VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN KHI DẠY- Nắm được vai trò, điều kiện phát triển của ngành Thương mại và Du lịch.. - Các vấn đề cần quan tâm để đẩy nhanh sự phát triển của ngành Du lịch *Tích
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ VINH
Trường THCS Đặng Thai Mai.
HỒ SƠ DỰ THI DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP.
TÊN ĐỀ TÀI: VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN KHI DẠY
Trang 2DÀNH CHO GIÁO VIÊN TRUNG HỌC
PHIẾU THÔNG TIN VỀ GIÁO VIÊN DỰ THI
- Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Nghệ An
- Phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố Vinh
- Trường THCS Đặng Thai Mai
Địa chỉ: Số 2 - Đường Lê Hoàn - Phường Hưng Phúc - Thành phố Vinh
Trang 3VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN KHI DẠY
- Nắm được vai trò, điều kiện phát triển của ngành Thương mại và Du lịch.
- Nắm được các đặc điểm phát triển và phân bố ngành Thương mại và Du lịch ởnước ta
- Chứng minh và giải thích vì sao Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh là các trung tâm thương mại, du lịch lớn nhất cả nước
- Nắm được những tiềm năng Du lịch và ngành Du lịch đang trở thành ngành kinh tế quan trọng
- Các vấn đề cần quan tâm để đẩy nhanh sự phát triển của ngành Du lịch
*Tích hợp kiến thức các môn học:
tích cách mạng, công trình sáng tạo của con người kết tinh các giá trị tự nhiên
và giá trị nhân văn vô giá Có thể sử dụng nhằm thoả mãn nhu cầu con người
Môn Lịch sử:
- Các di sản văn hóa thế giới Cố đô Huế, Di tích Mỹ Sơn, Phố cổ Hội An…
- Các di tích lịch sử cách mạng: Điện Biên Phủ, Dinh Độc Lập, Hang Pắc Bó,Cảng Nhà Rồng, Địa đạo Củ Chi
- Các công trình kiến trúc: Chùa Tây Phương, Tháp Chàm, phố cổ Hội An, Cố
đô Huế, Văn miếu Quốc Tử Giám
- Các lễ hội truyền thống: Đền Hùng, Yên Tử, Hội Đâm Trâu
- Các làng nghề cổ truyền: lụa Hà Đông, gốm Bát Tràng, Chu Đậu, chạm khắc,đúc đồng
Trang 4- Văn hóa dân gian, các món ăn dân tộc độc đáo các miền như hát đối đáp, hátquan họ
- Thăng Long - Hà Nội là một thành phố có lịch sử 1000 năm văn hiến, ngườidân ở đây thanh lịch, thân thiện và hiếu khách
Các tài nguyên trên đều gắn với những sự kiện, các thời kỳ lịch sử của dântộc ta HS đã hiểu biết qua môn học Lịch sử, đó là điều kiện thuận lợi cho ngành
Du lịch nước ta phát triển mạnh
- Giáo dục lòng tự hào về quê hương đất nước và bảo vệ các tài nguyên du lịch
- Định hướng phát triển nhân lực cho ngành Du lịch
- Quy hoạch và bảo vệ tài nguyên gắn liền với bảo vệ môi trường Đầu tư cảitạo, nâng cấp các cơ sở hạ tầng, các dịch vụ Du lịch
- Tôn tạo và có biện pháp bảo vệ các di tích văn hóa, lịch sử
- Tăng cường công tác quảng bá thông tin, tạo ra nhiều sản phẩm du lịch độcđáo
- HS phân tích các biểu đồ để biết được hoạt động xuất nhập khẩu nước ta cóbước phát triển mạnh mẽ HS khai thác bản đồ xuất nhập khẩu hàng hóa giữanước ta với các nước và vùng lãnh thổ để biết thị trường xuất nhập khẩu ngàycàng mở rộng Từ đó học sinh hiểu và nhận xét mối quan hệ hợp tác giữa nước
