Một số kinh nghiệm giúp học sinh trải nghiệm cuộc sống xung quanh thông qua sản phẩm trong môn mĩ thuật lớp 4

mang tính chất nhân văn.. Phát hiện vàbồi dưỡng học sinh năng khiếu... Đối tượng nghiên cứu Giúp học sinh trải nghiệm cuộc sống xung quanh, thông qua sản phẩmtrong môn Mĩ

I Phần mở đầu

1 Lý do chọn đề tài

Ông cha ta vẫn thường nói “Học đi đôi với hành”, học mà không thựchành thì sẽ không biết, không nhớ, không hiểu làm thế nào để mọi người cùnghiểu và nhớ để thực hiện tốt hơn trong cuộc sống Một khi đã làm được sảnphẩm đẹp, vậy làm cách nào để mọi người biết đến ý nghĩa và thông điệp muốngửi gắm qua sản phẩm, đây cũng là vấn đề đang được mọi người quan tâm

Một sản phẩm đẹp chứa đựng tâm hồn đẹp và một tâm hồn đẹp sẽ xâydựng, tạo ra được sản phẩm đẹp Nếu sản phẩm đẹp kết hợp chất lượng tốt màkhông được biết đến, không thấy được giá trị của nó thì coi như không tồn tại.Mặt hàng tốt nếu được nhà sản xuất giới thiệu đến nhiều người tiêu dùng biết vềgiá trị, ý nghĩa và chất lượng thì sản phẩm đó chắc chắn được mọi người lựachọn và tin dùng, từ đây cũng xây dựng được thương hiệu lớn Cũng giống nhưcác em đã tạo ra được sản phẩm đẹp nhưng không giới thiệu được ý nghĩa, nộidung đến với người xem, thì sản phẩm đó dễ bị lãng quên vì không để lại ấntượng cho người xem Vậy, thẩm mĩ là hình thức cảm nhận giác quan về cái đẹp,cho phép con người giải thích bản thân và người khác bằng ngôn ngữ nghệthuật Chính vì thế, thẩm mĩ còn là cách để chúng ta thể hiện cảm xúc, trảinghiệm và trình bày kinh nghiệm của mình thông qua sản phẩm Sáng tạo nhữngsản phẩm và hợp tác chia sẻ kinh nghiệm, phân tích diễn giải sự lựa chọn củamình

Như vậy thực hành, trải nghiệm đều là những phương thức học hiệu quả,gắn với vận động, với thao tác vật chất, với đời sống thực Việc học thông qualàm, học đi đôi với hành và học từ trải nghiệm đều giúp người học đạt được trithức và kinh nghiệm nhưng theo các hướng tiếp cận không hoàn toàn như nhau,trong đó trải nghiệm có ý nghĩa giáo dục cao nhất và có phần bao hàm cả làm vàthực hành

Do đó, việc dạy mĩ thuật ở phổ thông rất quan trọng, vì cho dù ở bất cứmôn học nào hay ở trong cuộc sống thì tính thẩm mĩ, tư duy cũng rất cần thiết.Môn học Mĩ thuật hỗ trợ rèn luyện cho trẻ có khả năng biết nhìn nhận cái đẹp,hiểu thế nào là cái đẹp, là lẽ phải, đồng thời rèn cho học sinh tính cẩn thận, cầncù, siêng năng, tư duy, sáng tạo, biết tự làm đẹp, tích lũy vốn kiến thức chochính bản thân các em đang diễn ra trong cuộc sống xung quanh mình

Giới thiệu, trưng bày sản phẩm là một phần không thể thiếu của môn Mĩthuật, ngoài việc giúp học sinh biết sắp xếp, tạo hình sao cho khéo léo, thuậnmắt, còn đòi hỏi người học phải luôn có sự sáng tạo, tìm tòi, kết hợp kiến thứcgiữa các môn học để trải nghiệm cuộc sống thông qua sản phẩm mới mang đậmtính chất văn hóa, nghệ thuật Như thế, việc sử dụng các hình ảnh, ngôn ngữ

của bản thân vào thực tế thành cái mới trong bài học, bài làm của học sinh sẽhình thành cho các em có thói quen tập tư duy trừu tượng phát triển hơn, phongphú hơn.

Trong quá trình giảng dạy, tôi thấy đa số học sinh đều không sâu chuỗicác sự kiện hay các tình huống diễn ra trong cuộc sống, còn ngại ngùng đứngtrước đám đông, ngại bày tỏ cảm xúc của mình về sản phẩm mà bản thân ngườihọc đã dùng cả tâm huyết và công sức tạo ra, không dám nói về ý nghĩa của nộidung sản phẩm hay sở thích, về những kỉ niệm sâu sắc, về bối cảnh đã diễn ratrong cuộc sống đã trở thành một phần kí ức không thể quên của các em

Vậy, làm thế nào để học sinh không còn phải rơi vào những tình huốngtrên, xác định được trọng tâm ý nghĩa, thông điệp của sảm phẩm khi đứng trướcđám đông để giới thiệu về sản phẩm của mình, của bạn

Là một giáo viên giảng dạy nhiều năm, bản thân tôi luôn suy nghĩ, tìm tòicác biện pháp để giúp học sinh trải nghiệm cuộc sống xung quanh thông quađánh giá sản phẩm trong quá trình học tập, nhằm nâng cao chất lượng giáo dục

của môn Mĩ thuật Một số kinh nghiệm giúp học sinh trải nghiệm cuộc sống xung quanh thông qua sản phẩm trong môn Mĩ thuật lớp 4 là một vấn đề tôi rất

tâm đắc và chọn làm đề tài nghiên cứu của mình

2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài

Mục tiêu: Nhằm giúp học sinh nhận biết một số hình thức trải nghiệmcuộc sống xung quanh, để giới thiệu sản phẩm đến với người xem về giá trị củasự sáng tạo các sản phẩm mĩ thuật; nắm vững hình thức diễn đạt và sâu chuỗiđược những kiến thức các môn học như: Kể chuyện, Tiếng Việt (tập viết kịch;viết lời thoại; tập viết văn như mô tả, tái hiện ) mang tính chất nhân văn

Phân biệt các hình thức giới thiệu sản phẩm, lựa chọn hình thức phù hợpđể lôi cuốn người xem Từ đó thúc đẩy khả năng tư duy, sự sáng tạo, tính tò mòsự hiếu kì của các em thông qua buổi giới thiệu sản phẩm mĩ thuật

Giúp học sinh cảm thụ được vẻ đẹp của các sản phẩm mĩ thuật Yêu qúy,trân trọng và biết phát huy, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, có thị hiếu thẩm mĩđúng đắn, góp phần hoàn thiện nhân cách và để nâng cao chất lượng môn Mĩthuật

Phát triển năng lực tư duy trong học tập, trong sinh hoạt mĩ thuật, tiếp cậnvới thực tế xung quanh Yêu mến và cảm nhận những hình ảnh màu sắc để vẽthành tranh, góp phần động viên học sinh phát triển tính chủ động Phát hiện vàbồi dưỡng học sinh năng khiếu

Nhiệm vụ: Tìm giải pháp nâng cao chất lượng về giới thiệu sản phẩm, đểhọc sinh được tái hiện lại những cảnh vật hoặc sự việc đã diễn ra trong cuộc

sống hằng ngày, trước tập thể trong giờ học Mĩ thuật ở lớp 4 cấp Tiểu học Vậndụng tốt về suy nghĩ, ý thức, trách nhiệm, thái độ tích cực vào trong cuộc sống,làm thay đổi ý thức, thái độ, tình cảm; thay đổi kiến thức; rèn luyện kĩ năng về:Vẽ, viết, nói Nghiên cứu thực trạng kết quả dạy và học trong quá trình giớithiệu sản phẩm của học sinh qua các bài thực hành Tiến hành thực nghiệm đểchứng minh được rằng một số biện pháp đó khắc phục được tình trạng và nângcao chất lượng dạy, học môn Mĩ thuật.

3 Đối tượng nghiên cứu

Giúp học sinh trải nghiệm cuộc sống xung quanh, thông qua sản phẩmtrong môn Mĩ thuật lớp 4

4 Giới hạn của đề tài

Một số biện pháp giúp học sinh trải nghiệm cuộc sống xung quanh thôngqua sản phẩm, năm học 2016 - 2017

5 Phương pháp nghiên cứu

Để hoàn thành đề tài này, tôi sử dụng một số phương pháp sau:

- Điều tra thực trạng

- Phương pháp quan sát

- Phương pháp thảo luận

- Phương pháp trải nghiệm

II Phần nội dung

1 Cơ sở lí luận

Mĩ thuật là môn học thuộc lĩnh vực nghệ thuật, mà nghệ thuật là sự kết tinhđặc biệt của sự sáng tạo cái đẹp, là đỉnh cao của giá trị thẩm mĩ, góp phần quantrọng tạo nên đời sống văn hóa, nghệ thuật Giá trị của cái đẹp trong nghệ thuậtlà sự tổng hợp nhiều giá trị đạo đức, chính trị, xã hội…

