học, giáo dục; báo cáo, đánh giá kết quả thực hiện trước Hội đồng trường và các cấp có thẩm quyền;

b) Thành lập các tổ chuyên môn, tổ văn phòng và các hội đồng tư vấn trong nhà trường; bổ nhiệm tổ trưởng, tổ phó;

c) Phân công, quản lý, đánh giá, xếp loại; tham gia quá trình tuyển dụng, thuyên chuyển; khen thưởng, thi hành kỉ luật đối với giáo viên, nhân viên theo quy định;

d) Quản lý hành chính; quản lý và sử dụng có hiệu quả các nguồn tài chính, tài sản của nhà trường;

e) Quản lý học sinh và tổ chức các hoạt động giáo dục của nhà trường; tiếp nhận, giới thiệu học sinh chuyển trường; quyết định khen thưởng, kỉ luật, phê duyệt kết quả đánh giá, xếp loại, danh sách học sinh lên lớp, ở lại lớp; tổ

chức kiểm tra, xác nhận việc hoàn thành chương trình tiểu học cho học sinh trong nhà trường và các đối tượng khác trên địa bàn trường phụ trách;

g) Dự các lớp bồi dưỡng về chính trị, chuyên môn, nghiệp vụ quản lí; tham gia giảng dạy bình quân 2 tiết trong một tuần; được hưởng chế độ phụ cấp và các chính sách ưu đãi theo quy định;

h) Thực hiện quy chế dân chủ cơ sở và tạo điều kiện cho các tổ chức chính trị - xã hội trong nhà trường hoạt động nhằm nâng cao chất lượng giáo dục;

i) Thực hiện xã hội hoá giáo dục, phối hợp tổ chức, huy động các lực lượng xã hội cùng tham gia hoạt động giáo dục, phát huy vai trò của nhà

trường đối với cộng đồng

1.3.3 Nội dung quản lý của hiệu trưởng trường tiểu học trong quản

lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Từ khái niệm quản lý và hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề, luận văn xác định: Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề là sự tác động có định hướng, có mục đích, có kế hoạch của hiệu trưởng trường tiểu học thông qua lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra việc thực hiện kế hoạch đến hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trong trường tiểu học nhằm đạt được mục tiêu giáo dục toàn diện học sinh

Nội dung quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề ở

trường tiểu học bao gồm: Lập kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề; Tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề; Chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề; Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

1.3.3.1 Lập kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Theo Từ điển Tiếng Việt: Kế hoạch theo nghĩa chung nhất là “toàn bộ những điều vạch ra một cách có hệ thống và cụ thể về cách thức, trình tự, thời hạn tiến hành những công việc dự định làm trong một thời gian nhất định” [40]

Lập kế hoạch là thiết kế các bước đi cho hoạt động tương lai để đạt được những mục tiêu đã xác định thông qua việc sử dụng tối ưu các nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực và nguồn lực thông tin) đã có và sẽ khai thác

Lập kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề là sự xác định một cách có căn cứ khoa học về những mục tiêu, nội dung, biện pháp và phương tiện để thực hiện có hiệu quả công tác hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề đã đề ra

Muốn xây dựng được kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề trước hết cần phải xác định mục tiêu của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Sau đó khảo sát thực trạng hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề để nắm chắc tình hình giảng dạy và nội dung chương trình các môn học trong nhà trường, các chủ trương, công tác trọng tâm và nhiệm vụ chính trị của địa phương; điều tra cơ bản khả năng của giáo viên và các lực lượng giáo dục ngoài nhà trường; biết rõ hoàn cảnh của học sinh, điều kiện CSVC của nhà trường; phải căn cứ vào hướng dẫn của Bộ, của

Sở, của Phòng về chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề để đề ra kế hoạch cho sát; căn cứ vào kết quả điều tra cơ bản để xác định yêu cầu, nhiệm vụ cụ thể, xác định chỉ tiêu phấn đấu Trong kế hoạch cần xác định các bước thực hiện kế hoạch Cần chuẩn bị lực lượng tham gia và các điều kiện cho hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Để thực hiện kế hoạch hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề đạt hiệu quả cao, người hiệu trưởng cần lập cả kế hoạch về cơ sở vật chất, thời gian cho từng hoạt động Hiệu trưởng phải có kế hoạch và chương trình hoạt động cho toàn trường, cho từng khối lớp, cho từng thời kì tiến tới ổn định thành nề nếp, thường xuyên, liên tục Hiệu trưởng cần vận dụng và khéo léo sắp xếp thời gian như chào cờ đầu tuần, có thể kết hợp với việc thông báo tình hình thời sự, sinh hoạt thơ ca… khéo kết hợp các hình thức và nội dung sinh hoạt với nhau để công việc không bị chồng chéo, mất thì giờ, nhàm chán