ta với khu vực và thế giới: Hiện nay nước ta đang buôn bán nhiều nhất với thị
trường Châu Á Thái Bình Dương sau đó là Tây Âu, Hoa Kỳ (Kiến thức môn
GDCD lớp 9)
nước Việt Nam từ Bắc vào Nam
Kiến thức Âm nhac ở đây được thể hiện từ cái hay của lời bài hát kết hợp vớicảnh đẹp của phong cảnh quê hương đất nước đã làm cho HS có thêm cảm xúc,
và từ đó tạo được độ lắng đọng trong tâm trí HS về các tài nguyên du lịch tựnhiên và tài nguyên du lịch nhân văn
Môn Mỹ thuật:
Trang 5Học sinh trình bày được các công trình kiến trúc của nước ta có những vẻ đẹpđặc sắc về cấu trúc, về kỹ nghệ điêu khắc tinh xảo, kỹ thuật tạo hình đặc sắc vàcách xây dựng độc đáo của các công trình kiến trúc của nước ta
liệu dựa vào kiến thức môn toán học
Từ các bảng số liệu GV nêu yêu cầu vẽ biểu đổ, hướng dẫn học sinh cách vẽbiểu đồ và nhận xét bảng số liệu theo các yêu cầu
2 Kỹ n ă ng:
- Kỹ năng quan sát tranh ảnh để phát hiện kiến thức
- Rèn kỹ năng đọc và phân tích lược đồ, bản đồ
- Kỹ năng vẽ và phân tích biểu đồ, số liệu để thấy được tình hình phát triển
ngành Du lịch và Thương mại
- Sử dụng lược đồ, biểu đồ để tìm kiếm kiến thức, khai thác kiến thức ngànhThương mại, Du lịch từ trang Atlat để tìm hiểu tài nguyên du lịch, sự phát triểnphân bố thương mại, du lịch
- Lập các bảng số liệu thể hiện các chỉ tiêu phát triển thương mại và du lịch quacác biểu đồ trong Atlat
- Kỹ năng trình bày trước tập thể
- Học sinh có năng lực vận dụng kiến thức môn Giáo dục công dân, Văn học, Lịch sử, Toán học, Âm nhạc, Mỹ thuật để giải quyết các vấn đề đã đặt ra từ đó
để học tốt môn Địa lý
3 Thái độ
- Giáo dục HS tình yêu quê hương đất nước, và có trách nhiệm đóng góp một phần công sức của mình đối với quê hương đất nước
- Giúp HS có tinh thần vui vẻ, hứng thú hơn trong học tập
Hướng học sinh có một lối sống biết giữ gìn và phát huy giá trị các tiềm năng
để phát triển kinh tế - xã hội của đất nước Việt Nam
Trang 6Là học sinh lớp 9 trường trung học cơ sở Đặng Thai Mai, Thành phố Vinh, Tỉnh Nghệ An Mỗi lớp gồm 35 học sinh, gồm 3 lớp, đối tượng học sinh khá trở lên.
Học sinh học các môn văn hóa khác như Văn học, Toán, Vật lí, Hóa học…đều đạt từ học lực khá trở lên
5 Ý nghĩa của bài học:
* Ý nghĩa, vai trò của bài học đối với thực tiễn dạy học:
- Gây hứng thú, tạo say mê để học sinh yêu thích môn học
- Học sinh có kiến thức tổng hợp của nhiều môn học qua đó học sinh phát huy được tư duy sáng tạo, óc tưởng tượng để học tốt hơn môn Địa lý
* Ý nghĩa, vai trò của bài học đối với thực tiễn đời sống xã hội:
- Giúp học sinh thấy được “bức tranh” kinh tế với hai ngành kinh tế quan trọng là Thương mại và Du lịch trong nền kinh tế đa dạng của nước ta
- Thương mại và Du lịch là hai ngành kinh tế phát triển năng động của nước ta trong xu thế toàn cầu hóa
- Khơi dậy trong học sinh tình yêu quê hương đất nước, và có trách nhiệm đóng góp một phần công sức của mình đối với quê hương đất nước
6 Chuẩn bị việc giảng dạy
a Thiết bị dạy học.
- Bản đồ Du lịch Việt Nam
- Bản đồ Du lịch tỉnh Nghệ An
- Biểu đồ doanh thu ngành du lịch
- Biểu đồ xuất nhập khẩu hàng hóa qua các năm 2001- 2012
- Bảng số liệu Các chỉ tiêu về xuất – nhập khẩu của Việt Nam
- Bản đồ thế giới (thị trường buôn bán của Việt Nam với thế giới)
- Xây dựng đoạn Clip sử dụng phần mềm Photostory về hoạt động nội thương, ngoại thương ở các vùng, miền trong cả nước ta
- Tranh ảnh về các hoạt động du lịch và xuất nhập khẩu của Việt Nam và của tỉnh Nghệ An
Trang 7- Clip về Du lịch có tiêu đề: “Việt Nam quê hương tôi ”
- Một số thông tin chia sẻ
b Trang thiết bị/Đồ dùng dạy học liên quan đến CNTT:
*Phần cứng:
Máy tính xách tay, màn chiếu, máy chiếu
* Phần mềm:
c Những trang thiết bị khác/Những đồ dùng dạy học khác:
Phấn trắng, phấn màu, bảng, bút dạ, bìa A0, phiếu học tập…
d Phần chuẩn bị của Học sinh:
Xem bài và những bài tập trong Sách giáo khoa; sưu tầm những tranh ảnh liên quan đến nội dung bài học, bìa giấy để làm sơ đồ, chuẩn bị tốt tinh thần bình tĩnh, tự tin để tham gia các trò chơi…
e Các phương pháp dạy học:
- Căn cứ vào chuẩn kiến thức, kỹ năng GV xác định các năng lực và thái độ có thể hình thành và phát triển cho học sinh
- Từng bước phát triển năng lực vận dụng sáng tạo của HS như:
+ Năng lực giao tiếp
+ Năng lực hợp tác
+ Năng lực sử dụng CNTT và Truyền thông
+ Năng lực sử dụng ngôn ngữ
+ Năng lực tính toán
- Giáo viên kết hợp một cách nhuần nhuyễn các phương pháp dạy học:
+ Phương pháp dạy học Nêu và giải quyết vấn đề
+ Phương pháp trực quan
+ Phương pháp đàm thoại gợi mở
+ Phương pháp tổ chức hoạt động theo nhóm
+ Liên hệ với thực tiễn cuộc sống
Trang 8+ Sử dụng các Kỹ thuật dạy học phát huy tính tích cực, sáng tạo của HS.
- Trình bày các quá trình dạy học trên Bài giảng điện tử Power point:
Bài học được tiến hành trong 1 tiết học (45 phút)
7 Hoạt động và tiến trình dạy học
( Nội dung, cách tổ chức dạy học, phương pháp dạy học, phương
pháp kiểm tra đánh giá)
Slide1: Kiểm
tra bài cũ.
Slide 2: Giới
thiệu bài mới.
CH: Hai bức ảnh trên có nội dung liên quan đến hoạt động kinh tế nào?
- HS trả lời nội dung 2 bức ảnh
- GV nhấn mạnh: ngày 11 tháng 11 năm 2011 là ngày công bố 7 kỳ quan thiên nhiên mới của thế giới trong đó Vịnh Hạ Long trở thành
CH1: Hãy chỉ trên lược đồ:
đường Hồ Chí Minh
- Đường sắt Bắc - Nam
- Quốc lộ 5, 6, 7, 8, 9, 26, 27…
- Các cảng biển: Hải Phòng, Đà Nẵng, TP HCM
- Các sân bay quốc tế: Nội Bài,
Đà Nẵng, Tân Sơn Nhất
CH2: Tại sao nói Hà Nội và
TP Hồ Chí Minh là hai đầu mối giao thông quan trọng của nước ta?
Trang 9(Nội dung này sử dụng phần mềm photostory: Nháy chuột vào biểu
tượng «Thương mại» đầu Slide sẽ xuất hiện đoạn phim liên kết phần
chạy ảnh)
Yêu cầu HS quan sát kỹ đoạn phim, bảng số liệu, biểu đồ, lược đồ và
kiến thức hiểu biết từ thực tế để phát hiện kiến thức của nội dung phần
Nội thương và Ngoại thương và điền kiến thức vào phiếu học tập của nhóm
Trang 10học tập.
Trang 11
- HS thảo luận xong - Đại diện các nhóm trình bày kết quả:
HS trình bày - GV ghi các ý chính lên bảng đen
Hoạt động thương mại khác nhau giữa các vùng trong cả nước:
- Đông Nam Bộ, ĐBSCL, ĐBSH tập trung hoạt động thương mại cao
- Tây Nguyên các hoạt động thương mại kém phát triển
- Hà Nội, Tp Hồ Chí Minh là 2 trung tâm thương mại lớn và đa dạng nhất cả nước
Trong quá trình HS trình bày kiến thức về nội thương GV nêu một số câu hỏi:
Trang 12CH: Tại sao nội thương phát triển mạnh nhất ở Đông Nam Bộ trong khi
Tây Nguyên kém phát triển?
CH: Vì sao Hà Nội, TP Hồ Chí Minh là 2 trung tâm thương mại lớn và
đa dạng nhất cả nước?
CH: Ngành nội thương hiện nay còn gặp những khó khăn gì?
2 Ngọai thương:
*Vai trò :
- Là hoạt động kinh tế đối ngoại quan trọng nhất nước ta
- Giải quyết đầu ra cho các sản phẩm
- Đổi mới công nghệ, mở rộng sản xuất
- Cải thiện đời sống nhân dân
*Các mặt hàng xuất khẩu:
- Hàng công nghiệp nặng và khoáng sản: than, dầu thô
- Hàng công nghiệp nhẹ và tiểu thủ công nghiệp: dệt, may, đồ da…
- Hàng nông, lâm, thủy sản: gạo, cà phê,cao su, cá, tôm
*Các mặt hàng nhập khẩu:
- Tư liệu, máy móc, thiết bi
- Nguyên, nhiên liệu
- Hàng tiêu dùng…
*Thị trường buôn bán.
- Đa phương hóa
- Quan hệ buôn bán chủ yếu vói các nước Châu Á - TBD (Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Asean)
- Châu Âu, Bắc Mỹ ngày càng tiêu thụ nhiều hàng hóa VN
Trong quá trình HS trình bày kiến thức phần Ngọai thương GV nêu
Trang 13CH: Dựa vào biểu đồ xuất nhập khẩu hàng hóa từ 2001- 2012 hãy:
Nhận xét giá trị xuất nhập khẩu hàng hóa qua các năm ở nước ta?
CH: Em hiểu nhập siêu là gì?
CH: Ý nghĩa của việc xuất khẩu lao động hiện nay?
CH: Vì sao thị trường của ta chủ yếu là các nước Châu Á TBD? CH: Hoạt động ngoại thương của nước ta hiện nay gặp những khó
khăn gì?
*Tích hợp môn Giáo dục công dân:
- HS phân tích biểu đồ xuất nhập khẩu hàng hóa của nước ta qua các
năm để biết được hoạt động xuất nhập khẩu nước ta có bước phát triểnmạnh mẽ
- HS phân tích lược đồ thể hiện kim ngạch buôn bán giữa Việt Nam
với các nước và vùng lãnh thổ để biết thị trường xuất nhập khẩu ngày
càng mở rộng
CH: Ý nghĩa của việc xuất khẩu lao động hiện nay?
CH: Vì sao thị trường của ta chủ yếu là các nước Châu Á TBD?
Vận dụng kiến thức môn Giáo dục công dân (lớp 9) HS nhận xét và
Trang 14hiểu biết thêm mối quan hệ hợp tác giữa nước ta với khu vực và thế giới,
và từ đó trình bày các kiến thức theo yêu cầu của câu hỏi
II Du lịch
1 Ý nghĩa:
Hoạt động 3: (2 phút) Cá nhân
CH: Dựa vào vốn hiểu biết hãy nêu ý nghĩa của hoạt động du lịch đối
với sự phát triển kinh tế và đời sống của nước ta?
*Tích hợp Môn Văn học:
- GV nêu câu hỏi:
CH: Em nào đã được bố, mẹ cho đi Du lịch?
CH: Cảm xúc của em khi được đến tham quan những địa danh du lịch
nổi tiếng ở nước ta?
- HS kể tên các địa điểm du lịch đã được đến và trình bày cảm xúc củamình của mình khi được đi tham quan du lịch Các em ca ngợi về vẻđẹp và các giá trị của những nơi đã được đến tham quandu lịch
Như vậy GV đã đưa các em trở về với các kiến thức Văn học để vận dụng cho bài học Địa lý: Tài nguyên du lịch là cảnh quan thiên nhiên, di tích lịch sử, di tích cách mạng, các công trình sáng tạo của con người kết tinh các giá trị nhân văn vô giá Có thể sử dụng nhằm thoả mãn nhu cầu con người
2 Phân loại tài nguyên du lịch:
Trang 15Slide 14-15:
Hoạt động 4: (6 phút) Cả lớp
- GV cho HS xem đoạn phim Videoclip về“Du lịch Việt Nam”
xuất hiện đoạn phim)
Yêu cầu HS xem và nhận biết được cảnh nào trong đoạn phim là tài nguyên du lịch tự nhiên, những cảnh nào là tài nguyên du lịch nhân văn
*Tích hợp môn Âm nhạc:
HS vừa nghe bài hát vừa xem hình ảnh về các phong cảnh đất nước Việt
Nam từ Bắc vào Nam, các công trình kiến trúc, các di tích lịch sử
Kiến thức Âm nhac ở đây được thể hiện từ cái hay của lời bài hát kết hợp với cảnh đẹp của phong cảnh quê hương đất nước đó làm cho HS có thêm cảm xúc, và từ đó tạo được độ lắng đọng trong tâm trí HS về các tài nguyên du lịch tự nhiên và tài nguyên du lịch nhân văn.
*Tích hợp môn Mỹ thuật:
GV có thể nêu một số câu hỏi:
CH: Em hãy phân tích những nét đẹp của các công trình kiến trúc của
nước ta qua việc quan sát những bức ảnh trên?
- Học sinh trình bày được các công trình kiến trúc của nước ta có những
vẻ đẹp đặc sắc về cấu trúc, về kỹ nghệ điêu khắc tinh xảo, kỹ thuật tạo hình đặc sắc và cách xây dựng độc đáo
CH: Cố Đô Huế là công trình kiến trúc được xây dựng theo kiểu kiến
trúc nào?
- Vận dụng kiến thức Mỹ thuật đã học HS có thê hiểu được Cố Đô Huếđược xây dựng theo kiểu kiến trúc cổ Trung Hoa (Trong khi đó nhiềucông trình kiến trúc nước ta được xây dựng theo kiểu kiến trúc củaPháp )
Đó chính là GV đã hướng dẫn HS đưa kiến thức môn Mỹ thuật vào bài học Địa lý.
Trang 16
Trò chơi cặp
đôi: đoán - đố.
Hoạt động 5: Cặp đôi chơi trò chơi (2 phút).
- Để kiểm tra việc hiểu biết về các tài nguyên du lịch nhân văn và du
lịch tự nhiên của nước ta GV tổ chức một trò chơi
Tổ chức trò chơi: 2 phút (Trò chơi này có hiển thị đồng hồ đếm ngược,
mỗi cặp HS thời gian 1 phút)
Chọn 2 cặp đôi lên bảng (1cặp nhận biết tài nguyên du lịch tự nhiên,
1 cặp nhận biết tài nguyên du lịch nhân văn)
Mỗi cặp: - Một HS được quan sát các hìh ảnh và các thông tin GV cho sẵn phải diễn tả bằng lời nói, hành động cử chỉ
- HS kia không được nhìn các thông tin mà chỉ được nghe và quan sát
diễn tả của bạn để đoán ra đó là tài nguyên du lịch gì và ở đâu
- Như vậy: Ngoài kiến thức trong đoạn Videoclip, kiến thức qua trò chơi, học sinh có thể nêu thêm các tiềm năng du lịch khác bằng sự hiểu biết của các em.
Trang 17*Tài nguyên du lịch tự nhiên:
+ Phong cảnh đẹp + Khí hậu tốt + Động thực vật quý hiếm + Bãi tắm tốt
*Tài nguyên du lịch nhân văn:
- Các công trình kiến trúc: Chùa Tây Phương, Tháp Chàm, phố cổ Hội
An, Cố đô Huế, Văn miếu Quốc Tử Giám
- Thăng Long - Hà Nội
Trang 18Slide 17: HS
quan sát và
nhận xét biểu
đồ
- Các lễ hội truyền thống: Đền Hùng, Yên Tử, Hội Đâm Trâu
- Các làng nghề cổ truyền: lụa Hà Đông, gốm Bát Tràng, Chu Đậu, chạm khắc, đúc đồng
- Văn hóa dân gian, các món ăn dân tộc dộc đáo các miền như hát đối đáp, hát quan họ
Khi giới thiệu đến các địa danh du lịch nổi tiếng trên GV nêu câu hỏi:
CH: Các địa danh trên gắn với những những sự kiện, các thời kỳ lịch
sử nào của dân tộc ta?
HS có thể nêu một số sự kiện lịch sử gắn với các địa danh:
- Cố đô Huế gắn với thời kỳ lịch sử Triều Nguyễn
- Thăng Long - Hà Nội là một thành phố có lịch sử 1000 năm văn hiến,người dân ở đây thanh lịch, thân thiện và hiếu khách
- Cảng Nhà Rồng - nơi Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước
Như vậy HS đã liên hệ được các kiến thức Lịch sử đã học vào bài học Địa lý Các tài nguyên trên là điều kiện thuận lợi để ngành Du lịch nước ta phát triển mạnh.
3 Tình hình phát triển:
Hoạt động 6: (6 phút) Cả lớp
Chiếu biểu đồ số lượt khách và doanh thu từ Du lịch của nước ta: