Việc thực hiện các bài soạn điện tử bằng phần mềm Violet 1.7 cho thấy sự cầnthiết bởi nó đáp ứng được yêu cầu giáo dục như: Tiết kiệm thời gian và chi phí tronggiảng dạy, giảm thiểu sự v
Trang 1BỘ MÔN SƯ PHẠM VẬT LÝ
Luận văn tốt nghiệp
THIẾT KẾ GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ VẬT LÝ 12 CƠ BẢN
Trang 2Sau một thời gian nghiên cứu và thực hiện đề tài “Thiết kế giáo
án điện tử vật lý 12 cơ bản sử dụng phần mềm Violet”, với sự nỗ lực và
sự cố gắng của bản thân em đã hoàn thành được luận văn này Bên cạnh sự cố gắng của bản thân, em còn nhận được sự quan tâm từ phía thầy cô và nhiều bạn bè khác.
Trước hết, em xin gửi lời cảm ơn đến quý thầy cô trường Đại học Cần Thơ đã truyền đạt vốn kiến thức vô cùng quý giá trong suốt thời gian qua Đặc biệt em cũng xin gửi lời cảm ơn đến thầy Vương Tấn Sĩ Thầy đã tận tình hướng dẫn và tạo mọi điều kiện để em có thể hoàn thành luận văn của mình Thầy đã dành nhiều thời gian góp ý và chỉnh sửa bài luận văn để kết quả đạt được hoàn thiện nhất.
Cảm ơn tất cả bạn bè đã động viên và giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện và hoàn thành luận văn tốt nghiệp này.
Cuối lời, em xin chân thành cảm ơn một lần nữa đến quý thành cô, bạn bè đã giúp đỡ em trong suốt thời gian qua Em xin gửi lời chúc sức khỏe và thành công đến tất cả mọi người.
Sinh viên thực hiện
Trang 3
… ngày tháng … năm 2013
Giáo viên hướng dẫn
VƯƠNG TẤN SĨ
Trang 4
… ngày tháng … năm 2013
Giáo viên phản biện
Trang 5
… ngày tháng … năm 2013
Giáo viên phản biện
PHẠM PHÚ CƯỜNG
Trang 6PHẦN MỞ ĐẦU … 1
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI … 1
2 MỤC ĐÍCH CỦA ĐỀ TÀI … 2
3 CÁC GIẢ THUYẾT KHOA HỌC … 2
4 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI … 2
5 PHƯƠNG PHÁP VÀ PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN ĐỀ TÀI … 3
6 CÁC GIAI ĐOẠN THỰC HIỆN ĐỀ TÀI … 3
7 NHỮNG CHỮ VIẾT TẮT TRONG ĐỀ TÀI … 3
PHẦN NỘI DUNG … 4
CHƯƠNG I VAI TRÒ CỦA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG QUÁ TRÌNH DẠY HỌC … 4
1.1 CÔNG NGHỆ THÔNG TIN VỚI VAI TRÒ PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC, THIẾT BỊ DẠY HỌC … 4
1.1.1 Yêu cầu … 4
1.1.2 Vai trò của phương tiện dạy học, thiết bị dạy học … 5
1.2 DẠY VÀ HỌC THEO QUAN ĐIỂM CÔNG NGHỆ THÔNG TIN … 5
1.2.1 Sự phát triển của công nghệ thông tin kéo theo việc sử dụng phương tiện dạy học đa dạng … 5
1.2.2 Ưu thế của việc dạy học bằng các phương tiện hiện đại … 6
1.3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC 7
Trang 72.2.1.3 Menu nội dung ….15
2.2.1.4 Menu Tùy chọn ….15
2.2.1.5 Menu Trợ giúp 15
2.2.2 Các nút chức năng 16
2.2.3 Thanh công cụ ….16
2.3 Các chức năng của Violet 17
2.3.1 Tạo một đề mục cơ bản 17
2.3.2 Một số tính năng soạn thảo trang màn hình 20
2.3.2.1 Sửa đổi hoặc xóa mục dữ liệu đã có 20
2.3.2.2 Sao chép, cắt dán tư liệu 20
2.3.2.3 Phục hồi và làm lại 21
2.3.3 Thiết kế mạch điện 22
2.3.4 Các chức năng khác của violet 25
2.3.4.1 Chọn trang bìa 25
2.3.4.2 Chọn giao diện bài giảng 26
2.3.4.3 Lưu và đóng gói bài giảng 27
2.3.4.4 Sử dụng bài giảng đã đóng gói 28
2.3.5 Các dạng bài tập trong violet ….29
2.3.5.1 Bài tập trắc nghiệm 29
2.3.5.2 Bài tập kéo thả chữ 31
2.3.5.3 Bài tập ô chữ 32
CHƯƠNG III THIẾT KẾ GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ CHO MỘT SỐ BÀI HỌC TRONG SÁCH GIÁO KHOA VẬT LÝ 12 CƠ BẢN, SỬ DỤNG PHẦN MỀM VIOLET …34
3.1 GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ LÀ GÌ? 34
3.2 QUY TRÌNH THIẾT KẾ GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ VẬT LÝ 12 CƠ BẢN 34
3.2.1 Cấu trúc của giáo án điện tử 34
3.2.2 Các bước xây dựng giáo án có dùng phần mềm điện tử 35
3.2.2.1 Công việc chuẩn bị 35
Trang 83.3.1 Giáo án điện tử bài 3-chương I Dao động cơ 36
3.3.2 Giáo án điện tử bài 8-chương II Sóng cơ và sóng âm 44
3.3.3 Giáo án điện tử bài 16-chương III Dòng điện xoay chiều 51
3.3.4 Giáo án điện tử bài 26-chương V Sóng ánh sáng 57
3.3.5 Giáo án điện tử bài 41-chương VIII Từ vi mô đến vĩ mô 64
PHẦN KẾT LUẬN 73
TÀI LIỆU THAM KHẢO 74
Trang 9án điện tử không còn xa lạ với các giáo viên ở các trường phổ thông ngày nay nữa.
Chúng ta biết rằng môn vật lý là một môn khoa học thực nghiệm và có nhiều ứngdụng trong đời sống, đòi hỏi cả nguời dạy lẫn người học phải nghiên cứu và tìm hiểu.Hầu hết các giáo viên đều thấy khó khăn trong khâu giảng dạy những kiến thức trừutượng, những phần mà học sinh không thể hoặc không có điều kiện để quan sát trựctiếp Do đó, nếu người giáo viên có thể sử dụng được các ứng dụng của các phần mềm
để mô phỏng thí nghiệm trong sách giáo khoa là hết sức cần thiết
Lựa chọn phần mềm thích hợp cho việc thiết kế giáo án điện tử sẽ giúp ngườigiáo viên dễ dàng hơn cho việc giảng dạy của mình Sự đầu tư cho một giáo án điện tửđòi hỏi người giáo viên phải tốn rất nhiều thời gian và công sức, nhưng bù lại nó giúpngười giáo viên tiết kiệm được thời gian và giảm thiểu sự vất vả của họ trong giờ lênlớp, giúp họ tiện lợi hơn khi cần tăng thêm lượng kiến thức, đưa thêm những nội dungmới hay mở rộng trong tiết giảng của mình Đồng thời tạo không khí cho lớp học thêmsinh động hơn, tạo cho học sinh thích thú hơn trong học tập, nắm vững được kiến thứctrọng tâm của bài
Violet là phần mềm rất dễ sử dụng, nó không cần người GV phải giỏi tiếng Anhvẫn có thể sử dụng một cách thành thạo Ưu điểm của việc soạn giáo án điện tử bằngphần mềm Violet là có thể kiểm tra học sinh ngay tại lớp về các kiến thức mà học sinhmới tiếp thu Cách kiểm tra bài học bằng các dạng bài tập trắc nghiệm, ghép đôi, kéo thảchữ… Sẽ giúp cho việc kiểm tra và đánh giá học sinh tốt hơn trong một tiết học
Việc thực hiện các bài soạn điện tử bằng phần mềm Violet 1.7 cho thấy sự cầnthiết bởi nó đáp ứng được yêu cầu giáo dục như: Tiết kiệm thời gian và chi phí tronggiảng dạy, giảm thiểu sự vất vả của giáo viên trong giờ lên lớp, học sinh ngày càng yêuthích giờ học hơn, tận dụng được lợi ích của công nghệ thông tin Tạo cho bài giảng
Trang 10thêm phong phú đa dạng, giáo viên đỡ đi công sức sử dụng bảng phụ, giáo viên có thể
sử dụng tất cả các dạng bài tập trong bài giảng của mình…Trên cơ sở đó nên em quyết
định nghiên cứu đề tài “ Thiết kế giáo án điện tử vật lý 12 cơ bản sử dụng phần mềm
3 CÁC GIẢ THUYẾT KHOA HỌC
Tìm hiểu và nghiên cứu phần mềm violet
Sưu tầm các tài liệu liên quan đến đề tài thực hiện
Tìm hiểu các vấn đề nói về giáo án điện tử
Vận dụng vào thiết kế giáo án điện tử
4 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
Nghiên cứu phần mềm violet, các bước soạn giáo án
Nghiên cứu nội dung sách giáo khoa vật lý 12
Thiết kế giáo án điện tử cho một số bài học trong sách giáo khoa vật lý 12 dùngphần mềm violet
Bài 3 Con lắc đơn
Bài 8 Giao thoa sóng
Bài 16 Truyền tải điện năng Máy biến áp
Bài 26 Các loại quang phổ
Trang 11SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 3
5 PHƯƠNG PHÁP VÀ PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
Phương pháp:
Nghiên cứu cách sử dụng phần mềm violet
Nghiên cứu nội dung sách giáo khoa vật lý 12
Tài liệu bồi dưỡng giáo viên
Các tài liệu có liên quan đến đề tài
Phương tiện:
Máy vi tính, sách giáo khoa vật lý 12, sách giáo viên, tài liệu bồi dưỡng giáoviên, tài liệu về phần mềm violet, mạng internet
6 CÁC GIAI ĐOẠN THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
Đề tài được chia thành các giai đoạn như sau:
Nhận đề tài
Nghiên cứu đề tài
Xây dựng đề cương
Thu thập tài liệu và các thông tin liên quan
Viết luận văn
Nộp bản thảo cho giáo viên xin ý kiến
Chỉnh sửa và hoàn thành luận văn
Báo cáo luận văn bằng phần mềm violet
7 NHỮNG CHỮ VIẾT TẮT TRONG ĐỀ TÀI
Trang 13SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 5
1.1.2 Vai trò của phương tiện dạy học, thiết bị dạy học
Sử dụng công nghệ thông tin như thiết bị dạy học, không phải chỉ nhằm thí điểmdạy học với công nghệ thông tin mà còn góp phần dạy học về công nghệ thông tin
Hiệu quả của việc sử dụng máy vi tính ngay trong qua trình dạy học có tác dụnggây động cơ học tập những nội dung tin học Vả lại chính bản thân những ứng dụng củatin học và công cụ của tin học cũng là một trong những nội dung tin học cần truyền thụ
Để phát huy tính tích cực của việc sử dụng công nghệ thông tin như là một ứngdụng của tin học ở những lúc thích hợp, GV có thể bình luận về hiệu quả của máy vitính, về vai trò của con người thể hiện trong việc lập trình
Sử dụng công nghệ thông tin như một thiết bị dạy học không phải chỉ để thựchiện dạy học với trang thiết bị của công nghệ thông tin mà còn góp phần thúc đẩy việcđổi mới phương pháp dạy học ngay cả trong điều kiện không có máy
