Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)

Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)Đánh giá công tác thu gom và xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện đa khoa huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn, giai đoạn 2011– 2013 (Khóa luận tốt nghiệp)

c s phân công c a khoa Môi Tr ng – Tr ng i H c Nông Lâm Thái Nguyên, và s ng ý c a th y giáo h ng d n Th.S Nguy n Minh C nh, em ã ti n hành th c hi n tài:

“ ánh giá công tác thu gom và x lý ch t th i r n y t t i b nh vi n

a khoa huy n Tràng nh, t nh L ng S n, giai o n 2011- 2013”

Sau m t th i gian nghiên c u và th c t p t t nghi p, khóa lu n c a em

ã hoàn thành

hoàn thành khóa lu n khóa lu n này Em xin chân thành c m n

th y cô giáo trong Khoa Môi Tr ng ã t n tình h ng d n, gi ng d y trong

su t quá trình h c t p nghiên c u và rèn luy n Tr ng i H c Nông Lâm Thái Nguyên

c bi t em xin chân thành c m n th y giáo h ng d n Th.S Nguy n Minh C nh ã t n tình, chu áo h ng d n tôi th c hi n khóa lu n này

Em xin c m n các bác, các chú, các anh ch c a Phòng Tài Nguyên và Môi Tr ng huy n Tràng nh ã t o i u ki n giúp em trong quá trình

th c t p hoàn thành khóa lu n t t nghi p này

M c dù ã có nhi u c g ng th c hi n tài m t cách hoàn ch nh

nh t Song do bu i u làm quen v i công tác nghiên c u khoa h c, ti p c n

v i th c t s n xu t c ng nh h n ch ki n th c và kinh nghi m nên không

th tránh kh i nh ng sai sót nh t nh mà b n thân ch a th y c Em r t mong c s góp ý c a quý th y, cô giáo và các b n khóa lu n c hoàn

CH VI T T T Ý NGH A

(nhu c u oxy sinh hoá)

(nhu c u oxy hóa h c)

B ng 2.1: L ng ch t th i y t phát sinh t i các b nh vi n và các khoa trong

b nh vi n t i Vi t Nam 11

B ng 2.2: Thành ph n ch t th i r n b nh vi n Vi t Nam 12

B ng 2.3: M t s lo i b nh có nguy c lây nhi m t ch t th i y t 16

B ng 2.4: Các b nh và t l nguy c lây b nh 17

B ng 2.5: S gi ng b nh n m 2008 phân theo huy n/ thành ph thu c t nh L ng S n 23

B ng 4.1: C c u dân t c n m 2011 c a huy n Tràng nh 33

B ng 4.2: Phân b di n tích trong b nh vi n 35

B ng 4.3: S li u khám, ch a b nh c a B nh vi n a khoa 37

huy n Tràng nh n m 2013 37

B ng 4.4: Tình hình cán b , công ch c – viên ch c c a b nh vi n (tính n tháng 1/2013) 38

B ng 4.5: L ng CTR t n m 2011 – 2013 t i b nh vi n 41

B ng 4.6: L ng CTR bình quân t n m 2011- 2013 t i b nh vi n 41

B ng 4.7 : Th c tr ng công tác phân lo i ch t th i r n t i BV K 45

B ng 4.8: Công c thu gom ch t th i r n t i BV K huy n Tràng nh 46

B ng 4.9: Công tác thu gom ch t th i r n y t BV K huy n Tràng nh 46

B ng 4.10 : Nhân l c trong công tác thu gom CTRYT t i BV K huy n Tràng nh 47

B ng 4.11 : Th c tr ng công tác v n chuy n ch t th i r n y t t i BV K huy n Tràng nh 48

B ng 4.12: Ph ng ti n v n chuy n ch t th i r n y t t i BV K huy n Tràng nh 48

B ng 4.13 : Ph ng ti n l u gi ch t th i 49

B ng 4.15: Thành ph n rác th i nguy h i Mediburner 08 – 20W tiêu h y 52

B ng 4.16 : Kh i l ng các lo i CTYT trong m t l n t c a lò t Mediburner 08-20W 53

