Giáo viên chia lớp thành 2 nhóm, tổ chức trò chơi “ tiếp sức”Tìm hiểu những cuộc tiến công địch của ta trong chiến cuộc Đông Xuân 1954 Các nhóm tham gia trò chơi tiếp sức - Qua nội dung
Trang 1CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆ SÁNG TẠO
" CUỘC KHÁNG CHIẾN TOÀN QUỐC CHỐNG THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC KẾT THÚC(1953-
1954”
, tháng 4 năm 2017
Trang 2Tiết 1 Dạy thực nghiệm trên lớp Hoạt động 1 Xây dựng chủ đề:
Giáo viên nêu vấn đề, động não, kích thích sự tập trung của học sinh hướng tới xây
dựng chủ đề học tập phần lịch sử chủ đề: Cuộc kháng chiến toàn quốc chống thực dân
1 Cuộc tiến công chiến lược Đông - Xuân 1953-1954:
2 Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ (1954)
Hoạt động 2 Giáo viên tổ chức học sinh hoạt động cặp đôi, tìm hiểu
- Âm mưu của Pháp Mĩ trong kế hoạch Na- Va
- Nêu nội dung của kế hoạc Na-Va
Học sinh làm việc theo cặp đôi
Sản phẩm Học sinh làm việc theo cặp đôi
Hoạt động 3 Tìm hiểu cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953-1954
Trang 3Giáo viên chia lớp thành 2 nhóm, tổ chức trò chơi “ tiếp sức”
Tìm hiểu những cuộc tiến công địch của ta trong chiến cuộc Đông Xuân 1954)
Các nhóm tham gia trò chơi tiếp sức
- Qua nội dung này, giáo viên tích hợp kiến thức địa lí tổ chức học sinh phân tích cáccuộc tiến công của ta trên lược đồ Học sinh xác định các hướng tiến công của ta , hiểuđược đây là những vị trí quan trọng, địch sở hở, bị động dễ đối phó, buộc địch phải phântán lực lượng
Hoạt động 4 Tìm hiểu chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ.
Giáo viên tích hợp với kiến thức môn Địa lí 9, giới thiệu vị trí của Điện Biên Phủ
nhằm tạo sự hứng thú cho học sinh khi tìm hiểu về chiến dịch Điện Biên Phủ là mộtthung lũng rộng lớn thuộc phía nam tỉnh Lai Châu,có lòng chảo Mường Thanh có chiềudài từ 18 đến 20 km; chiều rộng từ 6 đến 8 km; cách Hà Nội khoảng 300 km và cáchLuông Phabăng khoảng 200 km theo đường chim bay Thung lũng Điện Biên nằm gầnbiên giới Việt - Lào, trên một ngã ba có nhiều tuyến đường quan trọng.Dân số Điện BiênPhủ ở thời điểm năm 1954 khoảng vạn người, thuộc 11 dân tộc khác nhau Dưới con mắtcủa các nhà quân sự Pháp, Điện Biên Phủ "là một vị trí chiến lược quan trọng chẳngnhững đối với chiến trường Đông Dương, mà còn đối với Đông Nam Á Đó là "một cáichìa khoá để bảo vệ Thượng Lào", một "bàn xoay" có thể đi bốn phía Việt Nam, Lào,Miến Điện, Trung Quốc
Điện Biên Phủ - cánh đồng lòng chảo lớn nhất ở Tây Bắc: “vị trí địa lí và những đặc điểm
về khí hậu ở đây khiến cho nó trở thành một địa bàn dễ phòng thủ, một trong những căn
cứ không quân tốt nhất Đông Nam Á, một đầu cầu hàng không tuyệt vời.”
Để tìm hiểu nội dung chiến dịch, giáo viên chia lớp thành 4 nhóm, phát phiếu học tập và nêu nhiệm vụ của từng nhóm
Giáo viên yêu cầu đại diện từng nhóm trình bày.
Nhóm 1: Em có nhận xét gì về vị trí của Điện Biên Phủ, Pháp - Mĩ đã xây dựng Điện Biên Phủ trở thành một tập đoàn cứ điểm như thế nào?
- Nhóm trưởng trình bày kết quả của nhóm mình
+ Điện Biên Phủ: Có vị trí chiến lược quan trọng
+ Âm mưu của Pháp – Mĩ
Trang 4+ Xây dựng Điện Biên Phủ trở thành cứ điểm mạnh nhất Đông Dương: 16.200quân, 49 cứ điểm, chia thành 3 phân khu: Bắc, Nam, trung tâm Mường Thanh.
Nhóm 2: Trước âm mưu của Pháp –Mĩ, Đảng ta đã có chủ trương như thế nào?
Nhóm trưởng trình bày kết quả của nhóm mình
* Chủ trương của ta
- Đầu tháng 12.1953, ta quyết định mở chiến dịch Điện Biên Phủ
- Mục tiêu:
+ Tiêu diệt lực lượng địch
+ Giải phóng Tây Bắc, tạo điều kiện giải phóng Bắc Lào
- Giáo viên nhận xét, bổ sung, kết luận.
Phân tích:Sự quyết tâm của Đảng, chính phủ,nhân dân ta trong cuộc kháng chiến Giáo viên chiếu hình ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp và phân tích
Trước âm mưu của Pháp Mĩ trong kế hoạch Na- va, Trung ương Đảng hạ quyết tâm:
"Tiêu diệt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ để tạo nên một bước ngoặt mới trong chiếntranh, trước khi Đế quốc Mỹ can thiệp sâu hơn vào Đông Dương
Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm Tư lệnh chiến dịch, Thiếu tướng Hoàng Văn Thái làmTham mưu trưởng chiến dịch, Thiếu tướng Đặng Kim Giang làm Chủ nhiệm cung cấpchiến dịch Ông Lê Liêm làm Chủ nhiệm chính trị chiến dịch
Giáo viên chiếu hình ảnh số liệu về sự chuẩn bị của ta
Giáo viên phân tích: Địa hình hiểm trở cũng gây nhiều khó khăn cho công tác hậucần cho một chiến dịch quân sự có quy mô lớn nhất chiến tranh Đông Dương Việc vậnchuyển vũ khí, đặc biệt là pháo 105mm vào trận địa là một công việc cực kỳ khó khăn.Chỉ huy pháo binh tại Điện Biên Phủ Charles Piroth từng tự tin tuyên bố: “ Việt Minhkhông thể nào đưa được pháo đến tận đây; nếu họ đến, chúng tôi sẽ đè bẹp ngay” Nhưngngười Pháp đã lầm to, để đảm bảo tính bí mật và bất ngờ cho chiến dịch, Đại tướng VõNguyên Giáp đã chỉ đạo cho quân đội bí mật kéo pháo vào trận địa mà quân Pháp gần nhưkhông hay biết Hàng vạn những chiến sĩ, dân công đã không quản ngày đêm vận chuyển
vũ khí, lương thực đạn dược, thuốc men lên với Điện Biên Phủ
Để khắc sâu thêm kiến thức, làm phong phú nội dung bài học, giáo viên tích hợp với kiến thức môn Ngữ Văn nói lên không khí chuẩn bị chiến dịch qua trích đoạn bài “Hoan hô chiến sĩ Điện Biên” của nhà thơ Tố Hữu
“Những đồng chí chèn lưng cứu pháo
Nát thân, nhắm mắt, còn ôm
Những bàn tay xẻ núi, lăn bom Nhất định mở đường cho xe ta lên chiến trường tiếp viện
Trang 5- Giáo viên chiếu hình ảnh anh hùng Tô Vĩnh Diện và giới thiệu về sự hy sinh anh dũng của anh
Tháng 3 năm 1953, Tô Vĩnh Diện và đồng đội kéo pháo ra đến đoạn Dốc Chuối Khi dây tời chính bị đứt, pháo lao nhanh và khó điều khiển, Tô Vĩnh Diện bất chấp nguyhiểm lấy thân mình đẩy càng pháo vào vách núi cho pháo dừng lại, khẩu pháo cứ laonhanh vùn vụt Trong giờ phút nguy nan ấy, anh buông tay, đạp mạnh 2 chân lao cả thânmình vào bánh pháo Khẩu pháo dựng khự lại Tô Vĩnh Diện đã hy sinh
Sự hi sinh của anh là niềm tự hào của cả thế hệ người Việt Nam trong cuộc kháng chiếnchống xâm lược, họ sẵn sàng hi sinh tính mạng của mình cho nền độc lập của quê hươngđất nước
Nhóm 3 : Trình bày những nét chính về diễn biến của chiến dịch Điện Biên Phủ?
+ Đợt 3: Từ ngày 1/5- 7/5/1954 ta đánh chiếm các căn cứ còn lại ở khu trung tâm
và phân khu Nam
- 17h30’ ngày 7/5 tướng Đờ-Ca- Xtơ-Ri cùng toàn bộ Ban Tham mưu ra hàng
- Giáo viên nhận xét, bổ sung, kết luận.
Giáo viên chiếu lược đồ trận Điện Biên Phủ ,giải thích kí hiệu
Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm hiểu trên lược đồ từng đợt tiến công.
Giáo viên tích hợp kiến thức môn giáo dục công dân 9, giới thiệu về tấm gương hisinh anh dũng trong cuộc chiến, thể hiện lí tưởng sống của thế hệ thanh niên trong cuộckháng chiến chống xâm lược:
Tại cứ điểm Him Lam, giờ xung trận đã đến nhưng hoàn toàn bất lợi cho đơn vịcủa Phan Đình Giót Một bộ phận bị lộ và đang bị pháo địch ghìm hãm, chia cắt, nhiềuđồng đội bị thương vong Tiểu đội bộc phá lao lên, hết người này đến người khác mà vẫnchưa phá được hàng rào Đến lượt Phan Đình Giót, anh nhảy ra khỏi công sự, luồn láchdưới làn đạn địch, đặt ống bộc phá thứ 9 Khi quay lại, anh bị đạn xuyên qua đùi, máuchảy lênh láng Chính trị viên đơn vị đã giục anh trở lại quân y Nhưng chỉ lát sau, anh lạinhảy tới, tay ôm bộc phá, tay dìu bạn về phía sau rồi chạy vụt lên đặt ống thuốc nổ Lầnnày, một dãy hàng rào dài hàng chục mét bị phá tan Xung kích ào ạt xông lên
Trang 6Thế rồi, từ một lô cốt khác, địch bắn ra ác liệt, Phan Đình Giót mình đầy thương tíchtrườn lên dùng hết sức lao vào lấp lỗ châu mai, dập tắt hỏa điểm địch Cứ điểm Him Lamhoàn toàn bị tiêu diệt.
Nhóm 4 : Nêu kết quả, ý nghĩa của chiến dịch Điện Biên Phủ?
Đại diện nhóm trình bày
Kết quả: Loại khỏi vòng chiến đấu 16.200 tên, hạ 62 máy bay, thu toàn bộ vũ khí
cơ sở vật chất kĩ thuật
Ý nghĩa: Làm phá sản hoàn toàn kế hoạch Na va Làm xoay chuyển cục diện chiến
tranh Tạo điều kiện thuận lợi cơ bản cho cuộc đấu tranh ngoại giao của ta, buộc pháp –
Mĩ phải kí hiệp định Giơnevơ.)
Trang 7- Giáo viên tích hợp kiến thức Văn học nhấn mạnh về tầm quan trọng của chiếnthắng Điện Biên Phủ trong cuộc kháng chiến chống Pháp(1953-1954)
“Chín năm làm một Điện Biên Nên vành hoa đỏ, nên thiên sử vàng.”
- Tích hợp kiến thức Giáo dục công dân 9 tìm hiểu về truyền thống tốt đẹp của
dân tộc
Giáo viên nhấn mạnh: Để góp phần là nên chiến thắng vang dội lịch sử, đó là sựdũng cảm chiến đấu với những tấm gương hi sinh anh dũng như: Tô Vĩnh Diện, PhanĐÌnh Giót
Qua kiến thức môn giáo dục công dân, sự hi sinh anh dũng của Tô Vĩnh Diện, Phan Đình Giót thể hiện điều gì?(Thể hiện tinh thần giữ gìn phát huy truyền thống yêu nước, kiên cường, bất khuất của dân tộc)
- Trước những tấm gương chiến đấu dũng cảm và sự hi sinh xương máu của quân
và dân trong chiến dịch Điện Biên Phủ chúng ta phải làm gì?
Học sinh : Phải biết ơn vì đã đem lại hòa bình độc lập cho dân tộc… giữ gìn phát huy
truyền thống tốt đẹp của dân tộc
- Giáo viên tích hợp âm nhạc và giới thiệu bài hát hò kéo pháo:
+ Nghe giai điệu bài hát em hãy trình bày một số hiểu biết của mình về bài hát?Học sinh trả lời
Trong những ngày cam go của Chiến dịch Điện Biên Phủ, khi bộ đội ta gò lưngkéo những khẩu pháo nặng hơn 2 tấn, vượt qua núi cao, đèo dốc hiểm trở…, bài hát “Hòkéo pháo” của nhạc sỹ Hoàng Vân vang lên giữa chiến trường đã trở thành động lựckhông nhỏ, động viên tinh thần anh em chiến sỹ, dân công tham gia kéo pháo, góp phầnlàm nên Chiến thắng Điện Biên Phủ lừng lẫy Bài hát là niềm tự hào về một thời oanh liệtcủa pháo binh Quân đội Nhân dân Việt Nam anh hùng, và đồng thời nhạc sĩ Hoàng Vân
đã sáng tác được một bài hát “sống mãi cùng năm tháng” - một bản anh hùng ca tuyệt vờicủa nền âm nhạc cách mạng Việt Nam
- Giáo viên tổ chức học sinh xem phim tư liệu lịch sử (chiến dịch Điện Biên Phủ)
- Học sinh ghi chép, theo dõi thu thập tư liệu học tập phục vụ cho đề tài thu hoạch
Hoạt động 6 Hướng dẫn về nhà tiết 1:
Giáo viên hướng dẫn học sinh:
- Xem lại nội dung kiến thức đã học
- Chuẩn bị tư liệu, tìm hiểu về lịch sử địa phương Ninh Bình trong cuộc khángchiến chống Pháp giai đoạn (1953-1954)
+ Những đóng góp của nhân dân Ninh Bình trong chiến cuộc Đông Xuân 1954
1953-+ Những sự kiện tiêu biểu của cuộc kháng chiến
Tiết 2 Trải nghiệm thực tế tại bảo tàng tỉnh:
Trang 8* Nội dung học của tiết lịch sử địa phương gồm:
1 Những đóng góp của nhân dân Ninh Bình trong chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954.
- Nhân dân Ninh Bình ra sức chiến đấu bảo vệ quê hương, đẩy lùi quân địch
- Đóng góp sức người, sức của cho cuộc kháng chiến
2 Các sự kiện tiêu biểu của cuộc kháng chiến chống Pháp ở Ninh Bình 1954).
(1953 Trong Đông xuân 1953(1953 1954 lực lượng vũ trang tỉnh tổ chức phá tề, diệt ác ôn,
+ Phân công từng thành viên trong nhóm tìm hiểu về các nội dung
+ Phỏng vấn báo cáo viên và người hướng dẫn, du khách nếu cần thiết
+ Chụp ảnh quay phim và biên tập phim
+ Thu thập và xử lý thông tin
- Giáo viên tổ chức học sinh đến học tập tại bảo tàng tỉnh Ninh Bình
- Giáo viên liên hệ với Ban quản lý bảo tàng tạo điểu kiện, tổ chức hướng dẫn họcsinh tìm hiểu những nội dung chính của lịch sử Ninh Bình (1953-1954):
- Học sinh ghi chép, chụp ảnh, quay phim, sưu tầm tư liệu
Hoạt động 8: Học sinh trải nghiệm tại bảo tàng tỉnh Ninh Bình.
- Giáo viên hướng dẫn học sinh chia nhóm, tự trải nghiệm, đóng vai các nhà
nghiên cứu lịch sử tìm hiểu bài học
- Học sinh ghi chép, chụp ảnh, quay phim, sưu tầm tư liệu
- Giáo viên tổ chức học sinh tham gia trò chơi “sưu tầm hiện vật lịch sử”, tìm hiểu thêm những đóng góp của nhân dân Ninh Bình trong cuộc kháng chiến chống Pháp(1953-1954)
Các nhóm học sinh đóng vai là những nhà nghiên cứu lịch sử được giao nhữngnhiệm vụ sau:
Trang 9+ Quan sát, nghe báo cáo, thu thập và xử lý thông tin, trao đổi trong nhóm để xâydựng bài thuyết trình về lịch sử địa phương Ninh Bình trong cuộc kháng chiến chốngPháp (1953-1954).
Học sinh học tập, trải nghiệm tại bảo tàng tỉnh
* Khi được học tại bảo tàng các em rất thích thú được quan sát và khám phá thực
tế Với cách giới thiệu phù hợp với lứa tuổi học sinh trung học cơ sở các em dễ dàng cảmnhận được những kỷ vật gắn liền với thế hệ cha anh và nhân dân Ninh Bình trong sựnghiệp giải phóng Điện Biên Từ đó nuôi dưỡng tình cảm biết ơn thế hệ đi trước Đặc biệtnhững trò chơi dân gian đã mang lại cho các em những xúc cảm khác lạ nhằm phát triển
cả về thể chất và tâm hồn Khi được đến đây, các em được sống lại trong không khí hàohùng của những chiến công đối với nhân dân Ninh Bình
+ Những bài học mà các em tự thu thập, cảm nhận được từ trải nghiệm lịch sử chắcchắn sẽ đọng lâu trong tâm trí, trái tim các em Đây là một cách tiếp cận mới đối với họcsinh để tự lĩnh hội kiến thức, đồng thời giúp học sinh phát triển toàn diện
+ Việc dạy học tại bảo tàng văn hóa là một trong những phương tiện dạy học quantrọng nhất Ẩn chứa trong đó là những giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học nên nó có khảnăng tác động mạnh tới tình cảm, đạo đức, tới việc hình thành nhân cách của học sinh,giúp các em có cơ sở để giải thích một cách khoa học về những đóng góp của nhân dân cảnước nói chung, nhân dân Ninh Bình quê em nói riêng trong chiến thắng Điện Biên
+ Góp phần phát triển một số kỹ năng sống mới: Trong quá trình học tập tại bảotàng tỉnh Ninh Bình: học sinh được rèn luyện cách trình bày, diễn đạt suy nghĩ của bảnthân, quan điểm, mong muốn, cảm xúc của mình dưới hình thức nói, viết một cách phùhợp với đối tượng, hoàn cảnh và văn hóa giao tiếp Đồng thời các em cũng biết lắng nghe
và tôn trọng ý kiến của người khác ngay cả khi bất đồng quan điểm Kỹ năng này giúphọc sinh có mối quan hệ tích cực với người khác Học sinh rất hào hứng khi hiểu rõ hơn
về những đóng góp nói riêng của nhân dân Ninh Bình
Trang 10+ Việc dạy học tại bảo tàng giúp học sinh nhận thức được giá trị của những hiệnvật xung quanh, thấy yêu quý trân trọng hơn, tự hào hơn về quê hương mình, từ đó có thái
độ và hành vi đúng đắn, có ý thức giữ gìn, bảo tồn và phát huy những di sản văn hóa củaquê hương
+ Điều quan trọng nhất là góp phần phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo củahọc sinh, kích thích hứng thú, phát triển năng lực học tập tự chiếm lĩnh kiến thức, các em
có kỹ năng vận dụng kiến thức liên môn đã học, để giải thích những hiện tượng, sự vậtliên quan Đặc biệt, sẽ làm cho những giá trị về văn hóa lịch sử, khoa học khởi sắc qua đótruyền cảm hứng cho các em, giúp các em tư duy sâu hơn về các giá trị truyền thống, qua
đó tác động đến tình cảm, đạo đức và nhân cách Đối với giáo viên, giúp người dạy hìnhthành những hình thức kiểm tra đánh giá đa dạng, phong phú hơn Góp phần quan trọngvào việc nâng cao tiến trình dạy và học
Hoạt động 9: Giáo viên hướng dẫn học sinh lựa chọn đề tài cần nghiên cứu cho dự án thông qua một số câu hỏi định hướng:
1 Tại sao Điện Biên Phủ được chọn là điểm quyết chiến chiến lược giữa quân
và dân ta với thực dân Pháp?
2 Hãy kể lại một tấm gương anh hùng hy sinh anh dũng trong cuộc kháng chiến chống Pháp( 1953-1954 để lại cho em nhiều ấn tượng sâu sắc?
3 Nêu cảm nghĩ của em về chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ và chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954? Từ đây em có suy nghĩ và hành động như thế nào để giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của cha ông.
4 Qua những hiểu biết của mình, em hãy nêu những đóng góp của nhân dân Ninh Bình trong chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954 và chiến dịch Điện Biên Phủ?
Hoạt động 10: Thảo luận nhóm, viết báo cáo.
(Hoạt động sau buổi học bài mới trên lớp)
* Giáo viên:
- Hướng dẫn học sinh lựa chọn đề tài cần nghiên cứu cho dự án thông qua một sốcâu hỏi đinh hướng sau khi tiếp thu kiến thức bài mới, chia lớp thành 4 nhóm
- Các nhóm thảo luận và lựa chọn đề tài nghiên cứu cho dự án của nhóm mình
- Giáo viên tiếp tục hướng dẫn học sinh các bước cơ bản khi thực hiện dự án
- Trong quá trình thực hiện dự án, giáo viên cần:
+ Thường xuyên kiểm tra tiến trình thực hiện dự án của các em và trợ giúp các emkhi cần thiết
+ Hướng dẫn học sinh các kĩ năng Word, Powerpoint
+ Cung cấp các tài liệu tham khảo, các địa chỉ trang web tin cậy để các em chủđộng tìm kiếm thông tin
+ Công bố các tiêu chí đánh giá sản phẩm, đánh giá nhóm và đánh giá từng cácnhân
Trang 11- Phân tích xử lý thông tin.
- Viết báo cáo
Hoạt động 11: Giới thiệu sản phẩm trước lớp.
Đây là hoạt động thực hiện trên lớp (thời gian trong một tiết học), hoạt động này thể hiện tính liên môn tích hợp rõ nhất.
Nội dung tích hợp trong hoạt động chúng tôi thực hiện như sau:
* Giáo viên sử dụng các phương pháp: Nêu vấn đề, thảo luận nhóm, vấn đáp,thuyết trình
1 Tổ chức các nhóm báo cáo thu hoạch:
Bước 1: học sinh thảo luận cử đại diện trình bày, nhận xét, bổ sung cho mỗi sản
phẩm
Bước 2: giáo viên nhận xét, góp ý và rút kinh nghiệm cho từng nhóm.
Bước 3: các nhóm chấm chéo sản phẩm của nhóm bạn,.
Bước 4: giáo viên thống nhất cho điểm từng nhóm tiêu chí đã công bố từ trước Đối với nhóm 1:(Tích hợp kiến thức Địa lý)
Điện Biên Phủ được chọn là điểm quyết chiến chiến lược giữa quân và dân ta với thực dân Pháp:
Đối với nhóm 2: (Tích hợp kiến thức môn Giáo dục công dân)
Kể lại một tấm gương anh hùng hy sinh anh dũng trong chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ để lại cho em nhiều ấn tượng sâu sắc:
Đối với nhóm 3 : (Tích hợp kiến thức môn Giáo dục công dân)
Nêu cảm nghĩ của em về chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ và chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954? Từ đây em có suy nghĩ và hành động như thế nào để giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của cha ông.
Đối với nhóm 4
Qua những hiểu biết của mình, em hãy nêu những đóng góp của nhân dân Ninh Bình trong chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954 và chiến dịch Điện Biên Phủ?
Trang 12Hình ảnh học sinh sưu tầm tài liệu và trải nghiệm tại bảo tàng
Một số hình ảnh học sinh báo cáo sản phẩm của nhóm
Hoạt động 12 Hướng dẫn về nhà.
- Học sinh viết bài thu hoạch: Qua kiến thức lịch sử, và các môn học tích hợp em
sẽ làm cách nào để thể hiện lòng tự hào, giữ gìn truyền thống tốt đẹp của dân tộc trongcuộc kháng chiến chống Pháp (1953-1954)
Với nội dung của bài thu hoạch, học sinh có thể tích hợp các môn Ngữ văn, Tiếng Anh, Mỹ Thuật, Giáo dục công dân, Tin học để làm ra các tác phẩm (bài thuyết minh, thơ, tranh…), chủ đề về cuộc kháng chiến chống Pháp (1953-1954), chiến thắng quyết định - Chiến dịch Điện Biên Phủ
Trang 13Nội dung câu hỏi như sau: Bằng kiến thức các môn học Văn học, Âm nhạc, Mỹ thuật hãy sưu tầm hoặc sáng tác một tác phẩm ca ngợi về chiến thắng Điện Biên Phủ?
- Học sinh đọc tìm hiểu phần còn lại của bài học
4 Kiểm tra đánh giá kết quả học tập.
4.1 Hình thức đánh giá:
Việc kiểm tra đánh giá được thực hiện kết hợp giữa hoạt động trải nghiệm thực tế,hoạt động trên lớp và bài tập về nhà, quá trình thực hiện các công việc của từng thànhviên và sự phối hợp trong các nhóm
Học sinh được tự đánh giá cho điểm kết quả hoạt động của từng cá nhân và cácnhóm
Thông qua các hình thức kiểm tra đánh giá học sinh phát huy được tính tích cựcchủ động đánh giá cho điểm
- Giáo viên đánh giá theo các tiêu chí đã công bố trước học sinh
4.2 Công cụ đánh giá:
- Phiếu đánh giá kết quả các nhóm của học sinh
- Phiếu đánh giá các thành viên khác trong nhóm.của học sinh
- Phiếu tổng hợp kết quả đánh giá của giáo viên
5 Các sản phẩm của học sinh.
Bài thu hoạch với nội dung liên quan đến tiết học, bài làm cá nhân
- Sản phẩm của các nhóm đều được thể hiện qua các bài thuyết trình bằng word,PowerPoint, các bài thuyết trình đều đạt kết quả tốt, nội dung phong phú, liên hệ thực tiễnsinh động, được học sinh nhận xét, đánh giá
- Đối với các bài làm cá nhân của học sinh: Đều đạt kết quả xếp loại khá, giỏi Họcsinh thể hiện nội dung bài học qua nhiều hình thức phong phú, có sự tích hợp kiến thứcliên môn khi tìm hiểu lịch sử ( như làm thơ, vẽ tranh, thuyết minh
GIÁO ÁN MINH HỌA CUỘC KHÁNG CHIẾN TOÀN QUỐC CHỐNG THỰC DÂN PHÁP XÂM LƯỢC KẾT THÚC (1953-1954)
Trang 14- Chủ trương chiến lược của ta trong chiến cuộc Đông - Xuân 1953-1954 nhằm phátan kế hoạch Na-Va, giành thắng lợi quân sự quyết định- chiến Thắng Điện Biên Phủ
d Môn Giáo dục công dân:
- Thấy được lí tưởng sống của thế hệ cha anh, giá trị truyền thống tốt đẹp củadân tộc trong cuộc kháng chiến chống xâm lược
e Âm nhạc:
- Tìm hiểu, sưu tầm các bài hát ca ngợi cuộc kháng chiến chống Pháp, chiến thắngĐiện Biên Phủ: Bài hát Hò kéo pháo, Giải phóng Điện Biên…
g Môn mỹ thuật
Học sinh có thêm kiến thức mỹ thuật trong việc vẽ tranh phong cảnh đề tài về lịch
sử ngợi chiến thắng Điện Biên Phủ
- Học sinh được nâng cao kĩ năng kỹ năng sử dụng bản đồ,sử dụng công nghệthông tin trong quá trình học tập và tạo ra sản phẩm
1.3 Về thái độ:
- Học sinh yêu thích và say mê hơn đối với môn Lịch sử
- Giáo dục học sinh khâm phục và tự hào truyền thồng của dân tộc ta đoàn kết anhdũng chiến đấu chống giặc ngoại xâm
- Giáo dục ý thức giữ gìn, phát huy truyền thống của dân tộc trong bối cảnh đấtnước phát triển và hội nhập ngày nay
2 Định hướng phát triển năng lực:
- Năng lực hợp tác
- Năng lực tự học, tự nghiên cứu, sáng tạo
- Năng lực sử dụng ngôn ngữ
- Năng lực sử dụng công nghệ thông tin
II Thời lượng dự kiến:
Trang 15Được bố trí tiến hành qua 3 tiết học: 1 tiết học trên lớp (chính khóa), 2 tiết ngoạikhóa (học tại bảo tàng tỉnh, báo cáo sản phẩm.)
- Tài liệu, sách báo…
- Kế hoạch tổ chức cho học sinh
2 Học sinh
- Tìm hiểu trước nội dung bài học
- Các phương tiện để thu thập, xử lý thông tin, giấy bút
IV Phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá:
Nêu câu hỏi; Em hãy quan sát và cho biết bức ảnh trên nói về chiến thắng lịch
sử nào của dân tộc ta?
Học sinh trả lời: Chiến thắng Điện Biên Phủ năm 1954
? Nêu một số hiểu biết của em về chiến thắng điện Biện Phủ?
Học sinh trả lời Giáo viên dẫn dắt vào bài:
Mỗi khi nói về chiến thắng vĩ đại của dân tộc, trong mỗi người Việt Nam chúng takhông thể không nhắc tới chiến thắng đỉnh cao của cuộc kháng chiến chống Pháp đó làchiến thắng Điện Biên Phủ, một thắng lợi “lừng lẫy năm Châu chấn động địa cầu” Để có
Trang 16thêm những kiến thức về cuộc kháng chiến chống Pháp giai đoạn 1953-1954, đỉnh cao làchiến dịch Điện Biên Phủ chúng ta cùng tìm hiểu bài học.
- Âm mưu của Pháp Mĩ trong kế hoạch Na- Va
- Nội dung của kế hoạc Na-Va
Hoạt động của giáo viên học sinh Nội dung
Giáo viên tổ chức học sinh hoạt động cặp
- Em có nhận xét gì về thời gian thay đổi tình
hình chiến sự ở Đông Dương ?
HS: (Ngắn, có tính chất chủ quan)
- Để thực hiện kế hoạch Na-Va, Pháp- Mĩ đã
làm gì ?
(Tăng thêm ở Đông Dương 12 tiểu đoàn bộ
binh, tập trung ở đồng bằng Bắc Bộ lực lượng
cơ động mạnh gồm 44 tiểu đoàn/ 84 tiểu đoàn
ở Đông Dương
- Tăng viện trợ, xây dựng lực lượng cơ động
mạnh, tăng ngụy quân…
I- KẾ HOẠCH NA - VA CỦA PHÁP MĨ:
- Mục đích: Xoay chuyển cục diện chiếntranh kết thúc trong danh dự
- Kế hoạch Na-Va: 2 bước+ Bước 1: Thu Đông 1953, Xuân 1954phòng ngự miền Bắc, tiến công chiếnlược miền Trung, miền Nam
+ Bước 2: Thu Đông 1954, tiến côngchiến lược ở miền Bắc, giành thắng lợiquyết định, kết thúc chiến tranh
Hoạt động 3 Tìm hiểu cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953-1954
Trang 17* Kiến thức
- Phương hướng của ta trong chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954
- Các cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân 1953-1954
- Để đối phó với âm mưu của Pháp Mĩ trong
kế hoạch Na- Va, Đảng ta đề ra kế hoạch như
thế nào ?
(Kế hoạc tác chiến đông xuân 1953-1954… )
- Phương hướng chiến lược của ta là gì ?
- Phương châm chiến lược ?
(“Tích cực, chủ động, cơ động, linh hoạt”,
đánh ăn chắc”, “đánh chắc thắng”)
Giáo viên: Giới thiệu H52, yêu cầu học sinh
nhận xét tinh thần, thái độ của bộ chính trị
Trung ương Đảng trong chiến cuộc Đông
Xuân
(Không khí khẩn trương, nhanh chóng,thể
hiện rõ tầm quan trọng của chiến cuộc)
? Để thực hiện phương hướng chiến lược trên
quân ta đã làm gì ?
- Giáo viên chia lớp thành 2 nhóm, tổ chức
trò chơi “ tiếp sức”
Tìm hiểu những cuộc tiến công địch của ta
trong chiến cuộc Đông Xuân (1953-1954)?
Học sinh trình bày trên bảng
- Giáo viên tổ chức học sinh phân tích các
cuộc tiến công của ta trên lược đồ (cuộc tiến
công chiến lược Đông Xuân 1953-1954).
Giáo viên tích hợp kiến thức địa lí hướng
dẫn học sinh xác định các hướng tiến công
của ta trên lược đồ, tìm hiểu
II- CUỘC TIẾN CÔNG CHIẾN LƯỢC ĐÔNG XUÂN 1953-1954 VÀ CHIẾN DỊCH LỊCH SỬ ĐIỆN BIÊN PHỦ:
1 Cuộc tiến công chiến lược Đông xuân 1953-1954:
Phương hướng : Tập trung lực lượng
mở những cuộc tiến công vào nhữnghướng quan trọng mà địch tương đốiyếu, buộc địch phải phân tán lực lượng
- Nội dung : Ta mở một loạt chiến dịchtiến công trên nhiều hướng ở khắp cácchiến trường Đông Dương
+ Ngày 20/11/1953 ta chuyển lên TâyBắc
+ Đầu tháng 12/1953 ta bao vây uy hiếpđịch ở Điện Biên phủ, giải phóng LaiChâu
+ Cuối tháng 12/1953 Liên quân Lào Việt tấn công Trung Lào
-+ Cuối tháng 1/1954 mở cuộc tiến côngThượng Lào
Trang 18? Vì sao ta lại mở cuộc tiến công các hướng
(Buộc địch phải phân tán lực lượng từ đồng
bằng Bắc Bộ ra năm nơi tập trung quân : Điện
Biên Phủ, Xê Nô, Luông Pha bang, Playcu )
? Để phối hợp với mặt trận chính ta còn đánh
địch bằng cách nào? Mục đích ?
( Phát triển phong trào chiến tranh du
kích,góp phần phân tán và giam chân địch)
? Cuộc tiến công chiến lược Đông Xuân
1953- 1954 của ta có ý nghĩa như thế nào ?
(Bước đầu làm phá sản kế hoạch Na- Va,
buộc chúng phải bị động phân tán, giam chân
ở miền núi)
+ Đầu tháng 2/1954 tấn công địch ở BắcTây Nguyên; bao vây, uy hiếp PLâyCu
+ Phát triển chiến tranh du kích ở vùngsau lưng địch
Hoạt động 4 Tìm hiểu chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ
* Kiến thức
- Nét chính về Điện Biên Phủ, Âm mưu của Pháp Mĩ
- Chủ trương của ta trong chiến dịch Điện Biên Phủ
- Diến biến, kết quả, ý nghĩa chiến thắng Điện Biên Phủ
Giáo viên chiếu lược đồ Điện Biên Phủ
Tích hợp với kiến thức môn Địa lí 9, giới thiệu vị trí
của Điện Biên Phủ
Điện Biên Phủ là một thung lũng rộng lớn thuộc phía
nam tỉnh Lai Châu,có lòng chảo Mường Thanh có chiều
dài từ 18 đến 20 km; chiều rộng từ 6 đến 8 km; cách
Hà Nội khoảng 300 km và cách Luông Phabăng khoảng
200 km theo đường chim bay Thung lũng Điện Biên
nằm gần biên giới Việt - Lào, trên một ngã ba có nhiều
tuyến đường quan trọng.Dân số Điện Biên Phủ ở thời
2 Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ (1954)
Trang 19điểm năm 1954 khoảng vạn người, thuộc 11 dân tộc
khác nhau Dưới con mắt của các nhà quân sự Pháp,
Điện Biên Phủ "là một vị trí chiến lược quan trọng
chẳng những đối với chiến trường Đông Dương, mà
còn đối với Đông Nam Á Đó là "một cái chìa khoá để
bảo vệ Thượng Lào", một "bàn xoay" có thể đi bốn phía
Việt Nam, Lào, Miến Điện, Trung Quốc
Điện Biên Phủ - cánh đồng lòng chảo lớn nhất ở Tây
Bắc: “vị trí địa lí và những đặc điểm về khí hậu ở đây
khiến cho nó trở thành một địa bàn dễ phòng thủ, một
trong những căn cứ không quân tốt nhất Đông Nam Á,
một đầu cầu hàng không tuyệt vời.”
Giáo viên chia lớp thành 4 nhóm, phát phiếu học tập và
nêu nhiệm vụ của từng nhóm.
(Trình chiếu nội dung thảo luận)
Giáo viên yêu cầuđại diện từng nhóm trình bày.
Nhóm 1: Em có nhận xét gì về vị trí của Điện Biên
Phủ, Pháp- Mĩ đã xây dựng ĐBP trở thành một tập
đoàn cứ điểm như thế nào?
- Nhóm trưởng trình bày kết quả của nhóm mình
Học sinh nhận xét
- Giáo viên nhận xét, bổ sung, kết luận nội dung thảo
luận nhóm 1.
Nhóm 2: Trước âm mưu của Pháp –Mĩ, Đảng ta đã
có chủ trương như thế nào?
- Nhóm trưởng trình bày kết quả của nhóm mình
- Giáo viên nhận xét, bổ sung, kết luận.
Phân tích:
Giáo viên chiếu hình ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp
và phân tích
Trung ương Đảng hạ quyết tâm: "Tiêu diệt tập đoàn cứ
điểm Điện Biên Phủ để tạo nên một bước ngoặt mới
trong chiến tranh, trước khi Đế quốc Mỹ can thiệp sâu
hơn vào Đông Dương
Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm Tư lệnh chiến dịch,
Thiếu tướng Hoàng Văn Thái làm Tham mưu trưởng
chiến dịch, Thiếu tướng Đặng Kim Giang làm Chủ
* Điện Biên Phủ: Có vị tríchiến lược quan trọng
* Âm mưu của Pháp – Mĩ
+ Xây dựng Điện Biên Phủ trởthành cứ điểm mạnh nhất ĐôngDương: 16.200 quân, 49 cứđiểm, chia thành 3 phân khu:Bắc, Nam, trung tâm MườngThanh
* Chủ trương của ta
- Đầu tháng 12.1953, ta quyếtđịnh mở chiến dịch Điện BiênPhủ
- Mục tiêu:
+ Tiêu diệt lực lượng địch+ Giải phóng Tây Bắc, tạo điềukiện giải phóng Bắc Lào
Trang 20nhiệm cung cấp chiến dịch Ông Lê Liêm làm Chủ
nhiệm chính trị chiến dịch
Giáo viên chiếu hình ảnh số liệu về sự chuẩn bị của ta
Giáo viên phân tích: Địa hình hiểm trở cũng gây nhiều
khó khăn cho công tác hậu cần cho một chiến dịch quân
sự có quy mô lớn nhất chiến tranh Đông Dương Việc
vận chuyển vũ khí, đặc biệt là pháo 105mm vào trận địa
là một công việc cực kỳ khó khăn Chỉ huy pháo binh
tại Điện Biên Phủ Charles Piroth từng tự tin tuyên bố: “
Việt Minh không thể nào đưa được pháo đến tận đây;
nếu họ đến, chúng tôi sẽ đè bẹp ngay”.Nhưng người
Pháp đã lầm to, để đảm bảo tính bí mật và bất ngờ cho
chiến dịch, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã chỉ đạo cho
quân đội bí mật kéo pháo vào trận địa mà quân Pháp
gần như không hay biết.Hàng vạn những chiến sĩ, dân
công đã không quản ngày đêm vận chuyển vũ khí,
lương thực đạn dược, thuốc men lên với Điện Biên Phủ
Giáo viên tích hợp với kiến thức môn Ngữ Văn nói
lên không khí chuẩn bị chiến dịch qua trích đoạn
bài “Hoan hô chiến sĩ Điện Biên”
“Những đồng chí chèn lưng cứu pháo
Nát thân, nhắm mắt, còn ôm
Những bàn tay xẻ núi, lăn bom
Nhất định mở đường cho xe ta
lên chiến trường tiếp viện
- Giáo viên chiếu hình ảnh anh hùng Tô Vĩnh Diện và
giới thiệu về sự hy sinh anh dũng của anh
Tháng 3 năm 1953, Tô Vĩnh Diện và đồng đội kéo
pháo ra đến đoạn Dốc Chuối Khi dây tời chính bị đứt,
pháo lao nhanh và khó điều khiển, Tô Vĩnh Diện bất
chấp nguy hiểm lấy thân mình đẩy càng pháo vào vách
núi cho pháo dừng lại, khẩu pháo cứ lao nhanh vùn
vụt Trong giờ phút nguy nan ấy, anh buông tay, đạp
mạnh 2 chân lao cả thân mình vào bánh pháo Khẩu
pháo dựng khự lại Tô Vĩnh Diện đã hy sinh * Diễn biến (từ 13.3 đến
7.5.1954)
Trang 21Sự hi sinh của anh là niềm tự hào của cả thế hệ người
Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống xâm lược, họ
sẵn sàng hi sinh tính mạng của mình cho nền độc lập
của quê hương đất nước
Nhóm 3 : Trình bày những nét chính về diễn biến của
chiến dịch Điện Biên Phủ?
Đại diện nhóm trình bày diễn biến chiến dịch
- Giáo viên nhận xét, bổ sung, kết luận.
Giáo viên chiếu lược đồ trận Điện Biên Phủ ,giải thích
kí hiệu
Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm hiểu trên lược đồ
từng đợt tiến công.
Đợt 1: Để bảo đảm nguyên tắc "trận đầu phải thắng",
tham mưu đã bố trí một lực lượng mạnh hơn quân Pháp
gấp 3 lần, nếu kể cả lực lượng dự phòng, gấp 5 lần, có
kế hoạch phòng pháo, phòng không, chống phản kích,
dự kiến các tình huống cơ bản và cách xử lý trong quá
trình diễn biến chiến đấu Công tác kiểm tra được thực
hiện tỉ mỉ
- 13/3 17/3/1954 ta tấn công địch ở Him Lam, phân
khu Bắc Trong 2 ngày, ta tiêu diệt gọn 2 cứ điểm Him
Lam, và Độc Lập Ngày 17-3, địch ở Bản Kéo ra hàng
Giáo viên phân tích
Trong cuộc chiến có nhiều chiến sĩ đã hi sinh anh dũng
để góp phần làm nên thắng lợi, tiêu biểu là anh hùng
liệt sĩ Phan Đình Giót
? Nêu những hiểu biết của em về anh hùng Phan ĐÌnh
Giót?
Học sinh trả lời
Giáo viên tích hợp kiến thức môn giáo dục công dân
9 giới thiệu về tấm gương hi sinh anh dũng trong
cuộc chiến, thể hiện lí tưởng sống của thế hệ thanh
niên trong cuộc kháng chiến chống xâm lược:
Tại cứ điểm Him Lam, giờ xung trận đã đến nhưng
hoàn toàn bất lợi cho đơn vị của Phan Đình Giót Một
Chia làm 3 đợt:
+ Đợt 1: Từ ngày 13 đến 17/3/1954: đánh chiếm HimLam và toàn bộ phân khu Bắc.+ Đợt 2: Từ ngày 30/3 -26/4/1954: ta đánh chiếm cáccăn cứ phía Đông khu trungtâm
-+ Đợt 3: Từ ngày 1/5- 7/5/1954
ta đánh chiếm các căn cứ cònlại ở khu trung tâm và phânkhu Nam
- 17h30’ ngày 7/5 tướng Ca- Xtơ-Ri cùng toàn bộ BanTham mưu ra hàng
Trang 22Đờ-bộ phận bị lộ và đang bị pháo địch ghìm hãm, chia cắt,
nhiều đồng đội bị thương vong Tiểu đội bộc phá lao
lên, hết người này đến người khác mà vẫn chưa phá
được hàng rào Đến lượt Phan Đình Giót, anh nhảy ra
khỏi công sự, luồn lách dưới làn đạn địch, đặt ống bộc
phá thứ 9 Khi quay lại, anh bị đạn xuyên qua đùi, máu
chảy lênh láng Chính trị viên đơn vị đã giục anh trở lại
quân y Nhưng chỉ lát sau, anh lại nhảy tới, tay ôm bộc
phá, tay dìu bạn về phía sau rồi chạy vụt lên đặt ống
thuốc nổ Lần này, một dãy hàng rào dài hàng chục mét
bị phá tan Xung kích ào ạt xông lên
Thế rồi, từ một lô cốt khác, địch bắn ra ác liệt, Phan
Đình Giót mình đầy thương tích trườn lên dùng hết sức
lao vào lấp lỗ châu mai, dập tắt hỏa điểm địch Cứ điểm
Him Lam hoàn toàn bị tiêu diệt
Đợt 2: Từ 30/3 – 26/4
Chiến sự diễn ra ác liệt nhất và kéo dài nhất vì đây là
nơi địch tập trung hoả lực lực lượng nhiều nhất
Ta tập trung tiêu diệt địch ở đồi A1, C1, và cánh đồng
Mường Thanh Cuộc chiến đấu diễn ra ác liệt cả hai bên
đều bị thương vong, cuối cùng mỗi bên chỉ chiếm giữ
được một nửa điểm cao Cánh đồng Mường Thanh
không có địa hình che khuất nên bộ đội ta tiến công có
phần khó khăn Để giảm bớt thương vong và tạo điều
kiện thuận lợi cho bộ đội ta khi tiến công, cấp trên đã
cho bộ đội đào hệ thống hầm hào ngang dọc và cắt lìa
phân khu trung tâm với phân khu Nam, cuối cùng giặc
chỉ còn đóng giữ trên trận tuyến mỗi chiều chỉ còn 1
km Chúng phải sống chui rúc trong các công sự chật
hẹp, song hệ thống hầm hào vẫn vươn tới như những
chiếc thòng lọng thít chặt lấy cổ địch, mặc dù lúc này
địch đã huy động hầu hết máy bay ở Đông Dương đến
chi viện
Đợt 3: 3(1/5 7/5/1954)
Ta tấn công một số điểm còn lại ở phía Đông và tấn
công vào phân khu Nam Tuy nhiên để giành chiến
thắng ở điểm cao cuối cúng nguy hiểm: Đồi A1, bộ đội