- Đặc tr ng của truyền thuyết:Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao – Nâng cao Trọng Thuỷ Trọng Thuỷ Theo em, đâu là đặc tr ng lớn nhấ
Trang 1TiÕt 19- 20
vµ MÞ Ch©u - Träng Thuû
(Ng÷ v¨n 10 – N©ng cao) N©ng cao) (Ng÷ v¨n 10 – N©ng cao) N©ng cao)
Trang 2Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
I – Nâng cao) Tiểu dẫn:
I – Nâng cao) Tiểu dẫn:
Những hình ảnh trên có liên quan gì
đến “Truyện An D ơng
V ơng và Mị Châu -Trọng Thuỷ”?
- Cụm di tích lịch sử – Nâng cao) văn hoá
Cổ Loa là minh chứng lịch sử cho việc
sáng tạo và l u truyền truyền thuyết về
sự ra đời và suy vong của nhà n ớc Âu
Lạc
-> Truyền thuyết có sự gắn bó chặt chẽ
với môi tr ờng lịch sử - văn hoá.
Trang 3- Đặc tr ng của truyền thuyết:
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) – Nâng cao) Trọng Thuỷ Trọng Thuỷ
Theo em, đâu là
đặc tr ng lớn nhất của truyền thuyết?
+ Phản ánh lịch sử một cách độc đáo: lịch sử đ ợc khúc xạ qua những hình t ợng nghệ thuật mang
đậm màu sắc thần kỳ
-> Truyền thuyết kết hợp nhuần nhuyễn yếu tố lịch
sử với yếu tố t ởng t ợng
+ Yếu tố t ởng t ợng, hoang đ ờng là nơi dân gian gửi gắm cách lý giải, quan niệm, suy nghĩ về sự kiện
và nhân vật lịch sử.
-> Đọc truyền thuyết cần quan tâm:
Sự kiện, nhân vật lịch sử;
Quan điểm, thái độ, đánh giá của dân gian
Trang 4II - Đọc – Nâng cao) hiểu văn bản:
II - Đọc – Nâng cao) hiểu văn bản:
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
1 Đọc, tìm hiểu bố cục và tóm tắt:
* Bố cục:
- Phần 1: Từ đầu … “xin hoà”: An Dương Vương xây thành, chế nỏ “xin hoà”: An D ơng V ơng xây thành, chế nỏ
- Phần 2: Tiếp theo … “xin hoà”: An Dương Vương xây thành, chế nỏ “cứu đ ợc nhau”: Trọng Thuỷ đánh cắp nỏ thần
- Phần 3: Tiếp theo … “xin hoà”: An Dương Vương xây thành, chế nỏ “đi xuống biển”: n ớc mất, nhà tan
- Phần 4: Còn lại: Kết cục của Trọng Thuỷ
4 phần:
-> 2 phần: + Phần 1 = Phần 1
+ Phần 2 = Phần 2+ 3 +4:
Bi kịch mất n ớc;
Bi kịch tình yêu
Văn bản có
bố cục mấy phần? Nội dung của từng phần?
Trang 5* Tóm tắt:
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
- An D ơng V ơng xây thành cứ xây lại đổ Rùa vàng giúp: xây đ ợc thành trong nửa tháng.
Em hãy tóm tắt ngắn gọn truyền thuyết An
D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
- Rùa vàng tặng vuốt Chế đ ợc nỏ thần Đánh thắng Triệu Đà.
- Triệu Đà xin hoà, cầu hôn Mị Châu cho Trọng Thuỷ An D ơng
V ơng gả Mị Châu.
V ơng gả Mị Châu.
- Trọng Thuỷ đánh cắp nỏ thần Triệu Đà tiến đánh Âu Lạc.
- An D ơng V ơng thua trận Cùng Mị Châu bỏ chạy
- Rùa vàng kết tội Mị Châu An D ơng V ơng chém đầu Mị
Châu rồi đi xuống biển Máu Mị Châu biến thành hạt châu
- Trọng Thuỷ nhảy Xuống giếng tự vẫn
Trang 62 Tìm hiểu:
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) – Nâng cao) Trọng Thuỷ Trọng Thuỷ
- Có 2 lớp truyện:
+ Bi kịch mất n ớc: gắn với nhân vật An D ơng V ơng;
+ Bi kịch tình yêu: gắn với nhân vật Mị Châu và
Trọng Thuỷ
Văn bản Truyền thuyết
An D ơng V ơng và Mị
Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ có
mấy lớp truyện chính?