B ng 4.17: Hi u bi t c a cán b , nhân viên y t v quy ch qu n lý ch t th i y t 54

B ng 4.18: Hi u bi t màu s c d ng c ng ch t th i y t 55

B ng 4.19: Hi u bi t và nh n th c c a nhân viên v qu n lý rác th i y t 56

B ng 4.20 : Hi u bi t v công tác qu n lý ch t th i c a b nh vi n 58

Hình 4.1: V trí a lý huy n Tràng nh – L ng S n 28

Hình 4.2: L ng CTRYT c a b nh vi n t n m 2011- 2013 42

Hình 4.3: S qu n lý rác th i t i b nh vi n a khoa Tràng nh 49

Hình 4.4: Hi u bi t c a nhân viên v quy ch qu n lý ch t th i y t 60

Hình 4.5: T l hi u bi t mã màu s c d ng c ng ch t th i 56

Hình 4.6: S h th ng qu n lý môi tr ng 60

CH NG 1: M U 1

1.1 t v n 1

1.2 M c ích, m c tiêu, yêu c u 2

1.2.1 M c ích 2

1.2.2 M c tiêu 3

1.2.3 Yêu c u 3

1.3 Ý ngh a c a tài 3

1.3.1 Ý ngh a trong h c t p và nghiên c u khoa h c 3

1.3.2 Ý ngh a th c ti n 4

CH NG 2: T NG QUAN TÀI LI U 5

2.1 C s lý lu n 5

2.1.1 Công tác thu gom, l u gi và v n chuy n ch t th i r n y t 5

2.1.2 Công tác x lý ch t th i r n y t 6

2.1.3 B nh vi n a khoa huy n Tràng nh - L ng S n 7

2.2 C s khoa h c c a tài 7

2.2.1 T ng quan v ch t th i r n y t 7

2.2.1.1 Các nh ngh a v ch t th i y t 7

2.2.1.2 Phân lo i ch t th i r n y t 8

2.2.1.4 Thành ph n c a ch t th i r n y t 11

2.2.1.5 M t s ph ng pháp x lý ch t th i r n y t 13

2.2.2 Tác ng c a ch t th i r n y t t i môi tr ng và s c kh e c ng ng 14 2.2.2.1 i v i môi tr ng 14

2.2.2.2 i v i s c kh e c ng ng 15

2.2.3 C n c pháp lý 18

2.3 Th c tr ng qu n lý ch t th i r n y t 19

2.3.3 Tình hình công tác qu n lý ch t th i r n y t trên a bàn huy n Tràng

nh 24

CH NG 3: I T NG, N I DUNG VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U 25

3.1 i t ng và ph m vi nghiên c u 25

3.1.1 i t ng nghiên c u 25

3.1.2 Ph m vi nghiên c u 25

3.2 a i m và th i gian ti n hành 25

3.2.1 a i m ti n hành nghiên c u 25

3.2.2 th i gian ti n hành nghiên c u 25

3.3 N i dung nghiên c u 25

3.4 Ph ng pháp nghiên c u 26

3.4.1 Ph ng pháp thu th p tài li u, s li u s c p 26

3.4.2 Ph ng pháp thu th p tài li u, s li u th c p 27

3.4.3 Ph ng pháp phân tích qu n lý s li u 27

CH NG 4: K T QU NGHIÊN C U VÀ TH O LU N 28

4.1 i u ki n t nhiên, kinh t xã h i c a huy n tràng nh – L ng S n 28

4.1.1 i u ki n t nhiên 28

4.1.1.1 V trí a lý 28

4.1.1.2 Khí h u th i ti t 29

4.1.1.3 a hình, a m o 29

4.1.1.4 Th y v n 29

4.1.1.5 Các ngu n tài nguyên c a huy n Tràng nh 30

4.1.1.6 Th c tr ng môi tr ng sinh thái c a huy n Tràng nh 30

4.1.2 i u ki n kinh t - xã h i 31

4.1.2.2 Th c tr ng phát tri n các ngành kinh t 32

4.1.2.3 Dân s và lao ng 33

4.1.2.5 V n hóa –Giáo d c 33

4.2 Tình hình ho t ng c a b nh vi n a khoa huy n tràng nh – L ng S n 34 4.2.1 Thông tin chung 34

4.2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a b nh vi n a khoa huy n Tràng nh 34

4.2.1.2 V trí, di n tích và khu v c xung quanh 35

4.2.1.3 Quy mô b nh vi n 35

4.2.1.4 ch c n ng và nhi m v 36

4.2.1.5 ánh giá môi tr ng, ng kí và xin phép 36

4.2.2 K t qu ho t ng c a b nh vi n 37

4.2.3 C c u t ch c 37

4.2.4 S l ng cán b công nhân viên 38

4.3 i u tra, ánh giá th c tr ng công tác thu gom và x lý ch t th i r n y t t i b nh vi n a khoa huy n tràng nh - L ng S n 39

4.3.1 Các ngu n phát sinh và kh i l ng ch t th i 39

4.3.1.1 Các ngu n phát sinh 40

4.3.1.2 Kh i l ng ch t th i 40

4.3.2 Công tác b o v môi tr ng 42

4.3.3 Công tác qu n lý, thu gom, v n chuy n và x lý ch t th i 43

4.3.3.1 S qu n lý rác th i t i b nh vi n a khoa huy n Tràng nh 43

4.3.3.3 H th ng x lý và tiêu h y ch t th i 50

4.4 Hi u bi t c a cán b nhân viên, b nh nhân vê tình hình qu n lý rác th i y t c a b nh vi n 54

4.4.1 i v i cán b nhân viên b nh vi n 54

chuy n và x lý ch t th i r n y t t i b nh vi n a khoa huy n tràng nh –

L ng S n 58

4.5.1 Thu n l i 58

4.5.2 Khó kh n 59

4.6 xu t các gi i pháp kh c ph c và nâng cao công tác qu n lý và x lý ch t th i y t t i b nh vi n a khoa huy n tràng nh 59

4.6.1 Xây d ng h th ng qu n lý môi tr ng t i b nh vi n 59

4.6.2 Nâng cao ho t ng b o v môi tr ng t i b nh vi n 61

4.6.2.1 H th ng hành chính 61

4.6.2.2 Ki m soát ô nhi m do ch t th i 61

4.6.2.3 T ng c ng pháp ch i v i các tr ng h p vi ph m 61

4.6.2.4 Nâng cao n ng l c t ch c 62

4.6.3 C i thi n công tác phân lo i, thu gom, l u gi và v n chuy n ch t th i r n y t t i b nh vi n 62

4.6.4 Gi i pháp cho ho t ng x lý ch t th i 64

4.6.5 Các gi i pháp khác 64

CH NG 5: K T LU N VÀ KI N NGH 66

5.1 K t lu n 66

5.2 Ki n ngh 66

TÀI LI U THAM KH O 68

hi m, ch t phóng x , ch t lây nhi m, ch t c phát sinh trong quá trình chu n oán và khám ch a b nh, ó là nh ng y u t gây ô nhi m môi tr ng, lan truy n t b nh vi n t i các vùng xung quanh Vì v y ph i qu n lý ch t th i nguy h i phát sinh t các c s y t m t cách an toàn và h p lý

Tr c nhu c u ch m sóc s c kh e c a ng i dân ngày càng cao và th c

tr ng ô nhi m môi tr ng do rác th i y t gây ra ngày càng b c xúc thì vi c trang b cho các b nh vi n, tr m y t các trang thi t b thu gom, x lý rác

th i y t và các k n ng ki n th c v qu n lý ch t th i r n y t là nhu c u c p bách t t các b nh vi n, c s y t hi n nay

Xu t phát t nh ng m i nguy h i tr c ti p ho c ti m n c a ch t th i y tgây ra i v i môi tr ng và con ng i, c n có nh ng bi n pháp h u hi u nâng cao nh n th c c a c ng ng nói chung và nhân viên y t nói riêng v

nh ng nguy c ó, nâng cao n ng l c t ch c, trách nhi m và t ng b c hoàn

thi n h th ng qu n lý ch t th i c ng nh nâng cao ch t l ng c nh quan vsinh cho b nh vi n

Vì v y, vi c ánh giá hi u qu công tác thu gom, qu n lý ch t th i r n y

t t i các b nh vi n và c s y t c n c th h n, k t h p v i quá trình giám sát th c t giúp tìm hi u nh ng thi u sót còn t n t i trong công tác thu gom và

qu n lý hi n nay c a b nh vi n, góp ph n làm t ng hi u bi t và nâng cao ý

th c c ng nh ch t l ng i u tr T ó, nâng cao ch t l ng qu n lý ch t

th i y t t i các c s y t và b nh vi n

Xu t phát t nh ng yêu c u th c t ó trên, tôi a ra tài khóa lu n

v i tên: “ ánh giá công tác thu gom và x lý ch t th i r n y t t i b nh

vi n a khoa huy n Tràng nh, t nh L ng S n, giai o n 2011- 2013”

Nh m có m t b c tranh t ng quát v hi n tr ng qu n lý ch t th i r n y

t t i b nh vi n a khoa huy n Tràng nh hi n nay

tài th c hi n v i mong mu n góp ph n nh bé vào vi c c i thi n và

1.2.3 Yêu c u

- S li u thu th p ph i khách quan, trung th c, chính xác

- Ph n ánh y , úng n công tác thu gom, l u tr , v n chuy n và x

- xu t nh ng bi n pháp kh thi nh m nâng cao ch t l ng qu n lý

và x lý ch t th i t i a bàn nghiên c u

- K t qu c a tài s là m t trong nh ng c n c ê t ng c ng công tác qu n lý, tuyên truy n, giáo d c, nâng cao nh n th c c a ng i dân vmôi tr ng

v n chuy n ch t th i y t nguy h i; 53,

g( B Tài Nguyên và Môi Tr ng, 2011)

,

2.1.3 B nh vi n a khoa huy n Tràng nh - L ng S n

Hi n nay, công tác qu n lý ch t th i r n y t t i b nh vi n a khoa huy n Tràng nh c th c hi n khá t t, công vi c phân lo i ã có i ngcông nhân viên có kinh nghi m, c s v t ch t c u t k l ng Các ki n

th c phân lo i ã c ph bi n, các nhân viên thu gom và i ng công nhân

ph n l n nh n th c c các m i nguy hi m c a ch t th i y t nguy h i

Các ô ng ch t th i c xây d ng và che ch n tránh các loài chó, mèo, b i Các phòng b nh c trang b s t ng rác y và c các nhân viên v sinh hàng ngày, ch t th i trong các phòng b nh c d n d p và

x lý k p th i, không gây t n ng

C s v t ch t b nh vi n khá y , u t các công trình x lý

n c th i b nh vi n và xây d ng lò t ch t th i nguy h i, tuy nhiên công tác

x lý sau khi t còn ch a c th c hi n úng quy nh

Công vi c v n chuy n các lo i ch t th i r n thông th ng i x lý c giao b ng h p ng cho công ty TNHH Huy Hoàng th c hi n

2.2 C s khoa h c c a tài

2.2.1 T ng quan v ch t th i r n y t

2.2.1.1 Các nh ngh a v ch t th i y t

- Ch t th i y t là v t ch t th r n, l ng và khí c th i ra t các c

s y t bao g m ch t th i y t nguy h i và ch t th i thông th ng

- Ch t th i y t nguy h i là ch t th i y t ch a y u t nguy h i cho s c

kh e con ng i và môi tr ng nh d lây nhi m, gây ng c… d n mòn

ho c có c tính nguy h i khác n u nh ng ch t th i này không c tiêu h y

an toàn

- Qu n lý ch t th i y t là ho t ng qu n lý vi c phân lo i, x lý ban

u, thu gom, v n chuy n, l u gi , gi m thi u, tái s d ng, tái ch , x lý, tiêu

h y ch t th i y t và ki m tra, giám sát vi c th c hi n

- Ch t th i phát sinh t các ho t ng chuyên môn y t nh các chai l

th y tinh, chai huy t thanh, các v t li u nh a, các lo i b t bó trong gãy x ng kín Nh ng ch t th i này không dính máu, d ch sinh h c và các ch t hóa h c nguy h i

- Ch t th i phát sinh t các công vi c hành chính: gi y, báo, tài li u,

v t li u óng gói, thùng các tông, túi nilon, túi ng phim

- Ch t th i ngo i c nh: lá cây và rác t các khu v c ngo i c nh

* Ch t th i lây nhi m

- Ch t th i s c nh n (lo i A): Là ch t th i có th gây ra các v t c t ho c

ch c th ng, có th nhi m khu n, bao g m: b m kim tiêm, u s c nh n c a dây truy n, l i dao m , inh m , c a, các ng tiêm, m nh th y tinh v và các v t s c nh n khác s d ng trong các ho t ng y t

- Ch t th i lây nhi m không s c nh n (lo i B): Là ch t th i b th m máu, th m d ch sinh h c c a c th và các ch t th i phát sinh t bu ng b nh cách ly

- Ch t th i có nguy c lây nhi m cao (lo i C): Là ch t th i phát sinh trong các phòng xét nghi m nh : b nh ph m và d ng c ng, dính b nh ph m

- Ch t th i gi i ph u (lo i D): Bao g m các mô, c quan, b ph n c

th ng i: nhau thai, bào thai và xác ng v t thí nghi m

* Ch t th i phóng x

Ch t th i phóng x g m: d ng r n, l ng và khí

- Ch t th i phóng x r n bao g m: Các v t li u s d ng trong các xét nghi m, chu n oán, i u tr nh ng tiêm, b m tiêm, kim tiêm, kính b o h ,

gi y th m, g c sát khu n, ng nghi m, chai l ng ch t phóng x …

- Ch t th i phóng x l ng bao g m: Dung d ch có ch a ch t phóng xphát sinh trong quá trình chu n oán, i u tr nh n c ti u c a ng i b nh, các ch t bài ti t, n c súc r a các d ng c có ch t phóng x …

- Ch t th i phóng x khí bao g m: Các ch t khí thoát ra t kho ch a

ch t phóng x …

* Ch t th i hóa h c nguy h i

Ch t th i hóa h c bao g m các hóa ch t có th không gây nguy h i nh

ng, axit béo, axit amin, m t s lo i mu i… và hóa ch t nguy h i nhFormaldehit, hóa ch t quang h c, các dung môi, hóa ch t dùng ti t khu n y t

và dung d ch làm s ch, kh khu n, các hóa ch t dùng trong t y u , thanh trùng…

Ch t th i hóa h c nguy h i g m:

- D c ph m quá h n, kém ph m ch t không còn kh n ng s d ng

- Các ch t quang hóa: Các dung d ch dùng c nh phim trong khoa

X quang

- Các dung môi: Các dung môi dùng trong c s y t g m các h p ch t

c a halogen nh metyl clorit, chloroform, các thu c mê b c h i nhhalothane; các h p ch t không ch a halogen nh xylene, axeton, etyl axetat…

* Các bình ch a có khí áp su t

Nhóm này bao g m các bình ch a khí nén có áp su t nh bình ng oxy, CO2, bình gas, bình khí dung, các bình ch a khí s d ng m t l n… a

s các bình ch a khí nén này th ng d n , d cháy nguy c tai n n cao n u không c tiêu h y úng cách (B Y t , 2007)

2.2.1.3 Ngu n phát sinh và kh i l ng phát ch t th i r n y t phát sinh

* Ngu n phát sinh ch t th i r n y t

Toàn b ch t th i r n trong b nh vi n phát sinh t các ho t ng di n ra trong b nh vi n, bao g m:

- Các ho t ng khám ch a b nh nh : ch n oán, ch m sóc, xét nghi m, i u tr b nh, ph u thu t, …

- Các ho t ng nghiên c u, thí nghi m trong b nh vi n

- Các ho t ng hàng ngày c a nhân viên b nh vi n, b nh nhân và

ng i nhà b nh nhân

* Kh i l ngch t th i r n y t phát sinh

Kh i l ng ch t th i phát sinh trong b nh vi n tu thu c vào quy mô,

c i m c a b nh vi n

Theo B ng 2.1 ã cung c p thông tin v vi c phát sinh CTYT t i các

b nh vi n và các khoa thu c b nh vi n trung ng, t nh và qu n Do t ng

s gi ng b nh t i các b nh vi n a khoa, chuyên ngành chi m t i 150.000

gi ng b nh nên l ng ch t th i y t t các c s này c ng chi m t i 70%

t ng l ng phát sinh Kh i l ng CTYT m i ngày trong n m 2012 kho ng

450 t n/ngày, trong ó 47 t n/ngày là CTYTNH

L ng ch t th i nguy h i phát sinh (kg/gi ng/ngày) BV

TB

Khám b nh 0,97 0,88 0,73 0,86 0,16 0,14 0,11 0.14

Ch m sóc c

bi t 1,08 0,27 1,00 1,11 0,30 0,31 0,18 0.26 Khoa d c 0,64 0,47 0,45 0,52 0,04 0,03 0,02 0.03

Tr em 0,50 0,41 0,45 0,45 0,04 0,05 0,02 0.04

Ph u thu t 1,02 0,87 0,73 0,87 0,26 0,21 0,17 0.21

Ph s n 0,82 0,95 0,73 0,83 0,21 0,22 0,17 0.20 Khoa m t/

khoa tai 0,66 0,68 0,34 0,56 0,12 0,10 0,08 0.10 khoa b nh h c 0,11 0,10 0,08 1,00 0,03 0,03 0,03 0,03

- th y tinh: chai l , ng tiêm, bông tiêm, th y tinh, ng nghi m, …

- nh a, h p ng, b m tiêm, dây truy n máu, túi ng hàng, …

- kim lo i: kim tiêm, dao m , h p ng d ng c m , …

- B nh ph m, máu m dính b ng g c, …

2.2.1.5 M t s ph ng pháp x lý ch t th i r n y t

* Ph ng pháp chôn l p

Trong h u h t các b nh vi n huy n ch t th i r n y t c chôn l p t i bãi công c ng hay chôn l p trong khu t c a m t s b nh vi n Tr ng h p chôn l p trong b nh vi n, ch t th i c chôn vào trong các h ào và l p t lên, nhi u l p t ph trên quá m ng không m b o v sinh

T i các b nh vi n không có lò t t i ch , bào thai, nhau thai và b

ph n c th b c t b sau ph u thu t c thu gom em chôn trong khu t

b nh vi n ho c chôn trong ngh a trang t i a ph ng Nhi u b nh vi n hi n nay g p khó kh n trong vi c tìm ki m di n tích t chôn

h u c ch a Cl s cháy h t S n ph m cu i cùng c a quá trình t ph i là các

ch t không nguy h i nh H2O, CO2…

*Ph ng pháp kh trùng

Ph ng pháp này c áp d ng kh trùng i v i ch t th i r n y t

có nguy c lây nhi m

- Kh trùng b ng hóa ch t: Clo, Hypoclorite… ây là ph ng pháp r

ti n, n gi n nh ng có nh c i m là th i gian ti p xúc ít không tiêu h y h t

vi khu n trong ch t th i Vi khu n có kh n ng b n v ng v i hóa ch t, nên x

lý không hi u qu

Kh trùng b ng hóa ch t ít c s d ng trong b nh vi n do các lo i

ch t th i y t r t a d ng d n t i khó m b o rác th i sau khi x lý hoàn toàn

ti t trùng

- Kh trùng b ng nhi t áp su t cao: ây là ph ng pháp t ti n, òi

h i ch v n hành, b o d ng cao, x lý kim tiêm khi nghi n nh , làm bi n

d ng Nh c i m c a ph ng pháp là t o mùi hôi nên v i b nh vi n có lò

Ph ng pháp này òi h i vi c x lý ph i c cách ly tránh b nhi m phóng x Vi c s d ng ph ng pháp này c n ph i c nghiên c u k càng

m b o an toàn cho ng i s d ng

* X lý b ng công ngh sinh h c

Hình th c x lý này ang d n phát tri n Quy trình x lý có vi c s

d ng ch t vi sinh tiêu di t vi trùng V c b n quy trình x lý này khá

gi ng v i vi c x lý b ng hóa ch t vì t n d ng các tính n ng c a vi sinh (hóa

ch t) tiêu di t vi trùng

2.2.2 Tác ng c a ch t th i r n y t t i môi tr ng và s c kh e c ng ng

2.2.2.1 i v i môi tr ng

* i v i môi tr ng t

Ch t th i y t c x lý giai o n tr c khi th i b vào môi tr ng không úng cách thì các vi sinh v t gây b nh, hóa ch t c h i, các vi khu n,

n c th i có th ng m vào môi tr ng t gây nhi m c cho môi tr ng sinh thái, các t ng sâu trong t( n c ng m, n c m t, ), sinh v t kém phát tri n… làm cho vi c kh c ph c h u qu v sau l i g p khó kh n

* i v i môi tr ng n c

c tr ng c a ch t th i b nh vi n là b nhi m BOD, COD, kim lo i

n ng và các vi khu n gây b nh Do ó n u không c qu n lý nghiêm ng t, khi m a n c ch y tràn s cu n n c th i b nh vi n i vào ngu n n c m t

nh : ao, h , sông, ngòi Các ch t này s gây ô nhi m ngu n n c m t, m t

ph n ng m xu ng t mang theo các ch t ô nhi m, vi khu n gây b nh vào ngu n n c ng m gây nh h ng x u n ch t l ng ngu n n c Gây ra các

b nh truy n nhi m ng ru t nh : Th ng hàn, t , Tulare, Brucella

ng dân c xung quanh

2.2.2.2 i v i s c kh e c ng ng

* i t ng ch u nh h ng tr c ti p ch t th i r n y t

r t l n b t k tác nhân vi sinh v t gây b nh truy n nhi m nào M t m i nguy c

r t l n hi n nay ó là virus gây h i ch ng suy gi m mi n d ch (HIV) c ng nhcác virus lây qua ng máu nh viêm gan B, C có th lan truy n ra c ng ng qua con ng rác th i y t Các tác nhân gây b nh này có th xâm nh p vào

c th ng i thông qua các cách th c:

- Qua da (qua m t v t th ng, tr y s c ho c v t c t trên da)

- Qua các niêm m c (màng nh y)

- Qua ng hô h p (do xông, hít ph i)

- Qua ng tiêu hoá

B ng 2.3: M t s lo i b nh có nguy c lây nhi m t ch t th i y t

Nhi m khu n hô h p Herpes Ch t ti t m t

B nh than Tr c khu n than Ch t ti t qua da

d c

Viêm gan B và C Virus viêm gan B và C Máu và d ch th

(Ngu n: B y t , 2006) + T ch t th i s c nh n:

V t s c nh n gây ra các v t x c và xuyên th ng da, nó còn làm nhi m khu n t i các v trí gây x c ho c ch c th ng do các v t s c nh n b nhi m khu n

Do nguy c hây t n th ng và truy n b nh g p hai l n nên ch t th i s c

nh n c coi là ch t th i r t nguy h i Các v t th trong thành ph n ch t th i

y t nguy h i có th ch a m t l ng b t k các tác nhân gây b nh truy n nhi m nào nh t c u khu n, HIV, viêm gan B…

- Nhi u lo i hoá ch t và d c ph m c s d ng trong các c s y t

là nh ng m i nguy c e d a s c kho con ng i (các c d c, các ch t gây

c gen, ch t n mòn, ch t d cháy, các ch t gây ph n ng, gây n …) Các

lo i ch t này th ng chi m s l ng nh trong ch t th i y t , v i s l ng l n

h n có th tìm th y khi chúng quá h n, d th a ho c h t tác d ng c n v t b

- Nh ng ch t này có th gây nhi m c khi ti p xúc c p tính và mãn tính, gây ra các t n th ng nh b ng, ng c S nhi m c này có th là k t qu

c a quá trình h p th hóa ch t ho c d c ph m qua da, qua niêm m c, qua

ng hô h p ho c ng tiêu hóa

+ Ch t th i phóng x :

- Lo i b nh gây ra do ch t th i phóng x c xác nh b i lo i ch t th i

và ph m vi ti p xúc Nó có th là au u, hoa m t chóng m t, bu n nôn và nhi u b t th ng khác B i ch t th i phóng x , c ng nh lo i ch t th i d c

ph m, là m t lo i c h i gen, nó c ng có th nh h ng n các y u t di truy n Ti p xúc v i các ngu n phóng x có ho t tính cao, ví d nh các ngu n phóng x c a các ph ng ti n ch n oán (máy Xquang, máy ch p c t

- Quy t nh s 33/2006/Q -BYT ngày 24 tháng 10 n m 2006 c a B

tr ng B Y t v thu c phóng x và h p ch t ánh d u dùng trong ch n oán

và i u tr

- QCVN 02 :2008/BTNMT quy chu n k thu t qu c gia v khí th i lò

t ch t th i r n y t

- Thông t s 12/2011/TT – BTNMT ngày 14 tháng 04 n m 2011 c a

B Tài Nguyên Môi Tr ng quy nh v qu n lý ch t th i nguy h i

- Tiêu chu n Vi t Nam TCVN 6706 - 2000 v ch t th i nguy h i

- Quy t nh s 155/1999/Q -TT ngày 16/07/1999 c a Th t ng Chính ph v vi c ban hành Quy ch qu n lý ch t th i nguy h i

n c ch kho ng 200 chi c lò t chuyên d ng( nhi t cao và có hai bu ng)

nh ng ch có 80 lò t hai bu ng t tiêu chu n môi tr ng, v i công su t t

300 – 450 kg/ ngày, trong ó có 02 xí nghi p t rác t p trung t i Hà N i và

TP HCM, còn l i là các lò t rác c trung bình và nh

Trong khi ó, v n môi tr ng y t ch a c a ph ng quan tâm úng m c Theo k t qu kh o sát c a C c Qu n lý Môi tr ng y t - B y tvào n m 2010 hi n có kho ng 44% các b nh vi n có h th ng x lý ch t th i

y t nh ng nhi u n i ã r i vào tình tr ng xu ng c p nghiêm tr ng áng nói, ngay các b nh vi n tuy n T v n còn t i 25% c s ch a có h th ng x

lý ch t th i y t , b nh vi n tuy n t nh là g n 50%, còn b nh vi n tuy n huy n lên t i trên 60%, có t i 60% b nh vi n còn x lý b ng lò t th công ho c chôn l p và trên 62% b nh vi n ch a có h th ng x lý ch t th i l ng t i các

b nh vi n

a s các b nh vi n tuy n huy n các t nh mi n núi và ng b ng u

ch a có c s h t ng x lý ch t th i y t nguy h i, vì v y ng i ta t thiêu

t b ng các lò t th công ho c chôn l p trong khu t c a b nh vi n

Qua th c t ki m tra, B Y t ã ch ra 06 bât c p t n t i t i các b nh

vi n trong v n qu n lý rác th i ó là:

- Vi c phân lo i ch t th i y t cong ch a úng quy nh

- Ph ng ti n thu gom nh túi, thùng ng ch t th i còn thi u và ch a

Theo k t qu i u tra khác c a vi n KHCN xây d ng, có kho ng 80% s

b nh vi n ti n hành phân lo i ch t th i t khoa- phòng- bu ng b nh, trong ó

có 63% b nh vi n có khu ch t th i y t riêng bi t v i ch t th i sinh ho t

* L u tr ch t th i

H u h t các i m t p trung ch t thai r n u n m trong khuôn viên

b nh vi n, v sinh không m b o, có nhi u nguy c gây r i do v t s c nh n

r i vãi, nhi u côn trùng xâm nh p nh h ng n môi tr ng b nh viên M t

s nhà l u gi ch t th i không có mái che, không có rào b o v , v trí g n n i

i l i, nh ng ng i không có nhi m v d xâm nh p

* V n chuy n ch t th i r n ngoài c s y t

Hi n nay, h u h t l ng ch t th i r n y t Vi t Nam u c thu gom

b i công ty Môi tr ng ô th Ch t th i b nh vi n sau khi c thu gom t i khu t p trung s c công ty Môi tr ng ô th thu gom ti p trong kho ng

th i gian m t n hai ngày m t l n và c v n chuy n n bãi rác c a huy n/thành ph , x lý

* Quá trình x lý ch t th i y t

N m 2010 toàn tuy n y t c p t nh có t i trên 61% c s y t thuê x lý

ch t th i, 6, 4% s d ng lò t 1 bu ng và 9% c s t t ho c chôn l p( Ngu n: T ng c c Môi tr ng, n m 2010)

Theo vi n KHCN Xây d ng, có kho ng 60- 70% ch t th i c th i ra bãi chung ho c chôn ngay trong b nh vi n, 20% - 30% c thiêu t ho c óng r n, kho ng 10% áp d ng các bi n pháp khác…

M t th c tr ng là v t s c nh n c chôn l p chung v i ch t th i y tkhác t i khu t b nh vi n hay t i bãi rác c ng ng

Trên a bàn t nh L ng S n có 4 b nh vi n( b nh vi n a khoa t nh, b nh

vi n y h c c truy n, b nh vi n i u d ng và ph c h i ch c n ng, b nh vi n Lao), Công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng nói chung và qu n lý ch t th i

r n y t nói riêng t nh L ng S n c th c hi n t ng i t t, c th ng

nh t theo ngành d c bao g m: Chi c c B o v môi tr ng – S Tài nguyên và Môi tr ng t nh L ng S n, Phòng Tài nguyên và Môi tr ng các huy n/thành

ph , b ph n ph trách v môi tr ng t i các ph ng/xã

Hi n nay, a s các huy n trong t nh ã t ch c mô hình làm công tác

v sinh môi tr ng v i nhi u hình th c nh công ty, h p tác xã, t v sinh, ban v sinh môi tr ng có nhi m v thu gom ch t th i r n Y t t i các b nh

vi n a khoa t nh và trung tâm Y t các huy n trong t nh

M c dù nh n c s quan tâm, ch o t các ngành các c p c a t nh, tuy nhiên, v n qu n lý ch t th i r n Y t hi n nay t i t nh L ng S n v n

