Cuộc sống là sáng tạo, “mỗi con người là một nghệ sĩ’ luôn tạo ra những giá trị thẫm mỹ cho mình và cho xã hội. Đó là quy luật tất yếu, bởi vì con người luôn hướng đến cái chân, thiện, mỹ. Cho nên trong công tác giáo dục học sinh, nhà trường rất coi trọng nội dung giáo dục thẫm mỹ, coi đó là một bộ phận không thể thiếu được của quá trình giáo dục toàn diện. Như vậy, giáo dục thẫm mỹ là một bộ phận quan trọng trong hệ thống giáo dục, là một quá trình hướng con người tới các giá trị Chân – Thiện – Mỹ thông qua việc hình thành các quan hệ thẫm mỹ đúng đắn với hiện thực và đặc biệt là tạo nên ở chủ thể những năng lực thẩm thưởng thức, đánh giá và sáng tạo thẫm mỹ. Chính vì vậy, giáo dục học sinh không chỉ giáo dục tri thức mà cần cả giáo dục thẫm mỹ. Học sinh là lực lượng trí thức kế cận đông đảo với ước mơ hoài bão và sức trẻ nên thực tế đã có nhiều học sinh Việt Nam đạt giải cao trong các cuộc thi Olympic quốc tế, các giải thưởng công nghệ thông tin của các tổ chức thế giới, hay các giải thể dục thể thao khu vực và quốc tế,… Cùng với đó học sinh Việt Nam cũng để lại trong lòng bạn bè quốc tế nhiều ấn tượng đẹp về cách ứng xử văn hóa xã hội. Tuy nhiên, bên cạnh đó một bộ phận không nhỏ học sinh Việt Nam có những nhận thức lệch lạc dẫn đến hành động sai trái đi ngược lại đạo đức xã hôi, bị dư luận lên án (như đối xử không lễ phép với thầy cô, bạn bè kết bè, kết phái để gây rối, nói tục, chửi bậy,…gần đây nổi lên hiện tượng nữ sinh đánh nhau gây phản cảm trong ngành giáo dục). Dưới góc độ giáo dục thì một trong những nguyên nhân chính là trong những năm qua giáo dục thẫm mỹ trong môi trường sư phạm chưa thực sự được quan tâm đúng mức. Là một giáo viên đảm nhận vai trò giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trong tương lai, nên tôi chọn đề tài: “Nâng cao hiệu quả giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ” làm đề tài nghiên cứu.
Trang 1A MỞ ĐẦU
1 Lí do chọn đề tài
Cuộc sống là sáng tạo, “mỗi con người là một nghệ sĩ’ luôn tạo ra những giá trị
thẫm mỹ cho mình và cho xã hội Đó là quy luật tất yếu, bởi vì con người luôn hướng đếncái chân, thiện, mỹ Cho nên trong công tác giáo dục học sinh, nhà trường rất coi trọngnội dung giáo dục thẫm mỹ, coi đó là một bộ phận không thể thiếu được của quá trình
giáo dục toàn diện Như vậy, giáo dục thẫm mỹ là một bộ phận quan trọng trong hệ thống
giáo dục, là một quá trình hướng con người tới các giá trị Chân – Thiện – Mỹ thông quaviệc hình thành các quan hệ thẫm mỹ đúng đắn với hiện thực và đặc biệt là tạo nên ở chủthể những năng lực thẩm thưởng thức, đánh giá và sáng tạo thẫm mỹ Chính vì vậy, giáodục học sinh không chỉ giáo dục tri thức mà cần cả giáo dục thẫm mỹ
Học sinh là lực lượng trí thức kế cận đông đảo với ước mơ hoài bão và sức trẻ nênthực tế đã có nhiều học sinh Việt Nam đạt giải cao trong các cuộc thi Olympic quốc tế,các giải thưởng công nghệ thông tin của các tổ chức thế giới, hay các giải thể dục thể thaokhu vực và quốc tế,… Cùng với đó học sinh Việt Nam cũng để lại trong lòng bạn bè quốc
tế nhiều ấn tượng đẹp về cách ứng xử văn hóa xã hội
Tuy nhiên, bên cạnh đó một bộ phận không nhỏ học sinh Việt Nam có những nhậnthức lệch lạc dẫn đến hành động sai trái đi ngược lại đạo đức xã hôi, bị dư luận lên án(như đối xử không lễ phép với thầy cô, bạn bè kết bè, kết phái để gây rối, nói tục, chửibậy,…gần đây nổi lên hiện tượng nữ sinh đánh nhau gây phản cảm trong ngành giáo dục)
Dưới góc độ giáo dục thì một trong những nguyên nhân chính là trong những nămqua giáo dục thẫm mỹ trong môi trường sư phạm chưa thực sự được quan tâm đúng mức
Là một giáo viên đảm nhận vai trò giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trong tương lai, nên tôi
chọn đề tài: “Nâng cao hiệu quả giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ” làm đề tài nghiên cứu.
2 Mục đích nghiên cứu
Từ cơ sở lý luận và thực tiễn ở trường trung học cơ sở (THCS) Nguyễn Huệ thànhphố Tam Kỳ, cần đề xuất một số biện pháp thích hợp và khả thi về công tác giáo dục thẫm
Trang 2mỹ nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh, đáp ứng mục tiêu giáo dụccủa cấp THCS và ngành Gáo dục và Đào tạo hiện nay.
3 Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu hệ thống lý luận về thẫm mỹ và giáo dục thẫm mỹ
Nghiên cứu thực trạng của vấn đề giáo dục thẫm mỹ tại trường THCS NguyễnHuệ
Đưa ra các giai pháp để nâng cao hiệu quả giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trườngTHCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ
4 Đối tượng nghiên cứu
Giáo thẫm mỹ cho học sinh trương THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ
5 Khách thể nghiên cứu
Quá trình giáo dục ở trường THCS
6 Phạm vi, giới hạn nghiên cứu
Học sinh trương THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ hiện nay
Giáo dục thẫm mỹ
7 Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu lý thuyết: đọc tài liệu
Phương pháp nghiên cứu thực tiễn: Trò chuyện, tổng kết kinh nghiệm giáo dục,lấy ý kiến chuyên gia,…
8 Đóng góp của đề tài
Ý nghĩa lý luận: nghiên cứu đề tài để chỉ ra vị trí, vị trí của giáo dục thẫm mỹ trongđời sống xã hội, trong hệ thống giáo dục của trường THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam
Kỳ và là nguồn tài liệu cho việc học tập, nghiên cứu của sinh viên
Ý nghĩa thực tiễn: đề tài nghiên cứu vấn đề giáo dục thẫm mỹ của trường THCSNguyễn Huệ là một địa bàn cụ thể nên những giải pháp có thể được trường THCSNguyễn Huệ ứng dụng mang tính khả thi cao
Trang 39 Cấu trúc tiểu luận
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và mục lục thì còn có phần nội dung với các chương như sau:
Chương 1 Cơ sở lý luận
Chương 2 Thực trạng giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCS Nguyễn Huệ,thành phố Tam Kỳ
Chương 3 Giải pháp nâng cao giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCSNguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ
Trang 4Chương 1 Cơ sở lý luận 1.1.Một số khái niệm liên quan
1.1.1 Khái niệm giáo dục
Giáo dục (theo nghĩa rộng): Là sự hình thành nhân cách được tổ chức một cách cómục đích, có tổ chức thông qua các hoạt động và các quan hệ giữa nhà Giáo dục vớingười được giáo dục nhằm giúp người được giáo dục chiếm lĩnh những kinh nghiệm xãhội của loài người
Giáo dục (theo nghĩa hẹp): Đó là một bộ phận của quá trình sư phạm, là quá trìnhhình thành những cơ sở khoa học của thế giới quan, niềm tin, lý tưởng, động cơ, tình cảm,thái độ, những tính cách, những hành vi, thói quen cư xử đúng đắn trong xã hội, kể cảviệc phát triển và nâng cao thể lực
1.1.2 Khái niệm thẫm mỹ
Thẫm mỹ là phạm trù triết học nói về cái đẹp khách quan của tự nhiên, xã hội vàcon người mà chúng ta đang đề cập đến
1.1.3 Khái niệm giáo dục thẫm mỹ
Giáo dục thẫm mỹ là quá trình giáo dục hình thành cho học sinh năng lực nhậnthức, thưởng ngoạn, đánh giá, sáng tạo và hành động theo cái đẹp
1.1.4 Học sinh THCS
Lứa tuổi học sinh THCS còn gọi là lứa tuổi thiếu niên, có độ tuổi từ 11 đến 14.Lứa tuổi này có vị trí đặc biệt trong thời kỳ phát triển của trẻ với nhiều đặc điểm, tínhcách, nhận thức riêng Đây là thời kỳ chuyển từ thời thơ ấu sang tuổi trưởng thành
Học sinh THCS có cách nhìn, cách cảm nhận, cáchlí giải về các sự vật, hiện tượngxung quanh, về hình khối, về màu sắc,…có sự cảm nhận khác với người lớn Trong sựcảm nhận đó của các em có những thuận lợi và khó khăn; có những điểm mạnh và điểmyếu khác biệt với người lớn Đó là vấn đề cần được nghiên cứu để bổ sung vào khối kiếnthức của giáo viên làm công tác giáo dục thẫm mỹ
Trang 51.2 Vai trò của giáo dục thẫm mỹ đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của học sinh THCS
Giáo dục thẩm mỹ là vấn đề rất quan trọng và cần thiết trong việc hình thành nhâncách của học sinh Thông qua giáo dục thẩm mỹ, học sinh hiểu được cái hay, cái đẹp củacuộc sống, đồng thời có cách ứng xử tốt với người thân trong gia đình, với thầy cô, bạn bè
và cộng đồng Con người có trí tuệ thông minh, có sức khỏe cường tráng, nếu thiếu giáodục thẩm mỹ vẫn không được coi là con người toàn diện trong một xã hội hiện đại Giáodục thẩm mỹ có vai trò to lớn trong nhận thức và trong lao động sáng tạo của con người
Cái đẹp có vai trò to lớn trong sự phát triển xã hội, vì vậy giáo dục thẫm mỹ cũng
có vai trò rất quan trọng Cụ thể, giáo dục thẫm mỹ đúng đắn về nội dung và phương pháp
sẽ thúc đẩy nhanh chống quá trình hình thành và phát triển ý thức thẫm mỹ cho chủ thể
thẫm mỹ, tạo ra “thế giới quan thẫm mỹ”, giúp chủ thể thẫm mỹ nhìn nhận, đánh giá và
phân biệt các giá trị thẫm mỹ,…hình thành bồi dưỡng và phát triển khả năng sáng tạothẫm mỹ của chủ thể, từ đó, thúc đẩy phong trào giải phóng giai cấp, giải phóng conngười, đấu tranh vì cái đẹp, góp phần xây dựng chủ nghĩa xã hội
Giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS giúp cho từng học sinh có sự nhận thức
đúng đắn để định hướng hoạt động của mình như Mác – Ăngghen đã nói: “Con người khác con ong ở chỗ trước khi xây một ngôi nhà người thợ đã hình dung, tưởng tượng những gì mình cần làm và ngôi nhà đó rồi”.
Giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS lại càng đóng vai trò quan trọng bởi họ làtương lai của đất nước, với một lực lượng đông đảo, đang trong giai đoạn phát triển cơbản về tâm hồn, thể chất, bước đầu mang tính tự lập cao và hoạt động thực tiễn xã hội.Giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS bằng nội dung và phương pháp không đúng đắngây hậu quả cực kỳ tai hại, có thể ảnh hưởng đến tương lai của đất nước Trong bối cảnh
xu thế toàn cầu hóa ngày càng mạnh mẽ, các thế lực thù địch không từ bỏ ý định chống
phá con đường đilên chủ nghĩa xã hội ở nước ta thông qua “diễn biến hòa bình”, nhất là
trên mặt văn hóa – tư tưởng Giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS giúp các em đánh giá,phân biệt được các giá trị thẫm mỹ đúng đắn
Trang 61.3 Nội dung, hình thức và phương pháp giáo dục thẫm mỹ
1.3.1 Nội dung giáo dục thẫm mỹ
Giáo dục thẫm mỹ về cơ bản là có định hướng, có kế hoạch nhằm nâng cao nângcao ý thức thẫm mỹ cho từng chủ thể thẫm mỹ,để từ đó dịnh hướng cho chủ thể thẫm mỹhoạt động thụ hưởng và sáng tạo thẫm mỹ theo quy luật của cái đẹp Căn cứ vào cấu trúccủa thẫm mỹ thì nội dung giáo dục thẫm mỹ được thể hiện trên các mặt thẫm mỹ sau:
Giáo dục xúc cảm thẫm mỹ:
Xúc cảm thẫm mỹ là cảm xúc nhân văn mà nền tảng là sự rung động trước cái đẹp
xú cảm thẫm mỹ mỹ bắt nguồn từ cảm giác của con người khi có sự tác động của kháchthể thẫm mỹ lên cảm giác Xúc cảm thẫm mỹ là hình thức khởi đầu bậc thang thấp nhấtcủa ý thức thẫm mỹ song nó là nền tảng đầu tiên trong sự thụ hưởng và sáng tạo thẫm mỹ.Xúccảm thẫm mỹ được ví như là đặc điểm quan trọng nhất của tài năng nghệ thuật, là tiền
đề để phát triển những hình thái thẫm mỹ tiếp theo
Vì vậy giáo dục xúc cảm thẫm mỹ là nấc nấc thang đầu tiên và quan trọng để hìnhthành và phát triển các mặt khác của giáo dục thẫm mỹ Giáo dục xúc cảm thẫm mỹ đượcxây dựng trên nền tảng kinh nghiệm sống, thành tựu khoa học và văn hóa thẫm mỹ Giáodục thẫm mỹ phải hình thành và định hướng cho chủ thể thẫm mỹ những “rung động”trươc những khách thể thẫm mỹ qua sự tiếp xúc trực tiếp giữa chủ thể thẫm mỹ và kháchthể thẫm mỹ Giáo dục xúc cảm thẫm mỹ tốt sẽ hình thành ở chủ thể thẫm mỹ những cơ
sở là nền tảng cho hành vi đạo đức góp phần hoàn thiện nhân cách con người
Giáo dục tình cảm thẫm mỹ:
Tình cảm thẫm mỹ là loại tình cảm bậc cao bởi lẽ nó chỉ có ở con người Conngười không những cảm nhận giá trị thẫm mỹ có sẵn trong tự nhiên mà còn sáng tạo ragiá trị thẫm mỹ phục vụ cho con người
Giáo dục tình cảm thẫm mỹ là giáo dục con người biết phân biệt cái đẹp, cái thiện,cái ác, cái bi, cái hài,…Vì vậy giáo dục tình cảm thẫm mỹ cần xây dựng cho chủ thể thái
độ đúng đắn về cảm thụ đánh giá và sáng tạo thẫm mỹ thể hiện tình yêu và cảm xúc trướccái đẹp trong nghệ thuật cũng như trong cuộc sống, từ đó thôi thúc con người biết đấutranh cho cái đẹp, cái thiện, bài trừ cái ác, cái xấu Giáo dục tình cảm thẫm mỹ phải gắnchặt với giáo dục đạo đức con người
Trang 7Giáo dục thị hiếu thẫm mỹ:
Thị hiếu thẫm mỹ là một bộ phận quan trọng của năng lực thẫm mỹ,là tiêu chí thểhiện sự thưởng thức, đánh giá và sáng tạo nghệ thuật Thị hiếu thẫm mỹ giúp con ngườikhám phá, cảm nhận thế giới thẫm mỹ bằng những mẫn cảm đặc biệt tạo ra sự phản ứngmau lẹ trước những hiện tượng thẫm mỹ trong cuộc sống và trong nghệ thuật, giúp chủthể loại bỏ cái sai, cái xấu, cảm nhận cái đúng, cái đẹp, cái hài hòa, thị hiếu thẫm mỹ thểhiện một phần tính cách của chủ thể thẫm mỹ
Giáo dục thị hiếu thẫm mỹ là giáo dục định hướng cho chủ thể thẫm mỹ khả năngcảm thụ, đánh giá và sáng tạo giá trị thẫm mỹ Vì vậy giáo dục thị hiếu thẫm mỹ cần phảicung cấp cho chủ thể cái nhìn nhận đúng đắn về thẫm mỹ theo quy luật của cái đẹp, đồngthời phải gắn chặt thị hiếu thẫm mỹ với tính thời đại, tính giai cấp và tính dân tộc của vănhóa thẫm mỹ để chủ thể thẫm mỹ hình thành thị hiếu thẫm mỹ đúng đắn, phù hợp với thịhiếu thẫm mỹ của xã hội trong giai đoạn phát triển nhất định của lịch sử xã hội
Giáo dục quan điểm và lí tưởng thẫm mỹ
Quan điểm và lí tưởng thẫm mỹ là hệ thống lý luận của chủ thể về ước mơ, mụctiêu thẫm mỹ của con người, quan điểm và lí tưởng thẫm mỹ thể hiện cách nhìn nhận,đánh giá của chủ thể thẫm mỹ với đời sống thẫm mỹ của xã hội
Giáo dục quan điểm và lí tưởng thẫm mỹ phải dự trên những giá trị thẫm mỹ vàthành tựu khoa học đúng đắn để xây dựng thế giới quan thẫm mỹ phù hợp với thời đại và
xu thế phát triển chung của nhân loại
mỹ cơ sở và nền tảng để hiểu biết đời sống thẫm mỹ, tiếp nhận và sáng tạo thẫm mỹ
Đối với giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS, cũng với nội dung giáo dục nhưtrên, song do đặc thù của học sinh THCS và nền giáo dục ở nước ta hiện nay cần phảithấy giáo dục xúc cảm thẫm mỹ và giáo dục tình cảm thẫm mỹ là rất quan trọng Điều này
Trang 8là cơ sở để xây dựng những phương pháp giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS mangtính khả thi.
