Một số giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của các ngân hàng Việt Nam trong điều kiện hội nhập
Trang 1M t s gi i pháp nâng cao năng l c c nh tranh c a các ngân hàng Vi t ộ ố ả ự ạ ủ ệ Nam trong đi u ki n h i nh p kinh t qu c t ề ệ ộ ậ ế ố ế
H i nh p kinh t qu c t tr thành m t xu th th i đ i, và di n ra m nh m trên nhi u lĩnhộ ậ ế ố ế ở ộ ế ờ ạ ễ ạ ẽ ề
v c, bi u hi n xu hự ể ệ ướng t t y u khách quan c a n n kinh t Đ b t nh p v i xu th đó, Vi tấ ế ủ ề ế ể ắ ị ớ ế ệ Nam đã ch đ ng tham gia vào quá trình h i nh p qu c t :gia nh p kh i ASEAN, tham giaủ ộ ộ ậ ố ế ậ ố vào khu v c m u d ch t do ASEAN (AFTA), ký k t hi p đ nh thự ậ ị ự ế ệ ị ương m i Vi t Nam - Hoa Kỳạ ệ
và đang trong ti n trình đàm phán đ gia nh p vào T ch c thế ể ậ ổ ứ ương m i th gi i (WTO), vàạ ế ớ tham gia vào nhi u t ch c kinh t qu c t cũng nh các hi p đ nh thúc đ y quan h thề ổ ứ ế ố ế ư ệ ị ẩ ệ ươ ng
m i song phạ ương khác Trong b i c nh chung đó c a c n n kinh t , các ngân hàng thố ả ủ ả ề ế ươ ng
m i (NHTM) Vi t Nam s ph i đ i m t v i nh ng thách th c nh th nào, t n d ng c h i raạ ệ ẽ ả ố ặ ớ ữ ứ ư ế ậ ụ ơ ộ sao và bi n thách th c thành c h i đ không ph i thua thi t trên “sân nhà” Đi u này đòi h iế ứ ơ ộ ể ả ệ ề ỏ
h th ng NHTM ph i ch đ ng nh n th c và s n sàng tham gia vào quá trình h i nh p vàệ ố ả ủ ộ ậ ứ ẵ ộ ậ
c nh tranh này ạ
Có th nói, Ngân hàng là m t trong nh ng lĩnh v c h t s c nh y c m và ph i m c a g nể ộ ữ ự ế ứ ạ ả ả ở ử ầ
nh hoàn toàn theo các cam k t gia nh p t ch c thư ế ậ ổ ứ ương m i th gi i WTO, h th ng ngânạ ế ớ ệ ố hàng Vi t Nam đệ ược x p vào di n các ngành ch ch t, c n đế ệ ủ ố ầ ược tái c c u nh m nâng caoơ ầ ằ năng l c c nh tranh Đ giành th ch đ ng trong ti n trình h i nh p, Vi t Nam c n xây d ngự ạ ể ế ủ ộ ế ộ ậ ệ ầ ự
m t h th ng ngân hàng có uy tín, đ năng l c c nh tranh, ho t đ ng có hi u qu cao, anộ ệ ố ủ ự ạ ạ ộ ệ ả toàn, có kh năng huy đ ng t t h n các ngu n v n trong xã h i và m r ng đ u t ả ộ ố ơ ồ ố ộ ở ộ ầ ư
Vi c này đòi h i s n l c nhi u m t t phía Chính ph , Ngân hàng Nhà nệ ỏ ự ỗ ự ề ặ ừ ủ ước, và chính
n i t i các ngân hàng thộ ạ ương m i ạ
a Gi i pháp t phía Chính ph và Ngân hàng nhà nả ừ ủ ước
+ V phía Chính ph ề ủ
- Trước h t c n c i cách DNNN, t o ra sân ch i bình đ ng h n cho các doanh nghi p.ế ầ ả ạ ơ ẳ ơ ệ
Vi c b o h cho khu v c DNNN là nguyên nhân chính gây ra n khó đòi, n quá h n, n x uệ ả ộ ự ợ ợ ạ ợ ấ
t i các NHTM nhà nạ ước cao Chính vì v y, n u không kiên quy t đ y m nh ti n trình c i cáchậ ế ế ẩ ạ ế ả DNNN thì vi c c i thi n năng l c c nh tranh c a n n kinh t nói chung và các NHTM nóiệ ả ệ ự ạ ủ ề ế riêng s khó th c hi n ẽ ự ệ
- Th hai, c n hoàn thi n h th ng pháp lu t Đ y nhanh ti n đ ban hành Lu t C nhứ ầ ệ ệ ố ậ ẩ ế ộ ậ ạ tranh và ki m soát đ c quy n, đ a lu t này tr thành công c đ Chính ph ki m soát h atể ộ ề ư ậ ở ụ ể ủ ể ọ
đ ng c nh tranh ộ ạ
- Th ba, th ng nh t quan đi m, xác đ nh rõ và c th v l trình m c a tài chính T doứ ố ấ ể ị ụ ể ề ộ ở ử ự hoá tài chính ph i đả ược th c hi n sau cùng, sau khi đã th c hi n c i cách c c u và t doự ệ ự ệ ả ơ ấ ự hoá thương m i N u có đạ ế ượ ộc l trình h i nh p tài chính thích h p s đ m b o h th ng tàiộ ậ ợ ẽ ả ả ệ ố chính h i nh p hi u qu , tăng năng l c c nh tranh mà không b vộ ậ ệ ả ự ạ ị ướng vào các d ng kh ngạ ủ
ho ng tài chính - ngân hàng khác nhau ả
- Th t , kh n trứ ư ẩ ương hoàn thi n ho t đ ng c a th trệ ạ ộ ủ ị ường ti n t và hoàn thi n ho t đ ngề ệ ệ ạ ộ
c a th trủ ị ường ch ng khoán, xác đ nh c th l trình m c a th trứ ị ụ ể ộ ở ử ị ường tài chính - ngân hàng + V phía Ngân hàng nhà nề ước Vi t Nam ệ
- Th nh t, năng cao năng l c qu n lý đi u hành T ng bứ ấ ự ả ề ừ ước đ i m i c c u t ch c, quyổ ớ ơ ấ ổ ứ
đ nh l i ch c năng nhi m v c a ngân hàng nhà nị ạ ứ ệ ụ ủ ước nh m năng cao hi u qu đi u hành vĩằ ệ ả ề
mô, nh t là trong vi c thi t l p, đi u hành chính sách ti n t qu c gia và trong vi c qu n lý,ấ ệ ế ậ ề ề ệ ố ệ ả giám sát ho t đ ng c a các trung gian tài chính ạ ộ ủ
- Th hai, ph i h p cùng B Tài chính tham gia xây d ng và phát tri n đa d ng th trứ ố ợ ộ ự ể ạ ị ườ ng
v n, t o đi u ki n san s b t gánh n ng cung c p v n hi n nay mà các NHTM đang ph iố ạ ề ệ ẻ ớ ặ ấ ố ệ ả gánh vác
- Th ba, NHNN c n nhanh chóng xin phép Chính ph đ đ y nhanh th c hi n c ph nứ ầ ủ ể ẩ ự ệ ổ ầ hóa các NHTM nhà nước, t o đi u ki n cho các ngân hàng này ho t đ ng an toàn và hi uạ ề ệ ạ ộ ệ
qu h n ả ơ
Trang 2b Gi i pháp t chính các ngân hàng ả ừ
* Tăng cường năng l c tài chính ự
- Năng l c tài chính c a các NHTM nự ủ ước ta nhìn chung là kém, t t c các ch s đ u cònấ ả ỉ ố ề
là th p so v i các nấ ớ ước trong khu v c Do đó, đ nâng cao năng l c tài chính, các ngân hàngự ể ự nên th c hi n m t s bi n pháp nh : Kh n trự ệ ộ ố ệ ư ẩ ương tăng v n đi u l và x lý d t đi m n t nố ề ệ ử ứ ể ợ ồ
đ ng nh m lành m nh hoá tình hình tài chính, nâng cao kh năng c nh tranh và ch ng r i ro.ọ ằ ạ ả ạ ố ủ
- Đ i v i các NHTM nhà nố ớ ước, c n áp d ng các bi n pháp th c t nh phát hành c phi uầ ụ ệ ự ế ư ổ ế
m c c n thi t ho c bán tài s n và thuê l i đ b sung v n đi u l nh m đ t đ c t l an
toàn v n t i thi u 8%, x lý h t n t n đ ng ố ố ể ử ế ợ ồ ọ
- Đ i v i các NHTM c ph n, c n tăng v n đi u l thông qua sáp nh p, h p nh t, phátố ớ ổ ầ ầ ố ề ệ ậ ợ ấ hành b sung c phi u; đ i v i nh ng NHTM ho t đ ng quá y u kém, không th tăng v nổ ổ ế ố ớ ữ ạ ộ ế ể ố
đi u l và không kh c ph c đề ệ ắ ụ ược nh ng y u kém v tài chính thì có th thu h i gi y phépữ ế ề ể ồ ấ
ho t đ ng ạ ộ
* Hi n đ i hoá công ngh ngân hàng và h th ng thanh toán, chú tr ng ho t đ ngệ ạ ệ ệ ố ọ ạ ộ
Marketing, đa d ng hoá và nâng cao ti n ích các s n ph m, d ch v ngân hàng hi n đ i d aạ ệ ả ẩ ị ụ ệ ạ ự trên công ngh hi n đ i ệ ệ ạ
- Công ngh ngân hàng nệ ước ta dù được chú tr ng trong th i gian qua nh ng v n b đánhọ ờ ư ẫ ị giá là y u kém Hi n nay, nhi u ngân hàng đã tri n khai các ph n m m hi n đ i v i ch cế ệ ề ể ầ ề ệ ạ ớ ứ năng ho t đ ng giao d ch tr c tuy n (Online), t o thêm nhi u s n ph m gia tăng cho kháchạ ộ ị ự ế ạ ề ả ẩ hàng trong quá trình giao d ch v i ngân hàng Nhìn chung, các ph n m m mà m t s NHTMị ớ ầ ề ộ ố đang ng d ng đ u là nh ng ph n m m th h m i đứ ụ ề ữ ầ ề ế ệ ớ ược nhi u ngân hàng trên th gi i đangề ế ớ
s d ng Tuy nhiên, công tác tri n khai ch m và khi tri n khai xong, m t s b ph n l i ch aử ụ ể ậ ể ộ ố ộ ậ ạ ư
t o đạ ược m t c ch nh m khai thác hi u qu công ngh đó ộ ơ ế ằ ệ ả ệ
- Cùng v i vi c hi n đ i hoá công ngh , các NHTM c n có chính sách khai thác côngớ ệ ệ ạ ệ ầ ngh hi u qu thông qua vi c phát tri n nh ng s n ph m và nhóm s n ph m d a trên côngệ ệ ả ệ ể ữ ả ẩ ả ẩ ự ngh cao nh m nâng cao kh năng c nh tranh v s n ph m, d ch v , t o ra s đa d ngệ ằ ả ạ ề ả ẩ ị ụ ạ ự ạ trong l a ch n s n ph m và tăng cự ọ ả ẩ ường bán chéo s n ph m đ n khách hàng Đ ng th i, vi cả ẩ ế ồ ờ ệ phát tri n đa d ng hoá s n ph m d ch v cũng s góp ph n phân tán và h n ch b t r i roể ạ ả ẩ ị ụ ẽ ầ ạ ế ớ ủ trong quá trình ho t đ ng ạ ộ
- Ngoài ra, các NHTM c n c i ti n và đ n gi n hoá các th t c hành chính, th t c vayầ ả ế ơ ả ủ ụ ủ ụ
v n nh m t o thu n l i cho khách hàng ố ằ ạ ậ ợ
+ Xác đ nh khách hàng m c tiêu, xây d ng chi n lị ụ ự ế ược khách hàng và tăng cường phát tri n m ng lể ạ ưới
- Xây d ng chi n lự ế ược khách hàng đúng đ n, ngân hàng và khách hàng luôn g n bó v iắ ắ ớ nhau, ph i t o ra, gi v ng và phát tri n m i quan h lâu b n v i t t c khách hàng C nả ạ ữ ữ ể ố ệ ề ớ ấ ả ầ đánh giá cao khách hàng truy n th ng và khách hàng có uy tín trong giao d ch ngân hàng.ề ố ị
Đ i v i nh ng khách hàng này, khi xây d ng chi n lố ớ ữ ự ế ược ngân hàng ph i h t s c quan tâm,ả ế ứ
g n ho t đ ng c a ngân hàng v i ho t đ ng c a khách hàng, th m đ nh và đ u t k p th iắ ạ ộ ủ ớ ạ ộ ủ ẩ ị ầ ư ị ờ các d án có hi u qu rõ ràng ự ệ ả
- Ngoài ra, các đ c tính s n ph m t các ngân hàng đ u có đi m gi ng nhau nên vi c t oặ ả ẩ ừ ề ể ố ệ ạ
ra s khác bi t là h t s c quan tr ng V chi n lự ệ ế ứ ọ ề ế ược thu hút ti n g i, c n xây d ng m t hề ử ầ ự ộ ệ
th ng thanh toán đi n t r ng kh p nh m t o cho dân chúng thói quen s d ng tài kho nố ệ ử ộ ắ ằ ạ ử ụ ả ngân hàng Đ ng th i, nh ng th t c r c r i c n đồ ờ ữ ủ ụ ắ ố ầ ược c t gi m đ t o thu n l i t i đa choắ ả ể ạ ậ ợ ố khách hàng
- Bên c nh đó, đ đ y m nh tín d ng c n t o đạ ể ẩ ạ ụ ầ ạ ược quy trình cung c p linh ho t s nấ ạ ả
ph m c a ngân hàng, đ c bi t đ i v i khách hàng ti m năng có th đ a ra đi u ki n cho vayẩ ủ ặ ệ ố ớ ề ể ư ề ệ
và lãi su t u đãi h n theo tho thu n gi a hai bên ấ ư ơ ả ậ ữ
+ Nâng cao năng l c qu n tr đi u hành ự ả ị ề
- C n c i cách b máy qu n lý đi u hành theo t duy kinh doanh m i Đ ng th i, xâyầ ả ộ ả ề ư ớ ồ ờ
Trang 3d ng chu n hoá và văn b n hoá toàn b quy trình nghi p v c a các ho t đ ng ch y u c aự ẩ ả ộ ệ ụ ủ ạ ộ ủ ế ủ NHTM, th c hi n c i cách hành chính doanh nghi p ự ệ ả ệ
* Nâng cao ch t lấ ượng đ i ngũ nhân viên ngân hàng ộ
- C n đào t o và đào t o l i cán b đ th c hi n t t các nghi p v c a ngân hàng hi nầ ạ ạ ạ ộ ể ự ệ ố ệ ụ ủ ệ
đ i H n n a, c n tiêu chu n hoá đ i ngũ cán b làm công tác h i nh p qu c t , nh t làạ ơ ữ ầ ẩ ộ ộ ộ ậ ố ế ấ
nh ng cán b tr c ti p tham gia vào quá trình đàm phán, ký k t h p đ ng qu c t , cán bữ ộ ự ế ế ợ ồ ố ế ộ thanh tra giám sát và cán b chuyên trách làm công tác pháp lu t qu c t , cán b s d ng vàộ ậ ố ế ộ ử ụ
v n hành công ngh m i ậ ệ ớ
Ngành ngân hàng cũng nh n th c đậ ứ ượ ằc r ng thách th c trong quá trình h i nh p là r t l nứ ộ ậ ấ ớ
và ngày càng ph c t p nh ng n u đ y nhanh quá trình này s giúp ngành ngân hàng t nứ ạ ư ế ẩ ẽ ậ
d ng đụ ược c h i đ phát tri n, qua đó nâng cao v th , s c c nh tranh c a h th ng ngânơ ộ ể ể ị ế ứ ạ ủ ệ ố hàng và c a các doanh nghi p Vi t Nam trên chính trủ ệ ệ ường qu c t Do đó, nhi m v phátố ế ệ ụ tri n kinh t và h i nh p qu c t trong nh ng năm t i là r t n ng n Đ c bi t, năm 2006 làể ế ộ ậ ố ế ữ ớ ấ ặ ề ặ ệ năm quan tr ng đ i v i Vi t Nam, là năm đ u tiên th c hi n k ho ch 5 năm 2006-2010,ọ ố ớ ệ ầ ự ệ ế ạ
đ ng th i là năm c n có nhi u n l c m nh m h n n a trong h i nh p kinh t qu c t đồ ờ ầ ề ỗ ự ạ ẽ ơ ữ ộ ậ ế ố ế ể
Vi t Nam gia nh p WTO theo d ki n Do v y, ngành ngân hàng c n ph i t p trung ph n đ uệ ậ ự ế ậ ầ ả ậ ấ ấ hoàn thành t t các k ho ch và m c tiêu c a chính sách ti n t , tri n khai tích c c và có hi uố ế ạ ụ ủ ề ệ ể ự ệ
qu các đ án c i cách và đ i m i h th ng ngân hàng Vi t Nam, ti p t c hoàn thi n và th cả ề ả ổ ớ ệ ố ệ ế ụ ệ ự thi m nh m Chi n lạ ẽ ế ược phát tri n và h i nh p qu c t c a ngành, theo đó ho t đ ng h iể ộ ậ ố ế ủ ạ ộ ộ
nh p qu c t c a ngành ngân hàng c n đậ ố ế ủ ầ ược tri n khai m t cách th c ch t và sâu r ng h nể ộ ự ấ ộ ơ trên c s n m v ng và v n d ng sáng t o chính sách đ i ngo i và các Ngh quy t v h iơ ở ắ ữ ậ ụ ạ ố ạ ị ế ề ộ
nh p kinh t qu c t c a Đ ng và Chính ph nh m đem l i l i ích t i đa cho s nghi p phátậ ế ố ế ủ ả ủ ằ ạ ợ ố ự ệ tri n kinh t c a đ t nể ế ủ ấ ước và c a h th ng ngân hàng Vi t Nam./ ủ ệ ố ệ
Lê Kim Thu ỷ