GIÁO ÁN DẠY HỌC TÍCH HỢP“VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN TRONG GIỜ NGOẠI KHOÁ SỬ LỚP 9: CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ NĂM 1954 - NIỀM TỰ HÀO CỦA CHÚNG EM” Thời gian: 03 tiết học I.Mục tiêu dạy h
Trang 1GIÁO ÁN DẠY HỌC TÍCH HỢP
“VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN TRONG GIỜ NGOẠI KHOÁ SỬ LỚP 9: CHIẾN DỊCH ĐIỆN BIÊN PHỦ
NĂM 1954 - NIỀM TỰ HÀO CỦA CHÚNG EM”
( Thời gian: 03 tiết học) I.Mục tiêu dạy học:
+ Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954 đã ghi vào lịch sử dân tộc như một BạchĐằng, một Chi Lăng của thế kỉ XX, có sức lan toả năm châu, chấn động địa cầu
Là một trong chiến công nổi bật, hiển hách của dân tộc Việt Nam, khiến thế giớiphải ngưỡng mộ và khâm phục Việt Nam
- Tích hợp kiến thức liên môn để giúp học sinh làm sáng tỏ nội dung giờ ngoại khoá:+ Môn Tin học: Truyền tải và củng cố nội dung kiến thức một cách sinh động, hấpdẫn, ấn tượng
+ Môn Văn học: Làm sáng tỏ những gian lao vất vả của bộ đội, dân công trongchuẩn bị chiến dịch; Hiểu và cảm nhận hết ý nghĩa của chiến dịch
+ Môn Địa lí: Truyền tải tới học sinh vị trí địa lí của vùng Tây Bắc- Việt Nam, lòngchảo Điện Biên Phủ ( Thung lũng Mường Thanh) để học sinh hiểu được vì sao Pháplại chọn Điện Biên Phủ làm nơi đối đầu với ta Địa hình và địa chất chính vùng đấtTây Bắc thấy được sự vất vả và khó khăn của chiến sĩ ta trong việc "xan rừng bạtnúi" và đào hào trong chiến dịch Điện Biên Phủ
Trang 2+ Môn Giáo dục công dân: Giúp học sinh hiểu rõ lúc bấy giờ quân và dân ta đã đồnglòng sẵn sàng hi sinh tất cả cho độc lập dân tộc Giáo dục các em phải biết ơn với thế
hệ cha ông đã sẵn sàng hi sinh cho độc lập tự do của Tổ quốc
+ Âm nhạc: Bài hát " Hò kéo pháo" của nhạc sĩ Hoàng Vân; Bài hát " Giải phóngĐiện Biên" của nhạc sĩ Đỗ Nhuận để khắc sâu hơn về hình ảnh người chiến sĩ kéopháo, sự hào hùng của chiến dịch Điện Biên Phủ
+ Môn Giáo dục quốc phòng: Giúp học sinh hiểu được chiến thuật quân sự vàphương trâm tác chiến của ta trong chiến dịch Điện Biên Phủ
+ Môn toán: Thống kê lực lượng giữa ta và địch trước và sau chiến dịch Điện BiênPhủ để học sinh thấy hết được kết quả và ý nghĩa của chiến dịch, thấy được sự tàigiỏi của ông cha trước hai kẻ thù lớn mạnh Pháp – Mĩ
+ Môn Tiếng anh: Tập dượt " Trải nghiệm" trong tình huống bạn bè thế giới hỏi vềĐại tướng Võ Nguyên Giáp và Điện Biên Phủ
- Bồi dưỡng học sinh lòng yêu nước, tinh thần cách mạng, Lòng tự hào dân tộc
và tinh thần đoàn kết dân tộc, đoàn kết với nhân dân Đông Dương, đoàn kết quốc tế.+ Giáo dục các em lòng tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng
+ Thấy được vai trò của nhân vật lịch sử
+ Khâm phục, biết ơn tinh thần vì nước quên thân của thế hệ cha anh đi trước
4 Định hướng phát triển năng lực:
- Năng lực chung: Giải quyết vấn đề, sử dụng ngôn ngữ, sáng tạo
- Năng lực chuyên biệt: tái hiện kiến thức, xác định mối quan hệ giữa các sựkiện, hiện tượng lịch sử, nhận xét, đánh giá, thực hành với đồ dùng trực quan
II.ChuÈn bÞ cña gi¸o viªn vµ häc sinh:
1.ChuÈn bÞ cña gi¸o viªn:
Trang 3- Giáo viên: + Sgk, sách giáo viên, thiết kế bài giảng, tài liệu tham khảo.
