Để nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học cần có rất nhiều yếu tố, trong đó yếu tố quan trọng không thể thiếu được nó quyết định tới chất lượng giáo dục tính pháp quy của Nhà nước như: Chỉ
Trang 1PHÒNG GD & ĐT KRÔNG ANA TRƯỜNG THCS BĂNG ADRÊNH
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG THCS BĂNG ADRÊNH,
HUYỆN KRÔNG ANA, TỈNH ĐĂK LĂK
Họ và tên : Nguyễn Anh Tuấn Đơn vị công tác: Trường THCS Băng Adrênh Trình độ chuyên môn : Đại học sư phạm Môn đào tạo : Toán
Krông Ana, tháng 03 năm 2018
Trang 2I PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Quá trình phát triển của loài người là quá trình phân công lao động xã hội Xã hộicàng phát triển thì sự phân công lao động xã hội càng cụ thể, rõ ràng hơn Trong mỗithời kỳ lịch sử, nền giáo dục Việt Nam đã có những đóng góp to lớn vào sự nghiệptrồng người Tiếp tục thực hiện chủ trương đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đàotạo (GD&ĐT) mà Nghị quyết Hội nghị Trung ương 9 khóa XI (NQ 29-NQ/TW) đề ra,Đại hội Đảng lần thứ XII đề ra phương hướng: Giáo dục là quốc sách hàng đầu Pháttriển GD&ĐT nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài Chuyểnmạnh quá trình giáo dục từ chủ yếu trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện nănglực và phẩm chất người học; phát triển GD&ĐT phải gắn với nhu cầu phát triển kinh
tế - xã hội (KT – XH), xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, với tiến bộ khoa học, công nghệ;phấn đấu trong những năm tới, tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất lượng, hiệuquả GD & ĐT; phấn đấu đến năm 2030, nền giáo dục Việt Nam đạt trình độ tiên tiến
trong khu vực
Hiện nay, chúng ta đang khẩn trương tiến hành một “cuộc cách mạng” về giáodục, bảo đảm cho giáo dục Việt Nam phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa, hộinhập quốc tế, thích ứng với cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0
Sự nghiệp GD có vị trí quan trọng trong chiến lược xây dựng con người, chiếnlược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước Chăm lo phát triển Giáo dục và Đào tạo
là chìa khoá để phát huy nguồn nhân lực con người, là yếu tố cơ bản của sự phát triểnnhanh, bền vững Trong giai đoạn hiện nay, Đảng và Nhà nước ta đã khẳng định
“Phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu” Vấn đề nâng cao chất lượng DH ở các
trường trung học cơ sở (THCS) đã có nhiều công trình nghiên cứu ở các góc độ tiếpcận khoa học khác nhau Tuy nhiên, ở huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk vấn đề nàychưa được nghiên cứu một cách đầy đủ, toàn diện
Từ những lý do trên, tôi chọn nghiên cứu vấn đề: “Quản lý hoạt động dạy học ở trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk”.
2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
Trên cơ sở lý luận và thực tiễn, tôi đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt độngdạy học nhằm nâng cao chất lượng dạy học ở trường THCS Băng Adrênh, huyệnKrông Ana, tỉnh Đắk Lắk
Khảo sát, đánh giá thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ởtrường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk
3 Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk
4 Giới hạn của đề tài
Nghiên cứu thực trạng hoạt động dạy học và công tác quản lý hoạt động dạy học
ở trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đắk Lắk
Thời gian : Từ năm học 2016 – 2017 đến HK I năm học 2017- 2018
5 Phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
Trang 3Phân tích, tổng hợp tài liệu nhằm xác lập cơ sở lý luận về công tác quản lý hoạtđộng dạy học trường trung học cơ sở.
5.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Điều tra, quan sát, tổng kết kinh nghiệm, phương pháp chuyên gia nhằm khảosát, đánh giá thực trạng vấn đề quản lý hoạt động dạy học ở các trường trung học cơ sở
và thu thập thêm những thông tin có liên quan đến vấn đề nghiên cứu
5.3 Phương pháp thống kê toán học
Sử dụng các công thức thống kê và các phần mềm để xử lý các kết quả nghiêncứu
II PHẦN NỘI DUNG
1 Cơ sở lý luận.
Chiến lược phát triển của các quốc gia trên thế giới thì giáo dục luôn là một trong những vấn đề được quan tâm hàng đầu Trong Giáo dục và Đào tạo quản lý là nhân tố giữ vai trò quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng giáo dục Để nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học cần có rất nhiều yếu tố, trong đó yếu tố quan trọng không thể thiếu được nó quyết định tới chất lượng giáo dục
tính pháp quy của Nhà nước như: Chỉ thị số 14/2001/CT- TTg ngày 11/6/2001 củaThủ tướng Chính phủ về việc đổi mới chương trình giáo dục phổ thông, Chỉ thị số33/2006CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về chống tiêu cực trong thi cử và khắcphục bệnh thành tích trong giáo dục; Điều lệ trường THCS và THPT ban hành kèmtheo thông tư số 12/2011/TT-BGD&ĐT; phân phối chương trình, Thông tư số16/2017/TT-BGDĐT hướng dẫn danh mục khung vị trí việc làm và định mức số lượngngười làm việc trong các cơ sở giáo dục phổ thông công lập Thông tư số 30/2009/TT-BGD&ĐT ban hành Quy chế Chuẩn nghề nghiệp giáo viên THCS; Nghị định số42/2013/NĐ-CP ngày 09/5/2013 của Chính phủ về tổ chức và hoạt động thanh tra giáodục; Thông tư số 58/2011/TT-BGDĐT ngày 12/12/2011 ban hành Quy chế đánh giá,xếp loại học sinh THCS và học sinh THPT; Công văn số 1392/BGDĐT-GDTrH vềviệc đánh giá học sinh THCS mô hình trường học mới từ năm học 2016-2017; Côngvăn số 5333/ BGDĐT-GDTrH về việc triển khai đánh giá theo định hướng phát triểnnăng lực môn Tiếng Anh cấp trung học từ năm học 2014 – 2015
Trong công tác quản lý các hoạt động giáo dục ở nhà trường đòi hỏi sự chỉ đạocủa CBQLphải mang tính toàn diện Đặc biệt quản lý hoạt động dạy học phải được coi
là khâu đột phát để nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường
Như vậy, quản lý hoạt động dạy học (HĐDH) có hiệu quả được xem là khâu độtphá để nâng cao chất lượng học tập của người học, đây cũng chính là vấn đề cấp thiếtđược quan tâm nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng dạy học của nhà trường tronggiai đoạn hiện nay
2 Thực trạng vấn đề nghiên cứu
+ Trường THCS Băng Adrênh được thành lập năm 2006 và chính thức đi vàohoạt động từ năm 2010, trường có quy mô nhỏ, với 8 lớp và trên 180 học sinh Đặcđiểm của trường là hầu hết giáo viên là mới ra trường, không phải là người địa phươngnên thường xuyên luân chuyển, số lượng học sinh đồng bào chiếm trên 40% nên khókhăn cho việc quản lý hoạt động dạy và học
Trang 4So với năm học 2016-2017 số lớp tăng thêm 01 lớp, số học sinh tảng 14
em so với sĩ số đầu năm, lý do số lượn học sinh lớp 6 tuyển mới tăng hơn cùng
kì năm trước.
Xuất phát điểm của trường là đứng ở tốp cuối so với các trường trong huyện.Trong những năm gần đây trường đã phấn đấu đạt danh hiệu trường tiên tiến, chi bộĐảng đạt TSVM Hàng năm, tỷ lệ bình quân chất lượng mũi nhọn của trường cónhững tiến bộ rõ rệt
2.1 Thực trạng quản lý hoạt động dạy của giáo viên
2.1.1 Quản lý việc lập kế hoạch, chương trình giảng dạy của CBGV
Vào năm học mới, nhà trường yêu cầu các giáo viên, tổ chuyên môn xây dựng kếhoạch, trên cơ sở đó Ban giám hiệu tổng hợp, xây dựng chỉ tiêu của các mặt hoạt động
và định hướng các biện pháp thực hiện trong đó kế hoạch giảng dạy là nội dung quantrọng Sau đó kế hoạch được đưa về các tổ chuyên môn, các đoàn thể trong trườngbàn, thảo luận và đóng góp ý kiến Khi các tổ chuyên môn, các tổ chức trong nhàtrường đã bàn kỹ về các chỉ tiêu, biện pháp thực hiện các hoạt động của nhà trườngtrong năm học sẽ tiến hành thảo luận chung trong hội nghị công nhân viên chức đầunăm học
Với quy trình như trên, các kế hoạch được thảo luận một cách công khai, dânchủ, mỗi thành viên trong nhà trường đều có trách nhiệm thực hiện Khi kế hoạch đãđược thống nhất trong hội nghị công nhân viên chức, các tổ chuyên môn sẽ căn cứ vàotình hình thực tế của tổ chức để lên kế hoạch chi tiết của tổ cho phù hợp với kế hoạchchung của nhà trường Mỗi tổ viên căn cứ vào nhiệm vụ giảng dạy được giao lên kếhoạch cho riêng mình sát với tình hình thực tế công việc mà mình đảm nhận và hướngtheo kế hoạch chung của tổ, của trường
Ban giám hiệu nhà trường chỉ đạo cán bộ giáo viên lập kế hoạch nhiệm vụ nămhọc theo mẫu thống nhất gọi là: “Kế hoạch công tác cá nhân năm học 20…-20…” Tuynhiên khoảng 10% cán bộ giáo viên lập kế hoạch nhiệm vụ năm học chất lượng chưacao, chủ yếu là giáo viên trẻ mới ra trường Điểm yếu, tồn tại của các bản kế hoạch thểhiện ở chỗ người lập kế hoạch chưa có hệ thống biện pháp thực hiện mục tiêu chấtlượng giáo dục, đăng kí chỉ tiêu chất lượng còn thụ động, máy móc, tính khả thi thấp Bảng 2.1: Kết quả đánh giá thực trạng lập kế hoạch năm học
Trang 5Chất lượng xây dựng kế hoạch, nhiệm vụ năm học
2.1.2 Quản lý việc chuẩn bị bài trước khi lên lớp của giáo viên
Qua điều tra phỏng vấn các đồng chí giáo viên, tìm hiểu tình hình thực tế ởtrường cho thấy: Giáo viên rất chú trọng khâu bài soạn trước khi lên lớp, xuất phát từquan niệm rằng một kế hoạch bài dạy tốt là cơ sở vững chắc cho một giờ dạy tốt Trên cơ sở quy định chung về mẫu bài soạn do Phòng GD&ĐT thống nhất, quản
lý chỉ đạo các tổ, nhóm chuyên môn cụ thể hoá quy định đối với những loại bài soạn
có đặc trưng riêng như tiết thực hành, tiết ôn tập, tiết kiểm tra, tiết tự học có hướngdẫn…Đồng thời cũng thống nhất quy định chất lượng đối với từng loại bài
Quản lý thông qua tổ trưởng, nhóm trưởng chuyên môn yêu cầu giáo viên phảichuẩn bị bài soạn đầy đủ trước khi lên lớp, bài soạn phải theo hướng đổi mới phươngpháp giảng dạy, phù hợp với yêu cầu của chương trình và sách giáo khoa Bài soạnphải có đủ các bước lên lớp thể hiện được các hoạt động của thầy và trò, phù hợp vớinội dung bài học và khả năng tư duy của học sinh đồng thời có phương án hướng dẫnhọc sinh tự đọc, tự học, tự tìm hiểu để chủ động tiếp thu kiến thức Bài dạy của giáoviên phải bám sát chuẩn kiến thức, kỹ năng qui định của chương trình, không tự ý cắtxén nội dung bài dạy, tăng cường sử dụng thiết bị thí nghiệm đồ dùng dạy học, pháthuy trí thông minh sáng tạo của học sinh
Kết quả kiểm tra giáo án được lưu trên sổ theo dõi riêng của ban giám hiệu và tổtrưởng chuyên môn Mỗi lần kiểm tra đều kèm theo đánh giá xếp loại về chất lượnggiáo án và lời nhận xét để giáo viên điều chỉnh
Thực trạng việc soạn bài lên lớp của giáo viên đã thực hiện nghiêm túc: Soạn bàiđầy đủ trước ít nhất ba ngày khi lên lớp, các bài soạn đều theo hướng đổi mới phươngpháp giảng dạy và phù hợp yêu cầu của chương trình, sách giáo khoa Các bài soạn có
đủ các bước lên lớp, thể hiện được các hoạt của thầy và trò, phù hợp với nội dung bàihọc và khả năng tư duy của học sinh, có phương án hướng dẫn học sinh tự đọc, tự học,
tự tìm hiểu chủ động tiếp thu kiến thức Tuy nhiên việc soạn bài lên lớp của giáo viêncòn một số hạn chế nhất định: Hệ thống câu hỏi chưa lôgíc, chưa thật sự sát đối tượnghọc sinh, chưa thể hiện đổi mới phương pháp giảng dạy; một số giáo án soạn quá dài,tham kiến thức chưa có nội dung củng cố từng phần, chốt vấn đề làm nổi bật trọng tâmcủa bài giảng…
2.1.3 Quản lý việc thực hiện kế hoạch, chương trình giảng dạy của GV.
Thông qua việc tìm hiểu thực hiện chương trình kế hoạch giảng dạy của giáoviên, cho thấy:
- GV bộ môn đã nghiêm túc thực hiện chương trình, kế hoạch giảng dạy, không
có hiện tượng cắt xén, dồn ép chương trình giảng dạy
- Qua theo dõi hệ thống hồ sơ quản lý việc thực hiện kế hoạch bài dạy của giáoviên gồm: thời khóa biểu, sổ báo giảng, sổ đầu bài, vở ghi học sinh với giáo án của GV
bộ môn đã chứng tỏ việc thực hiện chương trình kế hoạch giảng dạy khá phù hợp vớikết quả đánh giá của các cấp quản lý giáo dục
- Hồ sơ theo dõi dạy thay, kiểm tra việc thực hiện chương trình của giáo viênđược các nhà trường lưu giữ đầy đủ
Trang 6Bảng 2.2: Kết quả thực hiện chương trình kế hoạch giảng dạy của giáo viên theo đánh giá của đoàn kiểm tra Phòng GD-ĐT năm học 2016 – 2017.
- Việc phân công dạy thay khi giáo viên nghỉ ốm hoặc đi công tác nhiều khi mớichỉ là “lấp chỗ trống”, tức là giáo viên dạy thay chỉ quản lớp chứ không dạy được nêndẫn đến việc chậm chương trình hoặc sau đó giáo viên phải dạy dồn tiết để bù
2.1.4 Quản lý việc đổi mới phương pháp giảng dạy, sử dụng phương tiện dạy học của giáo viên.
+ Về phương pháp dạy học: CBQLthông qua tổ nhóm chuyên môn đã quán triệtđầy đủ cho giáo viên về định hướng đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) Tổ chứccho giáo viên học tập, bồi dưỡng nắm vững về các phương pháp và kỹ thuật dạy họctích cực Tổ chức các chuyên đề về PPDH, phân công giáo viên cốt cán dạy minh họa
ở các tổ chuyên môn để các giáo viên khác học tập Đưa việc đổi mới phương phápthành một tiêu chí thi đua để đánh giá tổ, nhóm chuyên môn và mỗi giáo viên Thực tếthực hiện ở các trường cho thấy hầu hết các đồng chí giáo viên đã căn cứ vào điều kiệnthiết bị hiện có, bám sát vào yêu cầu chuẩn kiến thức, kỹ năng, nội dung sách giáokhoa để vận dụng phối hợp các phương pháp dạy học phù hợp với bộ môn và nội dungchương trình, sách giáo khoa nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và nănglực tư học của học sinh Đa số giáo viên đã đổi mới cách dạy, có ý thức khai thác cácthiết bị và đồ dùng dạy học đối với các môn học có thí nghiệm, thực hành đã qui địnhtrong chương trình Tuy vậy, việc sử dụng PPDH vẫn còn nhiều hạn chế, đó là:
- Còn một bộ phận không nhỏ giáo viên không theo kịp các yêu cầu đổi mớiphương pháp dạy học, không có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học
do tuổi đã cao lại quá quen với lối dạy truyền thống
- Một số giáo viên khác lại do ý thức chưa tập trung cao cho chuyên môn, chưachú ý tự học tập bồi dưỡng nên hiểu và thực hiện một cách hời hợt, hình thức, đối phóchưa mang lại hiệu quả thực sự
- Điều kiện cơ sở vật chất (CSVC), thiết bị dạy học (TBDH), thiết bị công nghệthông tin (CNTT) của trường chưa đáp ứng đủ yêu cầu sử dụng của giáo viên
- Công tác quản lý HĐDH chưa thật hiệu quả
+ Về ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học:
Các biện pháp quản lý việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học thôngqua các phương thức chủ yếu:
Trang 7- Tiết kiệm chi phí để mua sắm thiết bị thông tin tối thiểu, khai thác và sử dụngInternet phục vụ cho công tác dạy học, khuyến khích giáo viên sử dụng các phần mềmdạy học ở các bộ môn đặc biệt là các bộ môn có thí nghiệm thực hành như: Hóa học,Sinh học, Vật lý
- Tổ chức tập huấn cho toàn thể giáo viên về Tin học căn bản, cách sử dụng cácphần mềm dạy học, cách thiết kế bài giảng tử, cách sử dụng các TBDH…
Về kết quả thực hiện của giáo viên trên thực tế, cho thấy: Đa số giáo viên nhậnthức rõ tác dụng, sự cần thiết của việc ứng dụng CNTT vào dạy học và có ý thức họchỏi nghiên cứu để nắm bắt sử dụng Hầu hết, các giáo viên trẻ đã sử dụng thành thạomáy tính với các phần mềm thông dụng bằng trang thiết bị tự có của mình Việc khaithác, sử dụng, tự tích lũy, giao lưu trao đổi tài liệu dạy học qua mạng thực sự tích cực,hiệu quả Nhà trường đã đưa ra chỉ tiêu phấn đấu mỗi giáo viên có ít nhất 2 bài giảngđiện tử trong năm học vào các đợt hội giảng cấp trường và đã thực hiện đảm bảo chỉtiêu trên Một số giáo viên có tuổi đã rất cố gắng để tiếp cận, sử dụng CNTT vào dạyhọc Việc sử dụng CNTT vào dạy học đã thực sự làm cho giờ học sinh động, hấp dẫn
và hiệu quả hơn
Tuy nhiên kết quả thực hiện còn nhiều hạn chế:
- Trang thiết bị CNTT của trường còn quá ít so với nhu cầu sử dụng (trường chỉ
có 1 máy chiếu projetor) nên mỗi khi hội giảng hoặc có đoàn thanh tra các đồng chígiáo viên phải đi mượn trường khác để sử dụng rất vất vả, do đó việc sử dụng thườngxuyên bị hạn chế
- Do quan niệm và cách hiểu chưa đầy đủ ở một bộ phận giáo viên nên việc ápdụng CNTT chạy theo hình thức dẫn đến lạm dụng trình chiếu hạn chế việc rèn kỹnăng kỹ xảo hoặc còn sao chép bài giảng một cách vội vã dẫn đến sai sót về kiến thức,chưa phù hợp với đối tượng
+ Về hội giảng, hội học: Giáo viên và học sinh đều coi hội học, hội giảng là động
lực để động viên khích lệ phong trào dạy tốt học tốt là một nhiệm vụ quan trọng củamỗi giáo viên trong năm học Ở trường THCS Băng Adrênh, các thầy cô giáo và họcsinh tham gia hội giảng vào 2 đợt trong năm nhân dịp các ngày kỷ niệm: Đợt I từ15/10 -20/11; đợt II từ 3/2-26/3 Trong mỗi đợt hội giảng các thầy cô giáo đều chọncác bài khó để dạy, từ đó rút kinh nghiệm trong tổ nhóm chuyên môn, chọn ra các giờdạy tốt tham gia hội thi GV dạy giỏi cấp huyện hàng năm do Phòng GD-ĐT tổ chức + Về sử dụng thiết bị thí nghiệm, tự làm đồ dùng dạy học của giáo viên:
- Hệ thống sổ sách đăng kí sử dụng thiết bị đồ dùng, thí nghiệm được ghi chép rõràng, phân kì việc sử dụng theo tuần, tháng và kì học
- Mỗi giáo viên đều phải lập kế hoạch sử dụng TBDH cho từng môn dạy theotừng tháng, tuần và cả năm học ngay từ đầu năm Kế hoạch này được lưu ở ban giámhiệu (để kiểm tra) và nhân viên thiết bị (để hỗ trợ giáo viên chuẩn bị theo kế hoạch)
- Giáo viên bộ môn đã khai thác khá đầy đủ thiết bị đồ dùng hiện có kết hợp vớithiết bị đồ dùng tự làm của giáo viên và học sinh
- Giáo viên sử dụng thiết bị đồ dùng, thí nghiệm trên giờ lên lớp đã góp phần tíchcực nâng cao chất lượng bài giảng, gây hứng thú, phát huy trí lực của học sinh
Tuy nhiên thực trạng sử dụng thiết bị đồ dùng thí nghiệm còn có nhiều hạn chếđáng lo ngại, ảnh hưởng không nhỏ đến việc nâng cao chất lượng giáo dục, đến việc
Trang 8đổi mới phương pháp dạy học, phát huy trí thông minh sáng tạo của học sinh, đó là do:
Sử dụng thiết bị đồ dùng thí nghiệm của giáo viên chủ yếu là các thí nghiệm chứngminh giờ học trên lớp Học sinh được tham gia làm thí nghiệm trên phòng thực hành
bộ môn còn ít do điều kiện CSVC, phòng thực hành, phòng học bộ môn của nhàtrường không đủ đáp ứng yêu cầu giảng dạy Do tâm lý giáo viên ngại vất vả khi phảichuẩn bị cho một giờ thực hành, sợ không thành công khi thực hiện…nên nhiều giờ có
đủ điều kiện thực hiện giáo viên vẫn “dạy chay”.Thông qua tìm hiểu, phỏng vấnCBGV và học sinh, tôi thu nhận được kết quả đánh giá việc sử dụng thiết bị đồ dùngthí nghiệm của GV như sau:
Bảng 2.3: Đánh giá thực trạng sử dụng thiết bị dạy học.
TT Thực trạng sử dụng thiết bị đồ dùng thí nghiệm của giáo viên Xếp
loại
Ghi chú
1 Việc lập kế hoạch sử dụng thiết bị của giáo viên Tốt
2 Sổ sách theo dõi sử dụng thiết bị đồ dùng thí nghiệm dạy học của
3 Đồ dùng dạy học tự làm của giáo viên và học sinh Khá
4 Sử dụng thiết bị đồ dùng thí nghiệm dạy học của giáo viêntrên lớp Khá
5 Tỷ lệ học sinh được sử dụng thiết bị đồ dùng thí nghiệm trongcác giờ thực hành 40%
2.1.5 Quản lý hoạt động kiểm tra- đánh giá kết quả học tập của HS.
CBQLcùng với ban giám hiệu thông qua các tổ trưởng chuyên môn thống nhấttới giáo viên bộ môn các quy định về nội dung, hình thức, quy trình biên soạn đề kiểmtra… Quy định cho giáo viên thời hạn chấm trả bài sau một tuần đối với các bài kiểmtra thường xuyên và sau hai tuần đối với các bài kiểm tra định kỳ có trong phân phốichương trình Cách ra đề kiểm tra hướng người học phải hiểu bài, biết vận dụng kiếnthức, hạn chế ghi nhớ máy móc, loại bỏ hiện tượng quay cóp, gian lận khi học sinh làmbài kiểm tra Việc chấm bài cho điểm của giáo viên chính xác, khoa học có tác dụngthiết thực giúp đỡ học sinh học tập, có tác dụng giáo dục Đối với các bài kiểm tra phảiđảm bảo 30% trắc nghiệm, 70% tự luận, bài kiểm tra định kỳ theo phân phối chươngtrình nhất thiết phải có lời phê ưu điểm, nhược điểm của học sinh về kiến thức, kỹnăng vận dụng, cách trình bày
CBQLcoi việc đánh giá chất lượng học sinh là một biện pháp giáo dục quantrọng trong việc hình thành và phát triển nhân cách của học sinh Việc thực hiện cónhững ưu điểm sau:
- Việc thực hiện kế hoạch kiểm tra, thời hạn trả bài, quy định về cách chấm, chữa,ghi lời phê… đa số giáo viên thực hiện nghiêm túc, đúng quy định
- Hình thức, nội dung đề kiểm tra đã bám sát yêu cầu đổi mới
- Việc tổ chức coi chấm bài đã ngày càng đi vào nền nếp, đảm bảo công bằng,khách quan và kỷ cương trường học
Bên cạnh đó, việc kiểm tra đánh giá học sinh còn nhiều hạn chế, đó là:
- Một số giáo viên có tuổi khó khăn trong việc nắm bắt, vận dụng quy trình và kỹthuật biên soạn đề kiểm tra
Trang 9- Chất lượng nhiều đề kiểm tra chưa cao: đề chưa bao quát kiến thức, chưa phânhóa được học sinh, chưa cân đối giữa các mức độ nhận thức thậm chí còn sai sót vềkiến thức, ra đề vào phần đã được cắt bỏ …
- Giáo viên các môn xã hội còn ngại ra đề với các câu hỏi mở đòi hỏi học sinhphải vận dụng tổng hợp kiến thức kỹ năng, phải biểu đạt chính kiến của bản thân mình
vì sợ mất nhiều thời gian công sức
2.1.6 Quản lý công tác bồi dưỡng giáo viên.
Ban giám hiệu nhà trường rât chú trọng đến công tác bồi dưỡng giáo viên, coi đó
là động lực để nâng cao chất lượng dạy học Vào trước mỗi năm học, nhà trường xâydựng kế hoạch bồi dưỡng giáo viên gồm bồi dưỡng thường xuyên (theo chu kỳ, nângchuẩn…), bồi dưỡng tại chỗ (thông qua sinh hoạt chuyên môn, tổ chức các chuyên đề,hội thảo…), hoạt động nghiên cứu khoa học, viết sáng kiến kinh nghiệm…Đồng thời,khuyến khích giáo viên tự học, tự bồi dưỡng để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao vềgiảng dạy Kết quả thực hiện có nhiều ưu điểm:
+ Nhà trường quan tâm tạo điều kiện việc bồi dưỡng nâng chuẩn cho giáo viên,
tỷ lệ giáo viên trên chuẩn tăng dần qua các năm
+ Việc triển khai các nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn, tổ chức các chuyên đềbồi dưỡng giáo viên, tổ chức thảo luận khá thường xuyên tích cực đã giải quyết kịpthời các khó khăn trong giảng dạy ở mỗi đơn vị
+ Đa số giáo viên nhất là GV trẻ có ý thức học hỏi đồng nghiệp qua dự giờ thămlớp Đồng thời cũng rất tích cực tự đọc, tự nghiên cứu, tự tìm kiếm thông tin qua mạngInternet để phục vụ cho chuyên môn của mình Đây chính là hoạt động bồi dưỡngquan trọng nhất để nâng cao trình độ, năng lực GV
+ Việc bồi dưỡng giáo viên đặc biệt là giáo viên trẻ trở thành giáo viên dạy giỏicấp huyện và cấp tỉnh được các nhà trường rất quan tâm Các giáo viên đăng ký dự thigiáo dạy giỏi cấp huyện được tổ chuyên môn, tổ tư vấn tập trung góp ý xây dựng bài,được tạo điều kiện tối đa về các TBDH…
Tuy vậy, công tác bồi dưỡng phát triển đội ngũ vẫn còn những hạn chế, đó là:
+ Số lượng giáo viên ít, đa phần là giáo viên trẻ và gia đình thì cách xa trườngnên chưa tạo ra môi trường thuận lợi để giáo viên giao lưu trao đổi chuyên môn
+ Một bộ phận giáo viên trong đó có cả giáo viên trẻ có tâm lý ỷ lại, không có ýthức phấn tự học tự bồi dưỡng nâng cao tay nghề
+ Các chuyên đề được tổ chức ở cấp trường chất lượng chưa cao, do khả năngcủa giáo viên có hạn, do các trường chưa động viên xứng đáng, chưa huy động sứcmạnh tập thể cùng tham gia
+ Lãnh đạo nhà trường chưa tạo được không khí thi đua, động lực phấn đấu nângcao tay nghề trong đội ngũ
2.1.7 Quản lý hoạt động tổ nhóm chuyên môn
Tổ chuyên môn là một bộ phận cấu thành của nhà trường, là một đầu mối quản lý
mà quản lý nhất thiết phải dựa vào đó để quản lý nhà trường trên nhiều phương diện,nhưng cơ bản nhất là HĐDH Sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn là một hình thức hoạtđộng chuyên môn giúp nâng cao chất lượng chuyên môn của đội ngũ giáo viên có hiệuquả Theo quy định, tổ chuyên môn sinh hoạt ít nhất 2 đợt/ tháng trong đó sinh hoạt
Trang 10nhóm chuyên môn được quan tâm đặc biệt: Ngoài việc kiểm điểm việc thực hiện quychế chuyên môn, giáo viên bộ môn trong nhóm trao đổi chuyên môn, nghiệp vụ giảngdạy, thống nhất nội dung và phương pháp dạy các tiết trong tuần, xác định trọng tâmbài dạy, tổ chức rút kinh nghiệm các tiết thao giảng Đặc biệt là tổ chuyên môn phảilập kế hoạch và thực hiện các chuyên đề trong suốt năm học để tháo gỡ, thống nhất cácvấn đề mới, các vấn đề khó thường gặp trong quá trình giảng dạy các bộ môn Thôngqua tổ trưởng, nhóm trưởng chuyên môn, Ban giám hiệu (BGH) quản lý thực hiệnchương trình, kế hoạch giảng dạy, công tác soạn giảng, kiểm tra đánh giá xếp loại họcsinh, đổi mới phương pháp dạy học, đánh giá cho điểm học sinh, thao giảng xếp loạitay nghề GV.
Mặc dù vậy, hoạt động tổ chuyên môn vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế, đó là:
- Thời gian sinh hoạt tổ đặc biệt là nhóm chuyên môn còn eo hẹp
- Năng lực của một số tổ trưởng, tổ phó còn hạn chế chưa phát huy hết vai trò tácdụng trong công tác
- Công tác quản lý HĐDH của quản lý chưa tạo điều kiện, chưa động viên được
tổ chuyên môn thực hiện hết chức năng nhiệm vụ đặc biệt là việc giúp quản lý quản lýnâng cao chất lượng dạy học
2.1.8 Quản lý, khai thác, sử dụng cơ sở vật chất, thiết bị dạy học:
Hàng năm, trước khi bắt đầu năm học mới, nhà trường đều có sự rà soát lại cácđiều kiện CSVC, trang TBDH của trường để có kế hoạch mua sắm, sửa chữa đáp ứngyêu cầu giảng dạy và học tập Để đáp ứng đúng nhu cầu của giáo viên, các trườngthường để giáo viên tự kê khai những TBDH thiếu hoặc bị hỏng ở môn mình dạy,những sách giáo khoa và tài liệu tham khảo cần thiết cho từng giáo viên, từng môn.Căn cứ vào đó, nhà trường lập kế hoạch mua sắm, sửa chữa và dự trù kinh phí cầnthiết Nhà trường đã sử dụng tối đa nguồn ngân sách cho phép để mua sắm, sửa chữaTBDH, tài liệu tham khảo, Vì nguồn kinh phí Nhà nước cấp rất eo hẹp Các phònghọc, phòng thực hành bộ môn, phòng Tin học, thư viện của nhà trường đã được khaithác, sử dụng thường xuyên Việc quản lý khai thác, sử dụng CSVC, TBDH vẫn cònnhững hạn chế, đó là:
- Nhân viên phụ trách công tác thư viện, thiết bị nghiệp vụ còn hạn chế nên việcsắp xếp, bảo quản, hướng dẫn, tạo điều kiện cho giáo viên sử dụng còn chưa tốt
- Công tác quản lý giám sát việc thực hiện của giáo viên chưa sâu sát nên vẫn cònhiện tượng “dạy chay” khi có đủ điều kiện thực hành
- Công tác tham mưu với chính quyền địa phương và huy động các nguồn lực của
xã hội còn chưa tốt nên CSVC chậm được đầu tư nâng cấp
2.2 Thực trạng quản lý hoạt động học của học sinh
2.2.1.Quản lý hoạt động học tập trên lớp.
CBQLxác định rõ tầm quan trọng của việc quản lý hoạt động học của học sinhtrên lớp và có nhiều biện pháp tác động khá hiệu quả Việc lựa chọn và phân công giáoviên làm công tác chủ nhiệm được các nhà trường quan tâm hàng đầu Giáo viên làmchủ nhiệm là những giáo viên nhiệt tình, tâm huyết với nghề, có kinh nghiệm vàphương pháp quản lý học sinh tốt Kế hoạch chủ nhiệm của mỗi giáo viên được nhàtrường duyệt vào đầu năm học, trong đó căn cứ vào kết quả năm trước đã đạt của lớp
để xây dựng chỉ tiêu học lực và hạnh kiểm Hàng tháng lãnh đạo nhà trường họp giao
Trang 11ban với giáo viên chủ nhiệm để nắm bắt tình hình các lớp chủ yếu là đạo đức và thái
độ học tập Nhà trường đã xây dựng nội quy nhà trường, trong đó có nội quy học tậpđược để tổ chức cho học sinh học tập, thảo luận ngay từ tuần đầu của năm học Nộiquy quy định rõ về: chuyên cần; tinh thần thái độ học tập; tổ chức học tập; chuẩn bị đồdùng học tập; khen thưởng, kỷ luật việc thực hiện nội quy học tập Đồng thời,CBQLcũng đã phát huy tốt vai trò chức năng của tổ chức Đoàn, Đội trong trường học
để giáo dục ý thức học tập cho các em thông qua các hoạt động đội Việc thực hiện cáccuộc vận động và các phong trào thi đua của ngành, đặc biệt là phong trào thi đua
“Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” đã được nhà trường cụ thể hoábằng những việc làm thiết thực để giáo dục ý thức trong học tập, gắn bó với thầy cô,với trường lớp Trong năm học, nhà trường đã tổ chức nhiều hội nghị, chuyên đề traođổi học hỏi kinh nghiệm giữa giáo viên về phương pháp quản lý học sinh trong giờhọc, về công tác chủ nhiệm lớp, về kinh nghiệm xây dựng tập thể lớp thành tập thể tựquản Việc theo dõi tình hình học tập của các lớp được Ban giám hiệu hết sức quantâm thông qua nhận xét trên sổ đầu bài của giáo viên bộ môn, qua theo dõi của đội cờ
đỏ và qua kiểm tra của ban giám hiệu.Việc đánh giá thi đua các lớp được tiến hànhhàng tuần vào buổi chào cờ đầu tuần Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh (TNTPHCM) của trường, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn trực tiếp quản lý nền nếphọc tập trên lớp của học sinh, quản lý việc thực hiện 15 phút truy bài đầu giờ Đội ngũcán bộ lớp kiểm tra đôn đốc các bạn trong lớp về ý thức học bài cũ, làm bài tập trướckhi đến lớp, nhắc nhở tư vấn về phương pháp học tập có hiệu quả cho các bạn cùnglớp
Trong tiết dạy, giáo viên thực hiện nghiêm túc các bước lên lớp: kiểm tra sĩ sốhọc sinh đầu tiết học, kiểm tra việc học bài cũ, chuẩn bị bài mới để giáo dục ý thức
tự giác cho học sinh Những học sinh ý thức học tập chưa tốt, không chú ý học, làmviệc riêng, nói chuyện trong giờ được các thầy cô giáo nhắc nhở, động viên và ghi lạitrong sổ đầu bài khi cần thiết Những thông tin này giúp cho giáo viên chủ nhiệm,giúp cho nhà trường có biện pháp điều chỉnh kịp thời công tác quản lý học sinh
Kết quả tự học ở nhà được thể hiện bằng việc học bài cũ và làm bài tập trước khiđến lớp Điều này được ban cán sự lớp nắm bắt trong khi truy bài và việc kiểm tra bài
cũ của GV bộ môn trong giờ lên lớp
Trong các cuộc họp phụ huynh, GV chủ nhiệm đã tư vấn cho phụ huynh cáchtheo dõi, kiểm soát kết quả học tập của con em trên lớp và việc học ở nhà Song nhìnchung việc phối hợp với cha mẹ học sinh để quản lý việc tự học kết quả chưa cao, vìmột số lý do sau:
+ Một số gia đình chưa quan tâm đúng mức đến việc học tập của con em, thậmchí không đi họp phụ huynh Một số khác, tuy có quan tâm nhưng phương pháp chưahợp lý hoặc không có đủ thời gian để thực hiện
Trang 12+ Một bộ phận học sinh có kết quả học lực yếu, kém vẫn chưa tự tin khi thựchiện việc học tập ở nhà, các em rất lúng túng trong việc tham khảo tài liệu, tự ti khinhờ bạn bè Mặc dù đã có nhiều học sinh quyết tâm và có những hành động cụ thểkhắc phục tình trạng học tập yếu kém của mình, song do không có sự chỉ bảo độngviên nên hiệu quả chưa cao Cá biệt còn có những học sinh có hành động đối phó vớicác thầy cô giáo và ban nề nếp của nhà trường.
3 Nội dung và hình thức của giải pháp:
3.1 Mục tiêu của giải pháp
Giúp cho cán bộ quản lý (CBQL), giáo viên nhận thức được tầm quan trọng và
sự cần thiết của việc đổi mới quản lý HĐDH trong nhà trường là để đáp ứng sự đòi hỏingày càng cao của xã hội đối với giáo dục Đổi mới quản lý HĐDH chính là để quản lý
“sự thay đổi” diễn ra thường xuyên trong công cuộc phát triển giáo dục của đất nước,của địa phương và ngay trong mỗi nhà trường Đổi mới quản lý HĐDH chính là thểhiện tầm nhìn chiến lược, là thực hiện sứ mạng của mỗi nhà trường, là để tạo rathương hiệu cho nhà trường Từ việc hiểu đúng, mọi người sẽ có hành động phù hợpđúng chức năng nhiệm vụ của mình để thực hiện mục tiêu phát triển nhà trường trởthành “nhà trường chất lượng”, “nhà trường hiệu quả”
Giúp CBQL, giáo viên nắm được những quan điểm của Đảng, Nhà nước và củađịa phương về vai trò, vị trí, nhiệm vụ, mục tiêu phát triển giáo dục trong đó có giáodục THCS Đồng thời, cũng hiểu một cách đầy đủ các chế định của ngành từ Luật giáodục, Quy chế, Điều lệ, Thông tư cho đến các văn bản hướng dẫn của ngành đối vớiHĐDH của bậc học
Đối với học sinh các em cần hiểu bản thân nằm trong tổ chức lớp, của trường,của chi đội và liên đội nên phải chấp hành sự quản lý của cán bộ lớp, của cán bộ ĐộiTNTP, của thầy cô, của nhà trường Từ việc hiểu và chấp hành kỷ luật đó, dần dầnbiến thành ý thức tự giác thực hiện nghĩa vụ học tập, chấp hành nội quy học tập củalớp, của trường, có động cơ ý thức phấn đấu vươn lên trong học tập và rèn luyện.Chỉ đạo tổ chuyên môn phát huy tốt vai trò, chức năng trong tổ chức hoạt động,thông qua việc nâng cao chất lượng hoạt động tổ chuyên môn để:
- Nâng cao ý thức trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ năm học của cán bộ giáo viêntrong tổ chuyên môn, đưa tổ chuyên môn vào họat động có nền nếp, kỷ cương, yêu cầumọi thành viên trong tổ nghiêm túc thực hiện chương trình kế hoạch năm học, thựchiện đầy đủ qui chế chuyên môn: soạn bài, ra vào lớp, kiểm tra đánh giá học sinh, đổimới phương pháp dạy học, tự học, tự bồi dưỡng góp phần hoàn thành nhiệm vụ nămhọc của tổ, nhà trường
- Nâng cao trình độ chuyên môn - nghiệp vụ, năng lực sư phạm cho đội ngũ cán
bộ, giáo viên để đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo nguồn nhânlực, làm căn cứ cơ sở động viên đãi ngộ giáo viên, đề bạt, quy hoạch CBQL cho nhàtrường, tạo tiền đề để nhà trường xây dựng kế hoạch trong những năm tiếp theo
Mục đích kiểm tra đánh giá HĐDH của giáo viên nhằm phát hiện và giúp giáoviên nâng cao chất lượng giáo dục và giảng dạy, giữ vững kỉ luật, khuyến khích sự cốgắng của giáo viên, giúp quản lý và các cấp quản lý giáo dục, sử dụng bồi dưỡng, đãingộ giáo viên một cách hợp lý
Quản lý chặt chẽ hoạt động học tập của học sinh giúp các em có thái độ, động cơhọc tập đúng đắn, rèn luyện cho các em tính kỷ luật, tự giác trong học tập
Trang 13Quản lý tốt HĐDH để phân loại học sinh, từ đó có phương pháp giảng dạy phùhợp Phát hiện kịp thời những học sinh khá giỏi để có kế hoạch bồi dưỡng đội tuyểnhọc sinh giỏi; phụ đạo học sinh yếu kém
Đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng luôn gắn liền với các yêu cầu vềCSVC, TBDH phù hợp yêu cầu của chương trình TBDH không chỉ là phương tiệnminh họa cho những điều trình bày, giảng giải của giáo viên mà chính là nguồn trithức, phương tiện truyền tải thông tin, phương tiện tư duy, nghiên cứu học tập, tiếp cận
tự nhiên và xã hội của học sinh, giúp học sinh tự tìm kiếm kiến thức
Đối với các bộ môn khoa học thực nghiệm như Vật lý, Hóa học, Sinh học, Côngnghệ và Tin học cần thiết phải tiến hành dạy học ở các phòng thí nghiệm, phòng bộmôn, phòng máy
Tăng cường CSVC, trang TBDH của nhà trường chính là tăng cường khả năngvận dụng đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới kiểm tra đánh giá vào thực tiễn, xâydựng môi trường sư phạm, tạo điều kiện giúp giáo viên tiếp cận với xu thế dạy họchiện đại, phấn đấu nâng cao chất lượng và hiệu quả dạy học ở các trường THCS
Trong điều kiện hiện nay, nguồn ngân sách nhà nước cấp cho hoạt động giáodục còn rất eo hẹp và phải mua sắm tập trung Điều kiện kinh tế của địa phương cònnghèo, nên nếu chỉ trông vào ngân sách nhà trường hoặc địa phương hỗ trợ thì có thểphải rất lâu mới có được CSVC như mong muốn Vì vậy, nhà trường cần chủ động,sáng tạo tranh thủ sự ủng hộ của các lực lượng xã hội khác để củng cố, tăng cường CSVC,TBDH đáp ứng mục tiêu nâng cao chất lượng
3.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
3.2.1 Nâng cao nhận thức cho CBQL, CBGV và học sinh về tầm quan trọng
và sự cần thiết của việc đổi mới quản lý HĐDH trong nhà trường.
Tổ chức phổ biến kịp thời các chế định giáo dục cho cán bộ giáo viên, nhânviên vào đầu mỗi năm học và mỗi khi có văn bản mới để thống nhất cách hiểu và cáchthực hiện
Thông qua chiến lược phát triển nhà trường, chia sẻ với giáo viên về tầm nhìn,
sứ mạng, những mục tiêu và cam kết chất lượng của nhà trường để mọi người hiểu vàcộng đồng trách nhiệm thực hiện
Nâng cao nhận thức cho CBQL, giáo viên, học sinh về tầm quan trọng và sựcần thiết của việc đổi mới quản lý HĐDH trong nhà trường Hình thành ý thức tự giácchấp hành các quy định, điều lệ, quy chế, nội quy… về hoạt động giảng dạy của GV,hoạt động học tập của HS Thông qua việc chỉ đạo, kiểm tra của ban giám hiệu và tổtrưởng chuyên môn để các hoạt động đó được tiến hành một cách tự giác, có nề nếp ổnđịnh, có chất lượng và hiệu quả cao
Xây dựng và phổ biến cho học sinh nắm được nội quy học tập của trường, củalớp, điều lệ của Đội, tiêu chí đánh giá phong trào thi đua học tập giữa các lớp, tiêu chíđánh giá giờ học qua sổ đầu bài để từ đó các em có hành vi phù hợp theo quy định
Hình thành ý thức tự quản, tự giác chấp hành kỷ luật học tập của học sinh thôngqua quản lý của giáo viên chủ nhiệm, của cán bộ lớp, cán bộ đội
3.2.1.1 Cách thức thực hiện biện pháp
Trang 14-Tổ chức cho giáo viên học tập các nghị quyết của Đảng về giáo dục, về nângcao chất lượng dạy và học; học tập, nghiên cứu chỉ thị nhiệm vụ năm học.Trong quátrình học tập cần khắc sâu các vấn đề mới và tham gia viết thu hoạch, nêu nhận thứccủa mình về những nội dung được bồi dưỡng, để phục vụ tốt hơn cho công tác giảngdạy Từ đó, GV thấy được vai trò, vị trí của mình trong nhà trường để không ngừngphấn đấu, rèn luyện trở thành người thầy có đủ phẩm chất, năng lực hoàn thành nhiệm
vụ giáo dục thế hệ trẻ - những chủ nhân tương lai của đất nước
- Tổ chức học tập, nghiên cứu đầy đủ, kịp thời các chế định của ngành GD&ĐTđặc biệt là các văn bản mới như: tiêu chuẩn đánh giá chất lượng trường THCS, chuẩnnghề nghiệp giáo viên THCS, tiêu chuẩn trường trung học đạt chuẩn quốc gia, phònghọc bộ môn, thư viện chuẩn để mọi người hiểu cần đổi mới quản lý HĐDH để hướngtới chuẩn hoá trường học một cách toàn diện
- Tổ chức cho CBQL, giáo viên , học sinh trong nhà trường thực hiện tốt cácchế định giáo dục
+ Các quy định này được phổ biến đến từng CBGV để thống nhất cách hiểu vàthực hiện Việc thực hiện chế độ điểm đối với từng môn học, cách tính điểm, dạy học
tự chọn, dạy đúng, đủ theo phân phối chương trình phải được CBQL, giáo viên thựchiện nghiêm túc BGH nhà trường thường xuyên kiểm tra việc thực hiện các chế định,tránh để tình trạng vi phạm rồi mới xử lý
- Tuyên truyền cho giáo viên hiểu được mục đích, ý nghĩa của các cuộc vậnđộng, các phong trào thi đua do ngành phát động, đó là: Chỉ thị số 33/2006/CT-TTgcủa Thủ tướng Chính phủ về chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo
dục); cuộc vận động "Hai không" với 4 nội dung: Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục; nói không với vi phạm đạo đức nhà giáo và việc ngồi nhầm lớp; Chỉ thị số 06/CT-TW của Bộ Chính trị về cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh"; phong trào thi đua "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực"; cuộc vận động "Mỗi thầy giáo, cô giáo là một tấm gương đạo đức, tự học và sáng tạo" Gắn việc thực hiện các cuộc vận động, các phong trào thi đua
với những việc làm cụ thể, thiết thực nhằm nâng cao ý thức trách nhiệm của mỗi cán
bộ giáo viên trong việc thực hiện kỷ cương, nền nếp, nâng cao chất lượng dạy học.Thường xuyên sơ kết, nhân rộng điển hình tiên tiến trong mỗi học kỳ, mỗi năm học
- Đối với học sinh cần tuyên truyền cho các em hiểu và tổ chức ký cam kết
trách nhiệm thực hiện cuộc vận động “Hai không” vào đầu mỗi năm học Tuyên
truyền để các em nắm được mục đích, ý nghĩa phong trào thi đua “Xây dựng trườnghọc thân thiện, học sinh tích cực”, đặc biệt là trách nhiệm của các em trong việc họctập hiệu quả, biết cách biểu đạt chính kiến của bản thân mình trong học tập đối vớithầy cô và nhà trường
3.2.1.2 Điều kiện thực hiện có hiệu quả biện pháp
- Nhà trường cụ thể hoá các đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, nhiệm
vụ của ngành học, bậc học, các chỉ thị của địa phương và kế hoạch của nhà trường vềquản lý HĐDH bằng từng công việc cụ thể gắn liền với mỗi cá nhân, các tập thể trongnhà trường
- Nội dung tuyên truyền phải ngắn gọn, thiết thực Hình thức tuyên truyền phảiphù hợp với điều kiện về thời gian của giáo viên và học sinh trong trường Để tiếtkiệm thời gian, có thể cung cấp thêm tài liệu hoặc hướng dẫn để giáo viên tự tìm đọc,
Trang 15nghiên cứu Khuyến khích cán bộ giáo viên tự tìm kiếm thông tin qua mạng Internet đểnâng cao hiểu biết chung.
- CBQL phải là người đi đầu trong việc nắm bắt các vấn đề mới của ngành, chủđộng tìm kiếm các văn bản mới qua mạng Internet và phổ biến, hướng dẫn để đôngđảo giáo viên tìm đọc nâng cao hiểu biết chung
- Đảng, Công đoàn, Đoàn thanh niên, Đội TNTPHCM và các tổ chức kháctrong trường phải xác định quản lý HĐDH là một trong những nhiệm vụ chính trị chủyếu của nhà trường
3.2.2 Đẩy mạnh hoạt động tổ chuyên môn thông qua đó đảm bảo nền nếp dạy học, bồi dưỡng phát triển chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ GV
- Ban hành các quyết định thành lập các tổ chuyên môn vào đầu năm học
- Chỉ đạo tổ chuyên môn lập và thực hiện kế hoạch hoạt động theo đúng các chứcnăng quy định, thường xuyên kiểm tra thúc đẩy việc thực hiện kế hoạch
- Thông qua tổ chuyên môn chỉ đạo việc lập và duyệt kế hoạch cá nhân của cán
bộ giáo viên, theo dõi kiểm tra, giúp đỡ giáo viên thực hiện kế hoạch dạy học, đảm bảo
kỷ cương chuyên môn
- Phối hợp với tổ chuyên môn rà soát, phân loại trình độ chuyên môn để căn cứvào đó lập kế hoạch cụ thể bồi dưỡng trình độ nhận thức, năng lực chuyên môn nghiệp
vụ cho đội ngũ giáo viên
- Giao cho tổ chuyên môn thực hiện việc bồi dưỡng chuyên môn tại chỗ thôngqua các chuyên đề, việc dự giờ rút kinh nghiệm, việc hỗ trợ chuyên môn giữa cácthành viên trong tổ Thông qua tổ chuyên môn dấy lên phong trào trào tự học, tự bồidưỡng để khẳng định uy tín trong nghề nghiệp của mỗi giáo viên
- Tập trung các điều kiện hỗ trợ để tổ, nhóm chuyên môn tổ chức chuyên đề,hội giảng, viết sáng kiến kinh nghiệm, nghiên cứu khoa học sư phạm với những nộidung thiết thực, có hiệu quả, thường xuyên
- Phân công giáo viên có trình độ chuyên môn nghiệp vụ vững vàng giúp đỡgiáo viên mới ra trường hoặc giáo viên còn hạn chế về kiến thức, năng lực sư phạm.Xây dựng tổ chuyên môn thành tổ chức học hỏi, biết chia sẻ, cộng đồng trách nhiệm vì
uy tín, thương hiệu của tổ
- Đẩy mạnh phong trào thi đua “dạy tốt, học tốt” thông qua tổ chức tốt các đợthội giảng Phát động mỗi giáo viên đăng ký và thực hiện một đổi mới trong năm học
3.2.2.1 Cách thức thực hiện biện pháp
a) Ban hành các quyết định thành lập các tổ chuyên môn vào đầu năm học
Đầu mỗi năm học, tham mưu BGH nhà trường ra quyết định bổ nhiệm tổtrưởng, tổ phó chuyên môn Theo căn cứ Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28tháng 3 năm 2011của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Điều lệ trường trung học cơ
sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học; Hướng dẫn số30/HD-PGDĐT-TCCB ngày 5 tháng 8 năm 2015 về việc hướng dẫn công tác thànhlập tổ, bổ nhiệm tổ trưởng, tổ phó các tổ chuyên môn và tổ văn phòng trong các trườngTrung học cơ sở trên địa bàn huyện;
Việc bổ nhiệm cần cân nhắc kỹ lưỡng trên cơ sở quy hoạch đội ngũ của nhàtrường, nhận định của BGH và quan trọng là tín nhiệm của các thành viên trong tổ Về
Trang 16nguyên tắc, nên ổn định đội ngũ tổ trưởng để phát huy kinh nghiệm công tác Nhưngnếu xét thấy, tổ trưởng chuyên môn chưa đủ năng lực và tâm huyết để thực hiện hếtchức trách nhiệm vụ mà trong tổ lại có người có đủ khả năng đó thì cần mạnh dạn thayđổi Tổ trưởng chuyên môn phải thật sự là người dẫn đầu trong hoạt động chuyên môn,
có năng lực quản lý, nhiệt tình công tác, có năng lực chuyên môn từ khá trở lên, có khảnăng tập hợp quần chúng, được thành viên trong tổ tín nhiệm cao
Ổn định biên chế giáo viên mỗi tổ ngay từ đầu năm học để tổ chủ động trongviệc dự kiến phân công giảng dạy, xây dựng kế hoạch hoạt động
Việc phân công chuyên môn cho các thành viên trong tổ phải đảm bảo các yêucầu về năng lực chuyên môn, nguyện vọng cá nhân, mục tiêu đào tạo của các khối lớp,đảm bảo tính liên thông trong giảng dạy, đảm bảo tính công bằng trong phân công laođộng, phát huy dân chủ Tổ trưởng chuyên môn dự kiến phân công, tổ chức họp tổ bànbạc thống nhất giữa các thành viên trong tổ, lập văn bản đề nghị BGH ra quyết địnhphân công chuyên môn
b) Quản lý kế hoạch hoạt động tổ chuyên môn
+ Chỉ đạo xây dựng kế hoạch tổ chuyên môn, phải theo một qui trình chặt chẽ:Quán triệt các văn bản, chỉ thị, hướng dẫn thực hiện kế hoạch, nhiệm vụ năm học củangành, điều lệ nhà trường, luật giáo dục, phân phối chương trình, qui chế đánh giá xếploại học sinh, đánh giá thi đua giáo viên Phân tích đặc điểm nhà trường, tổ chuyênmôn để chỉ ra mặt mạnh, yếu, việc đã làm được, chưa làm được của tổ ở năm họctrước từ đó dự thảo các chỉ tiêu đăng ký xây dựng hoạt động tổ chuyên môn cho nămhọc mới
+ Tổ chức thực hiện kế hoạch tổ chuyên môn: Phó hiệu trưởng phụ tráchchuyên môn theo dõi, kiểm tra tiến trình thực hiện kế hoạch của các tổ chuyên môn.Phó hiệu trưởng làm trưởng ban chuyên môn, trực tiếp điều hành việc thực hiện kếhoạch tổ chuyên môn Tổ trưởng chuyên môn quản lý toàn diện hoạt động tổ chuyênmôn về các mặt xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch, kiểm tra đánh giá các thànhviên trong tổ, chỉ đạo đánh giá xếp loại thi đua cuối năm, đề nghị khen thưởng, kỷ luật,nâng lương của mọi thành viên trong tổ
+ BGH nhà trường quản lý kế hoạch tổ chuyên môn thông qua hệ thống hồ sơcủa tổ trưởng, các cá nhân và thời khóa biểu Thời khóa biểu là công cụ quan trọngnhất để quản lý hoạt động chuyên môn của nhà trường, của từng giáo viên và tổchuyên môn Thời khóa biểu phải đảm bảo được các yêu cầu tối thiểu: tính khoa học,tính sư phạm, đặc điểm tâm lý, chế độ chính sách đối với giáo viên Thời khóa biểuphải đảm bảo có giờ sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn, họp tổ chuyên môn, ban giámhiệu Thời khóa biểu còn phải đảm bảo tính ổn định, ít xáo trộn, trình bày khoa học, rõràng không trùng giờ đảm bảo cho mọi hoạt động dạy và học của nhà trường diễn rabình thường theo biên chế năm học
c) Quản lý sinh hoạt tổ nhóm chuyên môn
+ Mục đích làm cho mọi thành viên trong tổ nắm vững qui chế chuyên môn, kếhoạch quản lý của nhà trường theo từng tuần, tháng và kỳ học, đảm bảo nội dung côngviệc đã được đề ra trong kế hoạch
+ Tổ chức chỉ đạo sinh hoạt tổ chuyên môn: Xếp lịch tổ nhóm chuyên môn định
kỳ theo tuần, tháng theo đó tổ sinh hoạt ít nhất 2 buổi/tháng Tổ trưởng chuyên môntriển khai nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn cần ngắn ngọn, giảm bớt thủ tục hành
Trang 17chính ở phần kiểm điểm thực hiện công tác, qui chế chuyên môn tuần trước và đề ra kếhoạch hoạt động của tổ trong tuần tới.Thời gian chủ yếu dành cho báo cáo chuyên đề,phổ biến sáng kiến kinh nghiệm giảng dạy, trao đổi, thảo luận tìm biện pháp tháo gỡkhó khăn trong giảng dạy…
d) Quản lý thực hiện chương trình và kế hoạch dạy học của tổ chuyên môn
Việc thực hiện chương trình kế hoạch giảng dạy của từng thành viên trong tổphải được tổ trưởng chuyên môn, phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn theo dõi tiến
độ thực hiện Mỗi thành viên trong tổ, hàng tháng báo cáo tiến độ thực hiện chươngtrình cho tổ trưởng và chuyên môn nhà trường Từ đó tổ trưởng đề nghị với chuyênmôn nhà trường kịp thời điều chỉnh việc thực hiện chương trình nhanh - chậm đúngvới kế hoạch thời gian từng kỳ và cả năm
Trên cơ sở đảm bảo chuẩn kiến thức, kĩ năng trong chương trình giáo dục phổthông, chủ động xây dựng và thực hiện kế hoạch giáo dục định hướng phát triển nănglực học sinh theo hướng tăng cường kĩ năng vận dụng kiến thức, phù hợp với điều kiệnthực tế của nhà trường, địa phương và khả năng học tập của học sinh, theo khung thờigian 37 tuần thực học (học kỳ I: 19 tuần, học kỳ II: 18 tuần), đảm bảo thời gian kếtthúc học kỳ I, kết thúc năm học theo Quyết định QĐ-UBND tỉnh, bố trí hợp lí thờilượng dành cho luyện tập, ôn tập, thí nghiệm, thực hành, tổ chức hoạt động trảinghiệm sáng tạo và kiểm tra định kỳ
Nhà trường thực hiện nghiêm túc kế hoạch, thời gian năm học Căn cứ vào gợi
ý chương trình dạy học bộ môn, chỉ đạo các tổ chuyên môn:
GV chủ động lựa chọn nội dung, xây dựng các chủ đề dạy học trong mỗi mônhọc và các chủ đề tích hợp, liên môn, trải nghiệm sáng tạo đồng thời xây dựng kếhoạch dạy học phù hợp với các chủ đề và theo hình thức, phương pháp và kỹ thuật dạyhọc tích cực; chú trọng giáo dục đạo đức và giá trị sống, rèn luyện kỹ năng sống, hiểu biết
xã hội, thực hành pháp luật; tăng cường các hoạt động nhằm giúp học sinh vận dụng kiếnthức liên môn vào giải quyết các vấn đề thực tiễn Kế hoạch dạy học của tổ chuyênmôn, GV phải được lãnh đạo nhà trường phê duyệt trước khi thực hiện hoặc sau khiđiều chỉnh và là căn cứ để BGH, tổ CM và Ban kiểm tra nội bộ kiểm tra
Đã thực hiện phân phối chương trình điều chỉnh theo hướng giảm tải, phù hợpvới thực tế đơn vị, dạy đủ các môn học theo quy định Tạo điều kiện thuận lợi để giáoviên tiếp tục theo học các lớp trên chuẩn, đầu tư có hiệu quả cho chất lượng soạn giảng