1.3.2 Hình thức giáo dục thẫm mỹ
Giáo dục thẫm mỹ trong những nội dung quan trọng của giáo dục toàn diện đối vớithế hệ trẻ, và là việc cần phải tiến hành một cách nghiêm cho cả học sinh THCS Có thểcoi học sinh THCS là thời kỳ “hoàng kim” của giáo dục thẫm mỹ Ở lứa tuổi này, tâmhồn trẻ rất nhạy cảm dễ xúc động đối với con người và cảnh vật xung quanh, trí tưởngtượng của trẻ bay bổng và phong phú Do vậy, năng khiếu nghệ thuật và cũng thườngđược nảy sinh từ lứa tuổi này
Hiện nay, ngoài việc giáo dục thông qua các bài giảng thì còn có thể giáo dục bằngnhiều hình thức khác như:
- Giáo dục thẫm mỹ cho trẻ thông qua việc sử dụng môi trường thiên nhiên
- Giáo dục thẫm mỹ cho trẻ thông qua việc tiếp xúc với các loại hình nghệ thuật
- Hình thành cuộc sống hàng ngày luôn tươi sáng cho học sinh
Tóm lại, nhà trường là một trong những môi trường giáo dục có tác động mạnh mẽnhất đối với việc hình thành nhân cách cho học sinh Tâm hồn tuổi thơ của trẻ rất ngâythơ và trong sáng Học sinh THCS rất giàu càm xúc, rất dễ tiếp nhận cái đẹp trong môitrường xung quanh
1.3.3 Phương pháp giáo dục thẫm mỹ
Giáo dục thẫm mỹ bằng lao động
Trên cơ sở của chủ nghĩa duy vật biện chứng cho rằng, thông qua lao động conngười không ngừng cải tạo tự nhiên, cải tạo xã hội mà còn góp phần cải tạo con người.Lao động đã sáng tạo ra con người Thông qua lao động con người dần phong phú hơn về
tư tưởng, tình cảm chứ không chỉ dừng lại ở sự phát triển đều đặn, mạnh khoẻ về thể chất
Giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS bằng lao động có nhiều hình thức như: cáccuộc thi sáng tác nghệ thuật, chiến dịch mùa hè tình nguyện, các hoạt động vệ sinh nhàtrường, các phong trào thể dục thể thao,…
Trang 9Giáo dục thẫm mỹ thông qua các môn học
Ngoài môn mỹ thuật và âm nhạc thì giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS cònthông qua các bài giảng về giáo dục công dân, văn học, lịch sử,… Những môn học nàycho học sinh thấy được các giá trị đạo đức, giá trị thẫm mỹ trong xã hội Muốn vậy giáodục các môn học phải xây dựng được các hình tượng đẹp về tình yêu quê hương, đấtnước, con người để nâng cao tri thức khoa học cho chủ thể thẫm mỹ
Giáo dục thẫm mỹ bằng sách báo, văn hoá và nghệ thuật
Giáo dục thẫm mỹ bằng nghệ thuật phải chủ trương lấy gốc từ hiện thực, “nghệ thuật vị nhân sinh” và những tác phẩm ưu tú của nhân loại làm phương tiện để giáo dục
thẫm mỹ Những tác phẩm lớn làm cho con người yêu cuộc sống hơn, phát huy nhân tốtích cực trong bản thân con người
Sách báo là phương tiện truyền tải giá trị nghệ thuật, đối với học sinh THCS phảilàm sao cho sách báo ngoài ý nghĩa này còn là ý nghĩa cao cả hơn nữa, sách báo là mộtngười bạn giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS bằng sách báo, văn hoá và nghệ thuậtphải chú trọng khâu sàng lọc, bởi ngày nay, dưới tác động của cơ chế thị trường, sách báo
có thể là con dao hai lưỡi, khi sử dụng có thể mang lại hậu quả ghê gớm
Giáo dục tổng hợp
Tất cả những phương pháp đều có ưu, nhược điểm khác nhau nhưng thống nhất vớinhau cùng vì một mục đích chung Giáo dục tổng hợp là sự kết hợp đồng bộ giữa cácphương pháp một cách linh hoạt, thuần thục và hiệu quả Tuỳ vào từng hoàn cảnh, điềukiện cụ thể mà phát huy ưu điểm và hạn chế nhược điểm của từng phương pháp
Trang 10Chương 2 Thực trạng giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ 2.1 Tổng quan về địa bàn phường Hoà Hương và trường THCS Nguyễn Huệ
2.1.1 Vị trí địa lí
Phường Hòa Hương nằm ở phía Đông Nam thành phố Tam Kỳ, thuộc trung tâmtỉnh Quảng Nam, phường có ranh giới hành chính như sau:
- Phía Đông giáp phường An Phú và sông Bàn Thạch
- Phía Tây giáp quốc lộ 1A và phường An Sơn
- Phía Nam giáp xã Tam Xuân, có con sông Tam Kỳ chảy ra biển, là ranh giớingăn đội giữa huyện Núi Thành và thành phố Tam Kỳ
- Phía Bắc giáp đường Duy Tân và phường Phước Hoà
Với diện tích tự nhiên khoảng 3,96 km2, Dân số 8540 người Toàn phường hiện có2.202 hộ, với 8.698 nhân khẩu Địa bàn phường gồm 8 khối phố và được chia thành haikhu vực rõ rệt, gần một nửa là nông thôn và phần còn lại là thành thị
2.1.2 Tình hình kinh tế - xã hội
Về kinh tế vừa là một phường vừa có đô thị, vừa có nông thôn, có 37% hộ chuyênsản xuất nông nghiệp chủ yếu là trồng lúa và chăn nuôi, 25% hộ làm dịch vụ kinh doanhbuôn bán và làm nghề TTCN, 38% hộ còn lại làm nghề buôn bán nhỏ lẻ, lao động thủcông và ngành nghề khác Là vùng ven đô, nên đời sống đa số nhân dân còn gặp nhiềukhó khăn, hiện nay toàn phường có 81 hộ nghèo tỷ lệ 3,39%, hộ cận nghèo 165 hộ tỷ lệ9,14%
Đời sống nhân dân ở đây chủ yếu là kinh doanh buôn bán và chuyên nghề sản xuấtnông nghiệp, lao động thủ công và ngành nghề khác
2.1.3 Tình hình văn hóa – giáo dục
Trên địa bàn phường hiện có trường Năng khiếu thể dục thể thao, Sân vận động
tỉnh Quảng Nam, có 02 Chùa (Tịnh Độ và Sư nữ Diệu Quang) và Quỳnh Phủ Hội Quán (Người hoa) có 31 hộ với 46 nhân khẩu Qua thống kê, hiện nay trên địa bàn
Trang 11phường Hoà Hương có 91 hộ theo đạo Công giáo, 71 hộ theo đạo Tin lành, 434 hộ với
620 người theo đạo Phật Tổng cộng 601 hộ chiếm tỷ lệ 24,46% toàn phường Tỷ lệ phủmạng lưới nước sạch đạt 85%, tỷ lệ hộ dân được cấp nước sạch đạt trên 65,3%
Trong phường có 3 trường học: 1 trường Mẫu giáo Tuổi Thơ, 1 trường Tiểu học LêThị Hồng Gấm, 1 trường THCS Nguyễn Huệ và 1 Trung tâm Học tập cộng đồng Phườngduy trì được phổ cập mầm non 5 tuổi, phổ cập tiểu học đúng độ tuổi, duy trì THCS trườngNguyễn Huệ và hình thành phổ cập bậc trung học phổ thông, do UBND phường trực tiếpđiều hành
2.1.4 Trường THCS Nguyễn Huệ
và học sinh thành phố Tam Kỳ
Trường THCS Nguyễn Huệ có 16 lớp học, tổng số học sinh là 572 học sinh, trườngchia làm 2 ca/ngày để dạy học Buổi sáng khối 7, khối 9 Buổi chiều khối 6, khối 8 theo
sự phân bổ của nhà trường 100% học sinh đến trường đầy đủ, đúng giờ với phương châm
xây dựng ‘‘Trường học thân thiện, học sinh tích cực’’ chăm ngoan, tham gia đầy đủ các
hoạt động cả về chính khóa lẫn ngoại khóa của lớp, của trường Tham gia các hoạt động
từ thiện, hoạt động xã hội quyên góp ủng hộ các học sinh có hoàn cảnh đặc biêt khókhăn
Trang 122.1.4.2 Kinh nghiệm, số năm trong nghề của giáo viên, cán bộ viên chức
Phần lớn giáo viên, Cán Bộ - Viên chức đều làm việc và gắn bó với trường khoảngthời gian từ 15 – 20 năm hoặc hơn
Về công tác lãnh đạo, quản lý: Có tầm nhìn khoa học, sáng tạo Kế hoạch dài hạn,trung hạn và ngắn hạn có tính khả thi, sát thực tế Công tác tổ chức triển khai kiểm trađánh giá sâu sát, thực chất và đổi mới Được sự tin tưởng cao của cán bộ, giáo viên, nhânviên nhà trường
Về đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên: nhiệt tình, có trách nhiệm, yêu nghề, gắn
bó với nhà trường mong muốn nhà trường phát triển, chất lượng chuyên môn và nghiệp
vụ sư phạm đa số đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục Chủ động sáng tạo kiến thức
áp dụng vào thực tiễn với chủ trương đổi mới phương pháp dạy học Hiện nay, nhà trườngđang xây dựng loại hình hồ sơ trong giáo dục
Nhiệt tình, có trách nhiệm cao đối với nhà trường, có kinh nghiệm lâu năm trongviệc tổ chức, quản lý, giảng dạy Cha mẹ học sinh cũng thường xuyên phối hợp với nhàtrường để giúp đỡ nhà trường cùng tham gia tốt công việc giảng dạy
2.1.4.3 Kết quả, thành tích chính của trường
Thực hiện công tác phổ cập giáo dục:
- Đặt tỉ lệ Trung Học Cơ Sở chiếm 31,53%
- Năm học 2005-2006 đến 2010-2011: Đạt danh hiệu Trường tiên tiến rồi Xuất sắc
- Năm học 2006 – 2007: Được Tỉnh công nhận Trường đạt chuẩn Quốc gia giaiđoạn 2001-2010
- Xây dựng trường được UBND tỉnh Quảng Nam kiểm tra công nhận chuẩn giaiđoạn 2 vào tháng 10 năm 2013
- Được UBND tỉnh Quảng Nam công nhận tập thể lao động xuất sắc năm học 2013– 2014 công đoàn vững mạnh
- Đạt danh hiệu “Lá cờ dẫn đầu’’ cấp THCS toàn tỉnh Quảng Nam do UBND tỉnhQuảng Nam trao tặng
Trang 13- Giáo viên thuộc tổ sử - địa đạt giải khuyến khích dạy tích hợp liên môn.
2.2 Đặc trưng nhân cách học sinh THCS
Theo tâm lí học lứa tuổi THCS là lứa tuổi có nhiều mộng mơ, muốn khám phá bảnthân và thế giới xung quanh, xuất hiện nhiều mối quan hệ xã hội mới như bạn bè, tìnhbạn, tình yêu,… vì vậy đây là lứa tuổi có nhiều biến động về tâm – sinh lí, dễ bị tác động
nhất và giai đoạn tiền đề của việc hình thành nhân – tính cách như C.Mác đã nói: “Bản chất con người là tổng hoà các mối quan hệ xã hội”.
Bằng thành tựu nghiên cứu của nhiều ngành khoa học khác nhau, có thể tổng hợplại đặc thù của học sinh THCS ở nước ta hiện nay như sau:
2.2.1 Về thể chất
Học sinh THCS có những sự biến đổi mạnh mẽ về thể chất như: sự thay đổi chiềucao, cân nặng, đặc biệt các em đang trong giai đoạn “tuổi dậy thì”, đang dần hoàn thiện vềmặt thể chất
2.2.2 Về nhận thức
Bước đầu đã có những nhận thức đánh giá về thế giới xung quanh, thích khám phá
Sự thay đổi nhận thức rõ nét nhất là về vai trò, vị trí của chính mình trong xã hội, địnhhướng nghề nghiệp cho tương lai, phân biệt được cái thiện, cái ác, điều hay lẽ phải,… cơbản đã được trang bị một hệ thống tri thức để bước đầu tiếp cận thế giới, biết suy nghĩ vềhành vi ứng xử của bản thân và người khác
2.2.3 Về tâm lí
Do có tâm lí cho rằng mình đã “lớn”, đã trưởng thành nên thích độc lập, tự chủ,
không còn phụ thuộc vào gia đình Muốn mở rộng giao lưu và kết bạn cùng trang lứa Đã
có sự phân biệt rõ ràng về tâm lí giới tính, thích khám phá, sáng tạo, thích được cho rằngmình quan trọng
2.2.4 Tình yêu, tình bạn
Bước đầu phân biệt được tình cảm giữa tình bạn và tình yêu, xuất hiện cảm giác
Trang 142.2.5 Hướng nghiệp
Biết được năng lực sở trường cũng như sở đoản của bản thân, bắt đầu hình thànhniềm đam mê và yêu thích một ngành nghề nào đó Sự đam mê này có ảnh hưởng lớn từmột sự vật, hiện tượng hay một người cụ thể tác động đến
Với những đặc điểm về học sinh THCS như vậy, giáo dục thẫm mỹ cho học sinhTHCS cũng mang những đặc thù riêng như: tính phân tích tổng hợp, tính liên hệ thực tiễn
và tính tình cảm có khác so với lứa tuổi khác, thể hiện ở nội dung và hình thức giáo dụcthẫm mỹ cho học sinh THCS
2.3 Thực trạng về công tác giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCS Nguyễn Huệ, thành phố Tam Kỳ
Vấn đề giáo dục thẫm mỹ cho học sinh trường THCS Nguyễn Huệ trong nhiều năm qua
đã có nhiều chuyển biến và đạt được những thành quả đáng khích lệ Tuy nhiên vẫn cònnhững tồn tại cần phải được khắc phục nhằm nâng cao ý thức thẫm mỹ cho học sinh trongcông cuộc xây dựng con người xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay
2.3.1 Kết quả đạt được
Nhìn lại thực tế ở các trường trong thành phố nói chung và trường THCS nói riênghiện nay, giáo dục thẫm mỹ cho học sinh vẫn còn là mục tiêu, chiến lược lâu dài củangành giáo dục Giáo dục thẫm mỹ chưa phải là môn học chính khoá và không đạt kếtqur gì cụ thể mà kiến thức thẫm mỹ chung chung, tản mạn chỉ thông qua hiệu quả giántiếp từ một số môn học như: thể dục, âm nhạc, mỹ thuật, giáo dục công dân, … Giáo dụcthẫm mỹ góp phần giáo dục cho học sinh có được kiến thức toàn diện về văn - thể - mỹ,nhưng thực tế trường chỉ mới thực hiện được bốn nội dung là: lao động, học tập, đạo dức
và rèn luyện thân thể Ngoài những tác động của các bộ môn khoa học xã hội, những hoạtđộng văn hoá xã hội cũng âm thầm đúc kết thành trình độ và nhu cầu thị hiếu cho họcsinh
Về cơ bản trường THCS Nguyễn Huệ đã nhận thức được vai trò, vị trí và tầm quantrọng của việc giáo dục thẫm mỹ cho học sinh Từ nhận thức đó, nhà trường đã và đang cốgắng xây dựng và phát triển hài hoà các chương trình, kế hoạch ngoại khoá nhằm phát
Trang 15triển đời sống tinh thần cho học sinh, bước đầu gắn việc giáo dục thẫm mỹ vào chươngtrình dạy học các bộ môn, xây dựng và nâng cao các mối quan hệ phối hợp với các ngànhchức năng trong việc giáo dục học sinh.
Qua công tác giáo dục thẫm mỹ cho học sinh THCS Nguyễn Huệ, đã hình thànhxúc cảm thẫm mỹ cho học sinh như: học sinh có xúc cảm trước một bức tranh đẹp, mộtkhung cảnh đẹp, trước một hành vi đạo đức cao cả hay một chuyện buồn, phản ứng trướcmột hành động sai trái, đa số học sinh THCS Nguyễn Huệ có xúc cảm thẫm mỹ khi tácđộng qua lại với chủ thể thẫm mỹ; học sinh yêu thích nghệ thuật: phim, ảnh, tranh, âmnhạc, thơ, truyện,…; có quan điểm thẫm mỹ riêng về âm nhạc, nghệ thuật, tình yêu, quanđiểm về nghề nghiệp, về cách ăn mặc, cách đối nhân xử thế,…;
Nhà trường cơ bản cũng đã nhìn nhận được vấn đề giáo dục thẫm mỹ cho học sinhbằng các hoạt động ngoại khoá nhằm phát triển học sinh một cách toàn diện cả về trình độnhận thức và nhân cách Nhà trường tổ chức hoạt động lao động như chăm sóc bồn hoatheo đơn vị lớp thu hút học sinh tham gia, giáo dục cho học sinh nhận thức rằng lao động
là vinh quang, thông qua lao dộng để thấy được giá trị của lao động, cũng như giá trị cáiđẹp chứa trong lao động Lao động giúp tăng cường sự hiểu biết và gắn bó giữa học sinhvới nhau và với giáo viên có ý thức về cái đẹp
Các cuộc thi sáng tác nghệ thuật như: làm báo tường, văn nghệ trong các kỷ niệmlớn trong ngày 20 tháng 11 (ngày Nhà giáo Việt Nam), ngày 26 tháng 3 (ngày thành lậpĐoàn thanh niên cộng sản Hồ CHí Minh) đã khơi dậy niềm đam mê và hứng thú cho họcsinh Từ đó giá trị thẫm mỹ được nhìn nhận rõ nét Thông qua các hoạt động đó các emthể hiện được khả năng sáng tạo trong học tập, đồng thời các yêu được hiểu thêm ý nghĩacủa các ngày kỷ niệm lớn, khơi dậy lòng yêu quê hương, đất nước yêu thầy cô, bè bạn,yêu mái trường,…
Nhiều hoạt động như thuyết trình văn học, biểu diễn văn nghệ, hội thi vẽ tranh,…được tổ chức trong trường, ngoài ra nhiều em học sinh đạt giải cao trong hoạt động vănnghệ của thành phố Đặc biệt là trong đêm diễn chào đón năm mới (2015) tại quảngtrường thành phố Tam Kỳ, nhiều học sinh đoạt nhiều giải mang lại niềm vinh dự cho nhà