Nghiên cứu biện pháp nâng cao hiệu quả công tác giáo dục thể chất cho học sinh trường THPT tiên du 1 bắc ninh

Tôi xin cam đoan đề tài: "Nghiên cứu biện pháp nâng cao hiệu quả công tác giáo dục thể chất cho học sinh trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh", là công trình nghiên cứu của riêng tôi, đề tài

NGUYỄN THỊ PHƯỢNG

NGHIÊN CỨU BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC GIÁO DỤC THỂ CHẤT CHO HỌC SINH TRƯỜNG

LỜI CAM ĐOAN

Tôi tên là: Nguyễn Thị Phượng

Sinh viên K36 GDTC-GDQP, trường ĐHSP Hà Nội 2

Tôi xin cam đoan đề tài: "Nghiên cứu biện pháp nâng cao hiệu quả

công tác giáo dục thể chất cho học sinh trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh", là công trình nghiên cứu của riêng tôi, đề tài không trùng với kết quả

nghiên cứu của các tác giả khác Các kết quả nghiên cứu này mang tính thời

sự cấp thiết, đúng thực tế khách quan, nếu có gì không trung thực thôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước hội đồng khoa học

Hà Nội, ngày… tháng….năm 2014

Sinh viên

Nguyễn Thị Phượng

DANH MỤC BẢNG

Trang

Bảng 3.1 Thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Tiên

Du số 1 - Bắc Ninh 20

Bảng 3.2 Thực trạng cơ sở vật chất phục vụ cho công tác GDTC của

trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 22

Bảng 3.3 Thống kê số lượng dụng cụ tập luyện, trang thiết bị học

môn GDTC của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 23

Bảng 3.4 Nhu cầu và sự ham thích môn học GDTC của học sinh

trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 25

Bảng 3.5 Thực trạng về hoạt động ngoại khóa của học sinh trường

THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 26

Bảng 3.6 Kết quả khảo sát thực trạng phát triển thể lực của học sinh

trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 28

Bảng 3.7 Kết quả học tập môn thể dục của Trường THPT Tiên Du

số 1- Bắc Ninh năm học 2012 - 2013 39

Bảng 3.8 Các biện pháp nâng cao chất lượng giờ học thể dục

ở trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh (n = 20) 31

Bảng 3.9 Kế hoạch thực nghiệm trong 6 tuần cho 100 học sinh nam khối 11

trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 39

Bảng 3.10 Kết quả kiểm tra trình độ thể lực theo tiêu chuẩn RLTT

của 2 nhóm đối chứng (nA=50) và nhóm thực nghiêm (nB=50)

trước thực nghiệm 40

Bảng 3.11 Kết quả kiểm tra trình độ thể lực theo tiêu chuẩn RLTT

của 2 nhóm đối chứng (nA=50) và nhóm thực nghiêm (nB=50)

sau thực nghiệm 41

MỤC LỤC

Đặt vấn đề 1

Chương 1: Tổng quan các vấn đề nghiên cứu 4

1.1 Vị trí, vai trò của GDTC trường học 4

1.1.1 Vị trí của GDTC trường học 4

1.1.2 Vai trò của GDTC trường học 6

1.2 Thực trạng công tác GDTC hiện nay và GDTC trong trường THPT 8

1.2.1 Thực trạng công tác GDTC nói chung 8

1.2.2 Thực trạng công tác GDTC trong trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 9

1.3 Sự chỉ đạo, quan tâm của tỉnh Bắc Ninh đối với công tác GDTC 10

Chương 2: Nhiệm vụ, phương pháp và tổ chức nghiên cứu 13

2.1 Nhiệm vụ nghiên cứu 13

2.2 Phương pháp nghiên cứu 13

2.2.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu 13

2.2.2 Phương pháp quan sát sư phạm 13

2.2.3 Phương pháp phỏng vấn 14

2.2.4 Phương pháp kiểm tra sư phạm 14

2.2.5 Phương pháp thực nghiệm sư phạm 16

2.2.6 Phương pháp toán học thống kê 16

2.3 Tổ chức nghiên cứu 17

2.3.1 Thời gian nghiên cứu 17

2.3.2 Đối tượng nghiên cứu 18

2.3.3 Địa điểm nghiên cứu 18

Chương 3: Kết quả và phân tích kết quả 19

3.1 Đánh giá thực trạng công tác GDTC trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh 19

3.1.1 Thực trạng về chương trình môn học GDTC đang giảng dạy của

trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 20

3.1.2 Thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Tiên Du số 1

- Bắc Ninh 20

3.1.3 Thực trạng về cơ sở vật chất, điều kiện trang thiết bị, dụng cụ phục

vụ công tác GDTC của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 22

3.1.4 Thực trạng tổ chức dạy học, tổ chức quản lí GDTC của trường

THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 23

3.1.5 Thực trạng về thái độ của học sinh đối với hoạt động TDTT của

trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 24

3.1.6 Điều tra về năng lực thể chất của học sinh trường THPT Tiên Du số

1- Bắc Ninh 27

3.1.7 Điều tra về kết quả học tập môn học GDTC tại trường THPT Tiên

Du số 1- Bắc Ninh 27

3.2 Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công

tác GDTC cho học sinh trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh 30

3.2.1 Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao công tác GDTC cho học

sinh trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 30

3.2.2 Tổ chức thực nghiệm giải pháp nhằm nâng cao chất lượng môn học

GDTC ở trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh 38

Kết luận và kiến nghị 42

Tài liệu tham khảo 44

Phụ lục

ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong những năm gần đây, khi cuộc cách mạng khoa học kĩ thuật phát triển thì nhu cầu của con người ngày càng trở nên sâu sắc và không ngừng vươn tới đỉnh cao mới, nhân loại đều hướng tới chân trời tri thức mà hạt nhân

là giáo dục Nghị quyết Trung Ương 2 khóa VIII của Đảng đã khẳng định:

“Giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là công cụ trang bị cho con

người bước vào cuộc sống” [10] Trong đó, GDTC là một trong những môn

học bắt buộc từ tiểu học đến đại học, môn này đem lại cho học sinh cảm hứng học tập, giúp học sinh thoải mái hơn sau những giờ học tập và làm việc căng thẳng, đặc biệt là rèn luyện sức khỏe cho bản thân mỗi người

TDTT là sự nghiệp của Đảng, Nhà nước và toàn nhân dân, bao gồm TDTT quần chúng, Thể thao thành tích cao, Thể thao dân tộc và TDTT trường học TDTT trường học bao gồm GDTC bắt buộc và các hoạt động TD,TT ngoại khóa

Sau cách mạng Tháng Tám thành công chủ tịch Hồ Chí Minh đã chỉ rõ tầm quan trọng của TDTT đối với việc giữ gìn dân chủ, xây dựng nước nhà, gây đời sống mới, coi đó là một trong những công tác cách mạng Bản thân người đã

nêu gương "Tự tôi ngày nào cũng tập, tập đa dạng thích hợp với điều kiện sống

và công tác, suốt đời hoạt động cách mạng phong phú của mình" [8]

Trong giai đoạn hiện nay, GDTC trong trường học các cấp là một bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục và đào tạo thế hệ trẻ phát triển toàn diện, đồng thời là bộ phận quan trọng trong hệ thống giáo dục quốc dân Cùng với TDTT quần chúng và thể thao thành tích cao, GDTC trong trường học đang góp phần đảm bảo cho nền TDTT nước ta phát triển cân đối và đồng bộ

Mục đích của GDTC là bồi dưỡng thế hệ trẻ trở thành những con người

phát triển toàn diện Nghị quyết Trung ương khóa VII đã chỉ rõ “sự phát triển

cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức” [12] Đó là mục tiêu của toàn Đảng, toàn dân ta nhằm thực hiện

chiến lược phát triển con người trong sự nghiệp đổi mới của đất nước Trong giai đoạn hiện nay rèn luyện và phát triển thể chất trong nhà trường là một điều hết sức cần thiết, nó gắn liền với thực hiện mục tiêu của giáo dục và đào

tạo theo tinh thần nghị quyết của Đại hội lần thứ VII là: “Nhằm nâng cao dân

trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, hình thành đội ngũ lao động có tri thức và tay nghề, có năng lực thực hành tự chủ, năng động sáng tạo”[15]

Trong những năm qua, mặc dù có sự quan tâm của Đảng, chính quyền các cấp và sự nỗ lực quyết tâm của cán bộ, giáo viên, công nhân viên ngành GD- ĐT thành phố và nhân dân địa phương Trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh vẫn còn phát triển chậm, đặc biệt là lĩnh vực GDTC trong nhà trường vẫn chưa có sự đầu tư, quan tâm ngang bằng với các môn học khác Vấn đề đáng quan tâm nhấn mạnh ở đây là:

- Cơ sở vật chất phục vụ công tác GDTC vẫn còn nhiều hạn chế

- Thiếu giáo viên chuyên trách giảng dạy

- Nội dung chương trình chưa thật sự thích hợp với từng đối tượng học sinh

- Nhu cầu tập luyện của học sinh chưa được đáp ứng đầy đủ

- Nhà trường chưa có sự nhận thức đầy đủ và nghiêm túc về công tác GDTC cho học sinh Hàng năm nhà trường vẫn cho học sinh tham gia thi đấu những môn thể thao do cấp huyện và thành phố tổ chức nhưng đó chủ yếu mang tính chất hình thức, nghĩa vụ

Do vậy, việc tìm ra những biện pháp nâng cao hiệu quả GDTC trong các trường học đang là một vấn đề cấp thiết đặt ra cho toàn trường THPT nói riêng

và ngành giáo dục đào tạo nói chung Nhận thức được vấn đề nêu trên, tôi tiến hành nghiên cứu đề tài:

"Nghiên cứu biện pháp nâng cao hiệu quả công tác GDTC cho học sinh trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh"

* MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Nghiên cứu thực trạng và nhu cầu học tập môn GDTC của trường THPT Tiên Du số 1, để tìm ra giải pháp nâng cao hiệu quả công tác GDTC cho học sinh THPT nói chung và trường THPT Tiên Du số 1 nói riêng

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1 Vị trí, vai trò của GDTC trường học

1.1.1 Vị trí của GDTC trường học

Dưới chế độ XHCN, GDTC là một trong 5 mặt giáo dục toàn diện được

Đảng và Nhà nước ta hết sức quan tâm và chú trọng nhằm mục đích bồi dưỡng thế hệ trẻ, những học sinh, chủ nhân tương lai của đất nước

Ngay từ những năm đầu khi hòa bình lặp lại, mặc dù đất nước còn gặp

nhiều khó khăn phải đương đầu với “Thù trong giặc ngoài” nhưng Bác Hồ

vẫn luôn quan tâm tới sự nghiệp phát triển TDTT trong nhân dân lao động

Ngày 27/03/1946, Bác Hồ đã ra lời kêu gọi toàn dân tập thể dục “mỗi người

dân khỏe mạnh sẽ làm cho đất nước khỏe mạnh Mỗi người dân yếu ớt sẽ làm cho cả nước yếu ớt một phần…” Bác đã nêu tấm gương rèn luyện, giáo dục

tinh thần yêu nước trong mỗi người dân “…Tự Tôi ngày nào cũng tập…”[8]

Trong từng giai đoạn cách mạng, tùy theo yêu cầu nhiệm vụ và tình hình cụ thể Đảng và Nhà nước ta luôn có những chỉ thị, nghị quyết kịp thời đối với công tác TDTT nói chung và công tác GDTC nói riêng Trong tình hình cách mạng hiện nay chủ trương của Đảng và Nhà nước ta về công tác GDTC trong trường học được coi là một bộ phận quan trọng của phong trào TDTT quần chúng nói chung Nhưng do đối tượng là tuổi trẻ học sinh đông đảo được học tập và rèn luyện theo chương trình bắt buộc có bài bản về nề nếp cho nên GDTC được coi là bộ phận cơ bản của nền TDTT

GDTC trong nhà trường có vai trò tác dụng rất lớn bảo vệ và tăng cường sức khỏe nâng cao thể lực cho tuổi trẻ học sinh góp phần tích cực bồi dưỡng, đào tạo lớp người phát triển toàn diện để xây dựng và bảo vệ đất nước GDTC học đường còn có tác dụng tạo ra tiềm năng lớn về lực lượng vận động viên năng khiếu cung cấp cho đất nước ngày càng nhiều tài năng thể thao

Chỉ thị 36 - CT/TW của Ban Bí thư trung ương Đảng về giáo dục đào

tạo và TDTT trong trường học đã được nhấn mạnh: “Cải tiến tiêu chuẩn

RLTT và nội dung giảng dạy cho học sinh, sinh viên, đào tạo và bồi dưỡng giáo viên TDTT cho trường học các cấp, tạo những điều kiện cần thiết về cơ

sở vật chất và kinh phí để thực hiện việc dạy và học thể dục bắt buộc ở tất cả các trường học’’ [5]

Bộ giáo dục đào tạo - Uỷ ban TDTT (nay là Tổng cục TDTT) ngày 17/04/1993 đã có thông tư liên bộ số 493 GD- ĐT/TDTT về việc đẩy mạnh và

nâng cao chất lượng GDTC học sinh đã nêu rõ: “Trong quá trình phát triển

và đào tạo GDTC là nội dung, giải pháp quan trọng góp phần đào tạo thanh thiếu niên Việt Nam phát triển hài hòa về trí tuệ, thể chất, tinh thần và đạo đức Đồng thời xây dựng nhà trường thành những cơ sở phong trào TDTT quần chúng của học sinh, sinh viên…” [3]

Nghị quyết đại hội Đảng lần thứ IV với mục tiêu đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hòa nhập với nền công nghệ tri thức Đảng ta càng coi trọng hơn sự nghiệp GD- ĐT những cụm từ “Giáo dục là quốc sách hàng đầu”, “Xã hội hóa giáo dục”, “Công nghệ tri thức” đã và đang biến thành hiện thực trong sự nghiệp giáo dục đào tạo của Đảng và Nhà nước

Đặc biệt trong những năm đầu thế kỷ XXI hội nghị VI của ban chấp hành Trung ương Đảng khóa IX về công tác GD- ĐT và công nghệ trong 10

năm đầu thế kỷ XXI đó là: “Đổi mới nội dung chương trình phương pháp

giáo dục theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, tăng cường giáo dục tư duy sáng tạo, năng lực tự học, tự tu dưỡng, tự tạo việc làm…” [6]

Ngày 21/10/2002 Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành chỉ thị 17-CT/TW về phát triển TDTT đến năm 2015 trong đó nêu rõ những phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp thực hiện đẩy mạnh phong trào TDTT

rộng khắp cả nước Với thể thao trường học chỉ thị nêu: “Đẩy mạnh hoạt

động TDTT ở trường học Tiến tới bảo đảm mỗi trường đều có giáo viên thể dục chuyên trách và lớp học thể dục đúng tiêu chuẩn, tạo điều kiện nâng cao chất lượng GDTC xem đây là một tiêu chí xét công nhận trường chuẩn quốc gia” [1]

Ngày 12/11/2002 Ban khoa giáo Trung ương đã có hướng dẫn thực hiện chỉ thị 37-CT/TW của Ban Bí thư trung ương về phát triển TDTT đến năm 2010 Ban khoa giáo trung ương yêu cầu:

- Quán triệt chỉ thị 17-CT/TW nâng cao ý thức, trách nhiệm và nâng cao sự tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo các cấp ủy Đảng, chính quyền, các ngành đoàn thể với sự nghiệp phát triển TDTT

- Xây dựng và thực hiện hiệu quả kế hoạch hành động triển khai chỉ thị 17-CT/TW phù hợp với những điều kiện của từng ngành, địa phương, tạo ra

sự chuyển biến rõ rệt về công tác TDTT trường học, hoạt động TDTT quần chúng cơ sở và tài năng trẻ về thể thao

- Ngày 24/11/2002 tại buổi làm việc với ngành TDTT, Chủ tịch nước

Trần Đức Lương đã chỉ đạo: “…Đảng và Nhà nước ta luôn luôn coi trọng

công tác TDTT, coi TDTT là một bộ phận quan trọng trong sự nghiệp phát triển văn hóa xã hội của đất nước…Sự nghiệp TDTT của Nhà nước đã có những bước tiến rất đáng phấn khởi cả về phong trào tập luyện của quần chúng và thành tích thể thao cao cả về thể thao dân tộc, thể thao hiện đại cũng như xây dựng cơ sở vật chất cho ngành TDTT…” [11]

1.1.2 Vai trò của GDTC trường học

GDTC trong nhà trường là một bộ phận quan trọng không thể thiếu được của nền giáo dục XHCN Dưới chế độ XHCN con người là vốn quý nhất Bảo vệ và tăng cường sức khỏe cho nhân dân lao động mà trước hết là đối tượng học sinh trong các trường học là một nhiệm vụ quan trọng cấp bách Bởi vì thế hệ trẻ là tương lai của đất nước, quyết định sự phát triển của một quốc gia

GDTC kết hợp với các mặt giáo dục khác trở thành phương tiện gián tiếp nâng cao hiệu quả sản xuất xã hội, còn là những phương thức duy nhất tạo ra những con người phát triển toàn diện Trong văn bản hướng dẫn thực hiện chương trình GDTC trong trường học các cấp theo quy định đào tạo mới

số 904 có đoạn viết: “GDTC được thực hiện trong hệ thống nhà trường từ

mầm non đến đại học, góp phần đào tạo những công nhân phát triển toàn diện GDTC là bộ phận hữu cơ của mục tiêu giáo dục và đào tạo nhằm giúp con người phát triển cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức GDTC nhà trường các cấp nhằm từng bước nâng cao trình độ văn hóa thể chất và thể thao của học sinh, sinh viên ”[9]

Công tác GDTC trong nhà trường là một bộ phận không thể tách rời của quá trình giáo dục, góp phần tích cực hình thành nhân cách và phát triển thể chất cho học sinh GDTC có tác dụng tích cực tới sự hoàn thiện cá nhân

và hoàn thiện phẩm chất của học sinh, nhằm đào tạo con người mới phát triển toàn diện, phục vụ đắc lực cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, giữ vững trật tự an ninh quốc phòng Trong nghị quyết Trung Ương 2 khóa VIII về giáo dục đào tạo và khoa học công nghệ, Đảng ta đã xác định:

“Thực hiện các nhiệm vụ xây dựng con người và thế hệ trẻ thiết tha gắn bó

với lí tưởng độc lập dân tộc và CNXH, có đạo đức trong sáng có ý chí kiên cường, xây dựng và bảo vệ tổ quốc, có trình độ làm chủ tri thức khoa học và công nghệ hiện đại, có tư duy sáng tạo và có sức khỏe” Trong đó nhấn mạnh:

“Đối với giáo dục điều đáng quan tâm là chất lượng hiệu quả giáo dục phải

nhằm vào mục tiêu thực hiện giáo dục toàn diện: Đạo đức, trí dục, thể dục mỹ dục trong tất cả các cấp học”[12] Vấn đề này được đề cập cụ thể trong chỉ

thị 36 CT/TW ngày 24/3/1994 của Ban Bí Thư Trung Ương Đảng về công tác TDTT đối với việc nâng cao sức khỏe cho mọi người , cần cải tiến chương trình giảng dạy và tiêu chuẩn RLTT, đào tạo giáo viên TDTT cho trường học

các cấp, tạo những điều kiện cơ sở vật chất , thực hiện chế độ GDTC bắt buộc

ở tất cả các cấp học

GDTC chịu ảnh hưởng khác nhau từ các mặt của quá trình giáo dục toàn diện Song, dưới một góc độ nào đó, GDTC lại có vai trò hỗ trợ và thúc đẩy các mặt giáo dục đó Sự tác động qua lại, sự kết hợp hài hòa, khoa học các mặt khác nhau của quá trình giáo dục mang lại hiệu quả lớn trong việc giáo dục con người toàn diện Cá nhân và xã hội không thể không thừa nhận những tác động tích cực, quan trọng của công tác GDTC trong nhà trường

1.2 Thực trạng công tác GDTC hiện nay và GDTC trong trường THPT 1.2.1 Thực trạng công tác GDTC nói chung

Trong những năm gần đây, công tác GDTC đã có nhiều tiến bộ như phong trào TDTT được mở rộng với nhiều hình thức, nhiều môn thể thao được phổ cập và phát triển, một số môn đạt thành tích cao đáng khích lệ, cơ

sở vật chất kĩ thuật ở một số địa phương đã được chú ý đầu tư nâng cấp, xây dựng mới Nhưng bên cạnh đó, vẫn còn những mặt hạn chế:

- Số người thường xuyên tập luyện còn ít, đặc biệt thanh thiếu niên chưa tích cực tham gia tập luyện Hiệu quả GDTC trong trường học còn thấp

- Thành thích các môn thể thao còn thua kém với các khu vực khác Lực lượng vận động viên còn ít và còn nhiều tiêu cực trong mọi hoạt động thể thao Tổ chức TDTT trong nhiều năm không ổn định, có lúc còn bị thu hẹp, hoạt động kém hiệu lực Các tổ chức xã hội về hoạt động TDTT còn yếu kém

