Từ năm học 2013-2014, khiđược phòng giáo dục phân công về làm cán bộ quản lý tại trường, bản thân đã mạnh dạnđưa một số kiến thức của mình về tin học vào việc chỉ đạo cán bộ giáo viên so
Trang 1A PHẦN MỞ ĐẦU
Trong thời đại công nghệ thông tin hiện nay, việc vận dụng công nghệ vào các lĩnh vực trong đời sống ngày càng rộng rãi và không còn xa lạ nữa, ngành giáo dục nói chung và giáo dục mầm non nói riêng cũng đã từng bước tiếp cận với công nghệ hiện đại Việc ứng dụng tin học vào giảng dạy là rất cần thiết và được khuyến khích rất nhiều Đặc biệt sử dụng tin học vào tổ chức các hoạt động cho trẻ mầm non sẽ tạo ra những điều mới lạ kích thích sự tò mò của trẻ.
Với những hình thức cho trẻ hoạt động như: Cô hát cho trẻ nghe, trẻ bắt chướccô… Đã trở nên quá quen thuộc đối với trẻ, làm trẻ nhàm chán nên hiệu quả giờ họckhông cao Cần phải có những điều mới lạ để thu hút sự tập trung chú ý của trẻ
Từ năm học 2007-2008, Bộ giáo dục – đào tạo đã xác định nhiệm vụ trọng tâm củangành giáo dục là: “Đẩy mạnh công nghệ thông tin đưa vào chương trình, giáo án điện
tử, bài soạn có ứng dụng phầm mềm” Và cho đến những năm học tiếp theo chúng tavẫn luôn xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, cần thiết và phải chú trọng đầu tư để pháttriển hơn nữa
Việc ứng dụng phần mềm tin học vào tổ chức một số hoạt động cho trẻ mầm nonnhằm tạo một môi trường lớp học thân thiện mới lạ, phong phú, bắt mắt thu hút trẻ, kíchthích trẻ tích cực hoạt động ham học hỏi, tìm tòi khám phá để trẻ phát triển toàn diện tạo
cơ sở bước đầu vững chắc cho tương lai của trẻ
Thực hiện sự chỉ đạo của Sở giáo dục – đào tạo Hà Tĩnh, hướng dẫn của Phònggiáo dục – đào tạo, trường mầm non chúng tôi trong những năm qua luôn cố gắng tiếptục đổi mới hình thức giáo dục cho trẻ mầm non để trẻ được phát triển toàn diện Đẩymạnh đưa công nghệ thông tin vào trong giảng dạy để có nhiều hình thức cho trẻ hoạt
Trang 2động Nhiệm vụ đặt ra cho mỗi cán bộ, giáo viên và cụ thể với bản thân tôi là luôn phảitìm tòi, sáng tạo, tự học hỏi bồi dưỡng bản thân về tin học Từ năm học 2013-2014, khiđược phòng giáo dục phân công về làm cán bộ quản lý tại trường, bản thân đã mạnh dạnđưa một số kiến thức của mình về tin học vào việc chỉ đạo cán bộ giáo viên soạn giáo
án, sử dụng một số ứng dụng phần mềm vào việc tổ chức các hoạt động cho trẻ ở lớpcũng như phát huy các phần mềm trong quản lý và giảng dạy tại trường có hiệu quả
Có thể thấy ứng dụng của công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non đã tạo ramột biến đổi về chất trong hiệu quả giảng dạy của ngành giáo dục mầm non, tạo ra mộtmôi trường giáo dục mang tính tương tác cao giữa giáo viên và trẻ Nhưng thực tế ở cáctrường mầm non việc ứng dụng CNTT trong hoạt động quản lý và giảng dạy mới chỉ lànhững bước đi đầu tiên còn nhiều hạn chế cho nên đạt hiệu quả chưa cao Chính vì vậynăm học 2014-2015, tôi tiếp tục nghiên cứu và phát triển thêm đề tài mà mình đã lựachọn: “Một số biện pháp chỉ đạo ứng dụng công nghệ thông tin trong trường mầm non”
2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu:
b Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Nghiên cứu lý luận về ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non
- Điều tra thực trạng việc ứng dụng công nghệ thông tin ở trường mầm non
- Đưa ra một số biện pháp chỉ đạo ứng dụng công nghệ thông tin ở trường mầmnon
3 Đối tượng, thời gian, phương pháp nghiên cứu:
a Đối tượng nghiên cứu:
- Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên trong trường
- Một số biện pháp chỉ đạo ứng dụng công nghệ thông tin trong trường mầm non
Trang 3b Thời gian nghiên cứu: Do tính chất và điều kiện thực hiện của đề tài, tôi chỉ đi
sâu nghiên cứu 1 số biện pháp chỉ đạo việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giáodục mầm non ở trường mầm non nơi tôi đang công tác
Thời gian nghiên cứu từ năm học 2013-2014 đến nay
c Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu lý luận: Đọc và sử dụng các tài liệu, sách báo, tạp chí
giáo dục mầm non, mạng internet có liên quan đến đề tài
- Phương pháp quan sát: Quan sát các hoạt động của cô và trẻ trong trường mầm
non để nhận biết về khả năng ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non
- Phương pháp đàm thoại: Đàm thoại với giáo viên và trẻ để tìm hiểu về công nghệ
thông tin và việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non
- Phương pháp phân tích và tổng kết kinh nghiệm: Nghiên cứu các nội dung và
phương pháp ứng dụng công nghệ thông tin để tìm ra các nội dung và phương pháp ứngdụng CNTT trong giáo dục mầm non đạt hiệu quả nhất cho thực tiễn
Trang 4B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Cơ sở lý luận
Xuất phát từ các văn bản chỉ đạo của Đảng và nhà nước nhất là chỉ thị 58-CT/UWcủa Bộ Chính Trị ngày 07 tháng 10 năm 2000 về việc đẩy mạnh ứng dụng CNTT phục
vụ sự nghiệp Công nghiệp hóa và Hiện đại hóa đã chỉ rõ trọng tâm của ngành giáo dục
là đào tạo nguồn nhân lực về CNTT và đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong công tác giáodục và đào tạo, đây là nhiệm vụ mà Thủ tướng Chính phủ đã giao cho ngành giáo dụcgiai đoạn 2001 – 2005 thông qua quyết định số 81/2001/QĐ-TTg
Hiện nay, nhiều trường mầm non đã trang bị phòng máy, phòng đa năng, nối mạngInternet một số trường còn trang bị thêm thiết bị ghi âm, chụp hình, quay phim…, vàmột số thiết bị khác, tạo cơ sở hạ tầng CNTT cho giáo viên sử dụng vào quá trình dạyhọc của mình Chính vì thế cũng mở ra triển vọng to lớn trong việc đổi mới các phươngpháp và hình thức dạy học
Do sự phát triển của công nghệ thông tin và truyền thông mà mọi người đều cótrong tay nhiều công cụ hỗ trợ cho quá trình dạy học nói chung và phần mềm dạy họcnói riêng Nhờ có sử dụng các phần mềm dạy học này mà trẻ mầm non hứng thú thamgia bài học hơn trong môi trường học tập sinh động và mới mẻ Nhờ có máy tính điện tử
mà việc thiết kế giáo án và giảng dạy trên máy tính trở nên thuận tiện hơn, tiết kiệmđược nhiều thời gian hơn so với cách dạy theo phương pháp truyền thống, chỉ cần “bấmchuột” vài giây sau trên màn hình hiện ra ngay nội dung của bài giảng với những hìnhảnh, âm thanh sống động thu hút được sự chú ý và tạo hứng thú đến với trẻ Thông quagiáo án điện tử, giáo viên cũng có nhiều thời gian đặt các câu hỏi gợi mở tạo điều kiệncho học sinh hoạt động nhiều hơn trong giờ học Những khả năng mới mẻ và ưu việtnày của công nghệ thông tin và truyền thông đã nhanh chóng làm thay đổi cách sống,cách làm việc, cách học tập, cách tư duy và quan trọng hơn cả là cách ra quyết định củacon người
Do đó, mục tiêu cuối cùng của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học lànâng cao một bước cơ bản chất lượng các hoạt động giáo dục cho trẻ, tạo ra một môi
Trang 5trường giáo dục mang tính tương tác cao, trẻ được khuyến khích, tự rèn luyện của bảnthân mình.
2 Cơ sở thực tiễn:
Theo nhận định của một số chuyên gia, thì việc đưa công nghệ thông tin và truyềnthông ứng dụng vào lĩnh vực giáo dục và đào tạo bước đầu đã đạt được những kết quảkhả quan Tuy nhiên, những gì đã đạt được vẫn còn hết sức khiêm tốn Khó khăn, vướngmắc và những thách thức vẫn còn ở phía trước bởi những vấn đề nảy sinh từ thực tiễn.Chẳng hạn: Tuy máy tính điện tử mang lại rất nhiều thuận lợi cho việc dạy học nhưngtrong một mức độ nào đó, thì công cụ hiện đại này cũng không thể hỗ trợ giáo viên hoàntoàn trong các bài giảng của họ, nhất là đặc thù của việc tổ chức hoạt động của giáo viênmầm non là cần có những đồ dùng trực quan để phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý củatrẻ Nó chỉ thực sự hiệu quả đối với một số bài giảng chứ không phải toàn bộ chươngtrình do nhiều nguyên nhân Bên cạnh đó, kiến thức, kỹ năng về công nghệ thông tin ởmột số giáo viên vẫn còn hạn chế, chưa đủ vượt ngưỡng để đam mê và sáng tạo, thậmchí còn né tránh Mặc khác, phương pháp dạy học cũ vẫn còn như một lối mòn khó thayđổi, sự uy quyền, áp đặt vẫn chưa thể xoá được trong một ngày một ngày hai Việc dạyhọc tương tác giữa người - máy, dạy theo nhóm, dạy phương pháp tư duy sáng tạo chotrẻ, cũng như dạy trẻ cách biết, cách làm, cách chung sống và cách tự khẳng định mìnhvẫn còn mới mẻ đối với giáo viên và đòi hỏi giáo viên phải kết hợp hài hòa các phươngpháp dạy học đồng thời phát huy ưu điểm của phương pháp dạy học này làm hạn chếnhững nhược điểm của phương pháp dạy học truyền thống Điều đó làm cho công nghệthông tin, dù đã được đưa vào quá trình dạy học, vẫn chưa thể phát huy tính trọn vẹntích cực và tính hiệu quả của nó
Việc sử dụng công nghệ thông tin để đổi mới phương pháp dạy học chưa đượcnghiên cứu kỹ, dẫn đến việc ứng dụng nó không đúng chỗ, không đúng lúc, nhiều khilạm dụng nó
Việc đánh giá một tiết dạy có ứng dụng công nghệ thông tin còn lúng túng, chưaxác định hướng ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học Chính sách, cơ chế quản
lý còn nhiều bất cập, chưa tạo được sự đồng bộ trong thực hiện Các phương tiện, thiết
Trang 6bị phục vụ cho việc đổi mới phương pháp dạy học bằng phương tiện chiếu projector, …còn thiếu và chưa đồng bộ và chưa hướng dẫn sử dụng nên chưa thực hiện thườngxuyên Việc kết nối và sử dụng Internet chưa được thực hiện thường xuyên và có chiềusâu… Công tác đào tạo, công tác bồi dưỡng, tự bồi dưỡng đội ngũ giáo viên chỉ mớidừng lại ở việc xoá mù tin học nên giáo viên chưa đủ kiến thức, mất nhiều thời gian vàcông sức để sử dụng công nghệ thông tin trong lớp học một cách có hiệu quả.
3 Thực trạng việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non ở trường mầm non
a Thuận lợi :
- Trường được phòng GD & ĐT quan tâm chỉ đạo về việc phát triển CNTT và ứngdụng vào các hoạt động dạy, học và quản lý trong nhà trường Đồng thời, phòng cũng tổchức các buổi tập huấn về CNTT dành cho các đối tượng khác nhau như cán bộ quản lý,
kế toán, giáo viên…mỗi khi có những phần mềm mới hoặc là củng cố lại cách sử dụngnhững phần mềm cũ
- Trường đã đạt chuẩn quốc gia mức độ I và có khá nhiều máy tính phục vụ chohoạt động quản lý và giảng dạy, các máy tính được kết nối internet, được cài đặt cácphần mềm theo yêu cầu
- Đa số cán bộ giáo viên trong trường đều trẻ tuổi, nên có ý thức tự học tập nângcao trình độ tin học cũng như nhanh nhạy trong việc cập nhật các phần mềm, các kiếnthức mới trong ứng dụng công nghệ thông tin
b Khó khăn :
- Các giáo viên trẻ, nhiệt tình, chịu khó nhưng cũng đồng nghĩa với việc thiếu kinhnghiệm, hay nóng vội nên trong việc ứng dụng CNTT có phần chưa cẩn thận dẫn đếnhiệu quả chưa cao
- 30% CBGV gia đình không có máy tính, ở trường thời làm việc ở trường từ 10đến 12 tiếng cho nên việc tự học, tự nghiên cứu về CNTT và các phần mềm, các ứngdụng cho công tác còn hạn chế
- Kinh phí nhà trường còn hạn hẹp, chưa đầu tư được phòng máy tính tập trungcũng như chưa có máy chụp ảnh, quay phim…
Trang 7- Thời gian làm việc của cán bộ, giáo viên mầm non ở trường nhiều nên chưa cónhiều thời gian để nghiên cứu sâu, kỹ về các phần mềm cũng như ứng dụng của nó.
4 Một số biện pháp chỉ đạo việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục mầm non ở trường mầm non
Biện pháp 1: Lập kế hoạch đẩy mạnh ứng dụng CNTT vào giảng dạy
Kế hoạch ứng dụng CNTT trong dạy học của Hiệu trưởng ban hành phải là mộtphương án tổng hợp bao gồm các yếu tố: Mục tiêu, thời gian, không gian, nội dung củacác hoạt động, nguồn nhân lực, vật lực, tài chính, phương án tổ chức bộ máy, sắp xếpcán bộ cho việc triển khai thực hiện
Phải xác định các mục tiêu, các bước đi cụ thể về ứng dụng CNTT vào dạy học chotừng giai đoạn, từng học kỳ, từng năm học
Xây dựng kế hoạch về khai thác và sử dụng kinh phí đầu tư: Không chỉ dừng ở việcđầu tư trang thiết bị, mà cần chú trọng hơn trong kế hoạch kinh phí cho bảo trì, bảodưỡng; mua phần mềm; lắp đặt và khai thác đường truyền Internet, xây dựng cơ sở dữliệu điện tử phục vụ dạy học và quản lý
Xây dựng kế hoạch về con người: Kế hoạch đào tạo bồi dưỡng, nâng cao trình độcho đội ngũ hiện nay, có kế hoạch bồi dưỡng chuyên sâu các kỹ năng soạn thảo văn bảntrên máy tính để thiết kế giáo án, sử dụng phần mềm hỗ trợ dạy học, kỹ năng khai thác
và sử dụng thông tin trên mạng, kỹ năng tổ chức dạy học bằng trình chiếu,
Trong kế hoạch cần chỉ rõ ai chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện, chỉ đạo hoạt động,kiểm tra theo kế hoạch đã đề ra? Hoạt động ứng dụng CNTT vào dạy học có liên quanchặt chẽ với các hoạt động chuyên môn khác nên công việc này cần giao cụ thể cho Phóhiệu trưởng hoặc tổ trưởng chuyên môn, hoặc giáo viên có trình độ, kĩ năng về CNTT
và có kinh nghiệm trong chỉ đạo đổi mới dạy học đối với giáo viên
Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch tạo nguồn nhân lực có chất lượng
Xây dựng kế hoạch cử cán bộ, giáo viên đi học chứng chỉ để nâng cao trình độchuyên môn về Tin học, giáo viên không đi học các lớp cấp chứng chỉ thì chỉ cần có kĩnăng sử dụng, ứng dụng; đồng thời mời các chuyên gia và giáo viên giảng dạy có kinh
Trang 8nghiệm, hướng dẫn trực tiếp, thuyết trình bằng máy chiếu, thảo luận, hỏi đáp, thực hànhtại trường
Trong năm học 2014-2015, phòng giáo dục đã tổ chức nhiều đợt chuyên đề, tậphuấn các phần mềm khác nhau Cụ thể, phòng phối hợp với công ty cổ phần đầu tư côngnghệ phần mềm STC tổ chức tập huấn và chuyển giao phần mềm giáo án điện tử chogiáo viên, tập huấn phần mềm SMAS về quản trị trường học, tập huấn về tạo và quản lýwebside các nhà trường, tập huấn sử dụng phần mềm Kiểm định chất lượng trường mầmnon…Bên cạnh đó là việc củng cố và tiếp tục sử dụng các phần mềm đã triển khai từnăm học trước như phần mềm Phổ cập giáo dục, phần mềm Buca, Bigtime…
Thầy giáo Trịnh Hồng Mạnh triển khai buổi tập huấn
Đồng thời tại trường tôi cũng mở các đợt chuyên đề để củng cố, bổ sung nhữngkiến thức còn thiếu sót của cán bộ giáo viên, cùng hỗ trợ cho nhau, người giỏi giúpngười còn yếu, phân công kèm cặp, giúp đỡ nhau trong việc sử dụng máy tính cũng nhưcập nhật các phần mềm…Từ khi về trường tôi đã tiến hành kiểm tra khảo sát khả năng
sử dụng và ứng dụng công nghệ thông tin của giáo viên, ngay sau đó tôi đã tổ chức một
buổi chuyên đề “Hướng dẫn kỹ năng soạn thảo văn bản và Sử dụng phần mềm giáo dục
Trang 9” dành cho toàn thể cán bộ giáo viên trong trường Ngoài ra, những lúc có thời gian rảnhrổi tôi đến tận từng lớp, từng máy của giáo viên để hướng dẫn, chỉnh sửa trực tiếp đểcác đồng chí nắm bắt tốt hơn và kịp thời hơn Năm học 2014-2015, tiếp tục các chuyên
đề của phòng giáo dục tổ chức, bộ phận chuyên môn dưới dự chủ trì của hiệu trưởng đã
tổ chức hai chuyên đề liên quan đến ứng dụng tin học là “Hướng dẫn sử dụng phần mềm giáo án điện tử” và chuyên đề “Tham gia vào trang Webside của trường có hiệu quả” cho toàn thể cán bộ giáo viên và nhân viên trong trường.
Cử cán bộ giáo viên tham gia chuyên đề tại Phòng GD
Hằng năm, luân phiên tổ chức bồi dưỡng kiến thức và kỹ năng sử dụng CNTT chogiáo viên cốt cán để sử dụng được máy vi tính, phần mềm ứng dụng vào giảng dạy,công tác
Từ những giáo viên mạng lưới này sẽ tự bồi dưỡng cho những giáo viên khác trongtrường về những kiến thức cơ bản của tin học để có khả năng sử dụng tốt máy vi tínhtrong công tác “Học thầy không tày học bạn”
Qua kinh nghiệm cho thấy một cách học tập nhanh nhất của Tin học đó là học tậpkinh nghiệm, qua “truyền tay” và chỉ bảo trực tiếp qua máy tính ngay từ tổ, nhómchuyên môn
Trang 10Bồi dưỡng kiến thức về tin học cho cán bộ lãnh đạo, giáo viên và nhân viên có đủtrình độ để sử dụng, khai thác tốt các thiết bị CNTT trong quản lý nhà trường Tin họchóa trong công tác quản lý nhân sự, sổ điểm, trao đổi thông tin trong trường qua email,
…
Thực hiện việc bồi dưỡng ngắn ngày, trực tiếp cho giáo viên có những kiến thức và
kỹ năng cần thiết để ứng dụng các thiết bị và phần mềm nhằm đổi mới nội dung giảngdạy, đổi mới phương pháp, đổi mới đánh giá, vận dụng phương tiện CNTT vào tự học,bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ
Nhà trường tổ chức những cuộc phát động phong trào thi đua học tập, bồi dưỡng,ứng dụng CNTT trong hoạt động của toàn trường đặc biệt trong các kỳ hội giảng, kỷniệm ngày 20/11, 8/3, để phát động phong trào sử dụng, ứng dụng, học tập lẫn nhau
về kiến thức CNTT
Thành lập ban CNTT trong nhà trường do Hiệu trưởng hoặc ủy quyền cho Phó hiệutrưởng làm trưởng ban để theo dõi, giúp đỡ các cán bộ, giáo viên, tích hợp và triển khaicác hoạt động về ứng dụng CNTT trong nhà trường, coi tiêu chí ứng dụng CNTT là mộttiêu chí thi đua trong nhà trường
Kết nối mạng Internet đưa máy tính, mạng máy tính, máy chiếu về các tổ, nhómchuyên môn để các cán bộ, giáo viên tranh thủ, truy cập lấy thông tin phục vụ công việccủa mình cho 2 tổ chuyên môn
Kết quả về trình độ và kỹ năng của CBGV: 80% CBGV có chứng chỉ và đang thamgia học lớp Tin học văn phòng; 100% CBGV và nhân viên của trường đều mạnh dạnsoạn bài trên máy vi tính, tìm kiếm thông tin qua mạng internet, sử dụng các phần mềmliên quan để ứng dụng vào lĩnh vực công tác của mình như phần mềm Kidsmart,Happykids,…Ngoài ra còn có một số giáo viên nhanh nhạy download và sử dụng cácphần mềm của những đơn vị khác như phần mềm giáo dục kỹ năng sống, phần mềm kểchuyện…
Biện pháp 3: Đầu tư mua sắm máy tính và các trang thiết bị cần thiết phục vụ nhu cầu ứng dụng CNTT trong trường học: