Trải nghiêm sáng tạo Toán lớp 10 tìm hiểu ứng dụng của parabol và elip vào trong thực tế

- Hiểu được tác dụng của gương cầu lõm với y học, đời sống, … - Nắm được tác dụng của chảo ăngten - Hiểu biết về quy trình hoạt động của các nhà máy nhiệt điện dùng năng lượngmặt trời..

Trải nghiệm sang tạo Tìm hiểu ứng dụng của Parabol và elip vào trong thực tế

1 Giai đoạn 1: Chuẩn bị

- Hình thành dự án học tập, với các mục tiêu và đối tượng như sau :

1.1 Kiến thức

Học sinh:

- Nắm chắc dạng của hàm số bậc hai, đồ thị của hàm số bậc hai

- Nắm vững công thức trục đối xứng, tọa độ đỉnh của parabol

- Nắm được các công trình, kiến trúc có dạng parabol

- Hiểu được tác dụng của gương cầu lõm với y học, đời sống, …

- Nắm được tác dụng của chảo ăngten

- Hiểu biết về quy trình hoạt động của các nhà máy nhiệt điện dùng năng lượngmặt trời

- Nắm vững phương trình chính tắc của Elip

- Nắm vững phương trình chính tắc của Elip

- Nắm vững các công thức xác định các yếu tố của Elip: tiêu điểm, tiêu

cự, độ dài hai trục, các đỉnh của elip

- Tìm hiểu về quỹ đạo của các hành tinh trong hệ mặt trời

- Tìm hiểu được các công trình, kiến trúc có dạng elip

Tìm hiểu về nguyên tắc hoạt động của máy tán sỏi trong y học

1.2 Kỹ năng

Học sinh:

- Lập bảng biến thiên và vẽ được đồ thị của hàm số bậc hai

- Xác định được parabol khi biết một số yếu tố cho trước

- Từ parabol cho trước xác định được các yếu tố xác định nên parabol đó

- Nhận biết được các vật thể, các công trình có dạng parabol trong thực tế

- Biết vận dụng kiến thức về parabol giải quyết một số bài tập thực tế

- Biết vận dụng kiến thức vật lí để giải quyết một số bài tập liên quan đến dạngparabol

- Biết cách làm bếp năng lượng mặt trời

- Tuyên truyền về việc bảo vệ tài nguyên và môi trường, học sinh giới thiệu vềhai nhà máy nhiệt điện dùng năng lượng mặt trời đang được xây dựng ở Việt Nam

- Xác định được các yếu tố của elip khi biết phương trình chính tắc của

elip

- Lập được phương trình chính tắc của elip khi biết một số yếu tố cho trước

- Nhận biết được các vật thể, công trình có hình dạng elip

- Thu thập thông tin và xử lí thông tin.

- Tìm kiếm thông tin trong thực tế và thông tin trên mạng Internet

- Làm việc theo nhóm

- Viết và trình bày báo cáo trước đám đông

- Ứng dụng công nghệ thông tin trong học tập: Sử dụng phần mềm MicrosoftOffice và Power point

1.3 Thái độ

- Học sinh chủ động, tích cực xây dựng bài, chiếm lĩnh tri thức dưới sự dẫn dắtcủa giáo viên

- Liên hệ được nhiều ứng dụng trong thực tế có liên quan đến parabol

- Có tinh thần hợp tác, năng động, sáng tạo trong tư duy cũng như tính toán

- Học sinh yêu thích khoa học, tìm hiểu và khám phá mối liên hệ giữa Toán học

và cuộc sống, Toán học với các môn học khác, từ đó yêu thích môn Toán hơn

- Đoàn kết, hợp tác và tương trợ nhau trong quá trình học tập, hoạt động nhóm

và làm việc

- Có ý thức bảo vệ môi trường, bồi dưỡng tình yêu quê hương, đất nước

- Độc lập, tự giác chịu trách nhiệm trước nhóm

- Hứng thú trong quá trình làm đề tài

1.4 Tư duy

- Rèn tư duy logic, có đầu óc tưởng tượng và kiến thức xã hội để liên hệ đượccác vật thể trong thực tế có hình parabol,elip

- Rèn luyện tính nghiêm túc, khoa học, cần cù và chịu khó

- Say mê với các ứng dụng của Toán học với các ngành khoa học khác và trongthực tiễn cuộc sống

- Góp phần hình thành cho học sinh các tư duy toán học trong một số lĩnh vựcnhư: sinh hoạt, sản xuất, xây dựng, … để giải quyết các tình huống thực tế

1.5 Định hướng phát triển năng lực

- Năng lực tự học, tự nghiên cứu

- Năng lực giải quyết vấn đề

- Năng lực hợp tác

- Năng lực tư duy sáng tạo

- Năng lực tự quản

- Năng lực giao tiếp

- Năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông

- Năng lực thuyết trình, báo cáo

- Năng lực phỏng vấn, làm phóng sự

- Năng lực tính toán

- Một số năng lực khác như kĩ năng định hướng nghề nghiệp, đạo đức nghềnghiệp, ứng xử trong cuộc sống, tình yêu thương con người, quê hương, đất nước, …

- Năng lực sử dụng kiến thức liên môn:

Để giải quyết các vấn đề đặt ra trong dự án học tập, học sinh cần học tập và vậndụng các kiến thức liên môn:

Môn học Bài liên quan đến

Vật lí 12 Bài 41

“Cấu tạo vũ trụ’’

- Nắm được cấu tạo của hệ mặt trời

- Các đặc điểm chính của hệ mặt trời

- Nắm được tiềm năng phát triển công nghiệpđiện lực, đặc biệt biết khai thác tài nguyênsẵn có là năng lượng mặt trời để giảm thiểu ônhiễm môi trường, tiết kiệm chi phí…

Công dân 10 Bài 15: “Công dân

với một số vấn đề cấp

- Nắm được một số vấn đề cấp thiết của nhânloại hiện nay như ô nhiễm môi trường, … để

thiết của nhân loại” từ đó học sinh ý thức được trách nhiệm của

bản thân trong việc bảo vệ môi trường

Công dân 11

Bài 12: “Chính sáchtài nguyên và bảo vệmôi trường”

- Biết được phương hướng cơ bản của chínhsách như: Coi trọng công tác nghiên cứu khoahọc và công nghệ, mở rộng hợp tác quốc tế,khu vực trong lĩnh vực bảo vệ môi trường;khai thác và sử dụng hợp lí tài nguyên thiênnhiên để giảm thiểu ô nhiễm môi trường.Ngữ văn 8

Bài 11: “Tìm hiểuchung về văn bảnthuyết minh”

- Học sinh biết phân tích, tổng hợp

- Vận dụng lí thuyết vào một vấn đề thuyếtminh cụ thể

Ngữ văn 10

Tiết 63: “Phươngpháp thuyết minh,luyện tập viết đoạnvăn thuyết minh”

Vận dụng để thuyết minh bài tập nhóm

Ngữ văn 10 Tiết 53: “Lập kế

hoạch cá nhân” Tổ chức sắp xếp công việc khoa học, hợp lí.Ngữ văn 11

Tiết 61 + 62 : “Phỏngvấn và trả lời phỏng

vấn”

Vận dụng lí thuyết phỏng vấn vào phỏng vấnmột vấn đề cụ thể

Qua bài học, học sinh được rèn luyện, vận dụng những kiến thức liên môn đểgiải quyết các vấn đề thực tiễn

1.6 Đối tượng dạy học

- Học sinh trường THPT Ninh Bình - Bạc Liêu

- Thực hiện thử nghiệm tại lớp 10A với 38 học sinh

- Từ thành công của việc áp dụng đối với lớp 10A, nhóm Toán triển khai trong

- Tài liệu liên quan đến kiến thức bài học

- Tài liệu sưu tầm trên Internet

Ứng dụng công nghệ thông tin

- Sử dụng phần mềm Microsoft Word

- Sử dụng phần mềm Power point

- Sử dụng phần mềm vẽ hình GSP

1.8 Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học

Bài học được thực hiện trong 2 thời lượng 2 tiết (tiết tự chọn) sau khi dạy xongbài “Hàm số bậc hai” và “Phương trình đường elip”

Sau khi học xong bài “Phương trình đường elip” giáo viên chia lớp thành 5nhóm Mỗi nhóm cử nhóm trưởng (là tổ trưởng của tổ) và thư kí để ghi chép cụ thểcông việc, tiến trình, quá trình trải nghiệm và kết quả công việc của nhóm đó

Giáo viên phân công nhiệm vụ cho các nhóm (bằng phiếu học tập), hướng dẫnlên kế hoạch hoạt động, hướng dẫn cách nghiên cứu, cách lập thang điểm đánh giá,cách trình bày trên Word và Powerpoit

* Nội dung nhiệm vụ các nhóm:

2 Tìm hiểu về các cây cầu nổi tiếng trên thế giới cũng như trong

nước có hình dạng parabol bề lõm quay xuống Nhóm 1

3 Tìm hiểu hình dáng của dòng nước khi phun từ các đài phun

Các câu hỏi định hướng cho hoạt động của các nhóm:

Bộ câu hỏi hoạt động nhóm 1:

1 Tìm hình ảnh một số cây cầu dạng hình parabol có bề lõm quay xuống?

2 Tình huống :Áp lực lên cây cầu

Hai ôtô tải cùng có khối lượng 10 tấn, và cùng đi với vận tốc 54 km/h lên 2 câycầu: cầu phẳng, cầu cong hình parabol có bề lõm quay xuống với bán kính cong là50m Tính áp lực lên cầu của hai ôtô đó ? Từ đó nhận xét ta nên xây dựng cầu theokiểu nào để áp lực lên cầu là nhỏ nhất ?

Bộ câu hỏi hoạt động nhóm 2:

1 Quan sát các đài phun nước, hãy cho biết nước khi phun ra có hình dáng làhình gì.Lấy một số hình ảnh minh họa ?

2 Giải thích tại sao nước khi phun ra ở các đài phun nước lại có hình dáng nhưvậy ?

Bộ câu hỏi hoạt động nhóm 3:

1 Nêu một số ứng dụng của gương cầu lõm ?

2 Nêu hiểu biết về chảo dùng năng lượng mặt trời ?

3 Em hãy tìm hiểu một số nhà máy nhiệt điện dùng năng lượng mặt trời Hãychỉ ra nguyên lí hoạt động của các nhà máy đó ?

Bộ câu hỏi hoạt động nhóm 4:

1 Chỉ ra các loại ăngten trên thị trường, hiện nay ở nông thôn người dân thườngdùng loại ăngten nào để thu sóng vệ tinh?

2 Tại sao truyền hình K+, truyền hình An Viên, truyền hình kĩ thuật số SCTV,

… lại dùng ăngten chảo parabol để thu sóng ?

Bộ câu hỏi hoạt động nhóm 5:

1 Quỹ đạo chuyển động của các hành trinh trong hệ mặt trời là hình gì? Trìnhbày về lịch sử của khám phá đó?

2 Vị trí của mặt trời có gì đặc biệt so với quỹ đạo của các hành tinh?

3 Hãy tìm hiểu về các công trình kiến trúc có hình dạng elip ?

- Thông báo tài liệu tham khảo cho học sinh: SGK đại số 10, bài tập đại số 10,sgk hình học 10, bài tập hình học 10, tài liệu cùng một số trang web như

http://tusach.thuvienkhoahoc.com/wiki/

http://www.youtube.com/watch/

http://vtv7.khamphakhoahoc/

2 Giai đoạn 2: Xây dựng kế hoạch thực hiện dự án học tập

- Xây dựng kế hoạch thực hiện các nhóm học tập tiến hành lập kế hoạch sơ

bộ xác định những công việc cần triển khai theo các bước sau:

Bước 1: Lập kế hoạch

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ Cả nhóm thu thập thông tin+ Các thành viên trong nhóm thảo luận và tham vấn giáo viên hướng dẫnBước 3: Tổng hợp kết quả

+ Cả nhóm thống nhất ý kiến+ Hoàn thành bài tập nhómBước 4: Báo cáo kết quả thực hiện của nhóm

- Nghiên cứu lý thuyết: Tổng hợp lại kiến thức về parabol, elip đã học kết hợp với tư liệu tìm hiểu, quy trình giải các bài tập về hai đường parabol, elip

- Về thực hành: Tổng hợp một số phương pháp giải quyết các bài toán thực tiễn có sử dụng đến kiến thức về đường parabol, elip.

- Phân công việc cho từng thành viên trong nhóm: sưu tầm hình ảnh liên quan đến các đường parabol, elip, tổng hợp lí thuyết đã học, sau đó áp dụng để giải quyết các bài toán thực tế Viết sản phẩm nghiên cứu của nhóm Thiết kế nội dung báo cáo sản phẩmnghiên cứu của nhóm

- Giáo viên nghiên cứu tính khả thi của kế hoạch thực hiện: Sau khi mỗi nhóm nộp bản

kế hoạch chi tiết, giáo viên xem xét kế hoạch và góp ý cho kế hoạch Đồng thời gợi ý các nhóm trưởng phương thức điều hành nhóm và phân công nhiệm vụ đến từng thành viên trong nhóm, cách thức trao đổi với giáo viên

- Chỉnh sửa kế hoạch: dựa vào sự góp ý của giáo viên, các nhóm xem xét điều chỉnh lại kế hoạch cũng như phương pháp thực hiện dự án của nhóm

3 Giai đoạn 3: Thực hiện dự án

- Các nhóm nghiên cứu lí thuyết, hệ thống lại kiến thức đã học, phân tích các vấn đề thực tiễn dựa trên kiến thức đã học, tiến hành thu thập hình ảnh, nghiên cứu tài liệu liên quan để giải quyết bài tập của nhóm

- Trao đổi, thảo luận trong nhóm để các thành viên cùng nắm được nội dung mà nhóm đang nghiên cứu

- Tìm hiểu thực tế: Các nhóm tổ chức đi thực tế, quan sát xung quanh, chụp và lấy tư liệu để viết sản phẩm nghiên cứu chung của nhóm Học sinh có thể đề xuất thêm các bài toán có thể dùng kiến thức về parabol, elip giải quyết thu thập được

- Giáo viên thường xuyên giám sát, kiểm tra đôn đốc các nhóm hoạt động, kịp thời đưa

ra những chỉ dẫn và các định hướng hoạt động

4 Giai đoạn 4: Tổng hợp và đánh giá dự án học tập của nhóm

- Tổ chức báo cáo kết quả làm việc nhóm tại lớp

Sau khi học sinh hoàn thành công việc được giao, giáo viên tổ chức buổi họcchuyên đề để các nhóm trình bày sản phẩm, đồng thời giao nhiệm vụ trực tiếp để cácnhóm làm việc tại lớp

Sau đây là tiến trình tiết dạy, kèm theo phần trả lời mà các nhóm học sinh đãlàm đối với các câu hỏi trực tiếp tại lớp

Acsimet (284 - 212 trước Công nguyên) - là nhà giáo, nhà bác học vĩ đại của

Hy Lạp cổ đại, ông sinh tại thành phố Syracuse, một thành bang của Hy Lạp cổ đại

Cha của Acsimet là một nhà thiên văn và toán học nổi tiếng Phidias, đã đích thângiáo dục và hướng dẫn ông đi sâu vào hai bộ môn này.Năm 7 tuổi ông học khoa học tựnhiên, triết học, văn học.Mười một tuổi ông đi du học Ai Cập, là học sinh của nhà toánhọc nổi tiếng Ơclit; rồi Tây Ban Nha và định cư vĩnh viễn tại thành phố Cyracuse, xứSicile.Ðược hoàng gia tài trợ về tài chính, ông cống hiến hoàn toàn cho nghiên cứukhoa học.

Acsimet có nhiều đóng góp to lớn trong lĩnh vực Vật lý, Toán học và Thiên vănhọc

- Về Vật lý, ông là người đã sáng chế ra chiếc máy bơm dùng để tưới tiêu nướccho đồng ruộng Ai Cập, là người đầu tiên sử dụng hệ thống các đòn bẩy và ròng rọc đểnâng các vật lên cao, là người đã tìm ra định luật về sức đẩy của nước

- Về Thiên văn học, ông đã nghiên cứu sự chuyển động của Mặt Trăng và các vì

sao

- Về Toán học, Acsimet đã giải bài toán về tính độ dài của đường cong, đường

xoắn ốc, đặc biệt ông đã tính ra số Pi bằng cách đo hình có nhiều góc nội tiếp và ngoạitiếp

Acsimet suốt cuộc đời say sưa học tập, nghiên cứu Tương truyền rằng ông đãtìm rađịnh luật về sức đẩy của nước khi đang tắm Ông đã sung sướng nhảy ra khỏibồn tắm, chạy thẳng về phòng làm việc mà quên cả mặc quần áo, miệng kêu lớn:

"Ơrêca! Ơrêca (Tìm thấy rồi!Tìm thấy rồi!) Trong cuộc chiến tranh của Hy Lạp chốngquân xâm lược Rôma, Acsimet đã sáng chế ra nhiều loại vũ khí mới như máy bắn đá,những cái móc thuyền, đặc biệt trong đó có một thứ vũ khí quang học để đốt thuyềngiặc Thành Xicacudo đã được bảo vệ đến 3 năm mới bị thất thủ Khi bọn xâm lược hạđược thành, chúng thấy ông vẫn đang say sưa ngồi nghiên cứu những hình vẽ trên đất.Ông đã thét lên: "Không được xóa các hình vẽ của ta", trước khi bị ngọn giáocủa kẻ thù đâm vào ngực Acsimet đã anh dũng hi sinh như một chiến sĩ kiên cường

GV: Nhận xét cho điểm học sinh, sau đó trình chiếu một số hình ảnh về các phát minh vĩ đại của Acsimet

Nhà bác học Ac-si-met: “Hãy cho tôi một điểm tựa,tôi

sẽ nâng bổng trái đất lên”. C¸nh tay s¾t nhÊc bæng thuyÒn giÆc b»ng hÖ thèngrßng räc.

Máy ném đá sử dụng nguyên lí đòn bẩy Dựng gương đốt chỏy thuyền giặc.

GV: Nhà bỏc học Hy Lạp Archimet đó dựng loại gương gỡ để thiờu chỏy kẻđịch Tại sao ?

HS : Trả lời

Đỏp ỏn kỡ vọng: Nhà bỏc học Ác-si-một đó tạo gương cầu lừm bằng nhiềugương phẳng xếp để đốt chiến thuyền giặc vỡ gương cầu lừm cú thể biến đổi chựm tiatới song song (chựm tia mặt trời) thành chựm tia phản xạ hội tụ tại một điểm trướcgương ễng đó dựng đặc điểm này để phản chiếu ỏnh sỏng mặt trời chiếu đến gương(chựm sỏng song song), được gương biến đổi thành chựm tia phản xạ hội tụ ở trướcgương (thuyền chiến của giặc) => cỏc chựm tia đú mang nhiệt lượng sẽ làm núng lờn

Johannes Kepler sinh ra trong một gia đỡnh đụng anh em, ễng là con cả trong

số 7 người con của mẹ ụng ễng được lịch sử ghi nhận như là một đứa trẻ sinh thiếuthỏng nờn cũi cọc, nhưng bự lại ụng cú một trớ thụng minh hơn người, nổi bật với khảnăng toỏn học của mỡnh

Năm 1589, sau khi học qua trường văn phạm, trường tiếng Latinh, và trườngdũng ở Maulbronn theo hệ thống giỏo dục Lutheran, Kepler bắt đầu theo học tại Đạihọc Tỹbingen, Đức

Năm 1596 ụng xuất bản một cuốn sỏch Mysterium Cosmographicum (Bớ ẩn của

vũ trụ) đưa ra nhiều quan điểm bảo vệ lý thuyết của Cụ-pec-nic Những năm sau đúụng cho ra đời thờm 4 cuốn sỏch liờn quan đến thiờn văn học, tuy nhiờn ụng nhận thấyrằng những cụng trỡnh của mỡnh vẫn cũn thiếu nhiều số liệu chớnh xỏc vỡ vậy Kepler đóđến thủ đụ Praha của Áo để gặp Tycho Brahe một nhà thiờn văn học hoàng gia cúnhững quan sỏt và dự đoỏn thiờn văn vụ cựng chớnh xỏc mặc dự thời đú kớnh thiờn vănchưa ra đời Sau khi liờn hệ và được làm trợ lý cho Tycho Brahe, năm 1600 ụng đó

chuyển cả gia đình tới Praha.

Năm 1601, Tycho Brahe qua đời, Kepler trở thành nhà thiên văn của vua

Rudolf II, Áo

Năm 1608, kính thiên văn do Galieo cải tiến đã được sử dụng rộng rãi, Kepler

đã có dịp tiếp cận và quan sát các vì sao mà mắt thường không thể nhìn thấy được, sau

đó ông đã cải tiến loại kính thiên văn do Galileo chế tạo, sau này được gọi là kínhthiên văn Kepler

Năm 1609 ông xuất bản cuốn sách Astronomia nova (Một Thiên văn học mới)

chứa đựng hai Định luật Kepler nổi tiếng về chuyển động của các thiên thể Năm 1610

Galileo sử dụng kính thiên văn do Kepler chế tạo đã khám phá ra 4 hành tinh quayquanh Sao Mộc

Từ năm 1615-1621 ông cho ra đời các cuốn sách với tựa đề Epitomeastronomiae Copernicanae (Thiên văn học Cô-pec-nic giản lược) ngoài ra ông cũngcông bố các lịch chiêm tinh, rất phổ biến thời bấy giờ

Cũng trong khoảng thời gian trên vào năm 1619 Ông công bố tác phẩmHarmonices Mundi (Vũ trụ Hài hòa) một phần trong tác phẩm Harmonices Mundi

chứa đựng Định luật Kepler thứ ba tuy nhiên ông chỉ đưa ra ý tưởng mà chưa kết luận, nên Định luật Kepler thứ ba không được công nhận.

Các Định luật Kepler

Đinh luật Kepler I: Mọi hành tinh đều chuyển động theo các quĩ đạo elip mà Mặt

Trời là một tiêu điểm

Định luật Kepler II: Đoạn thẳng nối Mặt Trời và một hành tinh bất kì quyét những

diện tích bằng nhau, trong những khoảng thời gian bằng nhau

Định luật Kepler III: Tỉ số lập phương bán trục lớn và bình phương chu kỳ quay là

giống nhau cho mọi hành tinh quay quanh Mặt Trời

Thiên văn học Kepler

Các tác phẩm thiên văn học của Kepler ra đời gần như không được đón nhận, các nhàvật lý đương thời như Galileo hoàn toàn phớt lờ tác phẩm của Kepler Nhiều nhà thiênvăn học, bao gồm cả thầy dạy Kepler, Michael Maestlin đều phản đối vấn đề đưa lýthuyết vật lý vào thiên văn học của Kepler (thiên văn học của ông thiên về toán học)

Sau khi ông mất nhiều nhà thiên văn học đã kiểm tra tính xác thực của các Định luật

Kepler và chấp nhận quĩ đạo chuyển động của các hành tinh là elip Cuốn Thiên văn

học Copernicus giản lược của Kepler lưu hành rộng rãi trong giới thiên văn học khắpchâu Âu đương thời và được sử dụng làm sách giáo khoa thiên văn học phổ biến nhấttrong những năm 1630 - 1650 Tuy nhiên vẫn chưa có được sự công nhận về chuyển

động vật lý của các hành tinh tuân theo Định luật Kepler cho đến khi cuốn Những

nguyên lý toán học của triết học tự nhiên (1687) của Isaac Newton ra đời dựa

trên Định luật Kepler.

GV nhận xét cho điểm hs, sau đó dẫn dắt vào bài mới

c) Các nhóm báo cáo sản phẩm.

Nhóm 1: Báo cáo sản phẩm bằng phần mềm trình chiếu Powerpoint

Trưởng nhóm lên báo cáo sản phẩm của nhóm mình đã chuẩn bị

(Nội dung cụ thể ở phần phụ lục 2)

- Sau khi nhóm 1 báo cáo xong sản phẩm của nhóm mình , các nhóm khác nhậnxét, đặt câu hỏi cho nhóm 1 Câu hỏi cho nhóm 1nhận được: “Tại sao ta thường xâydựng cầu cong dạng hình parabol có bề lõm quay xuống mà không xây dựng cầu congdạng hình parabol có bề lõm quay lên”

- Học sinh nhóm 1 thảo luận, trả lời câu hỏi của bạn:

- Áp lực lên cầu lớn hơn trọng lượng của xe

GV chuẩn hóa kiến thức và nhấn mạnh thêm kiến thức của nhóm 1 đã trình bày

Nhóm 2: Báo cáo sản phẩm bằng phần mềm trình chiếu Powerpoint

Đại diện nhóm lên báo cáo sản phẩm của nhóm mình(Nội dung cụ thể ở phần

phụ lục 2)

Sau khi nhóm 2 trình bày xong sản phẩm của mình, các nhóm nhận xét Sau đó

GV nhận xét, bổ sung và cho hs xem đoạn video của một đài phun nước cụ thể để họcsinh nhìn thực tế hơn

GV nhấn mạnh thêm: Vòi tắm hoa sen, bình tưới cây … được thiết kế phun ratheo dạng Parabol nhằm để chùm tia này vừa đủ bao phủ lên đối tượng cần đượctắm/tưới; nếu quá rộng thì sinh ra lãng phí nước; nếu hẹp thì không đủ bao phủ đốitượng.

Nhóm 3: Báo cáo sản phẩm bằng phần mềm trình chiếu Powerpoint

Đại diện nhóm lên báo cáo sản phẩm của nhóm mình(Nội dung cụ thể ở phần

Học sinh nhóm 3 thảo luận trả lời câu hỏi

HS: Ánh sáng mặt trời được coi là chùm sáng song song, khi chiếu vào gương cầu lõm sẽ bị phản xạ, theo tính chất của gương cầu lõm thì chùm tia phản xạ sẽ hội

tụ tại một điểm trước gương, như vậy sức nóng của ánh sáng mặt trời nhờ gương cầu lõm đã được tập trung tại một điểm hội tụ Nếu treo một vật tại điểm hội tụ đó thì sẽ nhận sức nóng của ánh sáng và nóng lên.

GV nhận xét câu trả lời của hs, sau đó cho hs xem video thí nghiệm nhữngứng dụng mà nhóm vừa trình bày (Đĩa CD kèm theo)

Nhóm 4: Báo cáo sản phẩm bằng phần mềm trình chiếu Powerpoint

Đại diện nhóm lên báo cáo sản phẩm của nhóm mình(Nội dung cụ thể ở phần

phụ lục 2)

Khi nhóm 4 báo cáo sản phẩm của nhóm mình xong, các nhóm nhận xét Giáoviên nhận xét bổ sung, sau đó chiếu cho cả lớp xem thí nghiệm về tác dụng tiếp theocủa những vật dạng hình parabol: Nghe cuộc nói chuyện từ xa, chảo ăngten

Nhóm 5: Báo cáo sản phẩm bằng phần mềm trình chiếu Powerpoint

Trưởng nhóm lên báo cáo sản phẩm của nhóm mình đã chuẩn bị

d) Giáo viên củng cố kiến thức thông qua hoạt động học

GV giao nhiệm vụ cho các nhóm (phân nhóm như trên), các nhóm thảo luận vàtrình bày bài của nhóm tại lớp

Mai Phương Thảo Đinh Thị Hải Yến Hoàng Đức Tài Đỗ Thanh Tùng

Nội dung báo cáo của nhóm 1:

- Một số cây cầu dạng hình parabol có bề lõm quay xuống:

Cầu Kintai - Nhật Bản Cầu Konitsa - Hi Lạp

Cầu nghiêng Gateshead Millennium - Anh Cầu hình Parabol - Đức

Cầu đi bộ Campo Volantin, Bilbao, Cầu Alameda và ga tàu điện ngầm,

Tây Ban Nha Valencia, Tây Ban Nha

Cầu “Vỏ sò” ở Đà Nẵng Cầu Tràng Tiền – Huế

- Tình huống: Áp lực lên cây cầu

Hai ôtô tải cùng có khối lượng 10 tấn, và cùng đi với vận tốc 54 km/h lên 2 câycầu: cầu phẳng, cầu cong dạng hình parabol có bề lõm quay xuống với bán kính cong

là 50m Tính áp lực lên cầu của hai ôtô đó ? Từ đó nhận xét ta nên xây dựng cầu theokiểu nào để áp lực lên cầu là nhỏ nhất ?



- Theo định luật II Niutơn có: N + P = m a. ht

Chọn chiều (+) hướng vào tâm cầu  P – N = m.aht

- Áp lực lên cầu nhỏ hơn trọng lượng của xe

Vậy áp lực của xe lên cầu cong dạng hình parabol có bề lõm quay xuống nhỏ hơn sovới áp lực của xe lên cầu phẳng Do đó ta thường xây dựng cầu cong dạng hìnhparabol có bề lõm quay xuống để áp lực lên cầu nhỏ nhất.

Nhóm 2: Nhóm Descartes

Là bản thuyết trình sử dụng Powerpoit, với hoạt động tìm hiểu về hình dáng của

dòng nước khi phun ra từ các đài phun nước

Thành viên trong nhóm:

Nhóm trưởng:Dương Duy Khánh

Thư kí: Lưu Thị Thanh, Mai Văn Tiến

Các thành viên khác:

Trần Đức Hải Lê Việt Hoàng

Trịnh Thị Phương Duyên Vũ Hải Nguyên

Nội dung báo cáo của nhóm 2:

- Nước phun ra từ đài phun nước có hình dáng là đường parabol có bề lõm quayxuống

- Một số hình ảnh minh họa:

Đài phun nước Montjuïc (Tây Ban Nha) Đài phun nước "núi lửa" (Ả Rập)

Đài phun nước Stravinsky (Pháp) “Cầu vồng ánh trăng” trên cầu Banpo, Seoul(Hàn Quốc)

Đài phun nước Samson Fountain Đài phun nước hữu nghị, Moscow (Nga)

ở Peterhof Palace, Saint Petersburg (Nga)

Đài phun nước Dancing (Ấn Độ) Đài phun nước Bellagio, Las Vegas (Mỹ)

- Nước khi phun ra có hình dáng là đường parabol có bề lõm quay xuống vì vòinước phun nó cũng tương tự như chuyển động của vật bị ném xiên Ban đầu các phân

tử nước được phun lên cũng có vận tốc ban đầu, và vận tốc đó có phương nhất định.Từng phân tử nước chuyển động theo quỹ đạo parabol tạo thành dòng như ta quan sát.Quỹ đạo của dòng nước như một đồ thị biểu diễn hình ảnh của vật bị ném xiên

Nhóm 3: Nhóm Euclid

Là bản thuyết trình sử dụng Powerpoit, với hoạt động tìm hiểu về ứng dụng của

gương cầu lõm Thành viên trong nhóm:

Nhóm trưởng: Hoàng Hữu Linh

Thư kí: Phạm Thị Thùy Linh, Đinh Thu Hà.

Các thành viên khác:

Lương Phú Bình Lê Hoài Yến Nhi Nguyễn Ngọc Khánh Nguyễn Việt Hoàn Mai Việt Vương

Nội dung báo cáo của nhóm 3:

- Ứng dụng của gương cầu lõm:

Trong y tế, làm gương trang điểm cho các diễn viên, làm các pha đèn(đèn pin,đèn ô tô), chế tạo kính thiên văn, ; một cách sử dụng năng lượng Mặt Trời đó là: Sửdụng gương cầu lõm có kích thước lớn tập trung ánh sáng Mặt Trời vào một điểm (để

đun nước, nấu chảy kim loại, … ),sử dụng năng lượng ánh sáng mặt trời vào việc chạyôtô, đun bếp, làm pin nhờ vào gương cầu lõm

MÁY BAY HOẠT ĐỘNG NHỜ SỬ DỤNG PIN MẶT TRỜI

TÀU HOẠT ÐỘNG NHỜ SỬ DỤNG PIN MẶT TRỜI

- Nguyên lí hoạt động của chảo năng lượng mặt trời hình Parabol

Bếp parabol được thiết kế mô hình chiếc chảo, hội tụ ánh sáng mặt trời tại mộtđiểm rồi toả ra sức nhiệt (nóng) làm sôi chín thức ăn, nước uống, cơm, thức ăn gia súc,gia cầm phục vụ chăn nuôi… Chiếc bếp gồm 4 phần chính: phần thu nhiệt, phần dẫnnhiệt, phần tiếp nhận và sử dụng, phần điều khiển Trong đó, phần dẫn nhiệt được cấutạo từ vật liệu đồng, có chức năng tiếp nhận nhiệt từ phần thu nhiệt và truyền tới bếpnấu Phần bếp nấu được thiết kế bằng nhôm, phía trong được lót một lớp mút xốp đểtránh thoát nhiệt Phần thu nhiệt được làm từ miếng nhôm uốn cong hình parabol.Miếng nhôm này được đặt theo hướng đông - tây, tự động xoay theo hướng mặt trời để

hấp thu năng lượng ở mức cực đại Đến một điểm chết cố định, bộ phận này sẽ nghỉnguyên đêm, sáng lại tự động quay về hướng mặt trời để thực hiện một chu kỳ mới.Nguyên lý vận hành này dựa trên sự phối hợp ăn ý giữa hướng đi mặt trời và thời giannên dù mưa hay gió cũng không bị ảnh hưởng

- Nhà máy nhiệt điện dùng năng lượng mặt trời:

+Nhà máy Shams 1- Các tiểu vương quốc Arập thống nhất, có công suất100MW và hiện là nhà máy lớn của thế giới sử dụng năng lượng Mặt Trời làm nhiênliệu để sản xuất điện (nhà máy Shams 1 chiếm 10% tổng sản lượng điện từ năng lượngMặt Trời của thế giới) Trong nỗ lực đẩy mạnh sử dụng nhiên liệu sạchnhằm bảo vệ Trái Đất trước những tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu,Các Tiểu vương quốc Arập thống nhất (UAE) ngày 17/3/2013 đã chính thức vận hànhnhà máy năng lượng Mặt Trời lớn nhất thế giới, có tên Shams 1.Nhà máy còn được ví

như một "công viên Mặt Trời" bao gồm một hệ thống các tấm gương parabol lớn được

lắp đặt trên một diện tích khổng lồ bằng 285 sân bóng đá cộng lại