Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc và ý nghĩa đối với công tác công an hiện nay

MỤC LỤCMở đầu Phần 1: Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc 1.1 Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc 1.2 Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về đại đoà

MỤC LỤC

Mở đầu

Phần 1: Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết

dân tộc

1.1 Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về

đại đoàn kết dân tộc

1.2 Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh

về đại đoàn kết dân tộc

1.3 Nguyên tắc đại đoàn kết của Hồ Chí Minh

Phần 2: Ý nghĩa tư tưởng Hồ Chí Minh về đại

đoàn kết dân tộc đối với công tác công an hiện

nay

2.1 Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân

tộc và thực tiễn cách mạng Việt Nam hiện nay

2.2 Ý nghĩa tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn

kết dân tộc đối với công tác công an

Kết luận

Danh mục tài liệu tham khảo

Trang

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Gần 60 năm hoạt động cách mạng vì sự nghiệp giảiphóng dân tộc và sự tiến bộ của nhân loại, Chủ tịch Hồ ChíMinh muôn vàn kính yêu của chúng ta đã để lại cho toànĐảng, toàn dân, toàn quân ta một tài sản tinh thần vô cùng

to lớn và quý giá - đó là hệ thống tư tưởng của Người Trong

số các di sản Người để lại cho dân tộc ta có đại đoàn kết –một tư tưởng nổi bật, bao trùm, xuyên suốt, nhất quán cảtrong tư duy lý luận và thực tiễn của Người.Tư tưởng Đạiđoàn kết đã trở thành tình cảm, suy nghĩ của mọi người ViệtNam yêu nước, là sợi dây liên kết cả dân tộc và tạo nên sứcmạnh to lớn, đưa tới thắng lợi vẻ vang của Cách mạngTháng Tám năm 1945, dân tộc Việt Nam độc lập hoàn toàn,đất nước Việt Nam thống nhất trọn vẹn năm 1975

Muốn đưa cách mạng đến thành công phải có lựclượng cách mạng đủ mạnh để chiến thắng kẻ thù và xâydựng thành công xã hội mới; muốn có lực lượng cách mạngphải thực hiện đại đoàn kết, quy tụ mọi lực lượng cáchmạng thành một khối vững chắc Do đó, đoàn kết trở thànhvấn đề chiến lược lâu dài của cách mạng, là nhân tố đảmbảo cho thắng lợi của cách mạng

Như Hồ Chí Minh đã nói: “sức mạnh mà Người đãtìm được là đại đoàn kết dân tộc, kết hợp sức mạnh dân tộcvới sức mạng thời đại” Có như vậy đất nước ta mới hoàntoàn thống nhất, dân tộc ta mới có cuộc sống ấm no, tự do,hạnh phúc Trên cơ sở kiên định mục tiêu độc lập dân tộc vàchủ nghĩa xã hội Cách mạng nước ta đang trên đường đổimới, với nhiều thách thức đặt ra Chỉ có thể huy độngsứcmạnh đại đoàn kết theo tư tưởng Hồ Chí Minh chúng ta mớiđưa đất nước tiến nhanh, tiến mạnh trên con đường công

nghiệp hóa, hiện đại hóa, theo định hướng xã hội chủ nghĩa,xây dựng dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng văn minh,dân chủ Vì vậy, việc hiểu rõ và vận dụng tư tưởng đại đoànkết Hồ Chí Minh trong công cuộc mới hiện nay là vấn đềhết sức quan trọng, có ý nghĩa to lớn.

Với những lý do trên, tôi xin chọn đề tài “Tư tưởng

Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc và ý nghĩa đối vớicông tác công an hiện nay” làm đề tài tiểu luận thi kết thúchọc phần môn học Tư tưởng Hồ Chí Minh

3 Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu đề tài dựa trên thế giới quan phương phápluận khoa học của chủ nghĩa Mác – Lê Nin và các quanđiểm có giá trị phương pháp luận của Hồ Chí Minh cùngvới chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về đạiđoàn kết dân tộc Các phương pháp nghiên cứu cụ thể:nghiên cứu tài liệu, phương pháp tổng kết thực tiễn, sosánh, …

4 Kết cấu của đề tài

Ngoài phần Mở đầu, Kết Luận, Danh mục từ viết tắttiểu luận được cấu trúc thành 2 phần:

Phần 1: Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dântộc

Phần 2: Ý nghĩa tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoànkết dân tộc đối với công tác công an hiện nay

PHẦN 1: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẠI

ĐOÀN KẾT DÂN TỘC1.1Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đạiđoàn kết dân tộc

Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đạiđoàn kết nằm trong nhận thức chung của cơ sở hìnhthành tư tưởng Hồ Chí Minh được tiếp cận về phươngdiện đoàn kết

Một là, những giá trị văn hóa truyền thống ViệtNam

Trải qua hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước,dân tộc Việt Nam đã đắp bồi nên nhiều giá trị văn hóatruyền thống tốt đẹp, tạo nên cốt cách của con người ViệtNam, một trong những cơ sở hình thành tư tưởng Hồ ChíMinh về đại đoàn kết Giá trị hàng đầu của văn hóa ViệtNam là chủ nghĩa yêu nước, tinh thần đoàn kết, cố kếtcộng đồng Tình cảm tự nhiên của con người Việt Namlà: “Nhiễu điều phủ lấy giá gương Người trong mộtnước phải thương nhau cùng” Triết lý nhân sinh của dântộc: “Một cây làm chẳng nên non Ba cây chụm lại nênhòn núi cao” Tư duy chính trị được phản ánh: “Nướcmất thì nhà tan Giặc đến nhà, đàn bà cũng đánh”

Văn hóa Việt Nam lấy nhân nghĩa làm gốc, lấy đạinghĩa thắng hung tàn, đem chí nhân thay cường bạo Đó

là nền văn hóa trọng đạo lý làm người, đề cao tráchnhiệm cá nhân với cộng đồng mà hàng đầu là bổn phậnđối với Tổ quốc Văn hóa Việt Nam “khoan thư sức dân

để làm kế sâu rễ bền gốc", hướng về dân, lấy dân làmgốc, “Chở thuyền là dân, lật thuyền là dân Lật thuyền

mới biết dân như nước” Văn hóa Việt Nam là nền vãnhóa khoan dung hòa hợp hòa đồng Điểm này có nguồngốc từ cội rễ của văn hóa Việt Nam là mọi người ViệtNam cỗi gốc tích, tổ tiên chung Điều này đã được HồChí Minh nhiều lần nhấn mạnh khi nói về con Lạc cháuHồng, con Rồng cháu Tiên

Hai là, tinh hoa văn hóa phương Đông, phươngTây

Văn hóa phương Đông trong đó có Nho giáo, Phậtgiáo, bên cạnh nhiều điều không hợp lý, có nhiều điểmtích cực Chẳng hạn thuyết Đại đồng và tư tưởng bìnhđẳng về tài sản của Nho giáo Theo Khổng Tử, “thiên hạ

sẽ thái bình khi thế giới đại đồng Người ta không sợthiếu chỉ sợ có không đều” Quan điểm "nước lấy dânlàm gốc" (quốc dĩ dân vi bản) là của Nho giáo TrongPhật giáo cũng có những điểm hay Ví dụ tư tưởng “đại

từ, đại bi, cứu khổ cứu nạn”, “cầu đồng tồn dị” (tìm cáichung chế ngự cái khác biệt) mang sức mạnh đoàn kết

Văn hóa phương Tây được Hồ Chí Minh khai thácngay từ lúc còn học trên ghế Trường Quốc học Sau nàytrong ba mươi năm hoạt động ở nước ngoài Người đãchọn lọc những hạt nhân hợp lý trong Tuyên ngôn độclập của cách mạng tư sản Mỹ trong Tuyên ngôn Nhânquyền và Dân quyền từ cách mạng, tư sản Pháp Người

đã học được tư tưởng, phong cách dân chủ phương Tây,khai thác tư tưởng tự do, bình đẳng, bác ái, chủ nghĩanhân văn từ các triết gia tư sản trong Thế kỷ ánh sáng.Giá trị văn hóa phương Tây đã góp phần làm giàu trí tuệ

Hồ Chí Minh

Ba là, tư tưởng đoàn kết trong học thuyết Mác Lênin

-Thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga năm

1917 là minh chứng hùng hồn cho tính đúng đắn của tưtưởng đoàn kết trong học thuyết Mac - Lênin Cáchmạng Nga chỉ ra rằng cách mạng là sự nghiệp của quầnchúng nhân dân, nhân dân là người làm nên lịch sử Giaicấp vô sản lãnh đạo cách mạng phải đi từ chiến lược

“giai cấp vô sản tất cả các nước đoàn kết lại!” tới chiếnlược “giai cấp vô sản tất cả các nước và các dân tộc bị ápbức đoàn kết lại!” Đoàn kết trong học thuyết Mác -Lênin lấy giai cấp công nhân và nông dân làm nền tảng,kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh quốc tế Lênin làtấm gương sáng chói về thực hành đoàn kết, đoàn kếttrong nước, đoàn kết quốc tế hiện thân cho tình anh embốn bể Có thể nói những quan điểm đoàn kết trong họcthuyết Mác - Lênin là cơ sở tư tưởng lý luận quan trọngnhất, bởi nó không chỉ trang bị thế giới quan, phươngpháp luận, mà còn chỉ ra những phương hướng rõ ràngtrong quá trình thực hiện đoàn kết

Bốn là, cơ sở thưc tiễn của cách mạng Việt Nam

và thế giới

Ra đi tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã phântích nguyên nhân thất bại của các cuộc đấu tranh trongnước cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX Dưới ngọn cờ CầnVương và các sĩ phu yêu nước đầu thế kỷ XX, phongtrào giải phóng dân tộc Việt Nam chưa thật sự có đườnglối đúng đắn, có tổ chức chặt chẽ, có đoàn kết rộng rãi

Hồ Chí Minh rút ra rằng đã làm cách mạng, dù là cáchmạng tư sản như cách mạng Mỹ 1776, cách mạng tư sảnPháp 1789 hay vô sản, thì điều chủ chốt là “dân chúngcông nông là gốc cách mạng Cách mạng thì có tổ chứcrất vững bền mới thành công Đàn bà trẻ con cũng giúp

làm việc cách mạng được nhiều Dân khí mạnh thì quânlính nào, súng ống nào cũng không chống lại”.

Phong trào giải phóng dân tộc ở các thuộc địa trênthế giới chưa giành được thắng lợi không phải vì thiếulòng yêu nước, căm thù bọn xâm lược, mà thiếu lựclượng lãnh đạo, thiếu tổ chức, chưa biết đoàn kết phạm

vi trong nước và trên thế giới Vì vậy, muốn giành đượcthắng lợi như cách mạng Nga năm 1917 thì phải dânchúng công nông làm gốc, phải có đảng vững bền, phảibền gan, phải hy sinh, phải thống nhất

Năm là, phẩm chất cá nhân Hồ Chí Minh

Cơ sở hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh về đạiđoàn kết cùng với những nội dung về lý luận tư tưởng,phải kể tới những phẩm chất cá nhân Hồ Chí Minh trêncác phương diện đạo đức, trí tuệ, bản lĩnh Hồ Chí Minh

là lãnh tụ quyết tâm suốt đời hết lòng, hết sức phục vụ

Tổ quốc, phục vụ cách mạng, phục vụ nhân dân, đến khiphải từ biệt thế giới này, không có điều gì phải hối hận,chỉ tiếc là tiếc rằng không được phục vụ lâu hơn nữa,nhiều hơn nữa Người thương dân, trọng dân, kính dân,tin tưởng nhân dân: hiểu rõ dân tình, dân tâm, dân ý, chútrọng tới dân quyền, dân sinh, dân trí, dân chủ Vì vậy.Người được dân tin, dân phục, dân yêu

Lòng thương yêu nhân dân là điểm tựa cho mọisáng tạo của Hồ Chí Minh trong việc tổ chức và thựchiện nhiệm vụ đoàn kết dân tộc

1.2Những quan điểm cơ bản của Hồ Chí Minh vềđại đoàn kết dân tộc

Tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Hồ Chí Minh làmột hệ thống những luận điểm, nguyên tắc, phương phápgiáo dục, tập hợp và tổ chức cách mạng và tiến bộ, nhằm

phát huy đến mức cao nhất sức mạnh dân tộc và sức mạnhthời đại tập trung vào một số quan điểm sau:

Một là, Đại đoàn kết dân tộc là vấn đề chiến lược, bảo đảm thành công của cách mạng

Với Hồ Chí Minh, đoàn kết là một truyền thống cực

kỳ quý báu của nhân dân ta Người coi là vấn đề sống còncủa cách mạng Người cho rằng:

Đoàn kết không phải là thủ đoạn chính trị nhất thời

mà là tư tưởng cơ bản, nhất quán, xuyên suốt tiến trình cáchmạng Việt Nam

Đoàn kết quyết định thành công cách mạng Vì đoànkết tạo nên sức mạnh, muốn đưa cách mạng đến thắng lợiphải có lực lượng đủ mạnh, muốn có lực lượng phải quy tụ

cả dân tộc thành một khối thống nhất

Đoàn kết phải luôn được nhận thức là vấn đề sốngcòn của cách mạng Tại sao Đế quốc pháp có ưu thế về vậtchất, về phương tiện chiến tranh hiện đại lại phải thua mộtViệt Nam nghèo nàn, lạc hậu trong cuộc chiến xâm lược?

Đó là vì đồng bào Việt Nam đã đoàn kết như Chủ tịch HồChí Minh khẳng định: “Toàn dân Việt Nam chỉ có một lòngquyết không làm nô lệ Chỉ có một chí: Quyết không chịumất nước Chỉ có một mục đích: Quyết kháng chiến để tranhthủ thống nhất và độc lập cho Tổ quốc Sự đồng tâm củađồng bào ta đúc thành một bức tường đồng vững chắc xungquanh Tổ quốc Dù địch hung tàn, xảo quyệt đến mức nào,đụng đầu nhằm bức tường đó, chúng cũng phải thất bại”

Từ thực tiễn đó, Hồ Chí Minh đã rút ra kết luận: “Sửdạy cho ta bài học này: Lúc nào dân ta đoàn kết muôn ngườinhư một thì nước ta độc lập, tự do Trái lại, lúc nào dân takhông đoàn kết thì bị nước ngoài xâm lấn”

Hai là, Đoàn kết dân tộc là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng

Hồ Chí Minh cho rằng: “Đại đoàn kết dân tộc khôngchỉ là mục tiêu, nhiệm vụ hàng đầu của đảng mà còn là mụctiêu, nhiệm vụ hàng đầu của cả dân tộc” Bởi vì, đại đoànkết dân tộc chính là nhiệm vụ của quần chúng, do quầnchúng, vì quần chúng Đảng có sứ mệnh thức tỉnh, tập hợp,đoàn kết quần chúng tạo thành sức mạnh vô địch trong cuộcđấu tranh vì độc lập cho dân tộc, tự do cho nhân dân, hạnhphúc cho con người

Ba là, Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân

Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, “dân” chỉ mọi con dânđất Việt, con rồng cháu tiên, không phân biệt dân tộc đa số,người tín ngưỡng với người không tín ngưỡng, không phânbiệt già trẻ, gái, trai, giàu, nghèo Nói dến đại đoàn kết dântộc cũng có nghĩa phải tập hợp mọi người dân vào một khốitrong cuộc đấu tranh chung Người đã nhiều lần nói rõ: “Tađoàn kết để đấu tranh cho thống nhất và độc lập tổ quốc; tacòn phải đoàn kết để xây dựng nước nhà Ai có tài, có đức,

có sức, có lòng phụng sự tổ quốc và phụng sự nhân dân thì

ta đoàn kết với họ”

Muốn thực hiện đại đoàn kết toàn dân thì phải kế thừatruyền thống yêu nước - nhân nghĩa - đoàn kết của dân tộc,phải có tấm lòng khoan dung, độ lượng với con người Xácđịnh khối đại đoàn kết là liên minh công nông, trí thức Tinvào dân, dựa vào dân, phấn đấu vì quyền lợi của dân Ngườicho rằng: liên minh công nông - lao động trí óc làm nền tảngcho khối đại đoàn kết toàn dân, nền tảng được củng cố vữngchắc thì khối đại đoàn kết dân tộc càng được mở rộng,

không e ngại bất cứ thế lực nào có thể làm suy yếu khối đạiđoàn kết dân tộc.