Mỗi lớp truyện gắn với
nhân vật nào?
a Nhân vật An D ơng V ơng:
Câu hỏi thảo
luận:
1 Tìm các chi tiết liên
quan đến nhân vật An D
ơng V ơng.
2 Phân tích và cảm nhận về
các chi tiết đó theo đặc
tr ng thể loại truyền
thuyết?
Gợi ý:
- Qua các chi tiết
đó, em hiểu gì
về nhân vật An
D ơng V ơng?
- Dân gian muốn gửi gắm điều gì ở An D ơng
V ơng?
* Xây thành, chế nỏ, đánh thắng giặc
-> An D ơng V ơng có ý thức cao trong việc dựng n
ớc và giữ n ớc
- Rùa vàng = Sự ủng hộ của nhân dân đối với công cuộc dựng n ớc và
giữ n ớc của An D ơng V ơng -> An D ơng V ơng đ ợc nhân dân ng ỡng
mộ, yêu quí.
Em suy nghĩ
nh thế nào
về hình t ợng Rùa vàng?
Trang 7* Chấp nhận giảng hoà, chấp nhận lời cầu hôn -> thất bại
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
- An D ơng V ơng là vị vua yêu chuộng hoà bình và cả tin vào kẻ thù
- An D ơng V ơng quá chủ quan, ỷ lại vào nỏ thần
Dân gian muốn gửi gắm bài học gì qua thất bại của An D
ơng V ơng?
-> Thất bại của An D ơng V ơng là bài học cay đắng về thái độ mất cảnh giác và chủ qua tr ớc kẻ thù trong đấu tranh chống giạc ngoại xâm
* Chém đầu Mị Châu rồi đi xuống biển:
Em đánh giá nh thế nào về 2 hành động cuối cùng của An D
ơng V ơng? Qua đó, dân gian muốn nói
gì?
gia lên trên hết.
- An V ơng V ơng đi xuống biển: Dân gian đã “bất tử hoá” Thục Phán, thể hiện sự yêu mến, kính trọng, tiếc th ơng:
Trang 82b Nhân vật Mị Châu:
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) – Nâng cao) Trọng Thuỷ Trọng Thuỷ
* Cho Trọng Thuỷ xem nỏ thần, bị đánh tráo mà không biết
Câu hỏi thảo
luận:
1 Tìm các chi tiết liên quan đến nhân vật Mị Châu.
2 Qua đó, em đánh giá nh thế nào về Mị Châu và thái độ của dân gian đối với Mị Châu?
* Đáng dấu đ ờng chạy loạn mà không nghĩ đến hậu quả
-> Mị Châu: mất cảnh giác, cả tin, ngây thơ trong tình yêu
Mị Châu có tội hay không có tội?
-> Chỉ biết nghĩ đến tình cảm riêng, xem nhẹ nghĩa vụ đối với quốc gia, dân tộc: Phạm tội một cách vô tình
* Bị Rùa vàng kết tội:
Lời Rùa vàng kết tội Mị Châu cho thấy thái độ của dân gian nh thế
nào?
-> Thái độ nghiêm khắc của nhân dân: Mang tội với n ớc đều bị trừng phạt.
* Hậu thân của Mị Châu:
Em suy nghĩ nh thế nào về hậu thân củaMị Châu?
- Máu biến thành hạt châu: Nỗi thông cảm của nhân dân đối với lỗi lầm vô tình của Mị Châu: kẻ “một lòng trung hiếu mà bị ng ời lừa dối … “xin hoà”: An Dương Vương xây thành, chế nỏ ”
hiếu mà bị ng ời lừa dối … “xin hoà”: An Dương Vương xây thành, chế nỏ ”
- Xác thành ngọc thạch: bài học luôn luôn hiện hữu cho kẻ nào phạm tội với quốc gia, dân tộc;
Trang 92c Nh©n vËt Träng Thuû:
TiÕt 19-20: TruyÖn An D ¬ng V ¬ng vµ MÞ Ch©u TruyÖn An D ¬ng V ¬ng vµ MÞ Ch©u – N©ng cao) – N©ng cao) Träng Thuû Träng Thuû
* Träng Thuû võa lµ kÎ thï, võa lµ n¹n nh©n:
C©u hái th¶o luËn:
Em chän ý kiÕn nµo sau ®©y vÒ nh©n vËt Träng Thuû:
1 Träng Thuû lµ tªn gi¸n ®iÖp
vµ còng lµ kÎ nÆng t×nh.