Thực hiện công văn 135/PGDĐT- GDTH ngày 10 tháng 8 năm 2016 V/vtriển khai dạy học Mĩ thuật, Thủ công, Tin học cấp Tiểu học “Dạy - học Mĩthuật theo định hướng phát triển năng lực” phương pháp dạy - học Mĩ thuật mớisử dụng những quy trình mĩ thuật của Đan Mạch -SAEPS, lấy học sinh làmtrung tâm, kích thích sự tương tác, tư duy sáng tạo và phát triển nhận thức, từ đócác em hình thành và phát triển ba năng lực cốt lõi là: Sáng tạo Mĩ thuật và quađó biểu đạt bản thân (suy nghĩ, tình cảm, mong muốn, ) Hiểu, cảm nhận vàphản ánh được hình ảnh của sản phẩm/ tác phẩm mĩ thuật (phân tích, đánh giáđược sản phẩm/ tác phẩm) Giao tiếp/ trao đổi, tiếp nhận ý tưởng và ý nghĩathông qua sản phẩm/ tác phẩm mĩ thuật Cùng lúc với việc phát triển nhữngnăng lực nói trên, học sinh có thể phát triển các giác quan, các kĩ năng sống,

kinh nghiệm và khả năng giải quyết vấn đề, các năng lực hợp tác, năng lực tựhọc và đánh giá

Thật vậy, ngạn ngữ của Trung Hoa đã nói “Nghe rồi sẽ quên - Nhìn rồi sẽnhớ - Chỉ có tự làm mới hiểu” hay câu nói "Học đi đôi với hành" mà ông cha tađã đúc kết từ trước tới nay quả thật không sai, không thể phủ nhận được, nếuhọc mà không vận dụng vào cuộc sống thì sẽ không thiết thực, chỉ là lí thuyếtsuông Học sinh áp dụng ngay những gì mình học vào cuộc sống hàng ngày, quađó các em được trải nghiệm kĩ năng mới, kiến thức mới, đồng thời hiểu và nhớkiến thức lâu hơn Các năng lực của học sinh đều được phát triển và hỗ trợ lẫnnhau Qua đây nuôi dưỡng, thử thách tài trí và khả năng tưởng tượng của họcsinh đảm bảo cho các em tiến bộ qua từng ngày Thông qua đó, các em tựkhám phá và chiếm lĩnh những kiến thức, kĩ năng, từng bước hình thành cácphẩm chất, năng lực, tính sáng tạo, độc lập, tự chủ và kĩ năng sống cần thiết

Chính vì thế, việc định hướng cho các em nhận biết các hình thức trảinghiệm, để hướng dẫn cho học sinh trải nghiệm tốt các hoạt động diễn ra trongcuộc sống hằng ngày của các em một cách sâu sắc, tạo nên dư âm, dư vị cho sảnphẩm đó là yếu tố cần thiết, giúp các em luôn xây dựng môi trường văn hóa màở đó mỗi người học biết cách tôn trọng những giá trị chung, góp phần xây dựng

“Trường học thân thiện, học sinh tích cực” Đó là lí do tôi chọn đề tài và chia sẻkinh nghiệm cùng với mọi người

2 Thực trạng vấn đề nghiên cứu

a) Về phía học sinh

Qua thực tế giảng dạy, tôi nhận thấy học sinh rất thích được thể hiện, táihiện lại nội dung câu chuyện hay và có ý nghĩa hoặc thời khắc đáng nhớ đã diễnra; hay giới thiệu cho mọi người biết về sở thích, sở trường, ý nghĩa khi xâydựng một sản phẩm theo đúng chủ đề đã được lựa chọn Nhưng hầu hết các emđều e ngại, rụt rè, không tự tin đứng trước đám đông, còn nói qua loa, xấu hổ;câu nói thiếu trọng tâm, dài dòng, không toát lên được ý đồ hay thông điệp đếnvới người xem, người nghe về vấn đề nào đó theo thói quen mà các em chưa cósự thay đổi Vốn về các hình ảnh, ngôn ngữ hội họa, dữ liệu ngôn ngữ, màu sắccòn nghèo nên chất lượng diễn đạt, giới thiệu nội dung, thuyết trình hay đóngkịch chưa cao: nội dung sơ sài, bố cục lỏng lẻo, thiếu tính sáng tạo, thiếu sự hồnnhiên ngây thơ hoặc sao chép một cách máy móc, rập khuôn theo các câuchuyện mẫu và chưa có cảm xúc khi hóa thân vào nhân vật

Mặt khác các em còn lúng túng về cách thể hiện nội dung, bố cục câuchuyện liên quan đến sản phẩm, chưa chú ý đến sức mạnh của tập thể, sự đoànkết trong nhóm, chưa làm rõ được trọng tâm của bài Các em còn nghèo vốn từ

diễn đạt nội dung, chưa sâu chuỗi được các nội dung liên quan đến chủ đề, đếnsản phẩm.

Chưa có buổi học dành riêng cho các em có cùng sở thích, để tạo điều kiệncho các em phát huy tối đa niềm đam mê và khả năng sáng tạo, tư duy Bên cạnhđó còn có nhiều phương tiện giải trí, nên chưa dành thời gian cho môn Mĩ thuật,còn e ngại trong cách thể hiện nội dung

b) Về phía giáo viên

Mất nhiều thời gian, kinh phí để sưu tầm tranh ảnh và chuẩn bị đồ dùngdạy học về các đề tài phải đảm bảo các yêu cầu về tính thẩm mĩ, tính khoa họcđể trong quá trình gợi ý, hướng dẫn cho học sinh lựa chọn được nội dung câuchuyện làm sao cho thật phù hợp với nội dung sản phẩm theo khả năng riêng vàkhông bị lệch nội dung của bài học

Dự kiến các tình huống xử lí nội dung liên quan trong tiết học, hoặc tìnhhuống đột ngột xảy ra trong quá trình giảng dạy của giáo viên chưa chu đáo,thiếu khoa học nên gây nhàm chán cho một số học sinh và hiệu quả tiết họcchưa như mong muốn

Là một giáo viên Tiểu học trực tiếp dạy môn Mĩ thuật, tôi cảm nhận đượccái khó trong việc tự trang bị kiến thức và thực hiện các kĩ năng trải nghiệm vàothực tế cho học sinh thông qua sản phẩm mĩ thuật

Hiện nay, nhu cầu tiến tới cái đẹp ngày càng cao, các em biết nhận xét,bình chọn những tiêu chí cho cái đẹp, thế nào là đẹp phù hợp với cá nhân Chính vì thế, môn Mĩ thuật là môn hỗ trợ cho nhu cầu tất yếu của các em trongcuộc sống, từ đây khơi gợi cho các em những lựa chọn đúng trong học tập vàthực tế trong sinh hoạt hàng ngày, cho mai sau

* Nguyên nhân và yếu tổ tác động

Đa số học sinh chưa mạnh dạn trong quá trình học tập Do các em đang làmquen và tiếp cận với các quy trình dạy học mới, có nhiều hình thức trải nghiệmkhác lạ, nên còn lúng túng trong quá trình viết, nói, diễn đạt cũng như thực hànhcác kĩ năng ấy

Mặt khác do các em chưa bao giờ đứng trước nhiều người, để thể hiện điềumình muốn nói từ sản phẩm mĩ thuật đến người xem, còn ngại ngùng, e thẹn, khi trải nghiệm thực tế Do các em chưa chịu khó tìm tòi, học tập và giải quyếtcác tình huống thường gặp trong cuộc sống

Ít quan sát, để ý mọi việc diễn ra hằng ngày, nên không nhớ các sự việcdiễn ra như thế nào Còn hạn chế trong việc sâu chuỗi các dữ kiện để tạo thành

một nội dung trải nghiệm hoàn chỉnh sao cho phù hợp với bài học, thiếu tự tinkhi đứng trước mọi người để trình diễn nội dung nào đó

Chưa nắm được các hình thức trải nghiệm sao cho phù hợp với nội dungcủa sản phẩm và nội dung trải nghiệm

Từ những thực trạng trên, tôi đưa ra một số kinh nghiệm giúp học sinh trảinghiệm cuộc sống xung quanh trong môn Mĩ thuật của bản thân, đã thực hiệntrong thời gian qua, phần nào đó đã cải thiện được chất lượng học tập của mônhọc này

3 Nội dung và hình thức của giải pháp

a) Mục tiêu của giải pháp

Nhằm giúp học sinh hình thành một số kĩ năng: Quan sát, nhận biết cáctình huống xảy ra trong cuộc sống hàng ngày và vận dụng vào thực tế có hiệuquả qua các bài học của môn Mĩ thuật Nhận biết các hình thức trải nghiệm, lựachọn hình thức sao cho phù hợp với nội dung học tập

Biết quan tâm, chia sẻ những khó khăn, giúp đỡ mọi người trong thực tế, sửdụng ngôn ngữ của hội họa là bố cục, đường nét, màu sắc, có khả năng thể hiệncảm xúc, ngôn ngữ hình thể của mình về thế giới xung quanh Biết tạo và giảiquyết tình huống có vấn đề theo khả năng của mình, biết giữ gìn, phát huy vàohọc tập và trong cuộc sống hàng ngày

Phát triển khả năng quan sát, nhận xét, tư duy, tưởng tượng, sáng tạo chohọc sinh…

Phát triển khả năng viết, nói, thuyết trình, đóng kịch, sắm vai, kể chuyệntrong quá trình trải nghiệm

Rèn cho học sinh có thói quen luôn quan tâm, chia sẻ, quan sát để ý đếnmôi trường sống quanh ta Có ý thức làm đẹp môi trường cho quê hương, đấtnước con người Việt Nam chúng ta

Nhằm phát hiện và bồi dưỡng học sinh có năng khiếu

Tăng cường tính hợp tác, học hỏi lẫn nhau trong quá trình học tập của họcsinh Luôn có hứng thú trong các tiết học, trong giờ học luôn tự tin, thoải máikhông gò bó, tự do sáng tạo

b Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp

b.1) Giúp học sinh nhận biết các hình thức giới thiệu sản phẩm

Lựa chọn hình thức giới thiệu sản phẩm phong phú làm cho tiết học trở nênsinh động và sôi nổi, thu hút được sự chú ý người xem, không gây nhàm chántrong tiết học Mỗi hình thức đem đến cho người xem một cảm giác thú vị khác

nhau và người thể hiện trải nghiệm cũng có trạng thái khác nhau Mỗi hình thứccó một tác dụng riêng, hiệu quả riêng, ý nghĩa riêng Vậy, hình thức ấy như thếnào, ra sao, người dạy cùng học sinh tìm hiểu, tháo gỡ, giúp đỡ học sinh để các

em hiểu và thực hiện

- Hình thức kể chuyện

- Hình thức đóng kịch

- Hình thức sắm vai

- Hình thức thuyết trình

- Hình thức múa rối

Có hai loại hình múa rối đó là: Múa rối cạn và múa rối nước Trong trườnghọc tôi chủ yếu chỉ giới thiệu loại hình múa rối cạn

Múa rối cạn có nhiều thể loại khác nhau như: Rối tay, rối que, rối dây, rốibóng, rối mặt nạ, rối nhà mồ, rối lốt,

b.2) Hướng dẫn học sinh lựa chọn hình thức trải nghiệm

Muốn lựa chọn hình thức để trải nghiệm sao cho phù hợp và sinh động, thìngười học phải dựa vào ý tưởng xây dựng nội dung sản phẩm của nhóm để lựachọn cách trình bày

Mỗi nội dung trong một chủ đề có nhiều hoạt động khác nhau, mỗi hoạtđộng có những hình ảnh, nhân vật, thái độ, hành động khác nhau Do đó cầnphải cân nhắc kĩ việc lựa chọn hình thức trải nghiệm Mỗi hình thức trưng bàycó tính ưu việt riêng, để phô diễn được hết trọng tâm của người học muốn diễnđạt nội dung cũng như gửi thông điệp hay, có ý nghĩa đến người xem

Chính vì vậy, sự lựa chọn hình thức trải nghiệm những thách thức khi các

em sáng tạo sản phẩm cũng rất là quan trọng, mỗi em có ý thích thể hiện vớichất liệu khác nhau thì dẫn đến hình thức trải nghiệm và hiệu quả cũng khácnhau, cụ thể như sau:

Ví dụ: Chủ đề: Sự chuyển động của dáng người

Như chúng ta đã biết con người có nhiều hoạt động khác nhau, thì dángngười thay đổi sao cho phù hợp với hoạt động đó Vậy, các nhóm đã lựa chọnchất liệu như tre, giấy, đất nặn, để tạo dáng con người Khi các em lựa chọnchất liệu để thực hiện tạo dáng người thì sẻ liên quan đến hình thức trải nghiệmnhư múa rối (rối que, rối dây, ), kể chuyện, đóng kịch, thuyết trình hay sắm vai.Mục đích thấy được dáng con người rất đẹp, uyển chuyển, duyên dáng, phongphú trong các hoạt động, để thể hiện tài năng điều khiển của bản thân, biếnnhững vật vô tri vô giác trở nên sống động hơn qua khả năng diễn xuất và hìnhthành các kĩ năng sống cho các em

- Hình thức múa rối cho ta thấy dáng người chuyển động linh hoạt, phongphú, không cứng nhắc hay chỉ có một tư thế như trong tranh vẽ Mà giúp các emphát triển tư duy hơn khi được hóa thân thành diễn viên múa rối, người điềukhiển rối luôn phải sử dụng hai tay kéo dây và di chuyển qua lại giữa các khetrên mặt bàn kết hợp quan sát làm sao cho các dáng người sinh động Trảinghiệm này tạo động lực cho các em luôn cố gắng tìm tòi sâu hơn về cách điềukhiển rối như thế nào sao cho dáng người linh hoạt, bắt mắt, các dáng phải liênkết với nhau tạo thành một câu chuyện ấn tượng, dễ nhớ, làm cho người xemthích thú hơn trong học tập

Ngoài sắp đặt hình ảnh nhân vật sao cho phù hợp các em còn được hóathân làm các nhân vật mình yêu thích như các nhân vật trong truyện cổ tích, anhhùng lịch sử, siêu nhân hay người mà mình yêu quý nhất trong gia đình, trongcuộc sống Các em được thử thách với vai trò là diễn viên nhí, vậy diễn viênphải như thế nào, làm cái gì, nói và diễn đạt ngôn ngữ hình thể như thế nào đểthu hút người xem Đây cũng là một thử thách lớn trong quá trình học tập, nó tạođà phát triển hơn cho các em về các kĩ năng xây dựng kịch bản, viết lời thoại,diễn xuất, nói sao cho hay Với hình thức trải nghiệm này tạo động lực và hứngthú trong học tập cho học sinh, biết trân qúy bản thân, giữ gìn sức khỏe

Trải nghiệm với đóng kịch - Gia đình vui vẻ đón Tết và xem múa Lân.

- Nếu sản phẩm được lựa chọn chất liệu giấy, làm tranh 2D thì các em cóthể lựa chọn hình thức trải nghiệm là sắm vai Hình thức này gần với hình thứcđóng kịch, nhưng người diễn chủ yếu nhập vai và đứng đúng vị trí sắp xếp bốcục theo sản phẩm sáng tạo, người sắm vai diễn lại hành động, việc làm cụ thểcủa nhân vật trong sản phẩm Mĩ thuật

Hình thúc này giúp học sinh nhận biết cách sắp xếp hình ảnh nhân vật cógần, có xa, có mảng chính, mảng phụ sao cho hợp lý Ngoài ra còn giúp các

em nhớ lại các khoảnh khắc hay kí ức đẹp khi mọi người sống vui vẻ bên nhau,cùng nhau đoàn kết làm việc nào đó có ích cho xã hội

Trải nghiệm khi Sắm vai - Kéo co trong ngày Khai giảng

- Khi sản phẩm bằng chất liệu giấy và làm tranh 2D, các em có thể thuyếttrình sản phẩm của mình, các em giới thiệu về sản phẩm của mình chi tiết, cụthể, thông qua lời nói để mọi người hiểu được ý nghĩa cũng như nội dung mìnhmuốn diễn đạt Hình thức trải nghiệm này, giúp các em hóa thân thành ngườidẫn dắt người nghe vào thế giới riêng của các mình, làm thế nào thuyết phụcngười nghe mà không bị nhàm chán và buồn tẻ Giúp các em phải tìm hiểu kĩthuật nói đứng trước đám đông, nói như thế nào để mọi người không rời mắtkhỏi mình, đây cũng là trải nghiệm dành cho MC tương lai

Hình thức thuyết trình giúp các em phát triển hơn về kĩ năng nói và kĩnăng viết trong quá trình học tập, cũng như ươm mầm ước mơ cho các em saunày muốn trở thành một MC

Trải nghiệm với vai trò là MC - Bảo vệ Môi trường

- Các em có thể lựa chọn hình thức kể chuyện qua tranh vẽ 2D hoặc sảnphẩm 3D, giúp các em tái hiện lại sự việc xảy ra, có các nhân vật và tình tiếtdiễn biến theo trình tự thời gian tạo nên sự việc đó Nội dung truyện kể chính làchuỗi sự việc xảy ra trong truyện và có ý nghĩa nhất định Thông qua câuchuyện người nghe hiểu được thông điệp và ý nghĩa của cốt truyện, từ đó có suynghĩ tích cực và việc làm đúng đắn hơn Hình thức trải nghiệm này giúp các emluôn có ý thức quan sát hình tượng, giọng nói các nhân vật, diễn ra trong cuộcsống, liên kết các sự kiện theo cách nhìn thực tế, sâu chuỗi lại tạo thành một câutruyện có ý nghĩa thiết thực

Hình thức trải nghiệm này các em được hóa thân là người kể chuyện, dẫnchuyện, được vào vai các nhân vật yêu thích, nhân vật chính diện, nhân vật phảndiện, được thể hiện các giọng kể thông qua các nhân vật sao cho phù hợp

Trải nghiệm với vai trò người dẫn chuyện - kể chuyện

b.3) Hướng dẫn học sinh xây dựng nội dung trải nghiệm

Sau khi hoàn tất sản phẩm, các em tiến hành xây dựng nội dung, vậy xâydựng nội dung như thế nào, dựa vào đâu để viết được kịch bản, gồm có nhữngvấn đề nào cần thực hiện Giáo viên cung cấp cái sườn hay bố cục chung để các

em xây dựng nội dung sao cho chặt chẽ và logic Khuyến khích động viên các

em mạnh dạn sáng tạo, có thể lồng ghép chương trình lớn hay làm một chươngtrình quảng cáo sản phẩm thông qua đó để đánh giá chung về sản phẩm củanhóm và cá nhân

Như chúng ta đã biết một câu chuyện hay sẽ được nhiều người quan tâm vàtìm đọc, một vở kịch hay sẽ lôi cuốn người xem Do đó nội dung trải nghiệm vànội dung sản phẩm luôn đi đôi với nhau, sản phẩm và nội dung luôn gắn kết vớinhau, nếu sản phẩm đẹp thu hút được người xem, thì cốt truyện hoặc nội dungthuyết trình, kể chuyện cũng phải được xây dựng có tính logic, chặt chẽ, sâusắc Như vậy mới đem lại hiệu quả cao khi trải nghiệm và giới thiệu sản phẩmtrước tập thể

Ví dụ: Xây dựng vở kịch

Việc thứ nhất: Xác định nội dung mang ý nghĩa gì?

Để xây dựng được nội dung có tính nhân văn, mang tính giáo dục cao,diễn tả lại diễn biến câu chuyện theo tưởng tượng có ý nghĩa hoặc câu chuyệnnào đó có thực, đáng nhớ nhất trong cuộc sống mà em được chứng kiến, thìngười dạy gợi ý cho các em chọn được nội dung mang tính tích cực cao, luônxây dựng một môi trường sống lành mạnh và ý nghĩa Thông qua vở kịch các emmuốn gửi thông điệp gì đến với các bạn không?

Việc thứ hai: Xác định được thời gian, không gian và bối cảnh

Khi xây dựng nội dung, để tái hiện lại các hoạt động/ sự kiện cụ thể nào đóthì phải đảm bảo các yếu tố như: Hoạt động đã gặp phải và đã trải qua khi nào(dịp nào) hay thời gian nào; bối cảnh đang diễn ra ở đâu?

- Bối cảnh: là địa điểm hoặc môi trường mà nhân vật sống, gặp gỡ, làmviệc, thể hiện, đi cắm trại, du lịch

- Sự kiện: là nội dung có thể tịch cực hoặc tiêu cực; ví dụ như một mâuthuẫn, một iềm vui bất ngờ; các nhân vật phải hành động để câu chuyện đượctiến triển

Việc thứ ba: Xác định các nhân vật, lời thoại, hình thức trình bày vở kịch

Nếu các em lựa chọn hình thức đóng kịch, thì chuẩn bị xây dựng cốt truyệnthông qua sản phẩm gồm bao nhiêu nhân vật, họ có mối liên hệ nào không, sở

thích của nhân vật là gì? hoạt động đó có ý nghĩa gì? Lời thoại của mỗi nhânvật như thế nào? Mở màn vở kịch bắt đầu ra sao, trọng tâm của vở kịch diễnbiến như thế nào? Kết thúc truyện có gì gây ấn tượng? Chú ý xây dựng nhânvật: là những người tưởng tượng - bạn cùng lớp, thành viên trong gia đình, nhạcsĩ, những người bán hàng, vận động viên thể thao, cũng có thể trở thành nhânvật có những tính cách riêng.

Viết lời thoại nhằm mục đích giúp các em rèn kĩ năng viết, tập biên soạnlời thoại sao cho gần gũi, phù hợp với tuổi thơ, mang tính chất hồn nhiên của trẻnhưng không kém phần logic có ý nghĩa về mặt nhân văn Nội dung lời thoại dotừng cá nhân xây dựng và thông qua tổ, sau đó cả tổ cùng nhau xây dựng nênmột cốt truyện đúng với nội dung sản phẩm Lời thoại phải ngắn gọn, xúc tích,dễ hiểu, dễ nhớ phù hợp với việc làm, hành động của từng nhân vật

Ví dụ: Xây dựng nội dung thuyết trình

- Xuất xứ/ khi nào, bắt nguồn từ đâu?

- Sử dụng chất liệu gì để tạo sản phẩm?

- Sản phẩm có điểm gì nổi bật? Như thế nào? Ngoài ra có sử dụng thêmphụ kiện/ hình ảnh/ cảnh vật gì để sản phẩm được nổi bật, đẹp, gây ấn tượng?

- Tính ưu việt, lợi ích, tiện ích của sản phẩm/ giá trị của sản phẩm

- Thông qua sản phẩm em gửi thông điệp gì đến người xem/ người tiêudùng

Trong quá trình học sinh xây dựng nội dung để chuẩn bị cho tiết giới thiệusản phẩm, giáo viên luôn theo dõi, quan tâm, gợi ý những thông tin trọng tâm cóliên quan đến bài học Ngoài ra còn cung cấp thêm kinh nghiệm sống cho các

em, giúp các em thổi hồn vào nhân vật vào sản phẩm, làm sống động lại hìnhảnh đã diễn ra trong cuộc sống mà các em gặp phải

b.4) Thực hành trải nghiệm

Hoạt động trải nghiệm có nhiều hình thức khác nhau, mỗi hình thức đều cótính ưu việt riêng, mỗi nhóm có sự lựa chọn riêng cách giới thiệu sao cho phùhợp với nội dung đã xây dựng

Để tiết học diễn ra có một quy trình, vui nhộn và nền nếp trong hoạt độngtrải nghiệm, cũng như hình thành cho các em thói quen tốt, phép lịch sự củangười xem đối với người diễn như thế nào Đây cũng là giáo dục phép lịch sựnơi công cộng: thứ nhất là tôn trọng người xem, người diễn; thứ hai là giữ trật tựnơi đông người Việc làm nhỏ này cũng được xem là văn hóa khi xem phim,kịch quy trình được thể hiện như sau:

Ví dụ: Vai trò MC/ người dẫn truyện – khán giả trong phần đóng kịch

- Người diễn: Chào hỏi, giới thiệu bản thân; giới thiệu các thành viên trongnhóm; Cảm ơn khán giả đã theo dõi phần trình diễn của nhóm; trả lời phỏng vấnnhanh của khán giả.

- Khán giả: Giữ trật tự khi xem các nhóm trình diễn; vỗ tay khích kệ độngviên người diễn vào hai thời điểm (mở màn và kết thúc câu chuyện, vở kịch, );đặt câu hỏi phỏng vấn nhanh về hoạt động trải nghiệm của nhóm bạn

Trên đây cho ta thấy vai trò của MC/ người diễn như thế nào và vai trò củakhán giả ra sao, cấu trúc trên, giúp các em tạo dần thói quen trong các tiết giớithiệu sản phẩm sau

Tiến hành hoạt động trải nghiệm

- Đóng kịch với chủ đề Ngày Tết, lễ hội và mùa xuân

Cùng thể hiện chủ đề về Ngày Tết, lễ hội và mùa xuân, nhưng mỗi nhómđã trải nghiệm một nội dung khác nhau và gây bất ngờ cho người xem, cả chobản thân người dạy

Bài nặn - Tết đoàn viên

Đối với nội dung sản phẩm, chất liệu trên các em đã xây dựng vở kịch “Tếtđoàn viên” nội dung câu chuyện chủ yếu xoay quanh sáu nhân vật chính (ông,bà, bố, mẹ và con cháu), các nhân vật phụ như người đánh trống, gõ xèng, Tônngộ không, ông địa, người múa lân, Câu chuyện mang lại ý nghĩa sâu sắc chongười xem, mong muốn gia đình đoàn viên, cho dù làm việc gì, ở đâu có bậnđến như thế nào thì mỗi độ tết đến, xuân về cả gia đình gồm cha mẹ, con cháuđều tập trung về thăm ông bà và cùng nhau ăn bữa cơm thân mật, quây quần bênnhau Gia đình đi xem múa lân đầu năm, cùng chia sẽ gọt bùi, đắng cay trongnăm qua, tận hưởng những phút giây hạnh phúc vui vầy bên cháu con

Để tăng phần hấp dẫn, tăng thêm phần kịch tính cho vở kịch các em đãkết hợp với múa lân, sử dụng trống và xèng để làm nền nhạc cho Lân biểu diễn,ngoài ra còn có mặt nạ Tôn ngộ không, ông địa, cờ, nhằm hỗ trợ cho quá trình