Sắp xếp công việc thành nề nếp theo từng thời gian:

Hàng ngày: duy trì nề nếp đi học đúng giờ, vệ sinh trường lớp, phát thanh các bản tin, thể dục giữa giờ, đọc báo, văn nghệ

Hàng tuần: chào cờ đầu tuần, sinh hoạt thơ văn, thời sự, sơ kết tuần ở lớp, trường, biểu dương gương người tốt, việc tốt, sinh hoạt câu lạc bộ, TDTT, văn nghệ…

Hàng tháng: sinh hoạt chủ điểm, kỉ niệm các ngày lịch sử, tổ chức ngày truyền thống, sinh hoạt Đoàn - Đội, công tác xã hội giúp đỡ gia đình thương binh liệt sĩ, lao động công ích, tổ chức hội diễn văn nghệ, thi khéo tay, kể chuyện đạo đức, hội thi hái hoa dân chủ, thi an toàn giao thông, tham quan cắm trại, du lịch,… Trong đó, sinh hoạt theo chủ điểm là cơ bản

Học kì: Sơ kết thi đua, khen thưởng

13.3.2 Tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Theo tác giả Trần Kiểm [22] để giúp mọi người cùng làm việc với nhau nhằm thực hiện có hiệu quả mục tiêu cần phải xây dựng và duy trì một cơ cấu nhất định về những vai trò, nhiệm vụ và vị trí công tác Do đó tổ chức chỉ một

cơ cấu chủ định về vai trò, nhiệm vụ hay chức vụ được hợp thức hóa

Người hiệu trưởng cần phải nắm vững khả năng tối đa của các lực lượng sư phạm trong và ngoài nhà trường Các lực lượng trong trường như: tập thể giáo viên chủ nhiệm, BCH Đoàn trường, Tổng phụ trách Đội, Ban chỉ huy liên đội Lực lượng ngoài nhà trường như: cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương, Mặt trận Tổ quốc, Đoàn TNCS HCM tại địa phương, Hội phụ nữ, Hội chữ thập đỏ, Hội khuyến học…

Xác định rõ các nội dung, nhiệm vụ của từng bộ phận tham gia hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Cần thiết lập cơ chế phối hợp giữa các bộ phận trong nhà trường tham gia tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Tập huấn cho các lực lượng tham gia hoạt động giáo dục ngoài giờ lên

lớp theo chủ đề Hiệu trưởng nên tìm và phổ biến tài liệu “Hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp” cho giáo viên chủ nhiệm, Tổng phụ

trách Đội và các lực lượng khác trong toàn trường

Tổ chức phối hợp các lực lượng tham gia hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề Nhà trường mặc dù đóng vai trò chủ đạo trong quá trình giáo dục nhưng cần khai thác tiềm năng giáo dục của gia đình và xã hội nhằm tối ưu hóa quá trình đào tạo Gia đình có những ưu thế đặc trưng có thể phát huy tác dụng giáo dục như: sự ràng buộc về huyết thống tạo nên mối dây liên

hệ tình cảm thuận lợi trong giáo dục; nét đặc trưng về các mối quan hệ đa dạng trong cộng đồng, gia đình; sức mạnh của quyền uy; sự ràng buộc với nhau về đời sống vật chất; tiềm năng đóng góp về mặt vật chất… Đó là những điều kiện có thể khai thác và phát huy tác dụng giáo dục nhất là khi gia đình

đã tổ chức thành hội cha mẹ học sinh có khả năng phối hợp với nhà trường thì sức mạnh đó càng tăng lên gấp bội Các lực lượng xã hội cũng góp phần quan trọng trong thành công của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề nên người hiệu trưởng cần huy động tối đa sức mạnh của họ

1.3.3.2 Chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ đề

Chỉ đạo là chức năng thể hiện năng lực của đối tượng quản lý Đây là quá trình sử dụng quyền lực quản lý để tác động đến các đối tượng quản lý một cách có chủ đích nhằm phát huy hết tiềm năng của họ hướng vào việc đạt mục tiêu chung của hệ thống Theo tác giả Trần Kiểm người điều khiển hệ thống phải là người có tri thức, kỹ năng ra quyết định và tổ chức thực hiện quyết định [22] Chỉ đạo là quá trình tác động ảnh hưởng tới hành vi, thái độ của những người khác nhằm đạt tới các mục tiêu với chất lượng cao

Trong công tác chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ

đề, người hiệu trưởng cần: