HAOTJ ĐỘNG TRẢI NGHIỆM SÁNG TẠO TIN HỌC 10 TẦM QUAN TRỌNG CỦA TIN HỌC ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI

+ Giáo dục kĩ năng sống: Học sinh có ý thức bảo vệ thông tin vì các hoạt động của xã hội dựa trên các dòng thông tin lưu chuyển trong một hệ thống tin học có quy mô toàn... Các năng lực

Sở giáo dục & đào tạo ……

Cỏc bài liờn quan trong chủ đề:

Bài 9: Tin học và xó hội – Tin học 10

2 Mục tiờu của dự ỏn

2.1 Kiến thức:

- Học sinh hiểu rõ các môn học trong chương trình THCS và THPT

- Học sinh hiểu được tầm quan trọng của Tin học đối với sự phát triển của xã hội

- Qua tình huống trên, học sinh cần phải nắm vững kiến thức của tất cả các môn họctrong nhà trường để có thể linh hoạt giải quyết được tình huống trên Cụ thể:

+ Môn Tin học: Tin học và xã hội (Bài 9 – Tin học 10); Những ứng dụng của tin

học(Bài 8 – Tin học 10); Mạng máy tính (Bài 20 – Tin học 10); Mạng thông tin toàn cầuinternet(Bài 21 – Tin học 10); Một số dịch vụ cơ bản của internet(Bài 22 – Tin học 10)

+ Môn Toán học: Hàm số bậc nhất(Bài 2 – Đại số khối 10); Hàm số lượng giác

(Bài 1 – Đại số khối 11); Khảo sát sự biến thiên và vẽ đồ thị hàm số (Bài 5 – chương I

khối 12); Hệ tọa độ trong không gian(Bài 1 – Hình học khối 12)

+ Môn Hóa học: Chương trình hóa học THPT

sóng dừng(Vật lý 12).

12)

người cần có ý thức để bảo vệ thông tin Học sinh biết được một số bộ luật hình sự năm

1999 được sửa đổi, bổ sung, trong đó có sửa đổi, bổ sung các tội danh có liên quan đếnmáy tính, mạng máy tính, gồm các điều 224, điều 225, điều 226, điều 226a, điều 226b.Trước đó ngày 13/01/2000 Quốc hội đã ban hành một số điều luật chống tội phạm tin họctrong bộ luật hình sự Chính phủ có những giải pháp thực tế để ngăn chặn những hành vilợi dụng Internet xâm hại an ninh, kinh tế quốc gia và truyền bá văn hóa phẩm độc hại

hương của Nguyễn Du, từ đó thấy được vai trò của tin học làm cho chúng ta có cái nhìntrực quan, sinh động

Quê hương - Quê cha: Làng Tiên Điền, huyện Nghi Xuân, Hà Tĩnh - là vùng quê địa linhnhân kiệt, có truyền thống văn hoá, văn học - Quê mẹ: Bắc Ninh - quê hương của nhữnglàn điệu dân ca quan họ ngọt ngào, say đắm lòng người mà Nguyễn Du ít nhiều đượcthừa hưởng qua lời ru của mẹ - Nơi sinh ra và lớn lên: kinh thành Thăng Long nghìnnăm văn hiến - Quê vợ: Thái Bình => Nguyễn Du may mắn được tiếp nhận tinh hoa củanhiều vùng quê khác nhau

Giáo viên sưu tầm một số hình ảnh về nhân vật Chí phèo để học sinh hiểu rõ hơn

về nhân vật

+ Giáo dục kĩ năng sống: Học sinh có ý thức bảo vệ thông tin vì các hoạt động của

xã hội dựa trên các dòng thông tin lưu chuyển trong một hệ thống tin học có quy mô toàn

thế giới Sống trong xã hội như vậy con người phải có ý thức bảo vệ thông tin vì đó là tàisản chung của mọi người.

2.2 Kỹ năng:

Qua tình huống trên, rèn các kĩ năng cho học sinh :

- Kĩ năng tư duy tổng hợp kiến thức

- Kĩ năng phân tích, đánh giá

- Kĩ năng tự nghiên cứu tài liệu

- Kĩ năng thảo luận, hoạt động nhóm

- Kĩ năng thuyết trình

2.3 Thái độ:

- Có ý thức yêu thích hơn môn tin học cũng như các môn học

- Qua tình huống trên, giúp học sinh biết được vai trò quan trọng của tin học đối với

sự phát triển của xã hội Từ đó có ý thức bảo vệ thông tin và không phá hoại thông tin

- Có ý thức tuyên truyền cho những người xung quanh có ý thức bảo vệ thông tin

- Kịp thời ngăn chặn những hành vi phá hoại thông tin, qua đó giáo dục ý thức chohọc sinh trong việc bảo vệ thông tin

2.4 Các năng lực định hướng hình thành cho HS trong chủ đề

“TẦM QUAN TRỌNG CỦA TIN HỌC ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI”

+ Lập kế hoạch thực hiện từng nhiệm vụ: Tìm tài liệu kiến thức từ SGK, mạng internet,các phương tiện truyền thông về những kiến thức liên quan

- Năng lực giải quyết vấn đề:

+ Xác định và biết thu thập thông tin về nhiệm vụ mà giáo viên đã giao cho

+ HS biết xử lý thông tin

- Năng lực tư duy sáng tạo: Học sinh vận dụng các kiến thức đã học để giải quyết

các tình huống mà giáo viên đưa ra

- Năng lực quản lí:

+ Quản lí nhóm: Biết phân công nhiệm vụ và phối hợp làm việc của các thành viên trongnhóm

- Năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông: Tìm kiếm thông tin

qua mạng internet, sách báo…

- Năng lực sử dụng ngôn ngữ: Biết thuyết trình trước đám đông.

- Năng lực tính toán: Biết xử lí số liệu thu thập được.

B Năng lực chuyên biệt

- Năng lực quan sát

- Năng lực phân loại, phân nhóm

- Năng lực xử lý và trình bày các số liệu

- Năng lực đưa ra tiên đoán.

3 Đối tượng dạy học của dự án:

- Đặc biệt, trong giáo dục tích hợp kiến thức liên môn vào giải quyết các vấn đềtrong một môn học sẽ giúp học sinh hiểu rộng hơn, sâu hơn về vấn đề đặt ra trong mônhọc đó, giúp học sinh phát huy sự suy nghĩ, tư duy, sáng tạo trong học tập và ứng dụngvào thực tế đời sống

- Dạy học theo hướng tích hợp phát huy tính tích cực của học sinh, góp phần đổimới nội dung và phương pháp dạy học ở nhà trường Bên cạnh đó, giáo viên có thể traudồi kiến thức nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ

- Qua dự án này học sinh hiểu rõ được vai trò của tin học đối với sự phát triển của

xã hội Từ đó giúp học sinh khắc sâu được kiến thức, vận dụng linh hoạt kiến thức Quabài học còn giúp các em thấy được sự cần thiết của tin học đối với sự phát triển của xãhội, từ đó các em có ý thức bảo vệ và sử dụng thông tin Đây chính là cách bảo vệ thôngtin cho bản thân và toàn xã hội

5 Thiết bị dạy học, học liệu

- Sách giáo khoa các môn học: Tin học, toán học, hoá học, vật lí, giáo dục côngdân, địa lý, văn học…để giải quyết tình huống

- Soạn giáo án PowerPoint, Word

- Máy tính, máy chiếu, máy quay, máy ảnh

- Nghiên cứu các tài liệu liên quan qua sách, báo và mạng internet

- Sưu tầm các hình ảnh liên quan đến các nội dung kiến thức khi tích hợp các môn

6 Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học

6.1 Ma trận đề xây dựng bộ câu hỏi - bài tập đánh giá năng lực của học sinh ở chủ đề

Nội dung

hướng tới trong

chủ đề

Nhận biết Thông hiểu Vận dụng

thấp

Vận dụng cao

- Trình bàyđược sự pháttriển của tinhọc làm cho

xã hội cónhiều nhậnthức mới

Giải thíchđược như thếnào là pháttriển ngànhtin học

- Giải thíchđược tại saotin học ảnhhưởng tới sựphát triển của

xã hội

- Quan sát, xácđịnh đượcnhững ảnhhưởng của tinhọc

Quan sát

- Phân tích,thu thập xử lýthông tin

- Đưa ra cáctiên đoán

2 Xã hội

tin học

hóa

- Nêu đượccác hoạtđộng chínhcủa xã hội

có sự điềuhành củacác mạngmáy tính

- Trình bàyđược bằngcác phươngtiện giaothông hiện

người vẫn cóthể phối hợpvới nhau mộtcách hiệuquả

- Dựa vàođặc điểm của

xã hội tinhọc hóa giảithích đượctại sao robot

có thể thay

người trongnhững môitrường làmviệc nguyhiểm

Giải thích tại

lượng cuộcsống ngàycàng đượcnâng cao

vô ý hoặc

cố ý làmảnh hưởngđến hoạtđộng của hệthống nhưtung virusvào mạng

- Giải thíchđược vì saocần phải bảo

vệ thông tin

- Nêu đượcmột số điềuluật liênquan đếnphá hoạithông tin

- Giải thíchđược tại saothông tin là

nguyên vôcùng quantrọng

- Quan sát,

- Phân tích,thu thập xử lýthông tin

- Đưa ra cáctiên đoán

6.2 Bộ câu hỏi đánh giá năng lực của chủ đề.

CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM

Khoanh vào chữ cái trước phương án trả lời đúng nhất cho mỗi câu dưới đây:

1/ Để bảo vệ thông tin, chúng ta cần

A Cài đặt phần mềm phát hiện và diệt virus B Thay đổi cấu hình máy tính

C Lắp đặt thêm các thiết bị ngoại vi D Cài đặt mật khẩu cá nhân trên máy tính

Đáp án: A

2/ Trong các phát biểu sau đây, phát biểu nào sai ?

A Sự phát triển của tin học làm cho xã hội có nhiều nhận thức mới về cách tổ chứccác hoạt động

B Các mặt hoạt động chính của xã hội trong thời đại tin học hóa sẽ được điều hànhvới sự hỗ trợ của các mạng máy tính, các hệ thống tin học lớn

C Xã hội văn hóa có những quy định và điều luật để bảo vệ thông tin và xử lí các tộiphạm phá hoại thông tin

D Cả ba phát biểu trên đều sai

Đáp án: D

3/ Một số ứng dụng chính của tin học, đó là:

A Giải bài toán khoa học kĩ thuật, hỗ trợ việc quản lí

B Tự động hóa và điều khiển, truyền thông, công việc văn phòng;

C Trí tuệ nhân tạo, giáo dục và y tế, giải trí, trò chơi, văn hóa nghệ thuật, âmnhạc, thể thao

D Tất cả các ý trên đều đúng

Đáp án: D

4/ Trong các phát biểu sau đây phát biểu nào sai?

A.Thông qua máy tính, ta có thể thiết kế được nhiều thiết bị hỗ trợ cho việc dạy vàhọc

B Mọi tiết học có sử dụng máy tính đều tốt hơn các tiết học thông thường

C Có thể học tập từ xa nhờ hệ thống mạng máy tính toàn cầu Internet

D Trong các giờ học có sử dụng máy tính điện tử thì buổi học sẽ sinh động, ngườihọc sẽ hứng thú hơn

Đáp án: B

5/ Để phát triển Tin học cần có :

A Một xã hội có tổ chức trên cơ sở pháp lí chặt chẽ

B Một đội ngũ lao động có trí tuệ

C Câu a sai và câu b đúng

D Cả hai câu a , b đều đúng

Đáp án: D

6/ Chọn phát biểu sai trong các câu sau:

A Nền Tin học của một quốc gia được xem là phát triển nếu nó đóng góp đượcphần đáng kể vào nền kinh tế quốc dân và vào kho tàng tri thức chung của thế giới

B Để bảo vệ lợi ích chung, xã hội phải có những quy định chung, những điều luật

để bảo vệ thông tin và để xử lí các tội phạm liên quan đến việc phá hoại thông tin ở cácmức độ khác nhau

C Cả hai câu a, b đều sai

D Cả hai câu a, b đều đúng

8/ Các việc nào dưới đây cần phê phán?

A Sao chép phần mềm không có bản quyền

B Đặt mật khẩu cho máy tính của mình

C Sử dụng mã nguồn chương trình của người khác đưa vào chương trình của mình

mà không xin phép

D Phát tán các hình ảnh đồ trụy lên mạng

Đáp án: A, C, D

9/ Việc nào dưới đây không bị phê phán?

A Tự ý thay đổi cấu hình máy tính không được sự cho phép của người phụ tráchphòng máy Tự ý đặt mật khẩu cá nhân trên máy tính dùng chung

B Cố ý làm nhiễm virus vào máy tính trong phòng máy của trường

C Quá ham mê các trò chơi điện tử

D Tham gia một lớp học trên mạng về ngoại ngữ

Đáp án: D

10/ Việc phát triển các phương tiện kĩ thuật hiện đại có hàm lượng tin học ngày càng cao, năng suất lao động?

A Năng suất lao động giảm

B Năng suất lao động tăng lên rõ rệt

C Năng suất lao động không đổi

D Cả 3 đáp án trên đều sai

Đáp án: B

11/ Các thế hệ robot ra đời sẽ thay thế con người trong những trường hợp?

A Làm các công việc đơn giản

B Chuẩn đoán bệnh cho bệnh nhân

C Nơi có khí hậu thuận lợi

D Môi trường làm việc nguy hiểm như trong lòng đất, dưới nước sâu, trên cao, nơi

có điều kiện khí hậu khắc nghiệt quá sức chịu đựng của con người

Đáp án: D

12/ Việc phát triển các phương tiện kĩ thuật hiện đại có hàm lượng tin học ngày càng cao, thì lao động chân tay sẽ?

A Lao động chân tay sẽ bớt dần

B Lao động chân tay sẽ tăng dần

C Lao động chân tay sẽ bớt dần và con người sẽ tập chung chủ yếu vào lao độngbằng trí óc

D Lao động toàn bộ bằng máy móc

Đáp án: C

13/ Nền tin học của một quốc gia được xem là phát triển?

A Toàn dân sử dụng máy tính

B Khi nó đóng góp đáng kể vào nền kinh tế quốc dân và tri thức chung của thế giới

C Nâng cao dân trí

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

Tiết 1 Giới thiệu dự

án và giao nhiệm vụ cho các nhóm

HS trình bàyđược các đơn vịkiến thức đểgiải quyết chủ

đề đó là:

- Ảnh hưởng

- GV đặt câuhỏi:

- Để giải quyếtđược vấn đề đặt

ra trong câu hỏitrên, em cần

- HS suy nghĩ,thảo luận nhóm

của tin học đối

Sau đó thốngnhất chung chialớp làm 3 nhómtìm hiểu các nội

dung sau:

Nhóm 1:

Ảnh hưởng củatin học đối với

sự phát triểncủa xã hội

Các thành tựuđược áp dụngtrong các lĩnhvực: Kinh tế,chính trị, vănhóa, giáo dục,

…, tranh ảnh

mô tả việc ápdụng vào cáclĩnh vực trên

Nhóm 2 :

Xã hội tin họchóa

+ Các loại giaodịch mặt đốimặt ít dần

+ Hướng tớimột xã hộikhông cần trụsở,

+ Lao độngchân tay đượcthay bằng laođộng trí óc

+ Ứng dụng

và đưa ra ý kiến

- HS suy nghĩ,thảo luận nhóm

và đưa ra ý kiến

động chân tay

sẽ được bớt dần

- Vai trò tin học

→ ảnh hưởngđến hầu hết mọimặt của đờisống xã hội Qua

đó ý thức đượcviệc bảo vệthông tin và hậuquả nghiêmtrọng khi pháhoại thông tin

- Văn hóa vàpháp luật trong

xã hội tin họchóa

+ Các hoạtđộng của xã hộidựa trên cácdòng thông tinlưu chuyểntrong một hệthống tin học cóquy mô toàn thếgiới vì vậy cần

có ý thức bảo

vệ thông tin

+ Xã hội cónhững điều luật

để bảo vệ thôngtin, xử lýnghiêm nhữngtội phạm liênquan đến pháhoại thông tin

trong cuộc sốngsinh hoạt,

sưu tầm tranhảnh về các hoạtđộng trên

Nhóm 3 :

Văn hóa vàpháp luật trong

xã hội tin họchóa

- Sưu tầm một

số điều luật liênquan đến việcphá hoại thôngtin

- Sưu tầm tranhảnh

- HS suy nghĩ,thảo luận nhóm

và đưa ra ý kiến

Thời

gian

Nội dung Mục tiêu

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

Tiết 2 Kiểm tra tiến

độ thực hiện của các nhóm

và hướng dẫn thêm.

Nêu được một

số các ứng dụng

cơ bản của tinhọc đối với đờisống xã hội ởcác lĩnh vựckhác nhau bắtnguồn từ yêucầu của đờisống xã hội

- Nguyên nhân

vì sao tin học

nó có ảnhhưởng tới sựphát triển của

xã hội, → ýthức, tráchnhiệm của bảnthân để bảo vệthông tin

- HS được rèn

kỹ năng trìnhbày, kỹ năngthể hiện sự tựtin trước lớp

và thảo luậntrong hoạt độngnhóm HS đượcrèn kỹ năngtrình bày, hợptác nhóm vàgiải quyết vấnđề

nghiên cứu và

có sản phẩmcủa mỗi nhóm

là: 1 tuần.

- GV hướngdẫn thêm chohọc sinh vềcách tra cứu vàthu thập thôngtin liên quan từcác kênh khácnhau (nhất là từkênh internet)

- GV gọi đạidiện một vàinhóm báo cáotiến độ củanhóm mình

- GV gọi cácnhóm khácnhận xét kếtquả

- GV tổng hợpcác ý kiến sau

đó đưa ra đánhgiá chung vềsản phẩm củacác nhóm, chỉ

ra những ưuđiểm và tồn tạicủa từng nhóm

Từ đó, GV tưvấn, gợi ý thêm

về sản phẩmcủa mỗi nhóm

để đảm bảo tiến

độ thực hiện vàchất lượng sản

- Các nhóm cửtrưởng nhóm,thư ký, ghi danhsách và nộidung công việc

- HS nhóm khácnhận xét, bổsung bài trìnhbày của nhómtrước

- HS các nhómghi chép lạinhững bổ sung

để hoàn thiệnsản phẩm củanhóm mình

- GV yêu cầucác nhóm tiếptục hoàn thiệnsản phẩm trongthời gian còn lạitrên lớp

Tiết 3,4: Các nhóm báo cáo kết quả sản phẩm

I MỤC TIÊU

1 Kiến thức:

- HS xác định được những kiến thức liên quan đến vai trò của tin học đối với sựphát triển của xã hội Từ đó nhận biết được tầm quan trọng của tin học đối với sự pháttriển của xã hội

- Nêu được tin học có ảnh hưởng rất lớn đối với sự phát triển mọi mặt của xã hội

- Qua việc sử dụng các thành tựu của tin học, xã hội có nhiều nhận thức mới vềcách tổ chức và cách tiến hành các hoạt động

- Cần nhận thức được sự cần thiết phải tôn trọng các quy định của pháp luật khi sửdụng tài nguyên thông tin chung, đồng thời cần học tập không ngừng để có thể thích ứngđược với nhịp điệu phát triển của xã hội

- Nêu được hậu quả khi phá hoại thông tin

2 Kĩ năng:

- HS rèn kĩ năng thuyết trình, quan sát, liên hệ thực tế

- HS phát triển năng lực tiên đoán, phân loại và hoạt động nhóm

3 Thái độ:

- Giáo dục lòng say mê nghiên cứu khoa học, yêu thích các môn học

- Giáo dục học sinh nâng cao ý thức trách nhiệm của HS trong việc thông tin

- Lên án phê phán bạn bè, người thân và những người xung quanh không có ý thứcbảo vệ thông tin

II CHUẨN BỊ

1 Giáo viên: Sách giáo khoa, giáo án PowerPoint, Word.

2 Học sinh: Sản phẩm của nhóm theo sự phân công (trình bày bằng PowerPoint).

III TIẾN TRÌNH BÀI DẠY

1 Ảnh hưởng của tin học đối với sự phát triển của xã hội

Các thành tựu của tin học được áp dụng ở hầu hết các lĩnh vực hoạt động của xã hội,đem lại nhiều hiệu quả to lớn

Trong lĩnh vực kinh tế

Tin học không chỉ là ngành dịch vụ chiếm tỷ trọng đóng góp GDP cao cho quốc gia,

mà đã thực sự trở thành hạ tầng quan trọng Tin học ngày nay gắt kết chặt chẽ mọi mặtkinh tế xã hội, góp phần cải cách hành chính, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nâng cao chấtlượng và hiệu quả các ngành, các lĩnh vực, nâng cao năng lực cạnh tranh nhiều hơn nữa,đóng góp tích cực trong việc cung cấp thông tin phục vụ người dân, giảm thiểu khoảngcách phát triển giữa thành thị và nông thôn, vùng sâu, vùng xa

Thúc đẩy cải cách hành chính cho người dân Thúc đẩy cải cách hành chính trong

lĩnh vực hải quan

+ Trên thực tế, Tin học đã và đang tạo ra những biến đổi cách mạng và rộng khắp trongmọi lĩnh vực kinh tế - xã hội trên quy mô toàn cầu Ảnh hưởng của tin học không chỉ giớihạn trong nâng cao hiệu quả quản lý, cắt giảm chi phí mà còn tạo nên những thay đổi cănbản nền tảng vận hành và phát triển của nhiều lĩnh vực của nền kinh tế - xã hội

+ Triển khai thủ tục hải quan điện tử

Đẩy mạnh cải cách hành chính Thủ tục hải quan điện tử cho người

dân

 Ứng dụng trong lĩnh vực công nghiệp

Với sự trợ giúp của máy tính, con người có được những quy trình công nghệ tựđộng hóa linh hoạt, chuẩn xác chi phí thấp, hiệu quả và đa dạng

Cùng với đà phát triển công nghiệp hóa và hiện đại hóa tại Việt Nam, ứng dụngrobot trong ngành công nghiệp đang ngày càng trở nên phổ biến

Robot đóng gói sản phẩm: Các robot này có thể gắp lần lượt các hộp vắc xin bại

liệt từ băng tải và đặt nó vào thùng gồm 20 hộp một cách chính xác

Robot vận chuyển và đóng gói sản phẩm: Robot đóng gói và vận chuyển trong

phạm vi rộng các sản phẩm khác nhau: giường đóng gói phẳng và ngăn kéo

Robot Lắp ráp Robot hàn kim loại

Siêu robot phục vụ trong dây chuyền

đóng gói công nghiệp

Robot công nghiệp trong một dây chuyền

sản xuất xe hơi ở Nhật Bản.

Khi yêu cầu tiết kiệm thời gian đóng gói ngày càng tăng và sử dụng dược phẩmđắt tiền trở nên phổ biến hơn, sử dụng rô bốt với độ chính xác cao không chỉ đáp ứng cácquy định về an toàn nghiêm ngặt mà còn nâng cao tính hiệu quả trong quá trình sản xuất

Robot đóng gói thuốcTrong đó, robot được sử dụng trong các ngành chế tạo ôtô chiếm 33,2%, ngànhunseecified chiếm 25%, ngành điện-điện tử 9,9%, ngành hoá chất + cao su + nhựa chiếm9,4%, ngành chế tạo máy 4,3%, ngành điện tử viễn thông chiếm 2,5%, sản xuất metalchiếm 3,7%, ngành sản xuất gỗ 2,5%, và các ngành khác là 10,3%.

Công nghệ hàn Rô bốt vào sản xuất ô tô

xuất sữa

 Ứng dụng trong lĩnh vực nông nghiệp

Tin học hóa hay vi tính hóa nền nông nghiệp được coi là cuộc cách mạng xanhtrong thế kỷ 21 nhằm nuôi sống nhân loại

Khí hậu biến đổi, trái đất nóng lên, thời tiết cực đoan, mùa vụ ngắn lại, và nhiềudòng cây hiện nay không kịp thích ứng Trong khi nhu cầu lương thực tăng cao cộngthêm nhu cầu đất ở mở rộng và đất trồng cây nhiên liệu thay thế dầu mỏ, thì diện tích sửdụng đất trên toàn thế giới không được vượt quá 15% so với mức 12% hiện nay, và lượngnước sử dụng cũng không được quá 4.000km3 mỗi năm so với 2.600km3 hiện tại

Từ đầu thế kỷ 21 nền nông nghiệp thế giới đã chuyển biến mạnh với việc áp dụng

kỹ thuật chính xác để khai thác sa mạc, canh tác các dòng lương thực siêu sản, chuyểnqua tưới nhỏ giọt (drip feed) thay cho hệ thống mương máng tưới tiêu (irrigation), vànhất là sẽ thay thế việc bón rải phân hóa học bằng các bộ phân của khoảng 300 loài vikhuẩn bón theo đường nước Mỗi một quyết định trong đó đều cần kết quả từ việc xử lýtrên các máy vi tính

Vấn đề tin học hóa nền nông nghiệp không chỉ áp dụng cho vài dự án chuyên biệt

mà nhắm đến cộng đồng nông dân ở nước giàu cũng như nước nghèo, tạo nên một mạng

kỹ thuật nông nghiệp và an ninh lương thực chung cho cả thế giới Xử lý tín hiệu tự độngtruyền về từ các điểm đo khí tượng – thủy văn đặt rải rác trong một khu vực lớn hay nhỏvới thông tin thời tiết của các trạm mặt đất và trạm không gian, rồi chuyển ngay kết quảvào một chương trình điều hành đã được lập trình

Lập trình các chương trình điều hành thích hợp để sau khi tiếp nhận thông tin thì

xử lý, chọn lựa và chuyển thành lệnh thực hiện các công việc đồng áng: Lúc nào phảicày, lúc nào phải tưới và tưới bao nhiêu nước, loại phân bón nào phải bón và bón baonhiêu vào lúc nào… Các hệ thống thử nghiệm cho thấy mức chi phí IT cho 1 hecta vàokhoảng 2.000-3.000USD nhưng đã tiết kiệm hàng năm được trên dưới 15.000USD lượngthừa phân bón và nước, cùng với sản lượng tăng cao và giảm bớt chi phí vận chuyển, xâydựng mương máng thủy lợi

Bộ hẹn giờ tưới nước tự động 3 lần/ngày

Gardena 4030

Hệ thống tưới nước tự động

Nhờ vào sự kết hợp của các máy cảm biến giá rẻ và khả năng quan sát của máy tính, các “robot nông dân” ngày càng có nhiều khả năng định hướng độc lập và thực hiện những nhiệm vụ phức tạp như cuốc đất, trồng cây, kiểm tra đất và thậm chí thu hoạch trái cây và hoa màu.

Robot thu hái nông sản Robot tưới nước tự động

Nhờ có những thành tựu trong lĩnh vực cơ khí và tin học đã làm nâng cao năng suất lao

động

Hình ảnh gặt bằng tay Hình ảnh gặt bằng máy

 Trong lĩnh vực giải các bài toán khoa học kĩ thuật

Nếu không dùng máy tính ta không thể thực hiện được các tính toán trong phạm vithời gian cho phép

Nhờ có máy tính mà quá trình thiết kế trở nên đơn giản, nhanh chóng

Thiết kế ô tô Thiết kế máy bay

Thiết kế quy hoặch Thiết kế tàu

 Hỗ trợ việc quản lí: Hầu hết mọi hoạt động của xã hội đều có mặt của tin học

Phần mềm quản lí học sinh Phần mềm quản lí điểm sinh viên

 Trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng

Tập trung phát triển các dịch vụ điện tử trong các lĩnh vực tài chính (thuế, kho bạc,kiểm toán ), ngân hàng, hải quan, hàng không, thương mại, thương mại điện tử và cácdịch vụ công cộng

Một ngân hàng hiện đại là một ngân hàng được trang bị CNTT hiện đại Ông nói:

“Công nghệ ngân hàng đang trở thành một vũ khí lợi hại trong cuộc cạnh tranh ngày

càng khốc liệt giữa các ngân hàng.”

Việc nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng cũng là một trong những đòi hỏicấp bách nhằm hoàn thiện các sản phẩm dịch vụ ngân hàng mà việc ứng dụng CNTTtrong nhiệm vụ này là yếu tố quan trọng

Ứng dụng CNTT trong lĩnh vực ngân hàng Các ngân hàng ứng dụng mạnh mẽ CNTT

Việc ứng dụng CNTT có thể đem lại cho khách hàng rất nhiều lợi ích khác nhau.Lợi ích nhìn thấy rõ nhất là sự thuận tiện từ mạng lưới ATM rộng và hoạt động ổn định.Khách hàng có thể tự thực hiện giao dịch nhanh chóng và an toàn trên internet hay điệnthoại di động mà không phải đến ngân hàng Các yêu cầu vay vốn được xử lý nhanhchóng, nhu cầu tài chính của khách hàng được dự báo và chủ động hỗ trợ và đáp ứngđúng

Máy rút tiền tự động Các máy rút tiền phổ biến

Trong lĩnh vực chính trị

Các cơ quan Đảng, Nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội đi đầu trong việc triểnkhai, ứng dụng công nghệ thông tin trong mọi hoạt động theo phương châm đảm bảo tiếtkiệm, thiết thực và hiệu quả lâu dài

Hình ảnh giao ban trực tuyến Hình ảnh một cuộc họp trực tuyến giữa

Chính phủ với Bộ, ngành

Tin học hoá hoạt động của các cơ quan Đảng và Nhà nước là bộ phận hữu cơ quantrọng của cải cách nền hành chính quốc gia, là nhiệm vụ thường xuyên của các cơ quannhằm tăng cường năng lực quản lý, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả

Trong lĩnh vực văn hóa – giáo dục

 Trong lĩnh vực văn hóa

Ứng dụng công nghệ thông tin và mạng máy tính cho chuyên ngành thông tin - thưviện Ngoài những kiến thức về công nghệ thông tin đang được đào tạo như: tin học cơbản, tin học văn phòng, đại cương công nghệ thông tin và truyền thông, thư viện điện tử,cũng cần trang bị thêm cho học viên những học phần như: Khai thác mạng, thông tin máytính, thiết kế website, quản trị thư viện điện tử tích hợp, xuất bản phẩm điện tử, quản trị

bộ sưu tập số

 Trong lĩnh vực giáo dục

- Mục tiêu của ngành giáo dục là không ngừng đổi mới phương pháp giảng dạy và nâng

cao chất lượng giáo dục ở tất cả các cấp học Trong đó, việc ứng dụng công nghệthông tin trong dạy học đang được đẩy mạnh và nhân rộng trong toàn ngành hiện nay

- Việc học sẽ có hiệu quả hơn nếu nó được gắn liền với thực tiễn sinh động

- Việc thiết kế các phần mềm dạy học giúp cho giáo viên thực hiện được nhiều phương

pháp giảng dạy hơn và giúp cho trò có thể tự học được nhiều hơn

- Ứng dụng tin học vào dạy học có rất nhiều lợi ích đối với cả giáo viên và học sinh Đối với giáo viên: Đầu tiên, việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học giúp

giáo viên nâng cao tính sáng tạo và trở nên linh hoạt hơn trong quá trình giảng dạy củamình Cụ thể, các thầy cô không chỉ bó buộc trong khối lượng kiến thức hiện có mà cònđược tìm hiểu thêm về những chuyên ngành khác như tin học và học hỏi các kỹ năng sử

dụng hình ảnh, âm thanh trong việc thiết kế bài giảng Ngoài ra, ứng dụng công nghệthông tin trong dạy học còn giúp giáo viên có thể chia sẻ bài giảng với đồng nghiệp, cùngnhau thảo luận và nâng cao chất lượng giáo án của mình.

Đối với học sinh: Đối tượng thứ hai được hưởng lợi trực tiếp từ việc ứng dụng công

nghệ thông tin trong dạy học đó chính là học sinh Các em được tiếp cận phương phápdạy học mới hấp dẫn hơn hẳn phương pháp đọc – chép truyền thống Ngoài ra, sự tươngtác giữa thầy cô và học trò cũng được cải thiện đáng kể, học sinh có nhiều cơ hội đượcthể hiện quan điểm cũng như chính kiến riêng của mình Điều này không chỉ giúp các emngày thêm tự tin mà còn để cho giáo viên hiểu thêm về năng lực, tính cách và mức độtiếp thu kiến thức của học trò, từ đó có những điều chỉnh phù hợp và khoa học

Hơn thế nữa, việc được tiếp xúc nhiều với công nghệ thông tin trong lớp học cònmang đến cho các em những kỹ năng tin học cần thiết ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhàtrường Đây sẽ là nền tảng và sự trợ giúp đắc lực giúp học sinh đa dạng và sáng tạo cácbuổi thuyết trình trước lớp, đồng thời tăng cường khả năng tìm kiếm thông tin cho bàihọc của các em

Sự phát triển của tin học làm cho xã hội có nhiều nhận thức mới về cách tổ chức cáchoạt động, nhiều quốc gia ý thức được tầm quan trọng của tin học và có những đầu tưlớn cho lĩnh vực này, đặc biệt là nâng cao dân trí, đào tạo nguồn nhân lực chất lượngcao

Nhờ có tin học mà người dân có cách nhìn tổng thể về mọi hoạt của xã hội, cách thức

tổ chức của các cấp quản lí Ví dụ các phòng ban của UBND Huyện

Là một nước đang phát triển, trong quá trình xây dựng và phát triển tin học Việt Namgặp không ít những thách thức nhưng cũng có nhiều thuận lợi.

Thách thức: Việc đầu tư vào tư vào xây dựng cơ sở hạ tầng ứng dụng CNTT còn

gặp nhiều khó khăn do điều kiện kinh tế Nguồn nhân lực chất lượng cao còn hạn chế

Thuận lợi: Công nghệ thông tin là một lợi thế phát triển đặc biệt của Việt Nam

trên nền tảng nguồn nhân lực trẻ, dồi dào và được đào tạo cơ bản Để phát huy lợi thếnày, từ năm 2010 Chính phủ đã triển khai đề án đưa Việt Nam sớm trở thành nướcmạnh về công nghệ thông tin và truyền thông

Chúng ta cần khẳng định công nghệ thông tin là trục kết nối chính và là một yếu tố

có ảnh hưởng quyết định góp phần thực hiện thành công ba đột phá chiến lược, gồmhoàn thiện thể chế, phát triển nguồn nhân lực, xây dựng hạ tầng đồng bộ gắn với tái

cơ cấu nền kinh tế, chuyển đổi mô hình tăng trưởng”

Chính phủ đã ban hành chương trình hành động về xây dựng hệ thống kết cấu hạtầng đồng bộ, ứng dụng công nghệ thông tin để hiện đại hóa các lĩnh vực hạ tầng kinh

tế

Tháng 6/2013, Chính phủ đã phê duyệt đề án tổng thể đơn giản hóa thủ tục hànhchính, giấy tờ công dân và cơ sở dữ liệu dân cư 2013-2020 nhằm đổi mới căn bản tổchức và hoạt động quản lý Nhà nước, tạo thuận lợi cho mọi giao dịch của nhân dântrên tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội

2 Xã hội tin học hóa

Các hoạt động chính của xã hội như: sản xuất hàng hóa, quản lý, giáo dục và đàotạo, đảm bảo đời sống vật chất và tinh thần trong thời đại tin học hóa sẽ được điềuhành với sự hỗ trợ của các mạng máy tính kết nối các hệ thống thông tin lớn, liên kếtcác vùng lãnh thổ của một quốc gia và giữa các quốc gia với nhau

Dây chuyền sản xuất màn hình máy

tính tại Cty Samsung Việt Nam

Việc sản xuất có liên quan đến máy tính

Kết nối toàn cầu trong lĩnh vực Internetcó thể giúp 7% dân số thế giới, tươngđương 500 triệu người, thoát khỏi ngưỡng cực nghèo

Bằng phương tiện giao thông hiện đại, các giao dịch “mặt đối mặt sẽ ít dần” nhưngcon người vẫn có thể phối hợp các hoạt động với nhau một cách hiệu quả hơn, tiết kiệmthời gian giành cho các hoạt động sáng tạo và nghỉ ngơi

Có thể nghĩ viễn cảnh: Cơ quan không cần trụ sở, học tại nhà qua mạng, các hoạtđộng mua bán qua mạng

Dạy học qua mạng Mua bán qua mạng

Cùng với việc phát triển các phương tiện kĩ thuật hiện đại có hàm lượng tin họcngày càng cao, năng suất lao động được tăng lên rõ rệt, lao động chân tay sẽ được bớtdần và con người sẽ được tập trung chủ yếu vào lao động trí óc

Các thế hệ rô bốt với nhiều loại dành cho các ngành nghề khác nhau sẽ được dùngphổ biến Đặc biệt chúng có thể thay thế con người trong những môi trường làm việc

nguy hiểm như trong lòng đất, dưới nước sâu, trên cao, những nơi có điều kiện khí hậu,nhiệt độ khắc nghiệt, quá sức chịu đựng của con người

Một cánh tay robot lấy mẫu dưới đáy biển

trong quá trình thăm dò tài nguyên

Robot cưa gỗ dưới nước

Rất nhiều thiết bị dùng trong mục đích sinh hoạt và giải trí như máy giặt, máy điềuhòa, các thiết bị âm thanh, hoạt động theo chương trình điều khiển đã và đang nâng caochất lượng cuộc sống cho con người

Điều hòa Panasonic Máy Giặt Electrolux

3 Văn hóa và pháp luật trong xã hội tin học hóa

Trong xã hội tin học hóa, các hoạt động của xã hội dựa trên các dòng thông tin lưuchuyển trong một hệ thống tin học có quy mô toàn thế giới Sống trong xã hội như vậycon người phải có ý thức bảo vệ thông tin vì đó là tài sản chung của mọi người

Những hành động vô ý thức do thiếu hiểu biết hoặc cố ý làm ảnh hưởng đến hoạtđộng bình thường của hệ thống đều là phạm tội

Công ty an ninh mạng Bkav bị tấn công

từ chối dịch vụ

Tội phạm công nghệ cao

Đến năm 2009, Bộ luật hình sự năm 1999 được sửa đổi, bổ sung, trong đó có sửa đổi,

bổ sung các tội danh có liên quan đến máy tính, mạng máy tính, gồm các điều 224 (Tộiphát tán vi rút, chương trình tin học có tính năng gây hại cho hoạt động của mạng máytính, mạng viễn thông, mạng Internet, thiết bị số), điều 225 (Tội cản trở hoặc gây rối loạnhoạt động của mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet, thiết bị số), điều 226 (Tộiđưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet),226a (Tội truy cập bất hợp pháp vào mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internethoặc thiết bị số của người khác), 226b (Tội sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông,mạng Internet hoặc thiết bị số thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản) bao gồm các hành vi:

cố ý phát tán vi rút, chương trình tin học có tính năng gây hại cho mạng máy tính, mạngviễn thông, mạng Internet, thiết bị số; tự ý xóa, làm tổn hại hoặc thay đổi phần mềm, dữliệu thiết bị số; ngăn chặn trái phép việc truyền tải dữ liệu của mạng máy tính, mạng viễnthông, mạng Internet, thiết bị số; hành vi khác cản trở hoặc gây rối loạn hoạt động củamạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet, thiết bị số; đưa lên mạng máy tính,mạng viễn thông, mạng Internet những thông tin trái với quy định của pháp luật; muabán, trao đổi, tặng cho, sửa chữa, thay đổi hoặc công khai hóa những thông tin riêng hợppháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân khác trên mạng máy tính, mạng viễn thông, mạngInternet mà không được phép của chủ sở hữu thông tin đó; hành vi khác sử dụng tráiphép thông tin trên mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet; cố ý vượt qua cảnhbáo, mã truy cập, tường lửa, sử dụng quyền quản trị của người khác hoặc bằng phươngthức khác truy cập bất hợp pháp vào mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internethoặc thiết bị số của người khác chiếm quyền điều khiển; can thiệp vào chức năng hoạt