2 Träng Thuû lµ nh©n vËt phøc t¹p, võa lµ kÎ thï, võa lµ n¹n nh©n.
3 Träng Thuû lµ kÎ kÎ lõa dèi,
lµ kÎ thï cña n íc ¢u L¹c.
+ Võa muèn chiÕm ¢u L¹c
+ Võa muèn lµm ng êi chång chung thuû
-> M©u thuÉn kh«ng thÓ dung hoµ -> C¸i chÕt: kÕt côc cña nçi ©n hËn, sù giµy vß
* H×nh ¶nh ngäc trai ngäc trai – N©ng cao) – N©ng cao) n íc giÕng n íc giÕng:
- Lµ kÕt côc bi kÞch cña mèi t×nh Ðo le
+ Ngäc trai = tÊm lßng trong tr¾ng cña MÞ Ch©u
+ N íc giÕng = sù ©n hËn vµ mong muèn ® îc ho¸ gi¶i téi
lçi
H×nh ¶nh ngäc trai
n íc giÕng
ph¶i lµ biÓu t îng
cña t×nh yªu chung
thuû?
-> Kh«ng ph¶i ca ngîi t×nh yªu chung thuû mµ t îng tr ng cho mèi oan t×nh ® îc ho¸
gi¶i: Ngäc trai s¸ng trong n íc giÕng = tÊm lßng trong tr¾ng cña MÞ Ch©u s¸ng
thªm trong nçi ©n hËn cña Träng Thuû.
Trang 10III Tổng kết - Củng cố
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) – Nâng cao) Trọng Thuỷ Trọng Thuỷ
- Về truyền thuyết: là cách đánh giá của dân gian về sự kiện và nhân
vật lịch sử.
những những định
chung về:
1 Thể loại truyền thuyết
2 ý nghĩa của truyền
thuyết An D ơng V ơng và
- Về truyền thuyết An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) Trọng
Thuỷ:
+ Bài học về trách nhiệm của mỗi ng ời đối với vận mệnh đất n ớc, dân tộc
+ Thái độ nghiêm khắc nh ng cũng đầy cảm thông, bao dung của nhân dân đối với Mị Châu và mối tình Mị Châu – Nâng cao)
Trọng Thuỷ
Trang 112 Củng cố: Hãy khoanh tròn vào đáp án đúng:
Tiết 19-20: Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu Truyện An D ơng V ơng và Mị Châu – Nâng cao) – Nâng cao) Trọng Thuỷ Trọng Thuỷ
1 Theo quan niệm của dân gian, An D ơng V ơng đ ợc thần linh giúp đỡ vì:
a An D ơng V ơng là vua.
b An D ơng V ơng không biết xây thành
c An D ơng V ơng là một vị thần
d An D ơng V ơng có ý thức với sự an nguy của đất n ớc
2 Qua hậu thân của Mị Châu dân gian biểu hiện thái độ gì?
a Cho rằng nàng vô tội
b Cho rằng tội của nàng không đáng bị lên án
c Cho rằng nàng là ng ời nặng tình riêng cho nên vô tình phạm tội tiếp tay cho giặc nên phải chịu hình phạt xứng đáng
d Cho rằng nàng là ng ời trung hiếu nh ng bị lừa dối
a Sự nghiêm khắc nh ng bao dung của nhân dân, chứng thực cho tấm lòng trong sáng của
Mị Châu
b Sự nghiêm khắc nh ng bao dung của nhân dân, chứng nhận nỗi ân hận và mong muốn hoá giải tội lỗi của Trọng Thuỷ
c Ca ngợi mối tình Mị Châu – Nâng cao) Trọng Thuỷ
d Cả A và B đều đúng