Theo dự báo ngành của tổ chức giám sát kinh doanh quốc tế (IBM), tốc độ tăng trưởng doanh thu của ngành nước uống không cồn sẽ đạt 8.3%. Nguyên nhân cho sự tăng trưởng mạnh mẽ của ngành nước giải khát không cồn là nhờ vào sự phát triển của các nhàng liên quan như: ngành du lịch, thương mai, dịch vụ… cùng với xu hướng đô thị hóa.Cũng theo Báo cáo ngành nước giải khát không cồn Việt Nam do Công ty Cổ phần Chứng khoán Ngân hàng Công thương (VietinbankSc) công bố tháng 4 năm 2014, doanh thu từ mặt hàng nước khoáng đóng chai vẫn chiếm tỷ lệ lớn nhất và xu hướng vẫn đang tăng dần lên theo tỷ trọng. Ngành nước giải khát Việt Nam vẫn đang trong thời kỳ phát triển nóng, riêng ngành nước giải khát không cồn Việt Nam đạt mức tăng trưởng cao, ở mức 19.35%năm
Trang 12.1 Tổng quan về thị trường tại Việt Nam
2.1.1 Ngành nước giải khát không cồn Việt Nam
Hình 2.1 Cơ cấu danh thu theo dòng sản phẩm ngành nước giải khát không cồn
tại Việt Nam
Theo dự báo ngành của tổ chức giám sát kinh doanh quốc tế (IBM), tốc độ tăng trưởng doanh thu của ngành nước uống không cồn sẽ đạt 8.3% Nguyên nhân cho sự tăng trưởng mạnh mẽ của ngành nước giải khát không cồn là nhờ vào sự phát triển của các nhàng liên quan như: ngành du lịch, thương mai, dịch vụ… cùng với xu hướng đô thị hóa
Cũng theo Báo cáo ngành nước giải khát không cồn Việt Nam do Công ty Cổ phần Chứng khoán Ngân hàng Công thương (VietinbankSc) công bố tháng 4 năm 2014, doanh thu từ mặt hàng nước khoáng đóng chai vẫn chiếm tỷ lệ lớn nhất và xu hướng vẫn đang tăng dần lên theo tỷ trọng Ngành nước giải khát Việt Nam vẫn đang trong thời kỳ phát triển nóng, riêng ngành nước giải khát không cồn Việt Nam đạt mức tăng trưởng cao, ở mức 19.35%/năm
Trang 22.1.2 Tổng quan thị trường nước đóng chai tại Việt Nam
Thị trường nước uống đóng chai tại Việt Nam chủ yếu có 2 loại: nước khoáng và nước tinh khiết Trong đó, thị trường nước khoáng nước chai chiếm 40.63% sản lượng trong tổng sản lượng nước giải khát không cồn của Việt Nam
Tại Việt Nam, theo dự báo của Công ty Datamonitor (Anh), vào cuối năm 2014, thị trường nước uống đóng chai sẽ đạt tổng doanh thu khoảng 279 triệu USD, tăng trưởng bình quân 6%/năm trong giai đoạn 2009 - 2014 Đồng thời, tổng sản lượng của toàn thị trường đạt 307 triệu lít Còn Euromonitor International (EI) đưa ra dự báo, trong giai đoạn 2010 - 2016, tốc độ tăng trưởng của ngành nước uống đóng chai đạt 16%/năm
Và đây là cơ hội cho tất cả các hãng
Hiện nay, thị trường nước uống đóng chai tại Việt Nam rất sôi nổi và năng động Vì vậy, có rất nhiều thương hiệu và đơn vị sản xuất đã mọc lên Cụ thể, ở Việt Nam có trên dưới 1000 đơn vị sản xuất nước đóng chai với hơn 130 sản phẩm nước đóng chai
có mặt trên thị trường Việt Nam Tuy nhiên, có từ 70 – 80% thị phần ngành nước uống đóng chai của Việt Nam rơi vảo tay các tập đoàn lớn của nước ngoài
Ba cái tên đang dẫn đầu thị trường nước uống đóng chai ở Việt Nam là La Vie, Aquafina và Vĩnh Hảo
2.2 Các yếu tố môi trường ảnh hưởng đến thị trường nước khoáng tại Việt Nam
2.2.1 Môi trường vi mô
2.2.1.1Khách hàng
Đối tượng khách hàng là ngươi tiêu dùng: cá nhân tiêu dùng ngày càng khắc khe đối với chất lượng sản phẩm và cung cách phục vụ
Đối với khách hàng là đại lý, nhà phân phối: đây là nơi tập trung giành giật của các đối thủ cạnh tranh bằng nhiều chính sách, biện pháp nhằm chiếm cho bằng được một thị phần hoặc độc quyền phân phối của các đại lý này Điều này làm cho thế lực đàm phán của họ cao hơn nhà sản xuất, điều kiện cần thỏa mãn
Trang 3nhiều và khắt khe hơn, đáp ứng điều kiện này đã đẩy chi phí báng hàng lên cao, giảm lợi nhuận của nhà sản xuất
2.2.1.2Đối thủ cạnh tranh
Trên thị trường, các đối thủ cạnh tranh lớn thường có hệ thống đối tác như nhà cung cấp, nhà phân phối, nhà sản xuất sản phẩm dùng kèm… và đây cũng chính là nguồn lực tạo ra sức mạnh của họ Trong lĩnh vực nước uống đóng chai thì La Vie phải đối mặt với 2 loại đối thủ Một là đối thủ trực tiếp sản xuất sản phẩm nước khoáng đóng chai như Vĩnh Hảo (Massan), Dasani (Coca Cola), Đảnh Thạch (Khánh Hòa)… Hai là đối thủ gián tiếp – sản xuất nước tinh khiết đóng chai như Aquafina (Pepsi Co), Trong số đó thì đối thủ đáng chú ý nhất của La Vie là Aquafina và Vĩnh Hảo
S
T
T
Tiêu chí
Đối thủ cạnh tranh trực tiếp (Nước khoáng)
Đối thủ cạnh tranh gián tiếp (Nước tinh khiết)
Vĩnh Hảo
Đảnh Thạc h
Thạ ch Bíc h
Aquafi
n
Khán h Hòa
Qu ảng Ng ãi
Pepsi Co
Coca Cola
Hoàng Minh
2
Thông
điệp sản
phẩm
“Sống năng động, uống nước khoán g”
“Nư ớc khoá ng Đảnh Thạc
h, vị ngon , kết nối tình thân”
“N ước kho áng thiê n nhi ên Thạ ch Bíc h, quà tặn g vô giá của thời gia n”
“Vị ngon của sự tinh khiết”
“Khỏe ruột, mát gan”
Trang 40 0 m l 1 5 l í t
4
Khách
hàng
mục tiêu
Người trẻ năng động,
có thu nhập, sống ở thành phố
Giới trẻ, có thu nhập khá, sống ở thành thị
Người
có thu nhập, sống ở thành thị
Giới trẻ, thu nhập khá trở lên, sống
ở TP Hồ Chí Minh
và Hà Nội
Bảng 2.1 Một số thương hiệu nước đóng chai tại Việt Nam (nguồn: Tổng hợp)
2.2.1.3Giới trung gian
Giới trung gian có những đóng góp hết sức quan trọng trong việc tiêu thụ và phổ biến hàng hóa của nhà sản xuất cho khách hàng Khi sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp ngày càng lớn thì kênh phân phối cũng ngày càng được chú trọng hơn vì đây là một yếu tố ảnh hưởng rất lớn đến việc tiêu thụ các sản phẩm của doanh nghiệp cũng như đảm bảo sản phẩm của doanh nghiệp sẽ đến tay người tiêu dùng thuận tiện nhất Hiện nay, La Vie có 2 kênh phân phối Đó là kênh phân phối truyền thống (chợ, đại lý, cửa hàng tạp hóa…) và kênh phân phối hiện đại (siêu thị như Lotte, BigC… cửa hàng tiện ích như B-mart, Circle K…) Kênh phân phối của La Vie tập trung nhiều nhất ở 2 thành phố lớn của Việt Nam là thành phố Hồ Chí Minh và Hà Nội
2.2.2 Môi trường vĩ mô
2.2.2.1Môi trường luật pháp
Quy định trong sản xuất nước khoáng đóng chai
Trang 5o Các tổ chức, các nhân chỉ được khai thác nước khoáng thiên nhiên sau khi được Bô Tài Nguyên và Môi trường cấp giấy phép khai thác khoáng sản (nước khoáng) theo quy định của pháp luật về khoáng sản
o Các tổ chức, các nhân chỉ được sản xuất nước khoáng thiên nhiên đóng chai sau khi được Bộ Y tế (Cục An toàn vệ sinh thực phẩm) cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiên vệ sinh an toàn thực phẩm
o Các tổ chức, cá nhân sản xuất nước khoáng thiên nhiên đóng chai phải công
bố tiêu chuẩn chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm với Bộ Y tế (Cục An toàn vệ sinh thực phẩm) theo quy định của pháp luật trước khi sản phẩm được lưu hành trên thị trường
o Các tô chức, các nhân sản xuất nước khoáng thiên nhiên đóng chai chỉ được phép xử lý và đóng chai nước khoáng thiên nhiên tại nguồn
Quy định trong xuất khẩu nước khoáng đóng chai
o Các tổ chức, cá nhân nhập khẩu nước khoáng thiên nhiên đóng chai phải thực hiện đầy đủ nội dung và thủ tục kiềm tra nhà nước về chất lượng theo quy định của Bộ Y tế
o Các tổ chức, cá nhân nhập khẩu nước khoáng thiên nhiên đóng chai phải công bố tiêu chẩn chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm với Bộ Y tế (Cục
An toàn vệ sinh thực phẩm) theo quy định của pháp luật trước khi sảnphẩm được lưu hành trên thị trường
Trang 62.2.2.2Môi trường kinh tế
Hình 2.2 GDP Việt Nam năm 2015 – 2016
Nền kinh tế Việt Nam đã có những bước ổn định và phát triển vững chắc trong thời gian gần đây Sự ổn định của nền kinh tế tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của các ngành kinh tế trong nước, trong đó có ngành giải khát để phục vụ cho nhu cầu của người dân và nhu cầu ngày càng cao của xã hội Theo số liệu từ Tổng cục thống kê Việt Nam, tổng sản phẩm trong nước (GDP) năm 2016 ước tính tăng 6,21% so với năm 2015, CPI bình quân năm 2016 tăng 2.66% so với bình quân năm 2015, làm phát tiếp tục được kiểm soát
Sự tăng trưởng của nền kinh tế kéo theo mức gia tăng thu nhập bình quan đầu người, dẫn đến đời sống của các bộ phận dân cư ngày càng cao, được cải thiện và nâng cao hơn Chính vì lẽ đó mà nhu cầu về cuộc sống cũng như về ăn uống của người dân cũng được yêu cầu cao hơn Cùng với đó, tốc độ gia tăng dịch vụ ăn nhanh ở Việt nam đang đạt ngưỡng 17,8% trong năm 2014, kéo theo sự phát triển của ngành nước giải khát không cồn, đặc biệt là nước đóng chai
Trang 72.2.2.3Môi trường dân số
Hình 2.3 Tháp dân số Việt Nam năm 2016
Theo số liệu từ Tổng Cục thống kê Việt Nam công bố, dân số trung bình Việt Nam năm
2016 của cả nước ước tính 92,70 triệu người Việt Nam là quốc gia có dân số trẻ, với độ tuổi trong nhóm 15-54 tuổi chiếm trên 60%; trong đó độ tuổi 15-40 được đánh giá là có nhu cầu cao nhất về các loại nước giải khát Sự đô thị hóa ngày càng tăng cũng đồng nghĩa với mức sống tăng, nhu cầu giải khát tăng đáng kể Đặc biệt là ở những thành phố lớn, do mức tập trung dân đông, mùa hè ngày càng nóng bức dẫn đến nhu cầu giải khát tăng mạnh vào những ngày hè Như vậy, nước ta với dân số đông, sự đô thị hóa nhanh, tỷ
lệ giới trẻ lớn là một thị trường tốt với lượng khách hàng dồi dào cho La Vie
2.2.2.4 Môi trường công nghệ
Khi yêu cầu của người tiêu dùng về chất lượng đang ngày càng cao thì công nghệ cũng là một trong những yếu tố gây sự ảnh hưởng lớn đến hoạt động kinh doanh cũng như khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp Các doanh nghiệp sản xuất nước đóng chai tìm được nguồn nước thích hợp (nguồn nước ngầm không bị nhiểm khuẩn, hàm lượng kim loại nặng, phenol, chất phóng xạ… nằm trong tiêu chuẩn nước sinh hoạt), thực hiện các
Trang 8xét nghiệm nước, tiến hành đăng ký kinh doanh, mua sắm thiết bị và tiến hành khai thác Quá trình khai thác và xử lý được thực hiện qua các công đoạn sau:
Hình 2.4Quy trình sản xuất nước khoáng đóng chai
2.2.2.5Môi trường tự nhiên
Thiên nhiên đã ban tặng cho còn người nhiều điều quý giá, các nguồn tài nguyên gần như
vô tận, trong đó có nguồn tài nguyên nước Ở Việt Nam, nguồn nước khoáng có mặt ở khắp nơi từ bắc xuống nam, mỗi nguồn khoáng đều có thành phần đặc trưng với công dụng riêng, đem lại sự đa dạng về sản phẩm nước khoáng Ở phía Bắc có khoáng Sắt(Đồng bằng Bắc Bộ) Từ Quang Bình vào tới Bình Thuận thì có khoáng Silic và từ Bình Thuận đến Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu có khoáng Carbonic
Nhưng môi trường tự nhiên ngày càng ô nhiễm và bị khai thác năng nề ảnh hưởng đến chất lượng của sản phẩm nước khoáng Vì thế để giữ cho chất lượng nước khoáng luôn được đảm bảo, các công ty đều có chiến lược quy hoạch và xây dựng hạ tầng để bảo vệ nguồn tài nguyên nước khoáng khỏi ảnh hưởng của ô nhiễm môi trường
Mặt khác, khí hậu ngày càng nóng bức khiến cho việc thoát nước xảy ra nhanh chóng, con người cần tiêu thụ nhiều nước hơn bình thường nên các mặt hàng nước khoáng trở nên được quan tâm hơn.Tổ chức Moner dự báo, khí hậu Việt Nam sẽ càng ngày càng nóng lên, với mức độ tăng trung bình 1-20C trong giai đoạn 10 năm tới Vì vậy, ngành nước giải khát dự báo sẽ còn tăng trưởng doanh thu trong tương lai
Khử sắt, mangan
Đóng chai
Tái diệt khuẩn bằng tia cực
tím Lọc thẩm thấu ngược
Lọc khô, khử mùi khử
màu Làm mềm, khử khoáng
Giai đoạn cuối
Giai đoạn sản xuất
chính Giai đoạn xử lý