Nếu ta lập được một chương trình trong máy tính làm chức năng thầy giáo thựchiện một cách có hiệu quả một số khâu của quá trình dạy học một nội dung nào đó thìcũng có thể đề xuất được một phương án tốt để cải tiến phương pháp dạy học Vì vậy cóthể làm song song hai việc: Đồng thời với việc thí điểm làm phần mềm để máy vi tínhlàm chức năng GV dạy một số tiết, ta sẽ đề xuất những phương án cải tiến dạy học cáctiết đó trong những điều kiện không có máy Cách làm này vừa phù hợp với điều kiệnhoàn cảnh nước ta hiện nay, vừa đón trước được xu thế phát triển của khoa học thế giới.Kết quả mong đợi không phải chỉ ở một số chương trình dạy học bằng máy vi tính màcòn ở sự phát triển của khoa học giáo dục nói chung và điều đó sẽ có ảnh hưởng tíchcực đến việc cải tiến phương pháp dạy học kể cả trong điều kiện không có máy
1.2 DẠY VÀ HỌC THEO QUAN ĐIỂM CÔNG NGHỆ THÔNG TIN
1.2.1 Sự phát triển của công nghệ thông tin kéo theo việc sử dụng phương tiện dạy học đa dạng
Theo quan điểm công nghệ thông tin, học là một quá trình thu nhận thông tin cóđịnh hướng, có sự tái tạo và phát triển thông tin, dạy là phát thông tin và giúp người họcthực hiện quá trình trên một cách có hiệu quả
Thông tin được hiểu càng có giá trị nếu nó gây ra được sự bất ngờ càng lớn.Trong khoa học người ta đã lượng hóa thông tin theo quan điểm này Người học như
Trang 14một máy thu có nhiều cửa vào, phải biết tiếp nhận thông tin qua nhiều cửa, phải biếttách thông tin hữu ích ra khỏi nhiễu, phải biết biến đổi, lưu trữ, ghi nhớ thông tin trongnhiều bộ nhớ khác nhau, mỗi cửa vào này tiếp nhận một loại thông tin được mã hóariêng biệt Ta cần tận dụng tất cả các phương tiện để đưa thông tin vào các cửa này, cần
sử dụng các trang thiết bị hiện đại nhằm chuyển đổi, mã hóa, chế biến thông tin để việctruyền đạt hiệu quả nhất
Nếu nội dung bài học chỉ được truyền tới người học dưới dạng văn bản thì ngườihọc có thể sẽ kém hứng thú Nếu chỉ truyền tin theo một chiều, không có sự hỏi đáp thìthông tin thu được của người học có thể phiến diện, không đầy đủ hoặc bị biến dạng, cókhi dẫn đến việc hiểu sai nội dung
Theo quan điểm CNTT, để đổi mới phương pháp dạy học, người ta tìm những “Phương pháp làm tăng giá trị lượng tin, trao đổi thông tin nhanh hơn và hiệu quả hơn”
Nhờ sự phát triển của khoa học kĩ thuật, quá trình dạy học đã sử dụng PTDH sauđây:
- Phim chiếu để giảng bài với đèn chiếu Overhead
- Phần mềm hỗ trợ giảng bài, minh họa trên lớp với máy chiếu, bảng điệntử…
- Phần mềm dạy học giúp học sinh trên lớp và ở nhà
- Công nghệ kiểm tra, đánh giá bằng trắc nghiệm trên máy tính
- Sử dụng mạng Internet để dạy học
1.2.2 Ưu thế của việc dạy học bằng các phương tiện hiện đại
Dạy học với phương tiện hiện đại trên sẽ có các ưu thế sau:
- GV chuẩn bị bài một lần thì sử dụng được nhiều lần
- Các phần mềm dạy học có thể thực hiện các thí nghiệm ảo, sẽ thay thế GV
Trang 15- Sử dụng phần mềm dạy học làm phương tiện hỗ trợ dạy học một cách hợp lí
sẽ cho hiệu quả cao, bởi lẽ khi sử dụng phần mềm dạy học bài giảng sẽ sinh động hơn,
sự tương tác hai chiều được thiết lập, học sinh được giải phóng khỏi những công việcthủ công vụn vặt, tốn thời gian, dễ nhầm lẫn, nên có điều kiện đi sâu vào bản chất bàihọc
- Hai công nghệ hiện đại và ứng dụng có hiệu quả nhất cho giáo dục - đào tạo làcông nghệ đa phương tiện Multimedia và công nghệ mạng Networking, đặc biệt làmạng Internet Hai công nghệ này đã giúp cho con người thực hiện được khẩu hiệu học
ở mọi nơi, học ở mọi lúc, học suốt đời và dạy cho mọi người với mọi trình độ khácnhau
- Sử dụng công nghệ thông tin để dạy học, phương pháp dạy học cũng thay đổi,
GV là người hướng dẫn học sinh học tập chứ không đơn thuần chỉ là người rót thông tinvào đầu HS GV cũng phải học tập thường xuyên để nâng cao trình độ về công nghệthông tin, sử dụng có hiệu quả công nghệ thông tin trong học tập HS có thể lấy thôngtin từ nhiều nguồn phong phú khác nhau như: sách, Internet, CD-ROM…Lúc này HSphải biết đánh giá và lựa chọn thông tin, không còn chỉ đơn thuần nhận thông tin mộtcách thụ động vì nguồn thông tin vô cùng phong phú
1.3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ SỬ DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC
Hiện tại nhiều trường trung học đã trang bị máy vi tính, các phương tiện nghenhìn, các phương tiện truyền thông khác, khá nhiều trường đã được kết nối Internet GV
đã được tập huấn về ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học Học sinh thường tiếpxúc với công nghệ thông tin Để nâng cao hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ thôngtin trong trường trung học, cần thực hiện một số nội dung sau:
Trang 16+ Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lí, GV và HS về việc ứng dụng công nghệthông tin trong quản lí giáo dục và dạy học.
+ Sử dụng các nguồn kinh phí để đầu tư trang thiết bị về công nghệ thông tin chocác trường trung học
+ Bồi dưỡng GV các bộ môn về công nghệ thông tin để họ có thể tổ chức tốt ứngdụng công nghệ thông tin trong dạy học
+ Tổ chức trình diễn các tiết dạy học có ứng dụng công nghệ thông tin trongtrường trung học nhằm mục đích tuyên truyền, động viên các cá nhân, các đơn vị tổchức tốt việc ứng dụng công nghệ thông tin
+ Xây dựng một số dịch vụ giáo dục và đào tạo ứng dụng trên mạng Internet.Nâng cao hiệu quả của việc kết nối Internet Tổ chức trao đổi kinh nghiệm về ứng dụngcông nghệ thông tin giữa các trường trung học trong và ngoài nước
+ Tuyển chọn, xây dựng và hướng dẫn sử dụng các phần mềm quản lí giáo dục
và dạy học Nghiên cứu để đưa các phần mềm dạy học tốt vào danh mục thiết bị dạyhọc tối thiểu
Trang 17SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 9
CHƯƠNG II GIỚI THIỆU PHẦN MỀM VIOLET
2.1 GIỚI THIỆU PHẦN MỀM VIOLET VÀ CÁCH CÀI ĐẶT
2.1.1 Giới thiệu sơ lược về phần mềm Violet 1.7
Violet là phần mềm công cụ giúp cho giáo viên có thể tự xây dựng được các bàigiảng trên máy tính một cách nhanh chóng và hiệu quả So với các công cụ khác, violetchú trọng hơn trong việc tạo ra các bài giảng có âm thanh, hình ảnh, chuyển động vàtương tác rất phù hợp với học sinh từ tiểu học đến THPT
Ngoài ra, violet còn cho phép chọn nhiều kiểu giao diện khác nhau cho bài giảng, tùythuộc vào bài học và ý thích của giáo viên
Sau khi soạn xong bài giảng, violet sẽ cho phép xuất bài giảng ra thành một thưmục chứa file EXE hoặc file HTML chạy độc lập, tức là không cần violet vẫn có thểchạy trực tuyến qua mạng internet Đặc biệt violet có thể liên kết, thậm chí có thể nhúngthẳng vào các phần mềm khác như MS PowerPoint
Violet có giao diện trực quan và dễ dùng, ngôn ngữ giao tiếp và phần trợ giúphoàn toàn bằng tiếng Việt nên phù hợp với cả những giáo viên không giỏi tin học vàngoại ngữ Mặt khác, do sử dụng bảng mã Unicode nên font chữ trong violet và trongcác sản phẩm bài giảng đều đẹp, dễ nhìn, thể hiện được mọi thứ tiếng trên thế giới vàđảm bảo tính ổn định trên mọi máy tính, mọi hệ điều hành và mọi trình duyệt internet
Trang 18Nhấn nút tiếp tục để chuyển sang cửa sổ thỏa thuận bản quyền sau:
Chọn mục đồng ý với các điều khoản trên Sau đó nhấn nút tiếp tục, cửa sổ tiếptheo sẽ hiện ra:
Trang 19SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 11
Nhấn tiếp tục
Ta vẫn nhấn tiếp tục, cửa sổ cài đặt hiện ra như sau:
Trang 20Nhấn cài đặt, cửa sổ cuối cùng hiện ra, ta nhấn kết thúc.
Sau khi cài đặt xong, trên màn hình Desktop sẽ xuất hiện bông hoa Violet
Trong menu start của Windows xuất hiện thư mục Programs – Platin Violet, trong đó cócác thư mục chứa các bài giảng mẫu (Violet Samples), phần chương trình chạy (PlatinViolet), phần đăng ký bản quyền (Register) và phần gỡ bỏ Violet ( Uninstall Violet)
Trong phần đăng ký bản quyền:
Trang 21SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 13
Ta nhấn VIOLET REGISTER, cửa sổ đăng ký thông tin hiện ra, ta nhập vào cácthông tin đăng ký, sau đó nhấn “Đăng ký” Ví dụ sau đây có tính minh họa
2.1.3 Giao diện của Violet
Khi chạy chương trình Violet, giao diện chính của chương trình sẽ hiện ra nhưsau:
Trang 222.2 THANH MENU VÀ CÁC NÚT CHỨC NĂNG
2.2.1 Các Menu
2.2.1.1 Menu Bài giảng
Vào menu bài giảng có các chức năng như hình bên,
hoặc ta nhấn phím tắt trên bàn phím nếu muốn tạo mới, mở,
đóng gói bài giảng
2.2.1.2 Menu Soạn thảo
Ở menu soạn thảo, người dùng có thể thực hiện các
thao tác như phục hồi, làm lại, cắt, chép, dán đề mục
2.2.1.3 Menu Nội dung
Click vào menu nội dung người dùng có thể thực
hiện các chức năng như: Thêm đề mục, sửa đổi thông tin,
đồng bộ video, xóa đề mục, chọn trang bìa, chọn giao diện,
soạn thảo hình nền,
Trang 23Ở menu trợ giúp ta có thể nâng cấp Violet Tuy
nhiên khi soạn thảo bài giảng người dùng hiếm khi sử dụng
chức năng này
2.2.2 Các nút chức năng
Trên giao diện của Violet sẽ có các nút chức năng trên, cho phép người dùngthực hiện nhanh các thao tác mà không cần vào thanh menu Violet
- Dấu mũi tên đi lên là dịch mục lên
- Dấu mũi tên đi lên là dịch mục lên
- Dấu cộng là thêm đề mục
- Dấu nhân là xóa đề mục
- Dấu mũi tên sang phải là sửa đổi thông tin
Trang 242.2.3 Thanh công cụ
Giải thích về thanh công cụ như sau:
Thanh công cụ Chức năng
Tạo mới một trang giáo án
Mở giáo án có sẵnLưu lại giáo án tại một thư mục định trướcĐóng gói bài giảng đã thực hiện xongChọn giao diện cho giáo án
Xem toàn bộ nội dungTrợ giúp
2.3 CÁC CHỨC NĂNG CỦA VIOLET
2.3.1 Tạo một đề mục cơ bản
Để tạo trang màn hình, vào menu
Nội dung → Thêm đề mục hoặc nhấp chuột
vào dấu “+” trên màn hình, cửa sổ nhập
liệu đầu tiên sẽ xuất hiện
Trang 25SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 17
Nhấn nút Tiếp tục, màn hình soạn
thảo đề mục sẽ hiện ra, đầu tiên sẽ là một
trang trắng hoàn toàn Người soạn sẽ phải
đưa các tư liệu văn bản, ảnh, phim hoặc các
bài tập vào đây
Nút Ảnh, phim
Click vào nút Ảnh, phim,
bảng nhập tên file sẽ hiện ra như hình bên
Click vào nút ba chấm, chọn tên file dữ liệu,
chọn file ảnh cần đưa vào, rồi nhấn Open
Sau đó click vào nút “Đồng ý”
Sau khi đưa ảnh vào xong, ta có thể thay đổi kích thước của ảnh bằng cách nhấnchuột vào điểm nút giữa của ảnh, sau đó đưa chuột lên là phóng to ảnh, đưa xuống làthu nhỏ ảnh
Ta cũng có thể thay đổi vị trí của ảnh bằng cách nhấn chuột vào ảnh và di chuyểnđến vị trí cần thiết
Nút Văn bản
Để nhập văn ta click chuột vào nút
sẽ hiện ra hình bên:
Khi xuất hiện một ô soạn thảo như hình bên,
người dùng có thể soạn thảo các văn bản của
mình trực tiếp vào ô này
Trang 26● Tìm hiểu về các nút kèm theo khi xuất hiện nút văn bản
+ Nút tam giác
Đưa chuột vào dấu tam giác cho
phép người dùng chọn phông chữ, cỡ chữ,
màu chữ, canh lề
+ Nút có mũi tên xoay
Mũi tên xoay tròn trên cùng xuất
hiện cho phép người dùng thêm các hiệu
ứng xuất hiện, biến mất,
+ Nút có mũi tên lên xuống
Dấu có mũi tên lên xuống cho phép người dùng
thực hiện các chức năng như: đưa đối tượng lên trên,
xuống dưới, căn giữa, tạo các siêu liên kết
Nút Công cụ.
Click vào nút này sẽ hiện ra một trình đơn cho phép
lựa chọn sử dụng các chức năng như: vẽ hình, soạn văn
Trang 27SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 19
Nút thư viện: (các phiên bản có bản quyền) gồm các tư liệu có sẵn trong chương
trình có thể chèn trực tiếp vào bài giảng
Nút có mũi tên trắng: Điều chỉnh thứ tự các kiến thức xuất hiện trong màn hình
(có thể chỉnh sửa thứ tự để trình chiếu)
Nút chữ e: Khai báo các thông số để làm bài kiểm tra trắc nghiệm.
Nút đồng ý: Sau khi hoàn chỉnh nội dung của trang trình chiếu.
2.3.2 Một số tính năng soạn thảo trang màn hình
2.3.2.1 Sửa đổi hoặc xóa mục dữ liệu đã có
Để sửa lại nội dung đề mục đã soạn thảo, ta vào menu Nội dungSửa đổi thôngtin hoặc nhấn phím F6, ở trang thứ nhất, ta có thể sửa tên đề mục và tiêu đề Nhấn tiếptục, ta có thể sửa được nội dung của đề mục
Để xóa đề mục, ta vào menu Nội dungXóa đề mục, hoặc nhấn phím Delete.Trên màn hình soạn thảo, ta có thể chọn tư liệu bằng cách click chuột vào đốitượng
Nếu đối tượng bị nằm ra ngoài vùng chọn, hoặc đối tượng Flash hình động làm takhó chọn thì có thể click vào nút “Chọn tư liệu” Danh sách tên tư liệu hiện ra, ta cóthể chọn ở đây
Để chỉnh sửa tư liệu nào, ta click đúp vào tư liệu đó, hoặc có thể hiện bảng chọn
tư liệu rồi click đúp vào tên tư liệu
Để xóa tư liệu, ta chọn đối tượng tư liệu đó rồi nhấn phím Delete
Tất cả các thao tác thêm sửa, xóa, cắt dán tư liệu đều có thể undo và redo đượcbằng các phím Ctrl Z và Ctrl Y giống như trong các ứng dụng khác của Windows
2.3.2.2 Sao chép, cắt dán tư liệu
Chúng ta có thể sao chép đối tượng ảnh, hình vẽ từ các chương trình khác và dánvào violet Ví dụ copy một đối tượng Word Art từ Microsoft Word vào Violet
Chạy chương trình Microsoft Word, tạo ra một Word Art (ví dụ gõ tên bài học
“Con lắc đơn”)
Trang 28Nhấn Ctrl+C để copy.
Chuyển sang phần mềm Violet
Nhấn Ctrl+V để dán
Như vậy là Word Art đã được dán thành công vào Violet
Ta cũng có thể copy bảng biểu của Word, hoặc sơ đồ trong Excel vào Violetcũng bằng cách tương tự Ví dụ:
Chạy Microsoft Excel, nhập các số liệu để vẽ biểu đồ
Chọn chức năng biểu đồ, chọn loại biểu đồ và nhấn Finish
Biểu đồ đã được tạo lập, ta click chuột vào biểu đồ, nhấn Ctrl+C để copy
Chuyển sang phần mềm Violet
Nhấn Ctrl+V để dán
Vậy là biểu đồ Excel đã được dán vào Violet thành công
Tương tự như vậy, ta có thể cắt dán hình ảnh và đối tượng từ hầu hết các phầnmềm của Windows như Corel Draw, Photoshop, Visio, Rational Rose v.v…
Tất nhiên violet cũng cho phép cắt dán ngay trong bản thân của violet Ta có thểcopy các đối tượng trong cùng một trang đề mục, hoặc copy từ đề mục này sang đề mụckhác (demo), thậm chí có thể copy từ bài giảng sang bài giảng khác
2.3.2.3 Phục hồi và làm lại
Chức năng phục hồi (Undo) và làm lại (Redo) là các chức năng rất quan trọngđối với bất cứ phần mềm soạn thảo nào, giúp cho người dùng có thể hủy bỏ các thao tác
Trang 29SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 21
undo được nhiều bước, trong phần giao diện chính của violet thì cho phép undo liên tụcđược 10 lần, còn trong phần soạn đề mục trang màn hình thì cho phép undo được 40lần
2.3.3 Thiết kế mạch điện
Thiết kế mạch điện dưới dạng hình ảnh
Với công cụ Thiết kế mạch điện, giáo viên có thể dễ dàng đưa vào bài giảng củamình các sơ đồ thí nghiệm về mạch điện để hỗ trợ cho việc giảng dạy phần điện họcchương III lớp 11 của môn Vật lý
Giả sử ta cần thiết kế mạch điện như hình bên:
Mạch điện này có thể tương tác được như bật tắt công
tắc (bật, tắt, bật) hoặc điều chỉnh các biến trở (kéo con
chạy trên biến trở về gần cuối) Để tạo được sơ đồ mạch
điện này trong violet, ta làm như sau:
Tại trang soạn thảo của violet, ta chọn nút “Công
cụ” rồi chọn mục “Thiết kế mạch điện”
Khi trang soạn thảo thiết kế mạch điện xuất hiện, ta bôi đen toàn bộ mạch điệnmẫu rồi nhấn phím “Delete” để xóa nó đi
Tiếp theo, ta lần lượt chọn các thiết bị cần vẽ trong khung “Hình ảnh” rồi kéovào khung soạn thảo (Lần lượt kéo đèn, biến trở, nguồn điện, Vôn kế, Ampe kế vàokhung soạn thảo)
Sau khi kéo vào khung soạn thảo, ta sắp xếp lại
