Mục tiêu: - Học sinh biết cấu trúc của một định lí Giả thiết và kết luận - Biết thế nào là chứng minh định lí, biết đưa địh lí về dạng ''Nếu..... Chữa bài tập 50sgk HS2: Thế nào là chứng
Trang 12 1
O
Giáo án Hình học 7
ĐỊNH LÍ
A Mục tiêu:
- Học sinh biết cấu trúc của một định lí (Giả thiết và kết luận)
- Biết thế nào là chứng minh định lí, biết đưa địh lí về dạng ''Nếu thì ''
- Làm quen với mệnh đề lôgíc: p q
B Chuẩn bị: Thước kẻ, bảng phụ
C Các hoạt động dạy học:
I Tổ chức lớp: (1')
II Kiểm tra bài cũ: (7')
- Học sinh 1: Phát biểu nội dung tiên đề Ơ-clit Vẽ hình minh hoạ
III Tiến trình bài giảng:
- Giáo viên cho học sinh đọc phần
định lí tr99-SGK
GV hỏi: thế nào là một định lí
GV Yêu cầu học sinh làm ?1 sgk
Nhắc lại định lí ''2 góc đối đỉnh thì
bằng nhau''
? Vẽ hình, ghi bằng kí hiệu
1 Định lí (17')
HS: Định lí là 1 khẳng định được coi là đúng không phải bằng đo trực tiếp mà bằng suy luận
?1
nhau''
Trang 2c b a
GV Theo em trong định lí trên, đã cho
ta điều gì
gọi là giả thiết
GV: Điều phải suy ra
Giáo viên chốt: Vậy trong một định lí ,
điều đã cho là giả thiết, điều suy ra là
kết luận
GV: Mỗi định lí gồm mấy phần là
những phần nào
Giáo viên: giả thiết viết tắt là GT, kết
luận viết tắt là KL
GV: Mỗi định lí đều có thể phát biểu
dưới dạng ''nếu thì ''
GV: Phát biểu tính chất 2 góc đối
đỉnh dưới dạng ''nếu thì ''
GV: Ghi GTvà KL dưới dạng kí hiệu
- Yêu cầu học sinh làm ?2
GV cho HS dứng tại chổ trả lời câu a
b) GV gọi HS lên làm câu b
HS: - Trong định lí đã cho ta Ô1 và Ô2 là đối đỉnh
HS: - Điều suy ra: Ô1 = Ô2 gọi là kết luận
Mỗi định lí gồm 2 phần:
a) Giả thiết: là những điều đã cho biết trước
b) Kết luận: Những điều cần suy ra
HS: Nếu 2 góc đối đỉnh thì 2 góc ấy bằng nhau
?2
- Gọi 2 HS lên bảng làm HS1
a) GT: 2 đường thẳng phân biệt cùng // với đường thẳng thứ 3
KL: chúng // với nhau
HS2
Trang 3n m
z
y
Giáo viên trở lại hình vẽ 2 góc đối
đỉnh thì bằng nhau
GV Để có Ô1 = Ô2 ở định lí này ta suy
luận như thế nào
GV: Quá trình suy luận đi từ GT đến
KL gọi là chứng minh định lí
Ví dụ: (SGK)
- Yêu cầu học sinh đọc ví dụ , ghi GT,
KL
? Tia pg của một góc là gì
? Om là tia phân giác xoz ta có điều
gì
2 Chứng minh định lí (12p)
HS
Ô1 + Ô3 = 1800
Ô2 + Ô3 = 1800
=> Ô1 + Ô3 = Ô2 + Ô3
=> Ô1 = Ô2
Ví dụ: (SGK)
HS: - Là tia nằm giữa 2 cạnh của góc và chia góc đó ra thành 2 phần bằng nhau
2 2
xoz
zoy zon noy
- Vì Oz nằm giữa 2 tia Ox và Oy
Vì Om là tia phân giác xoz
2
xoz
GT
xoy, zoy là 2 góc kề bù
Om là tia phân giác
xoz
On là tia phân giác zoy
Trang 4b a
? On là phân giác của zoy ta có điều
gì
? Tại sao xoz zoy xoy
? Tính moz zon =?
? Tính xoz zoy = ?
Hãy trình bày chứng minh?
- Trên đây ta đã chứng minh 1 định lí,
vậy để chứng minh 1 định lí ta phải
làm những gì
CM:
Từ (1) và (2) ta có:
1
2
Vì On là tia phân giác xoz
2
zoy
0 0 0
1 180 2 90
90 (®pcm)
mon
IV Củng cố: (6')
- Giáo viên treo bảng phụ bài tập 49, 50 (tr101-SGK)
BT 49:
a) GT: 1 đường thẳng cắt 2 đường thẳng có 1 cặp góc so le trong bằng nhau KL: 2 đường thẳng //
b) GT: 1 đường thẳng cắt 2 đường thẳng //
KL: 2 góc so le trong bằng nhau
BT 50:
a) ( ) thì chúng đối nhau
Trang 5GT ac ; bc
V Hướng dẫn học ở nhà: (2')
- Học kỹ bài, phân biệt được GT, KL của định lí, nắm được cách chứng minh 1 định lí
- Làm các bài tập 50; 51; 52 (tr101; 102-SGK)- Làm bài tập 41; 42 -SBT
Trang 6LUYỆN TẬP
A.Mục tiêu
Học sinh biết diến đạt định lí dưới dạng”Nếu thì…”
Biết minh hoạ 1 định lí trên hình vẽ và viết GT,KL bằng kí hiệu
B.Chuẩn bị : SGK, thước kẻ ,êke, bảng phụ
C.Tiến trình dạy học
I.ổn định lớp(1p)
II.Kiểm tra bài cũ(7p)
HS1: Thế nào là định lí?định lí có mấy phần ?GT,KL là gì ?
Chữa bài tập 50(sgk)
HS2: Thế nào là chứng minh định lí ?Minh hoạ định lí “2 góc đối đỉnh thì bằng nhau” bằng hình vẽ, ghi GT,KL?
III.Luyện tập(30p)
Yêu cầu HS làm bài tập sau:
Ghi GT,KL vẽ hình các định lí sau:
a) Khoảng cách từ trung điểm đoạn
thẳng đến mỗi đầu đoạn thẳng bằng
nửa độ dài đoạn thẳng đó
b) Hai tia phân giác của 2 góc kề bù
tạo thành 1 góc vuông
c) Tia phân giác của 1 góc tạo với 2
cạnh của góc hai góc có số đo bằng
nhau
3 HS lên bảng làm bài : a)
GT M là trung điểm AB
KL MA = MB = 1/2AB
b)
Trang 7Phát biểu các định lí trên dưới dạng “Nếu
…thì…” ?
Bài 53(sgk)
Gọi 2 HS đọc to đề bài
GT xOz và zOy là 2 góc kề bù
Om và On là phân giác
KL góc mOn =900
c)
GT Oz là tia phân giác góc xOy
KL 0 0 1 0
2
3 HS phát biểu
z
O
m n
y
x
Trang 8Gọi 1 HS lên bảng vẽ hình , làm câu a,b.
Yêu cầu HS làm tiếp câu c
0
0
1) ' 180 ( )
2)90 ' 180 ( µ c¨n cø vµo )
3) ' 90 ( ¨n cø vµo )
4) ' ' 90 ( × )
5) ' ' 90 ( ¨n cø )
6) ' ' ( × )
7) ' 90 ( ¨n cø vµo xOy yOx x Oy theogtv yOx c x Oy xOy v x Oy c y Ox x Oy v y Ox c )
Yêu cầu HS làm tiếp câu d
Bài 44:
Bài 53:
a)
b) xx’ cắt yy’ tại O
GT x y0 90
KL x' 0 'y y' 0x y x0 '=900
c) điền vào : –Vì 2 góc kề bù
- Theo GT và căn cứ vào (1)
- Căn cứ vào (2)
- Vì 2 góc đối đỉnh
- Căn cứ vào (3) d)Có
0
' 180 ( × 2 gãc kÒ bï)
90 ( )
yOx
x Oy xOy
y Ox x Oy
Bài 44:
y
x x’
y’
O
Trang 9Yêu cầu HS lên bảng vẽ hình , ghi GT,KL
Gợi ý :
Gọi E là giao điểm của Oy và Ox’
GT xOy và x’Oy’ nhọn Ox//Ox’ ; Oy//Oy’
KL xOy 'x Oy'
Chứng minh:
E là giao điểm của Oy và O’x’
Ta có :
x'Oy'
xOy x Ey
x Ey xOy
IV.c ng c (5p)ủng cố(5p) ố(5p)
Định lí là gì ? nêu các bước chứng minh định
lí?
1 HS trả lời
V.Hướng dẫn về nhà (2p)
Bài tập : 54,55,57(sgk); 43,45(sbt)
E O
x’
x
y
Trang 10ÔN TẬP CHƯƠNG I
A.Mục tiêu
thẳng song song
Biết cách kiểm tra xem 2 đường thẳng cho trước có vuông góc hay song song không?
Bước đầu tập suy luận , vận dụng tính chất của các đường thẳng vuông góc, song song
B.Chuẩn bị : SGK, dụng cụ đo,vẽ, bảng phụ
C.Tiến trình dạy học
I.ổn định lớp(1p)
II.Kiểm tra bài cũ
III.Ôn tập
I.Ôn lí thuyết(20p)
Yêu cầu HS trả lời các câu hỏi sau:
a) Thế nào là 2 góc đối đỉnh, nêu
tính chất, vẽ hình?
b) Thế nào là 2 đường thẳng vuông
góc, đường trung trực của đoạn
thẳng
c) Dấu hiệu nhận biết 2 đường
thẳng song song
d) Quan hệ 3 đường thẳng song
6 HS lần lượt trả lời các câu hỏi trên
Trang 11e) Quan hệ giữa vuụng gúc và song
song
f) Tiờn đề ơclit
GV yờu cầu học sinh trả lời cỏc cõu hỏi
minh họa bằng hỡnh vẽ bờn
Trong cỏc cõu sau, cõu nào đỳng , cõu
nào sai:
a) Hai gúc đối đỉnh thỡ bằng nhau
b) Hai gúc bằng nhau thỡ đối đỉnh
c) Hai đường thẳng vuụng gúc thỡ cắt
nhau
d) Hai đường thẳng cắt nhau thỡ vuụng
gúc
e) Đường trung trực của đoạn thẳng là
đường đi qua trung điểm đoạn thẳng đú
f)đường trung trực của đoạn thẳng thỡ
vuụng gúc đoạn thẳng đú
g) Đường trung trực của đoạn thẳng là
đường đi qua trung điểm đoạn thẳng đú
và vuụng gúc đoạn thẳng đú
h) Nếu đường thẳng c cắt 2 đường
thẳng a,b thỡ 2 gúc so le trong bằng
nhau
x
y
O a
2 4
B
1 1
c
a b
a b
c
a b M
c b a H1
H7
H6 H5
H4
H3 H2
Hai góc đối đỉnh Đ ờng trung trực của
đoạn thẳng
Dấu hiệu nhận biết hai
đ ờng thẳng song song
Quan hệ ba đ ờng thẳng song song
Một đ ờng thẳng vuông góc với hai đ ờng thẳng song song
Tiên đề Ơclit
Hai đ ờng thẳng cùng vuông góc với đ ờng thẳng thứ 3
a) Đ b) S c) Đ d) S e) S f) Đ g) Đ h) S
Trang 12II.Bài tập(22p)
Bài 54(sgk)
Yêu cầu HS đọc kết quả?
Bài 55(sgk)
Vẽ hình 38 lên bảng , gọi 2 HS làm câu
a,b
Bài 56(sgk)
Vẽ trung trực của AB=28mm?
Bài 54:
5 cặp đường thẳng vuông góc là :
d1 và d8; d1 và d2; d3 và d5; d3 và d4; d3 và d7;
4 cặp đường thẳng song song là :
d2 và d8; d4 và d5; d4 và d7; d5 và d7;
2 HS lên bảng làm bài
1 HS nêu cách vẽ:
+Vẽ AB=28mm +xác định trung điểm I của AB
+Vẽ đường thẳng d đi qua I và vuông góc AB
D là đường trung trực AB
e M
N
a
2
b
2
b
1
d
/ d
I
Trang 13IV.Hướng dẫn về nhà (2p)
Bài tập : 57,58,59(sgk-104)
Bài tập : 47,48(sbt)
Trang 14ÔN TẬP CHƯƠNG I (TIẾP)
A.Mục tiêu
Tiếp tục củng cố kiến thức về đường thẳng vuông góc , song song
Sử dụng thành thạo dụng cụ vẽ hình Biết diễn đạt hình vẽ cho trước bằng lời
Bước đầu tập suy luận , vận dụng tính chất của các đường thẳng vuông góc , song song để tính toán , chứng minh
B.Chuẩn bị : SGK, thước thẳng, thước đo góc.
C.Tiến trình dạy học
I.ổn định lớp (1p)
II.Kiểm tra bài cũ(5p)
HS1:
Phát biểu , ghi GT,KL các định lí về quan hệ vuông góc-song song?
b c
//
a b
b c
a c
III.Luyện tập(37p)
Bài 57(sgk)
Tính số đo của Ô?
Làm bài :
( Om n»m gi÷a 2 tia OA,OB)
1 2 0
1 1
0
1 2
0 0 0
tia
O A sole trong
A
B
O m
a
b
38 0
132 0
1 1 2
Trang 15Gợi ý : Đặt tờn cỏc đỉnh là
A,B Â1= 380, B2 1320
vẽ tia Om//a//b
Bài 59(sgk)
Yờu cầu HS hoạt động
nhúm
Cho hỡnh vẽ d//d’//d’’ ,
1 2 4 4 6
?
Bài 48(sbt)
Yờu cầu HS vẽ hỡnh , ghi
Hoạt động nhỳm:
1 1
0
2 3
0
4 3
5 1
0
6 3
60 ( le trong)
110 (đồng vị)
110 (đối đỉnh) (đồng vị)
70 (đồng vị)
Đại diện nhúm lờn trỡnh bày Lớp nhận xột
Làm bài :
GT
0
0
0
140 70 150
xAB ABC BCy
KL Ax//Cy
E
G
1
1
1
2
2 3
3 4 4
d’
d”
60 0
110 0
B A
C
x
y
z
140 0
150 0
70 1 0
2
Trang 16GT,KL làm bài:
Hướng dẫn HS phân tích :
0 2
Ax//Cy
Bz//Cy,Bz//Ax
180
Yêu cầu HS nhìn vào sơ đồ
trình bày bài:
GV cùng HS nhắc lại toàn
bộ các định lí đã học về
đường thẳng song song ,
vuông góc, quan hệ vuông
góc – song song
Chứng minh theo sơ đồ
Kẻ tia Bz//Cy
0 1
1
180 (2 ãc trong cïng phÝa)
0 0 0 2
0 0 0 2
Ax//Cy v× cïng //Bz
B
IV.Hướng dẫn về nhà(2p)
Ôn tập lại toàn bộ chương I
Xem lại các bài tập đã chữa
Tiết sau kiểm tra chương I