- Đội ngũ giáo viên có vai trò rất lớn quyết định đến chất lượng GDTC trong các nhà trường Vì thế cần quan tâm bồi dưỡng nâng cao trình độ, năng lực cho đội ngũ giáo viên thể dục là rất cần thiết Bởi lẽ, giáo viên là người trực tiếp giảng dạy, truyền thụ cho học sinh những kiến thức, tri thức trong giờ học về lĩnh vực TDTT cũng như các kĩ năng vận động của con người Đội ngũ giáo viên thể dục là lực lượng nòng cốt trong phong trào thể dục và RLTT của học sinh trong các nhà trường

- Theo triết học Mác-Lênin, công cụ lao động sẽ quyết định đến năng

suất lao động, nên có thể khẳng định cơ sở vật chất, trang thiết bị dụng cụ tập luyện môn thể dục là một trong những điều kiện cơ bản giúp cho các hoạt động GDTC đạt chất lượng và hiệu quả cao Tuy nhiên, cơ sở vật chất và khoa học kĩ thuật của TDTT còn thiếu, vừa lạc hậu, ngay cả các huyện đang phát triển, địa bàn tập trung nhiều dân cư, các trường học, các cơ sở của lực lượng vũ trang Nhiều sân bãi tập luyện bị lấn chiếm, sử dụng vào việc khác

- Cấu trúc nội dung chương trình dạy là khung chương trình của toàn

bộ quá trình GDTC Cấu trúc xây dựng hợp lý cùng với sự sắp xếp nội dung, chương trình giảng dạy sinh động là tiền đề để quyết định đến sự thành công của công tác GDTC Theo thực tế việc bố trí phân phối chương trình giữa các môn học chưa hợp lý dẫn đến công tác GDTC chưa đạt hiệu quả cao

1.2.2 Thực trạng công tác GDTC trong trường THPT Tiên Du số 1-

Bắc Ninh

Trường THPT Tiên Du số 1 - Bắc Ninh được thành lập ngày 6/5/1966

và đến nay đã được 48 năm Trong những năm qua nhà trường luôn được coi

là trường chuẩn và đứng đầu của huyện Tiên Du với một mô hình đạo tạo rất quy mô Trường mỗi năm đào tạo trên 2000 học sinh với 120 giáo viên của các tổ bộ môn Toán - Lí- Hóa, Văn - Sử- Địa, TDTT - GDQP, Tiếng Anh, Công Nghệ, GDCD, … Hàng năm trường được đạt danh hiệu trường chuẩn quốc gia với số lượng giáo viên đạt thành tích cao, được sở giáo dục phong tặng danh hiệu nhà giáo ưu tú, nhiều giáo viên đạt nhiều giải trong các cuộc thi giáo viên dạy giỏi, suất sắc ở tất cả các bộ môn Đặc biệt trong việc huấn luyện đội tuyển các em đã đem lại rất nhiều bằng khen, huy chương từ các hoạt động TDTT GDTC là hoạt động sôi nổi nhất của trường, không những đem lại thành tích cao cho nhà trường mà còn đem lại sức khỏe, thể chất cho học sinh

- Việc phân bố chương trình, thời gian dạy xen kẽ môn học thể dục và văn hóa chưa hợp lý, nội dung môn học còn quá nặng nề, mang tích chất hàn lâm dẫn đến học sinh không tích cực học, hạn chế việc tổ chức tập luyện cho các em

- Thái độ của học sinh đối với môn học

+ Giờ học chính khóa: Bởi vì đây là một môn phụ, môn điều kiện nên học sinh còn thờ ơ, coi thường, chưa chú tâm vào học Nguyên nhân thứ nhất

là do các em chưa nhận thức được tầm quan trọng của môn này, thứ hai là do môn thể thao chưa phù hợp với các em

+ Giờ học ngoại khóa: Việc tập luyện ngoại khóa đối với các em học sinh còn ít, đa số các em nam chịu khó tập luyện còn các em nữ thì không

Một tiết chỉ có 45 phút mà dạy cả 2 nội dung, 1 môn thể thao chính và

1 môn thể thao tự chọn theo phân phối của chương trình, vậy thì thời gian học

ở trên lớp sẽ không đủ để học sinh nắm vững kiến thức và hình thành kĩ năng,

kĩ xảo cho bản thân Hơn nữa, đa số các em là ngồi một chỗ nên mật độ vận động rất thấp dẫn đến hiệu quả tập luyện chưa cao Hiện tượng học sinh đi tập luyện ngoại khóa vẫn còn quá ít, chỉ tập trung vào những em tham gia vào đội tuyển các môn thể thao của trường nên kết quả học tập chưa được cao

Những thực trạng trên cần được xem xét giải quyết để góp phần đổi mới công tác GDTC của trường THPT nói riêng và công tác GDTC nói chung, đưa đất nước ngày càng phát triển, sánh vai cùng các nước trên thế giới về lĩnh vực này

1.3 Sự chỉ đạo, quan tâm của tỉnh Bắc Ninh đối với công tác GDTC

Trong những năm gần đây Bắc Ninh luôn là một tỉnh rất phát triển cả

về kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội Đảng bộ Bắc Ninh luôn luôn quán triệt con người chính là nhân tố quyết định đến công tác GDTC, một con người toàn diện phải là một người phát triển cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất,

phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức Do đó công tác GDTC là một hoạt động không thể thiếu trong tất cả các cấp học từ mầm non cho đến đại học và phải được Đảng, Nhà nước quan tâm và đầu tư

Thực hiện Nghị quyết Trung Ương 2 khóa VIII của Đảng Cộng Sản Việt Nam thì Đảng bộ và chính quyền tỉnh Bắc Ninh đã triển khai công tác GDTC thông qua các nhiệm vụ cụ thể sau:

- Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, coi trọng giáo dục nhân cách, đạo đức, lối sống cho học sinh

- Mở rộng quy mô giáo dục hợp lý

- Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục đủ về số lượng, đáp ứng đủ nhu cầu về chất lượng

- Đổi mới mạnh mẽ quản lý Nhà nước đối với GD- ĐT

- Đảm bảo công bằng xã hội trong giáo dục

Ban giám hiệu trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh đã và đang thúc đẩy phong trào TDTT của trường để nâng cao chất lượng, thể chất cho học sinh, tạo mọi điều kiện cho các em có thể tập luyện các môn thể thao mà các em ưa thích và muốn tập luyện Nhà trường đã đề ra các định hướng:

- Gắn kết và thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” với cuộc vận động “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo”

- Đưa việc dạy học GDTC theo chương trình chính khóa, ngoại khóa vào nề nếp và có hiệu quả trong trường phổ thông

- Giảng dạy đúng theo chương trình mà Bộ GD- ĐT quy định

- Tăng cường rèn luyện thể chất, công tác y tế học đường, giáo dục sức khỏe vệ sinh môi trường

- Giáo dục và bồi dưỡng học sinh năng khiếu phát triển tài năng và phấn đấu nâng cao thành tích Tổ chức các hoạt động TDTT trong nhà trường,

tổ chức thường xuyên hằng năm Hội khỏe phù đổng cấp trường và thi đấu các môn TDTT

Mạnh dạn đưa những ý kiến đóng góp về giáo viên cũng như trang thiết

bị dụng cụ tập luyện tối thiểu đảm bảo yêu cầu giáo dục những môn đã phát triển và mới phát triển rộng rãi vào các trường học như: bóng đá, bóng rổ, cầu mây,

Phong trào TDTT của trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh đã được quan tâm, định hướng và đã thu được những chuyển biến rõ rệt cả về học tập chính khóa và ngoại khóa Tuy vậy, điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị tập luyện vẫn còn thiếu rất nhiều vì thế cần phải có những giải pháp sao cho phù hợp với yêu cầu của nhà trường Học sinh 100% phấn đấu đáp ứng đúng theo tiêu chuẩn RLTT của Bộ Giáo Dục quy định trong thời gian gần nhất Vì vậy, để làm được những điều này cần phải có sự quan tâm chỉ đạo của Đảng

bộ, các tổ chức ban nghành, đoàn thể và của cả chính thầy cô, sự tham gia của tất cả các em học sinh trong trường

CHƯƠNG 2 NHIỆM VỤ, PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU

2.1 Nhiệm vụ nghiên cứu

Để giải quyết mục đích của đề tài, đã tiến hành giải quyết các nhiệm vụ sau:

- Nhiệm vụ 1: Nghiên cứu, đánh giá thực trạng về công tác GDTC của

học sinh trường THPT Tiên Du 1- Bắc Ninh

- Nhiệm vụ 2: Lựa chọn những giải pháp phù hợp và vận dụng vào thực

tiễn nhằm nâng cao hiệu quả công tác GDTC cho học sinh trường THPT Tiên

Du 1- Bắc Ninh

2.2 Phương pháp nghiên cứu

Để giải quyết các vấn đề nghiên cứu của đề tài, sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:

2.2.1 Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu

Đây là phương pháp thu thập thông tin bằng cách đọc và phân tích tài liệu tham khảo, nghiên cứu lý luận phát hiện ra những khoảng trống khoa học

để xác định hướng đề tài nghiên cứu

Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu giúp người viết hình thành kết cấu nội dung trên cơ sở kết quả nghiên cứu của mình và tư liệu tích lũy được Ngoài ra phân tích tổng hợp tài liệu liên quan làm cơ sở đề giúp lựa chọn những biện pháp nghiên cứu và bàn luận kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu các Văn kiện, Nghị quyết của Đảng và Nhà nước, các đề tài nghiên cứu của các trường Sư phạm và Trường TDTT,… làm cơ sở cho định hướng nghiên cứu

2.2.2 Phương pháp quan sát sư phạm

Sử dụng phương pháp này để quan sát và đánh giá mức độ và hiệu quả của bài tập, tiến hành so sánh hai nhóm thực nghiệm và đối chứng

Quan sát giờ dạy trên lớp, tìm hiểu về một số học sinh, quan sát về việc

tổ chức tập luyện của các em với từng môn thể thao,…

Đối với học sinh, tiến hành phỏng vấn những nội dung nằm trong chương trình giảng dạy môn học để từ đó đánh giá thái độ, mức độ hoạt động,

ý thức trong học tập

2.2.4 Phương pháp kiểm tra sư phạm

Sử dụng phương pháp này để kiểm tra và đánh giá được nhu cầu học môn GDTC, giờ học, nội dung môn học GDTC của học sinh và cơ sở vật chất của nhà trường

Kiểm tra sự phát triển thể chất của học sinh theo Quyết định 53/2008/QĐ-BGDĐT và những chỉ tiêu đánh giá bao gồm 4 test:

+ Cách tính thành tích: Mỗi lần ngả người, co bụng được tính một lần Tính số lần đạt được trong 30 giây

2 Bật xa tại chỗ (cm)

+ Yêu cầu dụng cụ: Thảm cao su giảm chấn, kích thước 1x3m (nếu không có thảm có thể thực hiện trên nền đất, cát nền) Đặt một thước đo dài

làm bằng thanh hợp kim hoặc bằng gỗ kích thước 3x0,3m trên mặt phẳng nằm ngang và gim chặt xuống thảm (nền đất hoặc cát mềm), tránh xê dịch trong quá trình kiểm tra

+ Yêu cầu kỹ thuật động tác: Người được kiểm tra đứng hai chân mở rộng tự nhiên, ngón chân đặt sát mép vạch giới hạn; khi bật nhảy và khi tiếp đất, hai chân tiến hành cùng lúc Thực hiện hai lần nhảy

+ Cách tính thành tích: Kết quả đo được tính bằng độ dài từ vạch xuất phát đến vệt cuối cùng của gót bàn chân (Vạch dấu chân trên thảm) Lấy kết quả lần cao nhất Đơn vị tính là cm

3 Chạy 30m xuất phát cao (giây)

+ Yêu cầu sân bãi, dụng cụ: đồng hồ bấm giây; đường chạy thẳng có chiều dài ít nhất 40m, chiều rộng ít nhất 2m Kẻ vạch xuất phát và vạch đích, đặt cọc tiêu bằng nhựa hoặc bằng cờ hiệu ở hai đầu đường chạy Sau đích có khoảng trống ít nhất 10m để giảm tốc độ sau khi về đích

+ Yêu cầu kĩ thuật động tác: Người được kiểm tra thực hiện tư thế xuất phát cao Thực hiện một lần

+ Cách tính thành tích: Thành tích chạy được xác định là giây và số lẻ từng 1/100giây

4 Chạy tùy sức 5 phút (m)

+ Yêu cầu sân bãi, dụng cụ: Đường chạy dài ít nhất 52m, rộng ít nhất 2m, hai đầu kẻ hai đường giới hạn, phía ngoài hai đầu giới hạn có khoảng trống ít nhất 1 mét để chạy quay vòng Giữa hai đầu đường chạy (Tim đường) đặt vật chuẩn để quay vòng Trên đoạn 50m đánh dấu từng đoạn 5m để xác định phần lẻ quãng đường (± 5m) sau khi hết thời gian chạy: Thiết bị đo gồm

có đồng hồ bấm giây, số đeo và tích kê ghi số ứng với mỗi số đeo

+ Yêu cầu kỹ thuật động tác: Người được kiểm tra thực hiện tư thế xuất phát cao (tay cầm một tích kê tương ứng với số đeo ở ngực).Khi chạy hết đoạn đường 50m, vòng (bên trái) qua vật chuẩn và chạy lặp lại trong thời gian

5 phút Khi hết giờ, người được kiểm tra lập tức thả tích kê của mình xuống ngay nơi chân tiếp đất Thực hiện một lần

+ Cách tính thành tích: Đơn vị đo quãng đường chạy được là mét

2.2.5 Phương pháp thực nghiệm sư phạm

Để giải quyết các nhiệm vụ được tiến hành thực nghiệm, đánh giá kết quả về mặt phát triển thể chất (QĐ 53) Lựa chọn 1 môn thể thao, tổ chức đưa vào giảng dạy và ngoại khóa cho học sinh, trước khi tổ chức thực nghiệm đã tiến hành kiểm tra sự phát triển thể chất của học sinh nhóm đối chứng(50 học sinh) và nhóm thực nghiệm(50 học sinh) và sau khi kết thúc thực nghiệm, kiểm tra sự phát triển thể chất để có kết quả đánh giá khách quan

2.2.6 Phương pháp toán học thống kê

Trong quá trình nghiên cứu và sử lí đề tài tôi dùng các công thức toán học thống kê sau:

- Công thức tính trung bình cộng: 1

n

i i

X X

X Là giá trị trung bình của nhóm thực nghiệm

nA, nB là số người của 2 nhóm

- Nếu Ttính  > Tbảng thì sự khác biệt có ý nghĩa

- Nếu  Ttính  <  Tbảng thì sự khác biệt không có ý nghĩa

2.3 Tổ chức nghiên cứu

2.3.1 Thời gian nghiên cứu

Đề tài được tiến hành nghiên cứu từ tháng 12/2013 đến tháng 5/2014 theo 3 giai đoạn cơ bản sau:

cương nghiên cứu

- Hoàn thành phần tổng quan cơ sở lý luận của đề tài

- Đánh giá được thực trạng

và tìm hiểu được nhu cầu học môn giáo dục thể chất của học sinh trường THPT Tiên Du số 1

4/2014 - Tiến hành nhiệm vụ

nghiên cứu của đề tài

- Thu được tư liệu thông tin, số liệu phục vụ cho

- Sửa chữa và hoàn thiện khóa luận

- Bảo vệ khóa luận - Bảo vệ khóa luận

2.3.2 Đối tƣợng nghiên cứu

- Đối tượng chủ thể: Thực trạng và các biện pháp nâng cao hiệu quả công

tác GDTC cho học sinh trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

- Đối tượng khách thể: Học sinh nam khối 11 trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

2.3.3 Địa điểm nghiên cứu

Trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

Trường ĐHSP Hà Nội 2

CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ VÀ PHÂN TÍCH KẾT QUẢ

3.1 Đánh giá thực trạng công tác GDTC trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

Thực tế cho thấy, GDTC cũng như tổ chức GDTC là một trong những nội dung quan trọng của công tác GD- ĐT GDTC ngoài việc nâng cao sức khỏe còn góp phần vào giáo dục đạo đức, trí tuệ và thẩm mĩ hay giáo dục lao động Trước những yêu cầu của công tác GDTC trong trường học do Bộ GD-

ĐT quy định, việc nâng cao chất lượng các giờ học TD, TT là một điều cần thiết mà các nhà trường phải làm trong tình hình mới

Chất lượng giờ học GDTC của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh phụ thuộc vào:

+ Thực trạng về chương trình môn học GDTC đang giảng dạy của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

+ Thực trạng về đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

+ Thực trạng về cơ sở vật chất, điều kiện trang thiết bị, dụng cụ phục

vụ công tác GDTC của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

+ Thực trạng tổ chức dạy học, tổ chức quản lí GDTC của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

+ Thực trạng về thái độ của học sinh đối với hoạt động TDTT của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

+ Điều tra về năng lực thể chất của học sinh trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

+ Điều tra về kết quả học tập môn học GDTC tại trường THPT Tiên Du

số 1- Bắc Ninh

3.1.1 Thực trạng về chương trình môn học GDTC đang giảng dạy

của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh

* Nội dung chương trình:

- Phần tự chọn: Học các môn như bóng chuyền, đá cầu, …

* Thời lượng đào tạo:

Theo quy định của Bộ GD- ĐT thì một tuần dạy 2 tiết, mỗi tiết 45 phút

và dạy hai nội dung

3.1.2 Thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Tiên

Du số 1- Bắc Ninh

Vai trò của người giáo viên nói chung và giáo viên TDTT nói riêng hết sức quan trọng trong việc giáo dục thế hệ trẻ, không ai, không chế độ nào có thể phủ nhận thực tế đó Họ là những người trực tiếp giảng dạy truyền thụ cho học sinh những kiến thức, kĩ năng khoa học về lĩnh vực TDTT cũng như hiểu biết căn bản về hoạt động, kĩ năng vận động của con người Do vậy họ là

nhân tố quyết định trực tiếp chất lượng và hiệu quả giờ học TD,TT

Qua nghiên cứu thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh, đã thu được kết quả thể hiện ở bảng 3.1

Bảng 3.1 Thực trạng đội ngũ giáo viên TDTT của trường THPT Tiên Du

Cao đẳng

>50

30-50

<30 Điền kinh

Thể dục

Bóng chuyền

Cầu lông

Bóng

rổ

Bóng bàn

Nam Nữ

Qua kết quả điều tra của bảng 3.1 cho thấy tổng số giáo viên thể dục của trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh là 13, trong đó có 4 giáo viên trên trình độ đại học là thạc sĩ, 9 giáo viên tốt nghiệp đại học TDTT chính quy, không có giáo viên tốt nghiệp đại học tại chức và tốt nghiệp cao đẳng

Cả trường có tổng số là hơn 2000 học sinh, bình quân giáo viên trên học sinh là 154 giáo viên trên học sinh, so với tỉ lệ từ 1/154 đến 1/160 theo quy định của bộ GD - ĐT thì tỉ lệ 1giáo viên/ 154 học sinh ở trường THPT Tiên Du số 1 - Bắc Ninh là phù hợp so với quy định chung của Bộ GD- ĐT Qua tìm hiểu, nhận thấy đội ngũ giáo viên của trường đang được trẻ hóa, năng động, tạo điều kiện cho việc thực hiện mục tiêu GDTC của nhà trường như tổ chức, tập luyện và huấn luyện đội tuyển, tổ chức các giải thể thao trong nhà trường Song bên cạnh đó vẫn còn nhiều vấn đề cần phải quan tâm như có những giáo viên thâm niên công tác nhiều năm, kinh nghiệm nhiều trong giảng dạy trình độ chuyên môn đạt chuẩn, nhưng đào tạo chuyên môn không đúng như có: chuyên môn bóng đá lại dạy về bóng chuyền, 4 giáo viên ở trình

độ trên đại học mới vào nghề nên kinh nghiệm chưa nhiều Đây cũng là khó khăn cho giáo viên trong việc giảng dạy song nếu biết tận dụng và trao đổi kinh nghiệm cũng như học hỏi lẫn nhau thì sẽ có nhiều thuận lợi trong việc tìm ra những phương pháp giảng dạy Trường có 13 giáo viên, trong đó có 4 giáo viên trình độ thạc sĩ có 1 người ở độ tuổi trên 40 đã nhiều năm công tác tại trường và có nhiều kinh nghiệm, 3 người ở độ tuổi trên 30, còn lại là 10 giáo viên ở trình độ cử nhân đại học, công tác trong 5 năm trở lại đây, chuyên môn đào tạo của họ đạt chuẩn nhưng thực tế thì chuyên môn giảng dạy chưa được tốt do thiếu kinh nghiệm và được phân công dạy không đúng chuyên môn Như vậy, trường THPT Tiên Du số 1- Bắc Ninh đội ngũ giáo viên vẫn còn nhiều điểm cần phải khắc phục nhiều hơn, để công tác GDTC ngày càng đạt được chất lượng cao đòi hỏi nhà trường cần phải phân công sắp xếp giáo