vị trí của chúng bằng cách chọn vào chức năng “Di
chuyển” và kéo đến vị trí thích hợp (Lần lượt kéo các
đối tượng vào vị trí thích hợp như hình vẽ) Ta cũng có
thể chọn nút “Quay trái”, “Quay phải” để quay đối
tượng khi cần thiết (Quay Ampe kế như hình vẽ)
Để nối dây giữa các thiết bị, ta chọn chức năng “Nối dây” và chỉ cần kéo đầu dâycủa mỗi thiết bị tới vị trí cần nối
Trang 30Khi đã nối dây xong, ta vẫn có thể bổ sung thêm các
thiết bị vào mạch điện, chẳng hạn ta kéo thêm công tắc vào
mạch điện để có thể đóng, ngắt mạch điện khi cần (Kéo công
tắc vào vị trí như hình vẽ)
Với mạch điện vừa vẽ ta cũng có thể thay đổi các giá trị
Vật lý của thiết bị và quan sát hoạt động của mạch
Để thay đổi các giá trị Vật lý của thiết bị, ta click vào giá trị mặc định của mỗithiết bị và thay đổi giá trị đó Ví dụ: Ta thay đổi hiệu điện thế của nguồn là 9V (clickvào U=10 và thay bằng 9), điện trở của bóng đèn là 6Ω (click vào R=0.001 và thay bằng6), thay đổi giới hạn đo của Vôn kế là 10V (click vào U=0 và thay bằng 10), thay đổigiới hạn đo của Ampe kế là 5A (click vào A=0 và thay bằng 5)
Cuối cùng, ta chọn nút “Đồng ý” để hoàn thành việc thiết kế mạch điện
Tại trang soạn thảo, ta cũng chọn nút “Đồng ý” để hoàn thành và xem kết quả.(Click ống nhòm để xem toàn bộ)
Tại cửa sổ trình chiếu ta có thể tương tác trực tiếp với các thiết bị của mạch điện
và quan sát hoạt động của mạch điện (kéo biến trở về 0Ω, tắt, bật công tắc, thay đổigiá trị của nguồn thành 12V, kéo con chạy từ từ đến giá trị 20Ω Các thao tác đủ chậm
để có thể quan sát được sự thay đổi của các thiết bị)
Thiết kế mạch điện dưới dạng ký hiệu
Với công cụ Thiết kế mạch điện, giáo viên có thể dễ dàng đưa vào bài giảng củamình các sơ đồ thí nghiệm về mạch điện để hỗ trợ cho việc giảng dạy phần điện họcchương III môn Vật lý lớp 11
Trang 31SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 23
Để tạo được sơ đồ mạch điện này trong Violet, ta làm như sau:
Tại trang soạn thảo của violet, ta chọn nút “Công cụ” rồi chọn mục “Thiết kếmạch điện”
Khi trang soạn thảo Thiết kế mạch điện xuất hiện, ta bôi đen toàn bộ mạch điệnmẫu rồi nhấn phím “Delete” để xóa nó đi Tiếp theo, ta chọn bảng “Ký hiệu” để lựachọn các hình ảnh của thiết bị cần vẽ là dạng ký hiệu giống như trong SGK, rồi kéo vàokhung soạn thảo (Lần lượt kéo nguồn điện, công tắc, Ampe kế, điện trở, biến trở, tụđiện, cuộn dây vào khung soạn thảo)
Trang 32Sau khi kéo các thiết bị vào khung soạn thảo, ta sắp xếp lại vị trí của chúng bằngcách chọn vào chức năng “Di chuyển” và kéo các thiết bị đến vị trí thích hợp (Lần lượtkéo các đối tượng vào vị trí thích hợp như hình vẽ) Ta cũng có thể chọn nút “Quaytrái”, “Quay phải” để quay đối tượng khi cần thiết Để nối dây giữa các thiết bị, ta chọnvào chức năng “Nối dây” và chỉ cần kéo đầu dây của mỗi thiết bị tới vị trí cần nối Khi
đã nối dây xong, ta vẫn có thể bổ sung thêm các thiết bị vào mạch điện, chẳng hạn takéo thêm bóng đèn vào mạch điện Và với mạch điện vừa vẽ ta cũng có thể thay đổi cácgiá trị Vật lý của thiết bị và quan sát hoạt động của mạch
Để thay đổi các giá trị Vật lý của thiết bị, ta click vào giá trị mặc định của mỗithiết bị và thay đổi giá trị đó Ví dụ: Ta thay đổi điện trở thứ 2 thành 10Ω (click vàoR=20 và thay bằng 10), điện trở của bóng đèn là 6Ω (click vào R=0.001 và thay bằng6), thay đổi điện dung của tụ điện là 50µF (click vào C=20 và thay bằng 50) Cuối cùng,
ta chọn nút “Đồng ý” để hoàn thành việc thiết kế mạch điện Tại trang soạn thảo, tacũng chọn nút “Đồng ý” để kết thúc soạn thảo và xem kết quả (click ống nhòm để xemtoàn bộ) Tại cửa sổ trình chiếu ta có thể tương tác trực tiếp với các thiết bị của mạchđiện và quan sát hoạt động của mạch điện (kéo biến trở về 0Ω, tắt, bật công tắc, thayđổi giá trị của cuộn cảm thành 40H, kéo con chạy từ từ đến giá trị 50Ω)
2.3.4 Các chức năng khác của violet
2.3.4.1 Chọn trang bìa
Trang bìa là trang đầu tiên hiển thị tiêu đề của bài giảng Để tạo trang bìa ta làmnhư sau:
Vào menu Nội dung Chọn trang bìa
chọn ảnh phim “Bài con lắc đơn” Phóng
Trang 33SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 25
Chỉnh đối tượng tùy theo sở thích của người dùng Sau đó nhấn “Đồng ý”
2.3.4.2 Chọn giao diện bài giảng
Để chọn giao diện cho bài giảng, ta vào menu Nội dung Chọn giao diện Ta
có thể thay đổi giao diện nào tùy thích
Tại đây ta cũng có thể thay đổi tiêu đề của bài giảng
Ví dụ: BÀI 3 CON LẮC ĐƠN
Click “Đồng ý”, các thay đổi
trên sẽ có hiệu lực ngay lập tức
Chức năng chọn giao diện sẽ chỉ
cho phép thay đổi phần khung bên
ngoài Muốn tạo ra các hình nền ở
phía trong, bên dưới nội dung của
một trang đề mục Ta có thể sử
dụng chức năng chọn hình nền
Vào menu Nội dung Soạn
thảo hình nền Click vào dấu
Chọn hình nền là Hình nền 1 mà ta vừa soạn xong
Nhấn “Đồng ý”, như vậy là hình nền đã được cập nhật vào trang đề mục hiện hành
Thử kiểm tra các trang khác, ta đều thấy hình nền được cập nhật
Mỗi chủ đề trong bài giảng có thể sử dụng một hình nền riêng, hoặc sử dụngcùng 1 loại hình nền tùy theo ý thích của mỗi GV
Trang 342.3.4.3 Lưu và đóng gói bài giảng
Cũng giống như các chương trình soạn thảo khác, violet cho phép lưu bài giảngvào đĩa cứng và mở lại khi cần Để lưu bài giảng, ta vào menu Bài giảng Lưu hoặcnhấn Ctrl+S, để mở bài giảng, ta vào menu Bài giảngMở hoặc nhấn Ctrl+O
Tuy nhiên, lưu ý là file được gửi ra chỉ chứa kịch bản của bài giảng, nên nếu chỉ copyfile này sang máy khác thì sẽ bị mất hết dữ liệu ảnh, phim Để copy được đầy đủ, chúng
ta phải sử dụng chức năng “Đóng gói bài giảng”
Trong khi soạn bài giảng, ta có thể sử dụng các file ảnh hoặc file phim ở nhiềuthư mục khác nhau trong máy tính Đóng gói bài giảng là cách tập hợp hợp các file dữliệu đó vào cùng một thư mục, đồng thời sinh ra một file chạy trong đó Việc này giúpcho khi cần chạy bài giảng trên một máy khác, ta chỉ cần copy cả thư mục này sang là
có thể chạy được, thậm chí không cần máy mới phải cài đặt violet
Để đóng gói bài giảng, ta chọn Bài giảng Đóng gói, hoặc có thể nhấn phím tắtF4 Bảng đóng gói hiện ra, ta có thể click vào nút ba chấm để chọn thư mục đóng gói, ví
dụ ta sẽ chọn đóng gói bài con lắc đơn ra màn hình Desktop Tiếp đến có 2 lựa chọn:Xuất bài giảng ra file chạy EXE, dùng khi cần copy bài giảng sang máy mới để chạy.Xuất bài giảng ra file HTML, dùng khi cần đưa bài giảng lên Internet hoặc nhúng vàoPPT Thông thường ta sẽ đóng gói ra EXE, nên cứ để mặc định như vậy Cuối cùngnhấn nút “Đồng ý”, bài giảng sẽ được đóng gói Ta sẽ kiểm tra lại kết quả Quay trở vềmàn hình Desktop, nơi ta vừa chọn đóng gói ra đó
Trên Desktop lúc này xuất hiện thư mục gói bài giảng có tên Package – Con lắc đơn
Trang 35SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 27
2.3.4.4 Sử dụng bài giảng đã đóng gói
Vào thư mục Package – Con lắc đơn
Trong đó sẽ có 2 thư mục và 2 file như sau:
Để chạy bài giảng ta sẽ chạy file EXE là file có biểu tượng hình chữ F
Như vậy là bài giảng đã được chạy, mà không cần phải mở trong violet Nghĩa lànếu bạn copy thư mục bài giảng này sang máy không cài violet thì bài giảng vẫn có thểchạy được Đây cũng là một ưu thế lớn của violet so với các chương trình khác nhưSketchPad vì nếu những máy nào không cài SketchPad thì sẽ không thể chạy được cácbài giảng được soạn từ các chương trình này
Bài giảng sau khi đóng gói có một số ưu thế sau:
- Thứ nhất là có thể sử dụng được các phím tắt để chuyển đề mục như là Enter vàPageDown để chuyển mục kế tiếp, hoặc BackSpace và PageUp để về mục trướcgiống như trong Powerpoint
- Thứ hai là có thể sử dụng chức năng đánh dấu như sau:
Trang 362.3.5 Các dạng bài tập trong Violet
2.3.5.1 Bài tập trắc nghiệm
Một điểm mạnh đáng kể của Violet so với các phần mềm thiết kế bài giảng khác
là khả năng tạo ra các bài tập rất phong phú, sinh động và đặc biệt là rất đơn giản Ví dụtrong Powerpoint ta phải mất cả buổi mới có thể tạo ra 1 bài tập trắc nghiệm hoặc bàitập ô chữ thì đối với Violet chỉ cần vài phút là đã làm xong Ví dụ để tạo một bài tậptrắc nghiệm, ta làm như sau: Vào menu
Nội dungThêm đề mục, nhấn Tiếp tục
để mở một trang đề mục mới Chọn
Công cụ Bài tập trắc nghiệm Violet
cho phép tạo được 4 kiểu bài tập trắc
nghiệm Khi chọn bài tập trắc nghiệm
một cửa sổ hiện ra, nhấn nút sẽ sổ ra các
dạng trắc nghiệm như hình bên, ta lựa
chọn một trong các kiểu trong đó
Nhập câu hỏi: “Chu kỳ dao động điều hòa của con lắc đơn không phụ thuộc vào:”
Tiếp đó sẽ chọn kiểu bài tập trắc nghiệm Trước hết ta sẽ thử kiểu “Một đáp án đúng”
Tiếp đó ta nhập các phương án trả lời:
Để thêm phương án, ta nhấn vào nút “+” ở góc dưới bên trái
Để xóa phương án cuối cùng, ta nhấn vào nút “”
Sau khi nhập xong các phương án, ta đánh dấu vào phương án đúng (phương án A)
Click “Đồng ý”, trên màn hình soạn thảo một bài tập trắc nghiệm đã được tạo ra, tuy
Trang 37SVTH: Nguyễn Thị Út Ca Trang 29
Nhấn F9 để phóng to bài tập này, ta có thể làm bài thử luôn
Nếu chọn phương án sai sẽ hiện ra một biểu tượng buồn, nếu chọn phương án đúngthì sẽ xuất hiện biểu tượng vui
Ngoài kiểu 1 đáp án đúng, violet hỗ trợ thêm 3 kiểu khác nữa là: nhiều đáp ánđúng, đúng sai và ghép đôi Chúng ta hoàn toàn có thể tạo ra các kiểu bài tập còn lạicũng bằng các thao tác như đã hướng dẫn Hoặc có thể sửa kiểu của một bài tập trắcnghiệm đã có Ví dụ ta sửa bài tập “Một đáp án đúng” vừa tạo thành kiểu “Nhiều đáp ánđúng”
Đầu tiên nhấn F6 để sửa đề mục, nhấn nút Tiếp tục
Để sửa bài tập trắc nghiệm, ta click đúp chuột vào bài tập đó
Sau đó có thể sửa lại nội dung của câu hỏi, các phương án, hoặc có thể chọn lại kiểu(chọn kiểu nhiều đáp án đúng)
Trang 38 Chọn kiểu xong, nhấn “Đồng ý”, rồi nhấn “Đồng ý” tiếp.
Như vậy ta đã có kiểu bài tập trắc nghiệm “Nhiều đáp án đúng”
Tương tự ta có thể tao các bài tập trắc nghiệm “ đúng/ sai” hay “ghép đôi” giống nhưtrên
2.3.5.2 Bài tập kéo thả chữ
Bài tập kéo thả chữ là dạng bài tập mà trên một đoạn văn bản có các chỗ bịkhuyết từ, học sinh sẽ kéo các từ bị khuyết này vào đúng vị trí của nó Người soạn cóthể tạo ra 3 dạng bài tập như: kéo thả chữ, điền khuyết, ẩn/ hiện chữ Ví dụ ta tạo bài tậpkéo thả chữ như sau:
Các từ: Đơn chất, một nguyên tử, hai nguyên tố trở lên,
Hai chất trở lên, hợp chất, hai nguyên tử trở lên,
Một chất , một nguyên tố
Nhập liệu cho bài tập trên ta làm như sau:
Khi nhập liệu, ta sẽ gõ câu hỏi và toàn
bộ nội dung văn bản vào ô nhập liệu Sau đó,
chọn các từ ẩn đi bôi đen rồi nhấn nút chọn
Trang 39Tương tự như vậy, ta có thể tạo ra
các bài tập điền khuyết Điền khuyết là
dạng bài tập cũng giống như kéo thả chữ,
tuy nhiên không hiện ra các từ để kéo
vào chổ trống, mà học sinh sẽ phải gõ
chữ trực tiếp vào đó
2.3.5.3 Bài tập ô chữ
Để tạo ra bài tập ô chữ ta làm như sau:
Vào menu nội dung, thêm đề mục, tiếp tục, nhấn nút “công cụ”, chọn bài tập ôchữ
Ví dụ tạo bài tập ô chữ sau:
Trò chơi giải ô chữ
1 Nhóm sinh vật lớn nhất có khả năng tự tạo ra chất hữu cơ ngoài ánh sáng
2 Một thành phần của tế bào có chức năng điều khiển mọi hoạt động sống của tếbào
3 Một thành phần của tế bào chứa dịch tế bào
4 Một thành phần của tế bào có tác dụng bao bọc chất tế bào
5 Chất keo lỏng có chứa nhân, không bào và các thành phần khác của tế bào
Các câu trả lời hàng ngang lần lượt là:
1 Thực vật; 2 Nhân tế bào; 3 Không bào;
4 Màng sinh chất; 5 Tế bào chất
Chữ ở cột dọc là: TẾBÀO
Trang 40Ta lần lượt nhập năm câu hỏi và năm
câu trả lời trong đề bài vào các hộp nhập
liệu Hình sau thể hiện việc nhập liệu của hai
câu hỏi hàng ngang đầu tiên
Trong đó:
+ "Từ trả lời" là đáp án đúng của câu hỏi.
+ "Từ trên ô chữ" là tập hợp các chữ cái sẽ
được hiện lên ô chữ, thường là giống từ trả
lời, nhưng viết hoa và không có dấu cách
Nếu không nhập gì vào đây thì Violet sẽ tự động sinh ra từ “Từ trả lời” Vì vậy, nếu
không có gì đặc biệt, ta có thể bỏ qua phần này để nhập liệu cho nhanh
+ "Vị trí chữ" là vị trí của chữ cái trong "Từ trên ô chữ" mà sẽ thuộc vào ô dọc Ví dụ
với câu hỏi 2, do từ hàng dọc là “TẾBÀO” nên ta cần có chữ “Ế” thuộc vào ô chữ dọc,trong khi từ hàng ngang lại là “NHÂNTẾBÀO” nên sẽ lấy vị trí chữ là 6
Cuối cùng, nhấn nút
“Đồng ý” ta sẽ thu được một
trang bài tập ô chữ Khi giải ô
chữ học sinh sẽ click chuột vào
câu hỏi, rồi gõ câu trả lời tương
ứng vào hộp, nhấn Enter thì sẽ
có kết quả trên ô chữ như hình
bên