Bốn là, Đại đoàn kết dân tộc phải biến thành sức mạnh vật chất có tổ chức là Mặt trận dân tộc thống nhất dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Mặt trận dân tộc thống nhất phải được xây dựng theonhững nguyên tắc:

Thứ nhất, Trên nền tảng liên minh công nông (trongxây dựng chế độ xã hội mới có thêm lao động trí óc) dưới sựlãnh đạo của Đảng

Thứ hai, Mặt trận hoạt động theo nguyên tắc hiệpthương, dân chủ lấy việc thống nhất lợi ích của tầng lớpnhân dân làm cơ sở để củng cố và không ngừng mở rộng

Thứ ba, Đoàn kết lâu dài, chặt chẽ, đoàn kết thực sự,chân thành, thân ái giúp đỡ nhau cùng tiến bộ hương châmđoàn kết các giai cấp, các tầng lớp khác nhau của Hồ ChíMinh là: “Cầu đồng tồn dị” - Lấy cái chung, đề cao cáichung, để hạn chế cái riêng, cái khác biệt

Đầu năm 1951, tại hội nghị đại biểu Mặt trận Liên Việt toàn quốc, Người vạch rõ: “Đại đoàn kết tức là trướchết phải đoàn kết đại đa số nhân dân, mà đại đa số nhân dân

-ta là công nhân, nông dân và các tầng lớp lao động khác…Bất kỳ ai mà thật thà tán thành hoà bình, thống nhất, độclập, dân chủ thì dù những người đó trước đây chống chúng

ta, bây giờ chúng ta cũng thật thà đoàn kết với họ” Ngườichỉ rõ: “Đoàn kết là một chính sách dân tộc, không phải làmột thủ đoạn chính trị Ta đoàn kết để đấu tranh cho thốngnhất và độc lập của tổ quốc, ta còn phải đoàn kết để xâydựng nước nhà Ai có tài, có đức, có sức, có lòng phụng sự

tổ quốc và phục vụ nhân dân thì ta đoàn kết với họ” Người

còn nhấn mạnh: “Đoàn kết rộng rại, chặt chẽ, đồng thời phảicủng cố Nền có vững, nhà mới chắc chắn, gốc có tốt thì câymới tốt tươi Trong chính sách đoàn kết phải chống haikhuynh hướng sai lầm: cô độc, hẹp hòi và đoàn kết vônguyên tắc”.

Người đã nói lên không chỉ niềm vui vô hạn trước sựlớn mạnh của Mặt trận dân tộc thống nhất, mà còn là sự cầnthiết phải mở rộng và củng cố Mặt trận cũng như niềm tinvào sự phát triển bền vững của khối đại đoàn kết dân tộc lâudài về sau Điều này được thể hiện trong toàn bộ tiến trìnhcách mạng Việt Nam

1.3Nguyên tắc đại đoàn kết của Hồ Chí Minh

Dù cách mạng Việt Nam trải qua những thời kỳ lịch

sử khác nhau, song chiến lược đại đoàn kết dân tộc của HồChí Minh luôn được xây dựng, hoàn thiện và tuân theonhững nguyên tắc nhất quán sau

Một là, Đại đoàn kết phải được xây dựng trên cơ sở bảo đảm những lợi ích tối cao của dân tộc, lợi ích của nhân dân lao động và quyền thiêng liêng của con người.

Trong mỗi quốc gia dân tộc bao giờ cũng tồn tạinhững tầng lớp, giai cấp khác nhau với lợi ích khác nhausong đều có một điểm chung là lợi ích dân tộc Nguyên tắcđại đoàn kết dân tộc Hồ Chí Minh là tìm kiếm, trân trọng vàphát huy những yếu tố tương đồng, thu hẹp đến mức thấpnhất những yếu tố khác biệt, mâu thuẫn và Người bao giờcũng tìm ra những yếu tố của đoàn kết dân tộc thay cho sựđào sâu tách biệt, thực hiện sự quy tụ thay cho việc loại trừnhững yếu tố khác nhau về lợi ích

Theo Hồ Chí Minh, lợi ích tối cao của dân tộc là độclập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, là bình đẳng, dân chủ,