+ Phim tư liệu về chiến dịch Điện Biờn Phủ
+ Sỏch giỏo khoa Tiếng Anh lớp 7
+ Mỏy tớnh, mỏy chiếu, màn chiếu, loa
+ Phiếu học tập
+ Quà cho học sinh chơi trũ chơi
2.Chuẩn bị của học sinh:
- Học sinh : Đọc và tỡm hiểu trước cỏc tài liệu lịch sử về Chiến dịch Điện Biờn Phủ
( 1954); Văn học: bài thơ " Hoan hụ chiến sĩ Điện Biờn" – Tố Hữu, bài thơ " Quõn ta toàn thắng ở điện Biờn" – Hồ Chớ Minh; Địa lớ lớp 8: Bài 31 " Đặc điểm khớ hậu Việt Nam" , Bài 36" Đặc điểm đất Việt nam"; Địa lớp 9 bài 17 " Vựng trung du và miền nỳi Bắc bộ"; Tiếng anh lớp 7: Unit 16 " People and places"; Âm nhạc lớp 8: Bài hỏt "
Hũ kộo phỏo" của nhạc sĩ Hoàng Võn; Bài hỏt " Giải phúng Điện Biờn" của nhạc sĩ
Đỗ Nhuận; Văn học: Bài thơ " Hoan hụ chiến sĩ Điện Biờn"- Tố Hữu; Toỏn: Lớp Chương III: Toỏn thống kờ; GDCD: Lớp 6: Bài 6 " Biết ơn", Lớp 9: Bài 7 " Kế thừa
7-và phỏt huy truyền thống tốt đẹp của dõn tộc", bài 17 " Nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc"
III
Ph ơng pháp :
- Phơng pháp trực quan: Quan sát tranh ảnh, lược đồ
- Sử dụng kĩ thuật dạy học: Các mảnh ghép
- Giáo viên kết hợp phơng pháp đối thoại, trao đổi, nêu vấn đề, thảo luận, tích hợp,phân tích, nhận định
IV.Tiến trình dạy học :
1 ổn định lớp.
2 Thực hiện gờ ngoại khoỏ:
Giỏo viờn giới thiệu chương trỡnh: Trong lịch sử đấu tranh oanh liệt giành độc lập,
tự do của dõn tộc ta, Chiến thắng Điện Biờn Phủ là một trong những đỉnh cao chúilọi Cựng với chiến cụng Bạch Đằng, Chi Lăng, Đống Đa , Điện Biờn Phủ là sự tớchthần kỳ của Việt Nam trong thời đại mới Chiến thắng Điện Biờn Phủ mói mói là bảnanh hựng ca vang dội của nhõn dõn Việt Nam
Hoạt động của thầy và trũ Nội dung kiến thức cần nắm
vững
Trang 4Tích hợp kiến thức liên môn tạo tâm thế tiếp
nhận cho học sinh gắn liền với việc tìm hiểu
về Chiến trường Đông Dương 1953 – 1954
và âm mưu, thủ đoạn của Pháp- Mĩ trong
việc chiếm và xây dựng Điện Biên Phủ thành
Nhóm 1: Quân ta đã làm cho kế hoạch Nava
bước đầu bị phá sản như thế nào trong chiến
cuộc đông – xuân 1953-1954?
Nhóm 2: Vì sao Pháp – Mĩ lại quyết định chọn
Điện Biên Phủ làm điểm quyết chiến chiến lược
với ta?
Nhóm 3; Vì sao Tập đoàn cứ điểm Điện Biên
Phủ được coi là mạnh nhất Đông Dương?
HS:
Các nhóm thảo luận, đại diện nhóm ghi kết quả
làm việc của nhóm vào tờ giấy A4
GV:
Dùng phương pháp tích hợp liên môn và gọi
đại diện của các nhóm trả lời :
Môn tin học: Giáo viên chiếu lên màn hình
Lược đồ Đông Dương
Điện Biên Phủ thành tập đoàn
cứ điểm mạnh nhất Đông Dương của Pháp:
1, Việc chiếm đóng Điện biên Phủ của Pháp.
- Do Điện Biên Phủ có một vị tríchiến lược quan trọng của ĐiệnBiên Phủ
- Để cứu nguy cho kế hoạch Na vabước đầu bị phá sản sau chiếncuộc đông – xuân năm 1953- 1954của ta
Na va đã quyết định xây dựng ởđây thành Tập đoàn cứ điểm mạnhnhất Đông Dương làm nơi quyếtchiến chiến lược với ta
Trang 5- Tích hợp môn địa lí: Đông Dương nằm ở 1
vị chí chiên lược quan trọng của khu vực ĐNA,
bao gômg 3 nước ( Việt Nam, Lào, Cam pu
chia), dân số gần 120 triệu người, có nhiều dân
tộc sinh sống, có nền văn hoá lâu đời, tài
nguyên thiên nhiên phong phú, được coi là hòn
ngọc của biển Đông Rõ ràng Đông Dương là
“miếng mồi béo bở” của Pháp và là sự " thèm
thuồng" của Mĩ
GV:
Nhận xét nhóm 1 và gọi đại diện của nhóm 2
lên trình bày kết quả làm việc của nhóm mình
HS: đại diện nhóm lên trình bày
GV:
Nhận xét kết quả của nhóm 2 và tích hợp liên
môn : Tin học, Địa lí để giúp học sinh hiểu
thêm về vị trí chiến lược của Điện Biên Phủ:
Gv chiếu lược đồ " Vùng trung du và miền núi
Bắc bộ"
Vùng Tây Bắc là vùng miền núi phía tây của
miền Bắc Việt Nam, có chung đường biên giới
với Lào vảoTung Quốc Vùng này có khi được
gọi là Tây bắc Bắc Bộ và là một trong 3 tiểu
vùng địa lý tự nhiên của Bắc Bộ Việt Nam (2
tiểu vùng kia là Vùng Đông Bắc và đồng bằng
sông Hồng).Vùng Tây Bắc được giới hạn ở
phía đông bởi dãy núi Hoàng Liên Sơn và ở
phía tây là dãy núi sông Mã
Trang 6- Địa hình Tây Bắc hiểm trở, có nhiều khối
núi và dãy núi cao chạy theo hướng Tây
Bắc-Đông Nam Dãy Hoàng Liên Sơn dài tới 180
km, rộng 30 km, với một số đỉnh núi cao trên từ
2800 đến 3000 m
Gv chiếu một số hình ảnh về con người Tây
Bắc, Thung lũng Mường Thanh
- Mường Thanh hay Mường Then là một
đồng bằng nhỏ hẹp được tạo nên bởi phù sa của
sông Nậm Rốn (một phụ lưu của Nậm Nưa và
đến lượt Nậm Nưa lại là một phụ lưu của Nậm
U) khi chảy qua một đứt gãy sâu Đồng bằng
này dài 25 km và rộng từ 5 đến 6 km Xung
quanh Mường Thanh là có nhiều núi cao, khiến
cho nó trở thành một thung lũng nằm giữa địa
hình hiểm trở
GV: Nhận xét nhóm 2 và gọi đại diện của nhóm
3 lên trình bày kết quả làm việc của nhóm
mình
HS:
Đại diện nhóm 3 lên trình bày kết quả của
nhóm mình:
+ Na va đã cho chiếm đóng và xây dựng ở điện
Biên Phủ thành tập đoàn cứ điểm mạnh cứ
điểm mạnh nhất Đông Dương Lực lượng địch
ở đây lúc cao nhất la 16.200 quân , được bố trí
thành 49 cứ điểm , chia thành 3 phân khu : phân
2 Xây dựng Điện Biên Phủ thành tập đoàn mạnh nhất Đông Dương:
- Lực lượng địch ở đây lúc cao nhất la 16.200 quân , được bố trí thành 49 cứ điểm , chia thành 3 phân khu : phân khu trung tâm có
sở chỉ huy và sân bay Mường Thanh , phân khu Bắc, phân khu Nam
Trang 7khu trung tâm có sở chỉ huy và sân bay Mường
Thanh , phân khu Bắc, phân khu Nam
Pháp huy động lên đây với nhiều phương tiện
vũ khí chiến tranh hiện đại : pháo , máy bay, xe
tăng , súng phun lửa , máy hồng ngoại , súng
đại liên nhiều nòng , na pan , mìn ,
+GV chốt ý: Như vậy Pháp đã cho xây dựng
tập đoàn Điên Biên Phủ thành một "cái bẫy
hiểm ác", một "cái máy nghiền khổng lồ" nằm
giữa núi rừng tây Bắc để "nhử" và "nghiền nát"
bộ đội Việt Minh của ta
Gv dùng máy chiếu: Các hình ảnh về
các phương tiện chiến tranh của Pháp – Mĩ giới
thiệu cho học sinh thấy về sức mạnh hoả lực
của Pháp ở ĐBP
Hoạt động 2.
Tích hợp kiến thức liên môn tin học, địa lí,
văn học , toán học, âm nhạc, quân sự quốc
phòng giúp học sinh hiểu rõ được chủ
trương và sự chuẩn bị của ta cho chiến dịch
Điện Biên Phủ.
GV: Hỏi: Trước những âm mưu và thủ đoạn
của Pháp – Mĩ tại Điện Biên Phủ, Bộ chính trị
TƯ Đảng dã có chủ trương gì?
HS: Trả lời
- Pháp huy động lên đây với nhiều phương tiện vũ khí chiến tranh hiện đại : pháo , máy bay, xe tăng ,súng phun lửa , máy hồng ngoại , súng đại liên nhiều nòng , na pan , mìn
Các tướng lĩnh chỉ huy Pháp tin rằng lợi thế công nghệ vượt trội và
sự trợ giúp của Mỹ sẽ giúp họ đánh bại được QĐNDVN vốn có trang bị thô sơ Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ có nhiệm vụ thu hút chủ lực QĐNDVN Tại đó Pháp sẽ dùng ưu thế hỏa lực vượt trội để tiêu diệt
II Chủ trương và sự chuẩn bị của ta trong chiến dịch Điện Biên Phủ:
1 Chủ trương của ta:
- Tháng 12 – 1953, Bộ chính trị
TƯ Đảng quyết định mở chiến dịch Điên Biên Phủ với mục tiêu: tiêu diệt lực lượng địch, giải phóng Tây Bắc, tạo điều kiện để giải phóng Bắc Lào
GV:
Tháng 12 – 1953, Bộ chính trị TƯ Đảng quyết
- Đại tướng Võ Nguyên Giáp quyết định thay đổi phương án tác
Trang 8định mở chiến dịch Điên Biên Phủ với mục
tiêu: tiêu diệt lực lượng địch, giải phóng Tây
Bắc, tạo điều kiện để giải phóng Bắc Lào Bộ
Tổng Tư lệnh QĐNDVN nhìn nhận trận Điện
Biên Phủ là cơ hội đánh tiêu diệt lớn, tạo chiến
thắng vang dội để từ đó chấm dứt chiến tranh
Đây là trận quyết chiến chiến lược của
QĐNDVN Trung ương Đảng đã hạ quyết tâm:
"Tiêu diệt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ để
