LUẬN văn LUẬT tư PHÁP tội PHÁ THAI TRÁI PHÉP TRONG LUẬT HÌNH sự VIỆT NAM

Mục tiêu nghiên cứu: Việc nghiên cứu và đi sâu vào phân tích tội phá thai trái phép được quy định tại Điều 243 Bộ luật hình sự 1999 là cấp thiết và có ý nghĩa quan trọng, giúp tuyên tru

KHOA LUẬT

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

(Niên Khóa 2006 - 2010)

TÊN ĐỀ TÀI TỘI PHÁ THAI TRÁI PHÉP TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM

TS PHẠM VĂN BEO PHAN THỊ DÁNG HƯƠNG

Lớp: Tư pháp 1- K32

Cần Thơ, tháng 10- 2009

GVHD: TS Phạm Văn Beo SVTH: Phan Thị Dáng Hương

MỤC LỤC

Trang

LỜI NÓI ĐẦU 1

CHƯƠNG I:VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TỘI BỨC TỬ TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM 1.1 Một số khái niệm về tội giết người trong luật hình sự Việt Nam hiện hành 4

1.1.1 Khái niệm theo từ điển Tiếng việt 4

1.1.2 Những khái niệm liên quan đến tội giết người 4

1.2 Khái quát về tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 4

1.2.1 Khái niệm và đặc điểm về tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 4

1.2.1.1 Khái niệm 4

1.2.1.2 Đặc điểm 5

1.2.2 Nguyên nhân và điều kiện tạo nên tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 8

1.2.3 Lịch sử hình thành tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh .12

1.2.3.1 Giai đoạn 1985 đến 1999 12

1.2.3.2 Giai đoạn 1999 đến nay 13

1.2.4 Một số điểm mới về tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh trong Bộ luật hình sự Việt Nam năm 1999 15

1.2.5 Tính chất nghiêm trọng và ý nghĩa của việc nghiên cứu của tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 16

1.2.5.1 Tính chất nghiêm trọng 17

1.2.5.2 Ý nghĩa 20

CHƯƠNG II:TỘI GIẾT NGƯỜI TRONG TRẠNG THÁI TINH THẦN BỊ KÍCH ĐỘNG MẠNH TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM HIỆN HÀNH 2.1 Cấu thành tội phạm và dấu hiệu pháp lí của tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 22

2.1.1 Cấu thành tội phạm 22

2.1.2 Dấu hiệu pháp lí 22

2.1.2.1 Khách thể 22

2.1.2.2 Khách quan 23

GVHD: TS Phạm Văn Beo SVTH: Phan Thị Dáng Hương

2.1.2.3 Chủ quan 27

2.1.2.4 Chủ thể 27

2.2 Phân biệt tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh với một số tội khác 27

2.2.1 Với tội giết người 27

2.2.2 Với trường hợp phạm tội bị kích đông về tinh thần do hành vi trái pháp luật của nạn nhân hoặc của người khác 30

2.2.3 Với trường hợp giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng 30

2.2.4 Với trường hợp cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác dẫn đến chết người 33

2.2.5 Với trường hợp cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 34

2.3 Trách nhiệm hình sự đối với tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 36

2.3.1 Tình tiết định tội 36

2.3.2 Hình phạt 43

2.3.2.1 Nguyên tắc xử lí 43

2.3.2.2 Khung cơ bản 44

2.3.2.3 Tình tiết giảm nhẹ định tội 46

CHƯƠNG III: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP VỀ TỘI GIẾT NGƯỜI TRONG TRẠNG THÁI TINH THẦN BỊ KÍCH ĐỘNG MẠNH 3.1 Thực tiễn về hành vi giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 3.1.1 Thực tiễn trên cả nước 53

3.1.2 Thực tiễn ở Cần Thơ 59

3.2 Những bất cập và các giải pháp phòng chống tội giết người trong trạng thái tinh thần bị kích động mạnh 60

3.2.1 Những bất cập 60

3.2.1.1 Trong việc xác định tội danh 61

3.2.1.1.1 Về vấn đề xác định trạng thái tinh thần của người phạm tội 61

3.2.1.1.2 Về vấn đề lỗi của người bị hại liên quan đến việc xác định tội danh 62

GVHD: TS Phạm Văn Beo SVTH: Phan Thị Dáng Hương

3.2.1.2 Trong lĩnh vực pháp luật 68

3.2.1.2.1 Hệ thống pháp luật chưa hoàn thiện 68

3.2.1.2.2 Vi phạm trong việc áp dụng pháp luật hình sự 69

3.2.1.2.3 Trình độ pháp luật, trình độ chuyên môn nghiệp vụ của công tác bảo vệ pháp luật chưa ngang tầm nhiệm vụ 73

3.2.2 Giải pháp 73

3.2.2.1 Trong việc xác định tội danh 73

3.2.2.1.1 Giải pháp để xác định trạng thái tinh thần của người phạm tội 73

3.2.2.1.2 Giải pháp về xác định lỗi của người bị hại liên quan đến việc xác định tội danh 74

3.2.2.2 Giải pháp trong lĩnh vực pháp luật 75

3.2.2.2.1 Hoàn thiện pháp luật hình sự 75

3.2.2.2.2 Trong việc áp dụng pháp luật hình sự 77

3.2.2.2.3 Nâng cao trình độ và năng lực của cán bộ làm công tác bảo vệ pháp luật 78

Kết luận 81 Danh mục tài liệu tham khảo

LỜI NÓI ĐẦU



1.Tính cấp thiết của đề tài:

Từ khi mở cửa tiếp nhận đầu tư nước ngoài vào năm 1990, Việt Nam đã đi lên

từ đống tro tàn sau chiến tranh Từ một nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung và bị chiến

tranh tàn phá, trở thành một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh và đầy triển

vọng trên thế giới Nhân dân Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu to lớn và đa dạng

trong mọi lĩnh vực

Bộ luật hình sự Việt Nam năm 1999 đã đánh dấu bước phát trển mới cao hơn

trong hoạt động lập pháp hình Việt Nam suốt hơn năm mươi năm qua Bên cạnh việc

kế thừa Bộ luật hình sự Việt Nam 1985, Luật hình sự 1999 còn bổ sung thêm nhiều tội

trong đó có tội phá thai trái phép quy định tại Điều 243

Có thể thấy sự phát triển của xã hội cũng đồng thời tạo ra những thách thức, đặc

biệt trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe sinh sản Thanh niên vị thành niên được coi là

đối tượng dễ bị tổn thương nhất trong xã hội đã trở thành nhóm mục tiêu của các hoạt

động thông tin, giáo dục, truyền thông về sức khỏe sinh sản ở Việt Nam Tuy nhiên,

thách thức lớn nhất mà Việt Nam đang phải đối mặt trong lĩnh vực sức khỏe sinh sản là

vấn đề nạo phá thai Thanh niên Việt Nam ngày nay đã có sự thay đổi về tập quán và

văn hóa, như: lập gia đình ở độ tuổi muộn hơn; gia tăng quan hệ tình dục trước hôn

nhân dẫn đến việc có thai ngoài ý muốn và trở thành nạn nhân của những dịch vụ nạo

phá thai trái phép là điều không thể tránh khỏi Vì vậy, việc hoàn thiện những quy định

pháp luật hình sự về phá thai là thật sự cấp thiết hiện nay

2 Mục tiêu nghiên cứu:

Việc nghiên cứu và đi sâu vào phân tích tội phá thai trái phép được quy định tại

Điều 243 Bộ luật hình sự 1999 là cấp thiết và có ý nghĩa quan trọng, giúp tuyên truyền

và hiểu rõ hơn về hậu quả mà tội nạo phá thai trái phép gây ra đồng thời góp phần hoàn

thiện hơn những quy định pháp luật hình sự về tội phá thai trái phép, quy định về tội

phá thai trái phép phải phù hợp với thực tế tình hình tội phạm và đủ mạnh để răn đe,

hạn chế vấn nạn nạo phá thai trái phép nhằm bảo vệ sức khỏe cũng như tính mạng của

người phụ nữ

3 Phạm vi nghiên cứu:

Ngoài việc nghiên cứu về Điều 243 Bộ luật hình sự 1999, người viết còn đi sâu

vào nghiên cứu thực trạng, nguyên nhân nạo phá thai ở Việt Nam hiện nay, đồng thời

còn so sánh tội phá thai trái phép với tội vi phạm quy định về khám bệnh, chữa bệnh,

sản xuất, pha chế thuốc, cấp phát thuốc, bán thuốc hoặc dịch vụ y tế khác để thấy được

nét đặc thù của tội phạm này nhằm đưa ra những ý kiến hoàn thiện pháp luật hình sự về

tội phá thai trái phép

4 Phương pháp nghiên cứu:

Người viết đã sử dụng phương pháp phân tích luật, thu thập, tổng hợp tài liệu và

phương pháp tra cứu tài liệu có liên quan để hoàn thành đề tài nghiên cứu

5 Bố cục đề tài:

Ngoài lời nói đầu và kết luận, đề tài luận văn được chia thành 3 chương

Chương 1: Khái quát về phá thai và tội phá thai trái phép

Chương 2: Tội phá thai trái phép quy định trong luật hình sự Việt Nam 1999

Chương 3: Thực trạng nạo phá thai, những bất cập trong việc áp dụng luật đối với tội

phá thai trái phép, nguyên nhân, giải pháp

Mặc dù người viết đã nhận được sự hướng dẫn tận tình của thầy Phạm Văn Beo

để hoàn thành đề tài luận văn Song, do kiến thức và khả năng nghiên cứu còn hạn hẹp

nên không tránh khỏi sự thiếu sót Mong nhận được sự đóng góp ý kiến quý báu của

thầy (cô) và các bạn để đề tài được hoàn thiện hơn, góp phần giúp bạn đọc tìm hiểu và

tuyên truyền cho mọi người cùng biết về tội phá thai trái phép

LỜI CẢM ƠN



Em xin chân thành cảm ơn thầy Phạm Văn Beo trong thời gian qua đã tận tình hướng

dẫn để em hoàn thành đề tài nghiên cứu này một cách tốt nhất

CHƯƠNG 1 KHÁI QUÁT VỀ PHÁ THAI VÀ TỘI PHÁ THAI TRÁI PHÉP

1.1 Khái quát chung về phá thai:

1.1.1 Khái niệm phá thai:

- Phá thai hay đình chỉ thai kỳ: Là hành vi can thiệp chấm dứt sự sống của bào

thai, trước khi thai nhi phát triển đầy đủ để có thể sống được khi ra khỏi lòng mẹ Là

biện pháp chống đỡ thụ động, áp dụng trong những hoàn cảnh nhất định, có giá trị hạn

hẹp nhằm giảm tỷ lệ sinh đẻ1

- Phá thai được hiểu một cách đơn giản là một biện pháp nhằm chấm dứt quá

trình thai nghén Nó có thể xảy ra theo 2 cách: ngẫu nhiên hoặc có mục đích Hầu hết

các vụ phá thai đều có mục đích Những trường hợp ngoại lệ, tức là những vụ phá thai

vì “tai nạn”, được thực hiện do các khuyết tật của người mẹ hoặc đứa con, đôi khi của

cả hai Chúng được gọi là trường hợp “phá thai bộc phát” để phân biệt với những

trường hợp không phải vì tai nạn, mà bị gọi bằng cái tên khác là “tội phá thai” Điều

này gây lúng túng vì một số trường hợp “tội phá thai” lại được thực hiện một cách bộc

phát Tốt hơn, nên gọi hình thức thứ hai này bằng cái tên “phá thai có chủ đích” hay

“cố ý phá thai

1.1.2 Phá thai an toàn:

- Phá thai an toàn nhất và ít tai biến nhất là ở các bệnh viện chuyên khoa sản, do

các bác sĩ có trình độ chuyên môn và có tay nghề cao thực hiện, theo dõi, cơ sở y tế

đảm bảo điều kiện vô trùng tuyệt đối và có thể cấp cứu kịp thời với những trường hợp

“tai biến”, điều kiện sức khoẻ của sản phụ cho phép thực hiện việc phá thai và tuổi thai

chưa quá lớn

- Để bảo đảm an toàn mọi trường hợp thai nghén ngoài ý muốn, khi cần nạo phá

thai phải đến các cơ sở y tế của nhà nước hoặc các cơ sở y tế tư nhân được phép thực

hiện các thủ thuật này

Chỉ nạo, hút, phá thai sau khi đã được cán bộ y tế chuyên ngành sản - phụ khoa và kế

hoạch hóa gia đình tư vấn một cách thấu đáo Về phía người muốn thực hiện nạo phá

thai thấy thực sự yên tâm, thoải mái và tin tưởng ở cơ sở y tế dịch vụ đó

- Theo quy định của Bộ Y tế thì phá thai an toàn là phải có tư vấn về phá thai

Các biện pháp ngoại khoa (hút, nong và nạo thai sớm) có thể thực hiện đến hết 12 tuần

kể từ ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối cùng Trong vòng 7 tuần đầu, có thể phá thai bằng

1

http:www.myblog.com-Hôn nhân trước bi kịch phá thai-Thạc sỹ-Bác sỹ Nguyễn Lan Hải

thuốc Phương pháp nong và gắp được áp dụng cho thai 13-18 tuần Đối với từng

phương pháp, Bộ cũng có quy định chặt chẽ về tuyến áp dụng, người được phép thực

hiện, chỉ định, chống chỉ định, quy trình kỹ thuật, xử trí tai biến, theo dõi và chăm sóc

Với bất kỳ phương pháp nào, tư vấn cũng là khâu rất quan trọng nhằm giúp thai phụ tự

quyết định việc có phá hay không Nếu quyết định bỏ thai, họ sẽ cùng cán bộ y tế lựa

chọn phương pháp phù hợp trên cơ sở các thông tin về kỹ thuật, nguy cơ có thể gặp,

cách tự chăm sóc và biện pháp tránh thai phù hợp sau đó

Không hút hoặc nạo phá thai ngoài tuổi thai đã quy định Cụ thể: hút thai có chậm kinh

so với tháng trước từ 7-10 ngày; nạo phá thai có chậm kinh tính từ ngày kinh cuối cùng

đã là 8-9 tuần lễ và phải do cán bộ y tế được đào tạo về sản khoa thực hiện

Trước khi được nạo, hút thai, thai phụ phải được kiểm tra sức khỏe toàn diện và làm

các xét nghiệm cần thiết như công thức máu Đôi khi phải xét nghiệm nước tiểu và

Xquang tim phổi, hoặc ở nơi có điều kiện cần phải làm cả siêu âm

Sau khi hút thai, nạo thai, thai phụ cần được nằm lưu lại tại cơ sở y tế ít nhất 2 giờ để

được theo dõi tình trạng chung, đặc biệt để xem có chảy máu, đau bụng nhiều và có bất

thường nào nữa không Sau đó khi về cần thực hiện đúng việc điều trị kháng sinh do

thầy thuốc chỉ định Các thầy thuốc cần hướng dẫn về chế độ nghỉ ngơi, chăm sóc, tự

theo dõi phát hiện sớm các dấu hiệu nguy cơ có thể gặp để đến ngay cơ sở dịch vụ

khám, xử trí và lịch hẹn khám lại

- Nếu trong quá trình nạo, hút thai có bất thường phải được xử lý cấp cứu tại chỗ

hoặc được chuyển tuyến cao hơn, hoặc được tuyến trên về hỗ trợ kỹ thuật an toàn cho

thai phụ

- Với thai to trên 3 tháng, chỉ có khoa sản bệnh viện tuyến tỉnh trở lên mới được

giải quyết và cũng phải trong tiêu chuẩn kỹ thuật cho phép Chỉ giải quyết những thai

trước 6 tháng tuổi tức là khi chiều cao tử cung dưới 20cm

- Sau khi phá thai, khách hàng cần được hướng dẫn và cung cấp các biện pháp

tránh thai, khuyến khích nên sử dụng bao cao su để tránh thai ngoài ý muốn và phòng

tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục, hướng dẫn sử dụng biện pháp tránh thai

khẩn cấp nếu sinh hoạt tình dục không được bảo vệ

1.1.3 Các biện pháp phá thai hiện nay 2 :

Một vài năm trước đây, biện pháp phá thai bằng hút chân không được sử dụng

khá phổ biến, song hiện nay phương pháp này lại ít được sử dụng, bởi sử dụng hút

chân không, các phần của phôi thai có thể không hút được ra hết và vẫn phải nạo lại

Cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thụât, thủ thuật phá thai cũng dần trở nên bảo

đảm và an toàn hơn

Tuỳ thuộc vào tuổi thai và điều kiện của từng cơ sở y tế mà các bác sĩ sẽ đi đến

quyết định có thể sử dụng biện pháp phá thai nào thì an toàn nhất cho người phải phá

thai

Hiện nay, ở nước ta có những biện pháp phá thai chủ yếu sau:

Phá thai bằng thuốc (được thực hiện đối với trường hợp tuổi thai dưới 7 tuần

tuổi):

Phá thai bằng thuốc hay còn gọi là phá thai nội khoa là uống thuốc làm cho thai tống

xuất ra ngoài giống như sẩy thai Phương pháp này hạn chế bớt những nguy cơ gây tổn

thương tử cung Tuy nhiên, vẫn có tỷ lệ 5-10% thất bại, trong đó có ra huyết nhiều, sót

thai, sót nhau và như vậy sẽ cần phải sử dụng phương pháp hút thai để hút cầm máu,

hút phần mô thai sót lại

Hút thai (được thực hiện khi tuổi thai chưa quá 8 tuần tuổi):

Hiện nay, so với nạo thai hoặc kovax, hút thai vẫn được coi là biện pháp phá thai an

toàn hơn Cùng với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, do có nhiều kỹ thuật phát hiện

thai sớm và người ta cũng hiểu được sự nguy hiểm của việc nạo, phá thai lớn nên số

người phát hiện thai sớm và đi hút nhiều hơn nạo

Thủ thuật hút: Bác sĩ đưa một ống nhỏ bằng nhựa qua cổ tử cung vào trong tử cung

(ống này nối với bơm điện hoặc bơm tay rồi hút phôi thai ra) Thủ thuật được thực hiện

nhẹ nhàng, ít đau đớn và ít biến chứng Việc hút thai cần được thực hiện ở các trung

tâm chăm sóc sức khoẻ bà mẹ và trẻ em, phòng khám sản phụ khoa, trạm y tế

Hiện nay có hai loại bơm hút thai: Bơm tay và bơm điện

Hút thai bằng bơm tay cũng có hai loại: Bơm tay một van và bơm tay hai van Với hút

thai bằng bơm tay một van có thể được thực hiện trong trường hợp tuổi thai dưới 8

tuần tuổi (hoặc bạn gái chậm kinh chưa quá 4 tuần), còn hút thai bằng bơm tay hai van

2

http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Hau-qua-cua-viec-nao-pha-thai/50750762/430/[14/09/2009]

được thực hiện trong các trường hợp tuổi thai dưới 12 tuần (hoặc bạn gái chậm kinh

chưa quá 8 tuần)

Hút thai bằng bơm điện được thực hiện trong các trường hợp giống như hút thai bằng

bơm tay hai van (khi tuổi thai dưới 12 tuần hoặc chậm kinh chưa quá 8 tuần)

Nạo thai (Được thực hiện khi tuổi thai chưa quá 12 tuần tuổi):

Nạo thai là thủ thuật phá thai được thực hiện với những trường hợp tuổi thai dưới 12

tuần hoặc bạn gái chậm kinh chưa quá 8 tuần Bác sĩ nong rộng cổ tử cung rồi đưa vào

trong tử cung một dụng cụ giống như cái thìa để lấy ra phôi thai cùng rau thai Nạo thai

thường gây đau hơn, tỷ lệ biến chứng cao hơn so với hút Nạo thai đòi hỏi cán bộ y tế

có kỹ thuật Việc nạo thai cần được thực hiện ở các bệnh viện

Hiện nay và trong tương lai biện pháp này sẽ được hạn chế sử dụng để tăng độ an toàn

cho bạn gái

Phá thai bằng kovax (được thực hiện khi tuổi thai đã lớn):

Phương pháp phá thai kovax là bác sĩ sẽ tiêm truyền chất oxytocin (thường được gọi là

thuốc giúp đẻ nhanh) để kích thích co bóp tử cung và chuyển dạ để đưa thai và rau thai

ra ngoài Kỹ thuật này chỉ tiến hành với các trường hợp đặc biệt vì nó có thể đưa đến

nhiều tai biến nguy hiểm

Việc sử dụng biện pháp phá thai nào là do bác sĩ quyết định, tuỳ thuộc vào kỹ thuật

và chuyên môn của bác sĩ tại của các cơ sở y tế đó cũng như tùy thuộc vào điều kiện

sức khoẻ, tuổi thai3

1.2 Nguyên nhân phá thai, hậu quả của việc phá thai:

1.2.1 Nguyên nhân:

Bởi xã hội:

­ Nạo phá thai là một trong những biện pháp hữu hiệu để làm giảm áp lực dân số

và tăng thu nhập quốc dân (GDP)

­ Việc nạo phá thai được hợp pháp hoá, phổ biến và tạo điều kiện thuận lợi, làm

người dân lầm tưởng những gì hợp pháp là hợp luân lý và được làm những gì làm

được

­ Hậu quả của lối sống buông thả Trước kia: hành vi tình dục và hành vi sinh đẻ

là một, ngày nay hành vi tình dục tách rời hành vi sinh đẻ

­ Thành kiến của xã hội, áp lực từ gia đình

3

Xem hướng dẫn Chuẩn Quốc gia về chăm sóc sức khỏe sinh sản của Bộ Y tế ban hành năm 2003

Bởi chính cá nhân:

­ Lý do kinh tế, sức khoẻ, công danh sự nghiệp, “vỡ kế hoạch”, nghi thai có dị tật

­ Hoang thai, loạn luân, tình phụ

­ Có thai ở tuổi vị thành niên, sống chung trước hôn nhân, ngoại tình…

1.2.2 Tình huống phá thai:

lưu hoặc tình trạng thai nghén gây nguy hiểm cho mạng sống của mẹ nên phải bỏ thai

(mẹ bị nhiễm độc thai nghén, suy cả hai thận nghiêm trọng, rối loạn đông máu, suy tim

và suy hô hấp nặng )

đòi phá thai

Đối với những người đã lập gia đình

­ Do “vỡ kế hoạch”: vợ chồng thất bại trong việc ngừa thai hay không biết cách

tránh thai, sợ con cái cản trở bước đường công danh sự nghiệp, con không hạp tuổi cha

mẹ, sợ khổ, sợ hao mòn sắc đẹp

­ Do thai có nguy cơ cao: mẹ mắc bệnh khi mang thai 3 tháng đầu (rubella, thuỷ

đậu, cúm ác tính, lao…), mẹ không biết có thai nên đã dùng thuốc không đúng chỉ định

hoặc chụp XQ, bệnh viện xác định thai bị bệnh L Down, chẩn đoán nghi ngờ thai có dị

tật bẩm sinh, thiếu sức sống

­ Do các cặp vợ chồng chọn giới tính cho thai nhi (tục lệ trọng nam khinh nữ, quy

định gắt gao về hạn chế số con)

­ Vợ chồng bất hoà, chồng nghi ngờ vợ thiếu chung thuỷ, đang ly thân, ly dị,

người phụ nữ bị hất hủi, bỏ rơi

­ Ngoại tình, loạn luân, sống chung không giá thú, mại dâm (dù đã lập gia đình)

­ Con đông, nghèo đói

Đối với những người chưa lập gia đình

­ Do quan hệ tình dục sớm lại thiếu hiểu biết (tò mò thử cảm giác; tác động phim

ảnh sách báo mang tính khiêu dâm; những cạm bẫy tình dục hằng ngày như web “bẩn”,

sex ảo, cà phê ôm, bia ôm kích thích nhu cầu bản năng của giới trẻ; gia đình ly tán,

thiếu sự quan tâm giáo dục của cha mẹ; yêu đương quá sớm trong tuổi học trò…)

­ Do người yêu ép buộc

­ Do quan niệm sống thử, quan hệ tình dục trước hôn nhân

­ Lối sống buông thả, thích hưởng thụ và tôn thờ chủ nghĩa vật chất

­ Bị cưỡng hiếp, lạm dụng tình dục, bị dụ dỗ, bị tình phụ

­ Lỗ hổng trong giáo dục, thiếu những chương trình giáo dục giới tính

1.2.3 Hậu quả của việc phá thai:

Việc sử dụng các thủ thuật can thiệp nhằm chấm dứt quá trình thai nghén luôn

chứa đựng những nguy cơ, tai biến ngay trong quá trình can thiệp và sau khi đã thực

hiện thủ thuật Sau đây là một số những biến chứng của việc phá thai bằng thủ thuật:

 Biến chứng nguyên phát (Biến chứng trong quá trình thực hiện thủ thuật) :

­ Tai biến do gây tê - gây mê:

Trong gây mê có tai biến khoảng 1/ 2.000 và tử vong là 1/ 8.000 Nguyên nhân gây tử

vong có thể do không tôn trọng các chống chỉ định của gây mê, do phản xạ ngưng tim

hoặc do sốc dị ứng thuốc

Trong khi gây tê, nếu thuốc tê vào mạch máu có thể gây ra các cơn co giật theo sau đó

là ngạt thở, sốc phản vệ hoặc trụy mạch đơn thuần với nhịp tim chậm Ngoài các tai

biến trên còn kèm theo các triệu chứng thường gặp như: chóng mặt, ù tai, ngủ gật

­ Xuất huyết:

Xảy ra chủ yếu trong lúc can thiệp và sau khi làm thủ thuật khoảng một giờ Khoảng

0,05 % trường hợp có xuất huyết quá 500ml Chúng có thể là hậu quả của tử cung xơ

hoá, rối loạn đông máu và của hút thai không hết Tần số của chúng tăng theo tuổi thai

và gây tê làm giảm nguy cơ này

­ Thủng tử cung:

Chẩn đoán thủng tử cung không phải lúc nào cũng dễ, nhưng người ta có thể nghi ngờ

khi nong cổ tử cung, khi đo buồng tử cung, khi hút thai thấy xuyên qua rất xa và không

gặp tắc nghẽn một cách dễ dàng Siêu âm có thể giúp chẩn đoán trong trường hợp này

Có hai trường hợp:

Thủng trong quá trình nong cổ tử cung

Thủng trong quá trình nạo hút thai

­ Máu tụ:

Thường xảy ra trong giờ đầu sau phá thai và phải điều trị bằng cách nong cổ tử cung và

hút lại

­ Rách cổ tử cung:

Cổ tử cung có thể rách, chảy máu và để lại sẹo Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế

giới, trường hợp này chiếm khoảng 0.1-1.18%

­ Sốc do đau:

Xuất hiện trong quá trình nong cổ tử cung

 Biến chứng thứ phát (biến chứng phát hiện sau khi thực hiện thủ thuật phá

Tần số các biến chứng nhiễm trùng vào khoảng từ 0.5 % đến 12% tuỳ vào kỹ thuật vô

trùng Các biến chứng nhiễm trùng này có thể được biểu hiện ở một phản ứng đơn giản

là sốt, nhưng nó có thể là viêm nội mạc tử cung (tử cung nhạy cảm đau, tăng thân

nhiệt) mà nó có thể lan tỏa ra các khu vực lân cận (viêm tấy dây chằng rộng, viêm phần

phụ, viêm phúc mạc chậu) hoặc qua đường máu (nhiễm trùng huyết)

­ Ảnh hưởng đến vô sinh sau này:

Những năm gần đây, đã có nhiều cải tiến lớn trong phương pháp nạo phá thai, nó

không còn giống như ngày xưa “nạo gượng”, mà là “hút bằng phụ áp” Tuy vậy không

tránh được việc phải dùng dụng cụ nong bằng kim loại để nong rộng cổ tử cung; dùng

que kim loại để dò hướng khoang tử cung và đo độ dài khoang tử cung; dùng ống hút

bằng kim loại để hút phôi thai và đế cuống rốn; cuối cùng còn phải dùng nuôi nạo bằng

kim loại để nạo sạch khoang tử cung

Từ lúc bắt đầu đến lúc kết thúc đều phải dùng dụng cụ bằng kim loại đưa vào đưa ra,

tất nhiên có khả năng làm xước tử cung, thậm chí tạo thành lỗ rách ở tử cung Ngoài ra,

khi tổ chức đế cuống rốn nằm ở vách tử cung, bị ống hút phụ áp hút ra khỏi vách tử

cung, sẽ để lại trên bề mặt đó bao nhiêu là mạch máu bị vỡ ra

Nếu như đế cuống rốn không lấy ra được nhanh, sẽ ảnh hưởng đến sự co bóp của tử

cung, do đó có thể làm cho các mạch máu không liền lại, trong quá trình thủ thuật đó sẽ

bị mất nhiều máu Vả lại, nếu trước đó, đã có viêm bộ phận sinh dục như viêm âm đạo,

viêm cổ tử cung chưa được chữa khỏi, hoặc trong quá trình thủ thuật không nghiêm

chỉnh thực hiện vô trùng đúng với quy định, thì những dụng cụ đưa vào đưa ra rất có

thể đưa vi khuẩn vào khoang tử cung gây nhiễm trùng

Ngoài ra, việc nạo hút thai còn có khả năng để lại di chứng, nhất là đối với các

trường hợp đã qua nạo hút nhiều lần, nguy hại sẽ không nhỏ, có thể xuất hiện các tình

huống sau:

 Dính khoang tử cung: Nếu nạo hút quá mức, lớp gốc ở màng trong tử cung bị

tổn thương, mặt màng có thể dính vào nhau sẽ làm ảnh hưởng đến sự vận hành của tinh

trùng và làm cho trứng đã thụ thai khó cắm vào, do đó hậu quả thường thấy nhất là

không thụ thai được, có khi có thai cũng dễ sẩy thai

 Hiện tượng không thụ thai được nữa: Sau khi nạo phá thai, không thụ thai lại

được nữa, nguyên nhân là do dính khoang tử cung hoặc do ống dẫn trứng bị viêm

 Sẩy thai hoặc đẻ non: Khi nạo phá thai, nhất là khi nạo, phải dùng đến kìm để

lấy thai ra, nếu miệng cổ tử cung bị dụng cụ nới rộng làm rách, thì sau đó, nếu có thai

là sau 12 tuần sẽ kết thúc bằng sẩy thai

­ Biến chứng tâm thần và tâm lý:

Hình thái và mức độ của các biến chứng này rất thay đổi Thông thường là cảm giác tội

lỗi hoặc hối tiếc sau phá thai Các biểu hiện tâm thần nặng có thể được quan sát trong

trường hợp đặc biệt các bệnh nhân loạn tâm thần

Trên đây chỉ là hậu quả có thể xảy ra khi nạo phá thai ở những cơ sở y tế được

luật cho phép, thực tế thì hậu quả khi nạo phá thai ở những cơ sở không đảm bảo an

toàn, hoặc những điểm phá thai “chui” của những bà lang không qua trường lớp nào

hết càng nguy hiểm hơn, có khi còn mất mạng do sử dụng thuốc phá thai không biết rõ

nguồn gốc và tác dụng phụ; sử dụng những vật thể lạ đưa vào âm đạo nhằm phá bỏ bào

thai trong điều kiện không vô trùng dẫn đến viêm nhiễm, xuất huyết, thủng tử cung;

hoặc thai quá to mà vẫn phá bỏ gây nguy hiểm đến tính mạng của người mẹ

Ví dụ 4: Trường hợp của Chị Nguyệt (37 tuổi, Cao Phong, Hòa Bình) nhập bệnh

viện tỉnh trong tình trạng sốt nhẹ, có biểu hiện nhiễm trùng, nhiễm độc Các bác sĩ thấy

tử cung chị có 1 que dâu dài khoảng 10 cm chưa tiêu hủy và 1 đoạn dây thò ra bên

ngoài, thai vẫn chưa ra

Qua tìm hiểu được biết: vì hoàn cảnh kinh tế gia đình khó khăn, thai đã 4 tháng, muốn

đến cơ sở y tế an toàn thì lại lo không có đủ tiền nên khi nghe người mách có bà lang

phá thai bằng phương pháp dân gian, không đau đớn gì lại ít tốn kém nên chị Nguyệt

đã quyết định tìm đến

Cũng giống như chị Nguyệt, chị Nhiển, (36 tuổi, Cao Phong) đã có 4 đứa con

nên khi vỡ kế hoạch được hơn 4 tháng, chị cũng tìm đến phương thuốc dân gian để phá

4

http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Ba-lang-pha-thai-bang-que/50758221/407/[18/09/2009]

thai, bốn ngày sau thì chị phải đi viện cấp cứu do bị băng huyết, sót rau và mất máu

nhiều

Hoặc, sau khi phá thai bằng que tại nhà bà lang Tình ở xóm Cọi, xã Yên Phú,

Lạc Sơn, Hoà Bình, chị Bùi Thị Thịm phải cấp cứu tại bệnh viện tỉnh trong tình trạng

sốc nặng Các bác sĩ phải cắt bỏ tử cung để giữ mạng sống cho chị

Người phụ nữ trên chỉ là một trong nhiều nạn nhân của bà lang Tình (tên thật là Bùi

Thị Ẻ), nổi tiếng vì “tài” phá thai bằng que Nhiều ca tai biến sản khoa đặc biệt nghiêm

trọng đã xảy ra sau khi thai phụ đến với bà Các ngành chức năng cũng đã không ít lần

lập biên bản nhắc nhở, yêu cầu bà chấm dứt việc hành nghề phá thai trái phép, nhưng

rồi đâu vẫn hoàn đó

Trong các nạn nhân của bà Tình còn có chị Bùi Thị Ân, quê ở huyện Lạc Sơn

Người phụ nữ này tìm đến nhà bà để phá thai 3 tháng Một ngày sau khi được bà lang

đặt đoạn que có đầu vót nhọn buộc kèm một đoạn dây vào cơ thể, chị Ân thấy đau quặn

ở vùng bụng dưới, người lúc nóng lúc lạnh, ra huyết đen từng đợt Nghĩ là cái thai đang

“ra” theo đúng chỉ dẫn của bà lang, chị Ân cố nhịn đau nằm nhà chờ Chỉ đến khi thấy

bị co giật từng cơn, mắt lờ đờ, người nhà mới vội vàng đưa chị đến trung tâm y tế

huyện Yên Thuỷ

Lúc này bệnh nhân đã ở trong tình trạng nguy kịch, mạch nhanh, nhỏ, huyết áp tụt

nhanh chỉ còn 70/40 mmHg, nhịp thở còn 22 lần/phút, co giật toàn thân, niêm mạc

nhợt, chân tay lạnh, đau quặn từng cơn vùng hạ vị kèm theo ra huyết đen Các bác sĩ

cho biết, chỉ cần cấp cứu chậm một chút nữa, bệnh nhân Ân sẽ khó bảo toàn được tính

mạng do bị sốc trụy mạch, nhiễm trùng huyết Phải sau 5 ngày điều trị tích cực, chị

mới cơn nguy kịch

Các bác sĩ ở trung tâm y tế hai huyện Yên Thuỷ, Lạc Sơn và Bệnh viện Đa khoa

tỉnh Hoà Bình đã tiếp nhận nhiều ca cấp cứu tai biến sản khoa có chung các triệu chứng

như hai phụ nữ kể trên Có những nạn nhân sau khi mổ cấp cứu, các bác sĩ lấy ra được

nguyên đoạn que đã thâm đen, bốc mùi và những sợi dây loằng ngoằng không biết làm

từ chất liệu gì

Mặc dù đã gây nhiều tai nạn (gần đây nhất là vụ chị Thịm, xảy ra cuối tháng 5) nhưng

bà Tình vẫn tiếp tục “hành nghề” “Cơ sở y tế” của bà là một căn lều nhỏ, rộng không

quá 3 m2, tối tăm, ẩm thấp, nằm giữa nương sắn ngay sát chân cầu Vụ Bản Bà lang đã

74 tuổi, thâm niên phá thai đã 32 năm Bà cho biết bí quyết để cho thai “ra” là do mẹ

bà truyền lại, muốn phá thai bao nhiêu tháng tuổi cũng nhận “Bệnh nhân” phải chuẩn

bị cho bà một cái lễ nhỏ để tế thần linh; còn tiền công thì cứ mỗi tháng tuổi thai tính

100.000 đồng

Khi được hỏi có bị chính quyền địa phương cấm hoặc phạt gì không, bà lang Tình trả

lời: “Mới bị chính quyền và các bác sĩ viết tờ giấy bảo không được phá thai cho mọi

người như thế này nữa Nếu còn tiếp tục làm, có ai chết là bà phải đi tù đấy Từ hôm đi

viết giấy đến giờ bà cũng làm cho 4 người nữa rồi, thai toàn từ 5 tháng trở lên mà có

thấy ai bị làm sao đâu!” Bà lang không quên dặn khách nếu có làm ở chỗ bà thì cũng

kín tiếng đừng để chính quyền biết

“ Đồ nghề” của bà lang là mớ dây bùng nhùng như được tước từ sợi đay và

chiếc “que thuốc” được bẻ từ ngoài vườn Bà cho biết đoạn que thuốc này sau khi “chài

tiếng” (đọc bùa chú để làm phép) sẽ được vót nhọn một đầu, buộc vào đoạn dây kể trên

và “đưa vào cổ tử cung để gọi cái thai ra” Tuỳ tuổi thai và cơ thể mỗi người, cái thai

sẽ ra sau 5-10 ngày và khi đó sản phụ có thể “dậy đi làm luôn mà không phải kiêng cữ

gì”

Tiến sĩ Nguyễn Đức Hinh, Phó giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương, cho biết: phá

thai chỉ được làm ở các cơ sở y tế được phép tiến hành thủ thuật này Việc “phá thai

chui” đe doạ mạng sống thai phụ hoặc ảnh hưởng đến chức năng sinh đẻ, có nhiều

người đã vĩnh viễn không còn khả năng làm mẹ nữa Bệnh viện Phụ sản Trung ương

cũng đã tiếp nhận không ít trường hợp do phá thai lén lút mà dẫn đến thủng, vỡ tử

cung, viêm phúc mạc, nhiễm trùng huyết… Có trường hợp dù đã cắt tử cung nhưng

cũng không cứu được sản phụ

Từ những sự việc trên có thể thấy được phá thai và nhất là phá thai trái phép dẫn

đến hậu quả rất nguy hiểm

1.3 Tình trạng phá thai tuổi vị thành niên:

1.3.1 Thực trạng:

Theo số liệu thống kê của các trung tâm y tế thì tình hình nạo phá thai tuổi vị thành

niên đang chuyển biến xấu và ngày càng gia tăng

Tại phòng khám của Hội kế hoạch hóa gia đình thành phố Cần Thơ, năm 2007

nạo phá thai cho 615 trường hợp, 3 tháng đầu năm 2008 là 252 trường hợp Các bác sĩ

tư vấn tại đây cho biết, số người trong độ tuổi vị thành niên đến khám thai trung bình

chiếm khoảng 25% Riêng khảo sát từ đầu năm nay cho thấy, lứa tuổi này chiếm trên

30%, số liệu rất đáng báo động cho vấn đề sức khỏe sinh sản, chất lượng dân số5

5

http://vietnamnet.vn/xahoi/2008/05/781276/[4/11/2009]

Và theo thống kê của bệnh viện Phụ sản Tiền Giang, trong tháng 6 năm 2003

bệnh viện thực hiện 123 ca nạo hút thai (gọi là điều hoà kinh nguyệt), trong đó có đến

8 ca 13-18 tuổi Từ ngày 1-28/9/2003, bệnh viện thực hiện 90 ca trong đó có 2 ca 13-18

tuổi

Còn tại bệnh viện Từ Dũ thì năm 2001 số người dưới 19 tuổi đến nạo phá thai

chỉ 208 ca, năm 2003 nhảy vọt lên đến 1.849 ca - tăng gấp chín lần so với năm 2001,

trong chín tháng đầu năm 2004 là 22.467 ca

Theo thống kê tại bệnh viện Phụ Sản Quốc Tế thành phố Hồ Chí Minh, năm

2004 và tám tháng của 2005 đã có 5.741 ca đến nạo phá thai, trong đó có 171 người

dưới 20 tuổi

Thường thì sau các ngày lễ tết, tình trạng nạo phá thai ở tuổi vị thành niên gia tăng rõ

rệt

Theo thống kê của trung ương Hội Kế hoạch hóa gia đình Việt Nam, tỷ lệ nạo

hút thai ở tuổi vị thành niên chiếm từ 35 đến 40%, đây là con số đáng báo động và

cũng là một “thông điệp buồn” về sự xuống cấp về đạo đức, sức khỏe, lối sống trong

một bộ phận giới trẻ hiện nay

Ví dụ 6 : Tại trung tâm dịch vụ sức khỏe sinh sản Trung ương (TTDVSKSSTW)

- 100 Cửa Bắc (Hà Nội) của Trung ương Hội Kế hoạch hóa gia đình nhận một ca phá

thai hi hữu của một em học sinh chỉ mới 14 tuổi, lớp 9 một trường tại Hà Nội

Khi người mẹ của em V (em học sinh đó được giấu tên) đưa em với cái bụng đã “nhô

lên” vượt mặt đến Trung tâm cũng là lúc câu chuyện được sáng tỏ Em V đã yêu một

học sinh lớp trên 2 năm rồi mà cha mẹ không biết, đây cũng là xu hướng học trò yêu

sớm, “sống thử” sớm ở Hà Nội nói chung

Gia đình V là gia đình giàu có, có điều kiện nhưng chỉ có đứa con gái duy nhất Bi kịch

là ở chỗ bố mẹ V chỉ việc chu cấp tiền cho con gái của mình “tự lo” làm lấy mọi việc,

ít có thời gian quan tâm, giáo dục em về kiến thức cũng như lối sống

Cho đến thời gian cách đây một tháng, V đột nhiên đòi bỏ học ở nhà Bố mẹ em hỏi

han khuyên bảo thì em lảng tránh Hỏi đến lần thứ ba thì em bỏ nhà đi mất dạng Ông

bố hoảng hốt thuê người tìm được em đang “sống chung” với bạn trai ở nhà nghỉ Về

6

http://vietbao.vn/Suc-khoe/Ha-Noi-Tren-22-ca-nao-pha-thai-o-lua-tuoi-vi-thanh-nien-va-thanh-nien/65074325/248/[15/11/2009]

nhà họ mới biết con mình đã có thai được hơn 4 tháng

Chuyện đau lòng này bản thân V cũng chỉ mới biết, em hoảng sợ không biết giải quyết

thế nào đành lấy vải buộc bụng cho nhỏ lại Khi đến Trung tâm, đã được khuyên giải

nếu phá thai thì ảnh hưởng đến sức khỏe của V, thậm chí đến tính mạng Cách tốt nhất

là để V sinh Ban đầu, mẹ V nghe và đưa con về trong nước mắt

Nhưng sau đó gia đình V đã tốn gần 20 triệu đưa em vào thành phố Hồ Chí Minh và

tìm một trung tâm y tế tư nhân để phá thai cho V

Và cũng tại Trung tâm dịch vụ sức khỏe Trung ương, số nhà 100 Cửa Bắc, có ngày có

tới 5 ca là các em gái tuổi 14, 15 đến nạo hút thai Có nhiều em cha mẹ phát hiện ra thì

đã có thai 5 tháng mới đưa tới trung tâm nhờ tư vấn

Như trường hợp của em Nguyễn Thị Y, 16 tuổi, đến từ quận Thanh Xuân, đây là lần

thứ ba em đến Trung tâm dịch vụ sức khỏe trung ương nạo hút thai Hai lần trước, cái

thai mới được hai tháng nên các bác sỹ chỉ dùng biện pháp điều hòa kinh bằng cách hút

mà thôi Nhưng lần này, Y đã có thai tới 5 tháng, cái thai quá lớn nên phải nạo

Theo thống kê tại Trung tâm dịch vụ sức khỏe Trung ương, mỗi tháng có tới

hơn 100 ca nạo hút thai, một năm có vài ngàn, con số này được ghi chép, thống kê

nhưng không công bố Điều đáng quan tâm là tại đây có tới 35-40% là các ca nạo hút

thai ở lứa tuổi vị thành niên, một con số đáng báo động

Nhìn chung, tình trạng nạo phá thai ở trẻ vị thành niên đang là một thực trạng đáng báo

động, nó đang gia tăng và để lại hậu quả rất nặng nề cho xã hội nói chung và giới trẻ

nói riêng

1.3.2 Nguyên nhân:

Tình trạng nạo phá thai đang ngay càng tăng ở lứa tuổi vị thành niên do những

nguyên nhân sau:

­ Những bậc cha mẹ buông lỏng quản lí giờ giấc của con, mặc cho chúng đi đâu,

làm gì tùy ý, không cần biết con mình giao tiếp với ai, thậm chí có những bạn gái đi

qua đêm, chỉ cần gọi điện về là đủ Vì vậy, không chỉ sau lễ, Tết mà sau thời gian ôn

luyện thi, tình trạng nạo phá thai cũng gia tăng

­ Hầu hết các bậc cha mẹ không hoặc rất ít khi giải thích hay trò chuyện với con

mình những vấn đề thuộc giới tính Nhiều người đã mắng chửi con khi chúng hỏi về

những thay đổi sinh lí trong cơ thể các em

­ Xu hướng buông thả trong cuộc sống của giới trẻ, đặc biệt là tầng lớp thanh

thiếu niên

­ Quan hệ tình dục khi chưa được chuẩn bị đầy đủ những hiểu biết về sức khỏe

sinh sản

­ Kiến thức lệch lạc về tình dục thu lượm được cùng với sự tò mò của trẻ con lại

không được người lớn để ý, uốn nắn khiến lớp trẻ rất dễ dãi trong quan hệ tình dục

­ Thiếu sự quan tâm của bố mẹ, bỏ bê con cái hoặc bố mẹ ly dị nên không được ai

dạy bảo

­ Xã hội với những đổi thay, điều kiện sống sung túc kéo theo tuổi dậy thì của trẻ

đến sớm hơn Bên cạnh đó, trước sự bùng nổ của công nghệ thông tin, trẻ cũng sớm

tiếp cận với những “kiến thức” về giới, tất nhiên việc biết theo kiểu này phần lớn là

lệch lạc

­ Nhà trường - gia đình - xã hội lại quá chậm trong việc trang bị các kiến thức về

súc khỏe sinh sản cho các em Ngay ở thành phố, nơi có điều kiện tiếp xúc với thông

tin nhất, thì nhiều em vẫn ngây ngô với những kiến thức về tình dục, giới tính Thậm

chí ở không ít nơi, người ta vẫn chỉ biết duy ý chí dạy học sinh “nói không với tình

dục”, trong khi lẽ ra còn phải dạy học sinh biết cách “an toàn với tình dục”

­ Xã hội ngày nay đã khác xa so với những năm trước Ngoài bản năng thì thanh

niên hiện nay có cơ hội tiếp xúc nhiều hơn với thông tin trong đó có thông tin về tình

dục Đạo đức truyền thống đã không còn là bức tường ngăn cản ham muốn của họ, do

đó lứa tuổi vị thành niên bắt đầu tìm hiểu về vấn đề tình dục và các hoạt động tình dục

khá sớm

­ Kiến thức về phòng tránh thai chưa đủ nên rất dễ mang thai Khi mang thai, có

em còn đang đi học và phần lớn sống nhờ vào sự chu cấp của gia đình nên điều kiện

kinh tế cũng như tri thức để làm cha mẹ chưa có

­ Quan niệm về chuyện có thai khi chưa có gia đình lại rất nặng nề nên các em

chọn giải pháp loại bỏ

­ Sự thiếu thốn về thông tin “chính ngạch” cũng như thiếu kênh đối thoại giữa cha

mẹ và con cái, giữa thầy cô và học sinh, giữa thế hệ trưởng thành và thế hệ vừa bước

qua tuổi thiếu niên Sau nhiều năm phát động việc tuyên truyền giáo dục giới tính, cho

đến nay vẫn có một số đông giáo viên xem việc này là điều không thể chấp nhận được

trong nhà trường Còn ở gia đình, nói chuyện về tình dục cũng vẫn bị xem là chủ đề

cấm kỵ Cuối cùng, cả thầy cô và phụ huynh đều nghỉ rằng việc cấm đoán sẽ giúp trẻ

chuyên tâm vào chuyện học hành Song, thực tế là trẻ sẽ tìm kiếm thông tin ở bạn cùng

trang lứa, ở những người có vẻ sành đời Những thông tin thu nhận qua kênh giao tiếp

này đa phần là lệch lạc, là sản phẩm của sự tưởng tượng

­ Giới trẻ thiếu những sân chơi lành mạnh cùng với sự tò mò của tuổi trẻ, cộng

với sự tấn công ồ ạt của những ấn phẩm văn hóa tình dục đồi trụy là những yếu tố đưa

thanh thiếu niên đến sinh hoạt tình dục không an toàn, có thai và việc phá thai là lựa

chọn

Tóm lại, có thể thấy nguyên nhân của tình trạng nạo phá thai ở trẻ vị thành niên

tăng cao là do sự dậy thì sớm, do điều kiện sống cải thiện cùng với quan niệm ngây

ngô, lệch lạc về tình dục, thiếu kiến thức về phòng tránh thai, thiếu sự chỉ bảo hướng

dẫn của gia đình, nhà trường là những nguyên nhân dẫn tới tỉ lệ nạo phá thai ở trẻ vị

thành niên tăng cao như hiện nay

1.3.3 Biện pháp nhằm hạn chế nạo phá thai tuổi vị thành niên:

Để hạn chế tình trạng nạo phá thai tuổi vị thành niên cần có những biện pháp cụ

thể:

­ Tuyên truyền giáo dục cho giới trẻ hiểu biết cơ bản về những thay đổi trong cơ

thể, sự phát triển bình thường của các bộ phận trong cơ thể

­ Đưa giáo dục giới tính vào học đường, vì với sự phát triển của xã hội, ngày càng

có nhiều kênh thông tin về giới tính để các em tiếp cận mà nếu không biết lựa chọn sẽ

dễ bị lôi kéo vào “ma trận” sex trên mạng

­ Cần cho các em biết những biện pháp phòng tránh thai và phòng ngừa những

căn bệnh lây qua đường tình dục để các em tự bảo vệ mình trước những làn sóng “web

đen”

­ Tăng cường các cơ sở tư vấn về tâm-sinh lí, sức khỏe sinh sản nhằm trang bị

cho các bạn trẻ những hiểu biết cơ bản về giới tính và cách phòng tránh những rủi ro,

tham vấn và hướng dẫn giới trẻ để họ biết về hậu quả của nạo phá thai

­ Cần sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình - nhà trường và các tổ chức xã hội để

hướng các em đến lối sống lành mạnh, nhằm bảo vệ sức khỏe sinh sản và chống lại căn

bệnh thế kỷ HIV/AIDS đang ngày một lan nhanh trong giới trẻ

Trên đây là những biện pháp nhằm hạn chế tình trạng nạo phá thai ở trẻ vị thành

niên

1.4 Lịch sử các quy định về tội phá thai trái phép:

Trải qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam đã đạt

được nhiều thành tựu quan trọng trong việc xây dựng và hoàn thiện một Nhà nước

cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trong những di sản quý báu đó là một hệ thống

pháp luật độc lập, tự chủ phù hợp với điều kiện lịch sử của từng giai đoạn Với tư cách

là công cụ có hiệu quả trong công cuộc bảo vệ và duy trì Nhà nước độc lập, tự chủ,

Nhà nước Việt Nam đã luôn ban hành các quy định pháp luật về hình sự và luôn thể

hiện đậm nét bản sắc dân tộc trong di sản văn hóa quý báo đó

Sau cách mạng tháng Tám - 1945, Nhà nước Việt Nam kiểu mới được thành lập

đánh đấu móc quan trọng trong lịch sử lập pháp hình sự Việt Nam Trải qua trên năm

thập kỷ xây dựng, Nhà nước ta đã đạt được những thành tựu quan trọng trong việc xây

dựng những văn bản pháp luật về hình sự, nổi bậc nhất là đã kế thừa và phát huy những

di sản lập pháp của cha ông để lại, bên cạnh nhiều nguyên tắc tiến bộ, dân chủ xã hội

chủ nghĩa được quy định trong pháp luật Việt Nam nói chung và pháp luật hình sự nói

riêng… Và với công cụ có hiệu quả đó, Nhà nước ta quản lý xã hội đạt được nhiều

thắng lợi, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế, văn hóa của nước nhà

Trong lịch sử hình thành và phát triển của pháp luật hình sự Việt Nam, Bộ luật

Hồng Đức (Nhà Lê) lần đầu tiên đề cập về tội phá thai tại Điều 424 cụ thể như sau:

“Lấy thuốc sẩy thai làm người sẩy thai, hay là người xin thuốc sẩy thai cũng điều xử

đồ Vì sẩy thai mà chết người thì người cho thuốc xử theo tội giết người”

Đến Bộ Luật Gia Long (Nhà Nguyễn) không quy định về tội phá thai

Mãi đến khi thực dân Pháp xâm lược (1958), và bắt đầu cai trị Nhà nước ta với chính

sách “chia để trị”, chia nước Việt Nam thành ba chế độ chính trị khác nhau: Ở Bắc kỳ,

Bộ luật Gia Long được áp dụng; ở Nam kỳ sau khi sửa 56 điều của Bộ luật hình sự

Pháp thành hình luật Canh cải thì được đưa vào áp dụng; còn ở Trung kỳ luật hình An

Nam được áp dụng tại đây

Đến năm 1975, miền Nam được hoàn toàn giải phóng, nước nhà được thống

nhất, dưới sự lãnh đạo của Đảng, cả nước bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã

hội Thời kỳ này, Việt Nam tạm thời tồn tại hai Nhà nước: Nhà nước Việt Nam dân chủ

cộng hòa và Nhà nước cộng hòa miền Nam Việt Nam, mỗi nước có pháp luật riêng

Tuy nhiên thời kỳ này vẫn chưa có Bộ luật hình sự chính thức, mà được điều chỉnh bởi

các văn bản quy phạm pháp luật hình sự Việc các văn bản pháp luật hình sự đơn hành

không thể hiện được toàn diện, đầy đủ chính sách hình sự của Đảng và Nhà nước ta

Chính vì vậy, việc ban hành Bộ luật hình sự là tất yếu khách quan và cấp thiết, có ý

nghĩa góp phần thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược là xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo

vệ tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa Đáp ứng yêu cầu đó ngày 27 tháng 6 năm 1985,

tại kỳ hợp thứ 9, Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa VII, đã

thông qua Bộ luật hình sự, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 1986 (gọi tắc là Bộ luật

hình sự năm 1985), gồm hai phần (phần chung và phần các tội phạm), tổng cộng 20

chương với 280 điều Bộ luật hình sự 1985 đã kế thừa và phát triển những thành tựu

của pháp luật hình sự Việt Nam, nhất là từ cách mạng tháng Tám, tổng kết kinh

nghiệm đấu tranh phòng, chống tội phạm trong thời gian trước 1985 và dự báo được

tình hình tội phạm trong tương lai tuy vẫn còn nhiều hạn chế

Sau khi Bộ luật hình sự năm 1985 có hiệu lực, tội phá thai trái phép không còn

nhưng hành vi phá thai trái phép mà gây thiệt hại đến tính mạng, sức khỏe của người

có thai bị phá thì tùy trường hợp người có hành vi phá thai trái phép bị truy cứu trách

nhiệm hình sự về tội vi phạm quy định về chữa bệnh, chế thuốc, bán thuốc gây hậu quả

nghiêm trọng tại Điều 196 Bộ luật hình sự năm 1985:

“1 Người nào vi phạm các quy định về khám bệnh, chữa bệnh, sản xuất, pha chế

thuốc, cấp phát thuốc, bán thuốc gây thiệt hại đến tính mạng, sức khỏe của người khác

thì bị phạt tù từ 1 năm đến 7 năm

2 Phạm tội gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng thì bị phạt tù từ 5 năm đến 15 năm”,

hoặc tội vô ý làm chết người tại Điều 104:

“1 Người nào vô ý làm chết người thì bị phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm

2 Phạm tội do vi phạm quy tắc nghề nghiệp hoặc vi phạm quy tắc hành chính thì bị

phạt tù từ 1 năm đến 5 năm

Phạm tội làm chết người thì bị phạt tù từ 3 năm đến 15 năm”, hoặc tội vô ý gây tổn hại

nặng cho sức khỏe của người khác tại điều 110: “1 Người nào vô ý gây thương tích

nặng hoặc gây tổn hại nặng cho sức khỏe của người khác thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo

không giam giữ đến 1 năm hoặc bị phạt tù từ 3 tháng đến 2 năm

2 Phạm tội do vi phạm quy tắc nghề nghiệp hoặc quy tắc hành chính thì bị phạt tù từ 6

tháng đến 5 năm”

Do có những bất cập trong Bộ luật hình sự 1985, mặc dù đã nhiều lần sửa đổi,

bổ sung (4 lần chỉnh sửa, bổ sung), nhưng Bộ luật hình sự 1985 vẫn còn rất nhiều hạn

chế: vừa phải chịu ảnh hưởng bởi cơ chế tập trung, quan liêu, bao cấp không phù hợp

cho việc bảo vệ các quan hệ phát sinh trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội

chủ nghĩa; vừa bị hạn chế về mặt lập pháp hình sự Bộ luật hình sự 1985 còn có nhiều

hạn chế nhất là việc bộ luật đã không còn là chỉnh thể thống nhất sau nhiều lần chỉnh

sửa Do vậy Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa X tại kỳ họp thứ

6, đã thông qua Bộ luật hình sự (gọi tắt là Bộ luật hình sự 1999), thay thế cho Bộ luật

hình sự 1985 Bộ luật hình sự 1999 có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2000, Bộ luật

này có nhiều điểm mới đặc biệt là tội phá thai trái phép đã được quy định cụ thể tại

Điều 243 với nội dung như sau:

“1 Người nào thực hiện việc phá thai trái phép cho người khác gây thiệt hại cho tính

mạng hoặc gây hiệt hại nghiêm trọng cho sức khỏe của người đó hoặc đã bị xử lý kỷ

luật, xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án

tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc bị phạt tù từ

một năm đến năm năm

2 Phạm tội gây hậu quả rất nghiêm trọng thì bị phạt tù từ ba năm đến mười năm

3 Phạm tội gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng thì bị phạt tù từ bảy năm đến mười lăm

năm

4 Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ năm triệu đồng đến năm mươi triệu đồng,

cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ một năm đến

năm năm”

Như vậy, lịch sử hình thành và phát triển của pháp luật hình sự Việt Nam đã

chính thức quy định tội phá thai trái phép trong Bộ luật hình sự 1999, mặc dù điều luật

còn nhiều hạn chế nhưng đã cơ bản định nghĩa được tội phá thai trái phép, xác định

được dấu hiệu, quy định hình sự đối với tội này đồng thời cũng quy định các hình phạt

tương ứng với hành vi phạm tội phá thai trái phép

CHƯƠNG 2 TỘI PHÁ THAI TRÁI PHÉP QUY ĐỊNH TRONG LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM

NĂM 1999 2.1 Khái niệm phá thai trái phép, tội phá thai trái phép quy định trong luật hình

sự Việt Nam:

2.1.1 Khái niệm tội phá thai trái phép:

Phá thai trái phép là hành vi thực hiện việc phá thai cho người khác không được

cơ quan có thẩm quyền cho phép gây thiệt hại cho tính mạng hoặc gây thiệt hại nghiêm

trọng cho sức khỏe của người đó

Hành vi phá thai bị coi là trái phép khi nó được thực hiện ở ngoài cơ sở y tế

hoặc tuy được thực hiện ở trong cơ sở y tế nhưng do người không có bằng cấp cần thiết

về y học do Nhà nước có thẩm quyền cấp hoặc tuy có bằng cấp chuyên môn nhưng đã

bị cơ quan Nhà nước có thẩm quyền thu hồi hoặc cấm hành nghề

Khái niệm phá thai trái phép ở đây bao gồm cả phương pháp Tây y và Đông y

2.1.2 Tội phá thai trái phép được quy định trong luật hình sự Việt Nam 1999:

Điều 243 Bộ luật hình sự Việt Nam năm 1999 quy định như sau:

“1 Người nào thực hiện việc phá thai trái phép cho người khác gây thiệt hại cho tính

mạng hoặc gây hiệt hại nghiêm trọng cho sức khỏe của người đó hoặc đã bị xử lý kỷ

luật, xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án

tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc bị phạt tù từ

một năm đến năm năm

2 Phạm tội gây hậu quả rất nghiêm trọng thì bị phạt tù từ ba năm đến mười năm

3 Phạm tội gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng thì bị phạt tù từ bảy năm đến mười lăm

năm

4 Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ năm triệu đồng đến năm mươi triệu đồng,

cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ một năm đến

năm năm”

2.2 Dấu hiệu pháp lý:

2.2.1 Các dấu hiệu thuộc về chủ thể của tội phạm:

Mặc dù hành vi phá thai trái phép liên quan đến hành vi chữa bệnh và các quy

định của Nhà nước về chữa bệnh nhưng chủ thể của tội phạm này không phải chủ thể

đặc biệt (tức chỉ là những người thầy thuốc), mà chủ thể của tội phạm này còn có thể

không phải là thầy thuốc như: thầy lang, thầy bói hoặc chỉ là người dân bình thường

Tuy nhiên, để là chủ thể của tội phạm này phải đến một độ tuổi nhất định và có năng

lực trách nhiệm hình sự (từ đủ 16 tuổi trở lên)

Nếu hành vi phá thai trái phép chưa gây thiệt hại đến tính mạng hoặc chưa gây

thiệt hại nghiêm trọng cho sức khỏe của người khác thì người có hành vi phá thai trái

phép phải là người đã bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị

kết án về hành vi này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm mới bị truy cứu trách

nhiệm hình sự

2.2.2 Các dấu hiệu thuộc mặt khách thể của tội phạm:

Trong chế độ ta, con người là vốn quý và được pháp luật tôn trọng, bảo vệ Mọi

hành vi phá thai đều ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng, sức khỏe của người phụ nữ, và

vì vậy phải tiến hành tại các cơ sở y tế mới có đủ các điều kiện cần thiết bảo đảm an

toàn Tội phạm này trực tiếp xâm phạm đến tính mạng và sức khỏe của phụ nữ, việc

quy định tội phá thai trái phép trong Bộ luật hình sự 1999 nhằm đấu tranh phòng và

chống mọi hành vi phá thai trái phép bảo vệ tính mạng, sức khỏe của phụ nữ

Tội phá thai trái phép tuy trực tiếp xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe của con

người nhưng không phải vì thế mà cho rằng tội phạm này xâm phạm đến tính mạng,

sức khỏe của con người, vì tính mạng, sức khỏe của con người (người phụ nữ mang

thai) chỉ là hậu quả của hành vi phá thai trái phép, cái mà tội phạm nhằm vào là trật tự

quản lý của Nhà nước về việc phá thai

Đối tượng tác động của tội phạm này không phải là thai nhi, cũng không phải là

tính mạng, sức khỏe của người phụ nữ mang thai mà là các quy định của Nhà nước về

phá thai

2.2.3 Các dấu hiệu thuộc về mặt khách quan của tội phạm:

Mặt khách quan của tội phạm này thể hiện ở hành vi phá thai trái phép, hành vi

này chỉ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi gây thiệt hại về tính mạng, thiệt hại nghiêm

trọng về sức khỏe của người khác

Để truy cứu trách nhiệm hình sự cần phải xác định được mối quan hệ nhân quả

giữa hành vi vi phạm đó với thiệt hại về tính mạng sức khỏe đã xảy ra và trong mọi

trường hợp hành vi vi phạm chưa gây hậu quả nghiêm trọng nhưng người vi phạm

trước đó đã bị xử lý kỷ luật, đã bị xử phạt hành chính về hành vi này hoặt đã bị kết án

về tội này, chưa được xóa án mà còn vi phạm thì vẫn cấu hành tội phá thai trái phép