t n t i nhi u b t c p C th s l ng cán b có chuyên môn trong công tác

qu n lý ch t th i r n Y t t i các huy n/thành ph còn r t h n ch , vi c phân

lo i CTR y t ch a úng quy nh, ch a có ph ng ti n thu gom và phân lo i CTR Y t thích h p gi m thi u chi phí, nhân viên thu gom CTR Y t ch a

có ki n th c c b n phân lo i, kinh phí ph c v cho ho t ng thu gom,

v n chuy n và x lý CTR Y t còn r t h n h p, b o h lao ng còn r t thô s

và thi u

Theo niên giám th ng kê, hi n t i t nh L ng S n có 2.008 gi ng b nh

t i t t c b nh vi n thành ph , b nh vi n huy n, trung tâm y t và các phòng khám Theo s li u i u tra, trung bình m i ngày m t gi ng b nh th i ra kho ng 1, 8 kg/gi ng/ngày Nh v y, trung bình m i ngày l ng ch t th i

r n y t phát sinh theo n v gi ng b nh kho ng 3, 6 t n/ngày (1.314

t n/n m) (D án: quy ho ch qu n lý ch t th i r n t nh L ng S n)

B ng 2.5: S gi ng b nh n m 2008 phân theo huy n/ thành ph

2.3.3 Tình hình công tác qu n lý ch t th i r n y t trên a bàn huy n Tràng nh

Trên a bàn huy n có 1 th tr n và 22 xã, m i xã u có phòng khám riêng ph c v cho nhu c u c a m i xã Tuy nhiên các xã u ch a có các

bi n pháp x lý rác úng theo quy nh, ph n l n rác th i u do công ty Môi

tr ng thu gom và x lý, m t s rác th i y t nguy h i c v n chuy n n

B nh vi n a khoa Tràng nh x lý, s còn l i c thiêu t th công

ho c chôn l p gây nh h ng n môi tr ng

- i u ki n t nhiên, kinh t xã h i c a huy n Tràng nh

-T ng quan v b nh vi n a khoa huy n Tràng nh

- i u tra, ánh giá th c tr ng công tác thu gom và x lý ch t th i r n y

- Hi u bi t c a cán b nhân viên b nh vi n, b nh nhân và ng i nhà v

v n qu n lý ch t th i r n y t c a b nh vi n

- xu t các gi i pháp và nâng cao công tác qu n lý ch t th i r n y t

- Thu n l i, khó kh n và nh ng gi i pháp nâng cao công tác qu n lý ch t

- Thu th p thông tin qua phi u i u tra, ph ng v n

3.4.2 Ph ng pháp thu th p tài li u, s li u th c p

- Thu th p các tài li u có liên quan nh : i u ki n t nhiên, kinh t xã

h i c a a ph ng, hi n tr ng ch t th i r n y t , công tác thu gom, qu n lý

và x lý ch t th i r n y t t i a ph ng thông qua c quan qu n lý môi

tr ng huy n

- Các s li u thu th p t i b nh vi n a khoa huy n Tràng nh: các k t

qu nghiên c u ã có s n, thu th p phân tích qua các báo cáo, tài nghiên c u

- Thu th p thông tin qua tìm hi u sách, báo, m ng internet, các tài li u liên quan khác…

- Phía b c giáp huy n Th ch An t nh Cao B ng

- Phía ông - ông b c giáp Trung Qu c

- Phía Tây - Tây Nam giáp huy n V n Lãng và Bình Gia

- Phía Tây giáp huy n Na Rì c a t nh B c K n

Hình 4.1: V trí a lý huy n Tràng nh – L ng S n

(Ngu n: Phòng Tài nguyên môi tr ng huy n Tràng nh)

Tràng nh là huy n mi n núi biên gi i n m phía b c t nh L ng S n cách thành ph L ng S n g n 70 km theo ng qu c l 4A lên Cao B ng có

53 km ng biên gi i v i Trung Qu c v i di n tích t t nhiên c a huy n

là 99.962, 41 ha, có c a kh u Bình Nghi c a xã ào Viên và Nà N a c a xã

Qu c Khánh, có ng b ng sông thông th ng v i Trung Qu c, v i vtrí này t o i u ki n cho vi c giao l u trao i hàng hoá, du l ch v i Trung

Qu c và thúc y các ho t ng th ng m i - du l ch trên a bàn huy n

4.1.1.2 Khí h u th i ti t

Tràng nh có khí h u á nhi t i gió mùa vùng núi, hàng n m chia hai mùa rõ r t, mùa h nóng m, m a nhi u b t u t tháng 4 n tháng 10, mùa ông khô hanh ít m a, rét kéo dài t tháng 11 n tháng 3 n m sau

Nhi t trung bình n m 21, 60C, cao nh t là 390C vào tháng 6 nhi t

D ng a hình núi á ch y u các xã Qu c Khánh, Tri Ph ng, Chí Minh, chi m kho ng 10, 7% di n tích t nhiên

Các d i thung l ng h p, vùng cánh ng ph c v các vùng s n xu t nông nghi p kho ng 4% di n tích t nhiên

4.1.1.4 Th y v n