tạo nên một bước ngoặt mới trong chiến tranh,
trước khi đế quốc Mỹ can thiệp sâu hơn vào
Đông Dương”
- GV tích hợp môn Quân sự quốc phòng:
Phương châm tác chiến: Lúc đầu ta chủ trương
"
đánh nhanh, thắng nhanh" và ngày nổ súng dự
định 20-1-1954 Do một đơn vị trọng pháo
QĐNDVN vào trận địa chậm nên ngày nổ súng
được quyết định lùi lại thêm 5 ngày đến 17 giờ
ngày 25/1 Sau đó, do tin về ngày nổ súng bị
phía Pháp biết được, Bộ chỉ huy chiến dịch
quyết định hoãn thêm 24 giờ, chuyển sang
26/1/1654
GV dùng máy chiếu hình ảnh Đại Tướng
Võ Nguyên Giáp - Tổng chỉ huy Chiến dịch
Điện Biên Phủ
Đại tướng Võ Nguyên Giáp quyết định thay
đổi phương án tác chiến từ " Đánh nhanh,
thắng nhanh" sang " Đánh chắc, tiến chắc" trong
chiến từ "Đánh nhanh, thắng nhanh" sang "Đánh chắc, tiến chắc" trong chiến dịch Điện Biên
Phủ
- Để chắc thắng được kẻ thù lớn mạnh ta phải có sự chuẩn bị chu đáo
Trang 9chiến dịch Điện Biên Phủ
Đây là quyết định vô cùng sáng suốt và
tuyệt vời nhất trong cuộc đời cầm quân của
Đại tướng Quyết định đã đưa dến sự thắng
lợi hoàn toàn của QĐNDVN trong chiến dich
ĐBP Thể hiện trách nhiệm rất cao trước
thắng lợi của chiến dịch và xương máu của
Nhóm 2: Dân quân Thanh Hoá đã tham gia góp
sức chuẩn bị cho chiến dịch ĐBP như thế nào?
GV : Gọi HS nhóm 1 trả lời:
- Lực lượng ta khoảng 55.000 người, gồm:
5 đại đoàn (304, 308, 312, 316, 351); 2 trung
đoàn pháo binh (45, 675); Trung đoàn pháo cao
xạ 367; Tiểu đoàn hỏa tiễn (H6 sáu nòng); Tiểu
đoàn ĐKZ 75mm và súng cối 82mm; 4 đại đội
súng cối 120mm Vũ khí của ta: 24 khẩu sơn
pháo 7mm, 24 khẩu lựu pháo 105mm, 76 khẩu
pháo cao xạ 37mm, 12 khẩu pháo hỏa tiễn H6
( Dùng trong đợt 3) và 715 xe ô tô
- Với lực lượng gần 10 vạn người (cả bộ
đội, dân công và lực lượng khác) cùng với
2 Sự chuẩn bị của ta cho chiến dịch:
- Lực lượng ta khoảng 55.000người Vũ khí của ta: 24 khẩu sơnpháo 7mm, 24 khẩu lựu pháo105mm, 76 khẩu pháo cao xạ37mm, 12 khẩu pháo hỏa tiễn H6 (Dùng trong đợt 3) và 715 xe ô tô
- Với lực lượng gần 10 vạn người (cả bộ đội, dân công và lực lượng khác) Với tinh thần tất cả dồn sức cho Điện Biên Phủ, trong chiến dịch, nhân dân các địa phương đã đóng góp 25.560 tấn gạo, 266 tấn muối, 1.909 tấn thực phẩm, 26.453lượt dân công, 20.991 xe đạp thồ, 1.800 mảng nứa, 756 xe thô sơ,
914 con ngựa thồ và 3.130 chiếc thuyền
Trang 10quãng đường từ 300 đến 500km, việc tiếp tế vô
cùng khó khăn Với tinh thần tất cả dồn sức cho
Điện Biên Phủ, trong chiến dịch, nhân dân các
địa phương đã đóng góp 25.560 tấn gạo, 266
tấn muối, 1.909 tấn thực phẩm, 26.453 lượt dân
công, 20.991 xe đạp thồ, 1.800 mảng nứa, 756
xe thô sơ, 914 con ngựa thồ và 3.130 chiếc
thuyền
- Việc bộ đội ta kéo pháo vào cho chiến dịch
GV : Tích hợp môn Địa lí khắc sâu những khó
khăn, nguy hiểm của quân ta khi kéo pháo vào
GV tích hợp môn Địa lí: Khí hậu miền Bắc vào
mùa xuân: Gió mùa Đông Bắc từ cao áp Xibia
thổi vào nước ta theo hướng đông bắc đi qua
Vịnh Bắc Bộ tăng ẩm tạo mưa phùn ở miền Bắc
Thời tiết ẩm ướt, trời lạnh và âm u Do địa
hình cao sương mù thường xuất hiện Hiện
tượng này thường kéo dài trong nhiều ngày làm
đường trơn rất khó khăn và nguy hiểm cho các
chiến sĩ kéo pháo
Gv chiếu hình ảnh chiến sĩ kéo pháo vào trận
địa và miêu tả quá trình kéo pháo
Trang 11GV chiếu các hình ảnh về công tác chuẩn bị
cho chiến dịch, hình ảnh anh hùng Tô Vĩnh
Diệm và tường thuật lại sự hi sinh
GV tích hợp môn Tin học và Âm nhạc:
Bài hát " Hò kéo pháo" của nhạc sĩ Hoàng Vân
khắc hoạ sâu hơn về sự khó khăn, gian khổ và
nguy hiểm của việc kéo pháo vào trân địa của
chiến sĩ pháo binh ta
Gv gọi đại diện nhóm 2 trả lời:
- Thanh Hóa đã cung cấp 4.361 tấn gạo
(chiếm 30% số gạo cả nước phục vụ cho chiến
dịch), vượt mức Trung ương giao 9 tấn; 350 tấn
thực phẩm Huy động hơn 2000 dân công, cùng
với 11.000 xe đạp thồ, 1.300 thuyền ván và
thuyền nan, 42 ngựa thồ, 31 ô tô và nhiều
phương tiện vận chuyển khác
- Thành tích mà quân và dân Thanh Hóa giành
được mãi mãi xứng đáng với lời biểu dương
khen ngợi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, khi
Người về thăm Thanh Hóa năm 1957: “Bây giờ
tiếng Việt Nam đến đâu, tiếng Điện Biên Phủ
đến đó Tiếng Điện Biên Phủ đến đâu, đồng bào
Thanh Hóa cũng có một phần vinh dự đến đó”
GV dùng máy chiếu: Hình ảnh bộ đội và dân
công của ta đang bạt núi mở đường vào chiến
dịch:
GV: Tích hợp môn Địa lí về đặc điểm tự nhiên
Trang 12của vùng Tây Bắc để HS cảm nhận hết được
những khó khăn và vất vả của bộ đội và dân
quân ta trong việc "bạt núi, san rừng" mở
đường vào chiến dịch
Gv hỏi: Địa hình ở vùng Tây Bắc nước ta như
thế nào?
HS trả lời: Địa hình núi cao và chia cắt sâu nên
rất hiểm trở, đất đá rất cứng, khí hậu thất
thường
GV chốt ý: Để ' bạt núi, san rừng" và việc đào
hào của bộ đội và dân quân ta rất khó khăn và
vất vả, phải tốn rất nhiều sức lực, phải có một
quyết tâm thì mới làm được
GV tích hợp môn Văn học: Trích đoạn thơ
trong bài thơ " Hoan hô chiến sĩ Điện Biên" của
nhà thơ Tố Hữu:
"Và những chị, những anh ngày
đêm ra tiền tuyến Mấy tầng mây gió lớn mưa to
Dốc Pha Đin, chị gánh anh thồ
Đèo Lũng Lô, anh hò chị hát
Dù bom đạn xương tan, thịt nát
Không sờn lòng, không tiếc tuổi xanh
Hỡi các chị, các anh Trên chiến trường ngã xuống
Máu của anh chị, của chúng ta
không uổng