Hoàn thiện một số nghiệp vụ kế toán đặc trưng tại công ty cổ phần nhựa đà nẵng

Các doanh nghi p luôn nằm trong vòng xoáy khó khăn và áp lực c nh tranh... SD: Giá trị ch ng khoán ngắn h n công ty đang nắm gi... Báo cáo tài chính đã thực hi n ph i đính kèm báo cáo ki

M Đ U

1 Lý do ch n đ tài

Vi t nam đang đẩy m nh thực hi n công cu c công nghi p hóa - hi n

đ i hóa đ t n ớc trên cơ s nh ng thành tựu cơ b n đã đ t đ c c a ch

tr ơng đ i mới kinh t đ t n ớc từ Đ i h i Đ ng toán qu c l n th VI có sự hòa nh p và song hành cùng xu th h i nh p, h p tác và phát triển Trong

nh ng năm qua, b n ch t nền kinh t thị tr ng định h ớng xã h i ch nghƿa

Vi t Nam đã có sự gắn k t cùng xu th h i nh p, nền kinh t v n đ ng theo quy lu t thị tr ng, các lo i thị tr ng đã cơ b n hình thành, thị tr ng hàng hóa, b t đ ng s n, lao đ ng, tài chính t o đ ng lực lớn trong tăng tr ng và phát triển Các lo i hình doanh nghi p đ c t n t i bình đẳng tr ớc pháp lu t

là "ch t xúc tác" t o ra và nuôi d ng sự phát triển Các cơ h i và thách th c

c a h i nh p t o tiền đề cho vi c xây dựng và phát triển các thị tr ng và các

lo i hình doanh nghi p nêu trên Tuy nhiên, các công c để phát triển các thị

tr ng còn b t c p, nh ng h n ch về kinh nghi m và ngu n lực cùng các khó khăn khách quan đã tác đ ng không nh đ n t c đ và ch t l ng phát triển

c a các lo i thị tr ng đó Các doanh nghi p luôn nằm trong vòng xoáy khó khăn và áp lực c nh tranh

Thị tr ng tài chính là m t trong nh ng nhân t lớn trong cách v n hành nền kinh t c a Đ ng và Nhà n ớc Vi t Nam Vi c xây dựng và phát triển thị tr ng tài chính cho th y Đ ng và Chính ph đang tranh th mọi ngu n lực để phát triển nền kinh t c a đ t n ớc; trong đó có thị tr ng ch ng khoán, đây là kênh cung c p v n cho các doanh nghi p trong nền kinh t thị

tr ng

Thực t , xu h ớng các doanh nghi p Vi t Nam niêm y t c ph n trên thị tr ng ch ng khoán ngày càng tăng và để qu n lý, điều hành Công ty c

ph n có niêm y t điều t i c n thi t là ph i hoàn thi n các công c qu n lý trong đó có k toán Hơn n a, ch đ k toán hi n hành c a Vi t Nam đã có

sự h i nh p qu c t và tuân theo các chuẩn mực k toán qu c t nh ng nó v n còn nh ng h n ch và t n t i nh t định Từ nh ng v n đề trên cùng với mong

mu n hoàn thi n công tác k toán t i m t doanh nghi p địa ph ơng đã tham gia niêm y t trên sàn giao dịch, tác gi m nh d n chọn đề tài nghiên c u

"Hoàn thiện một số nghiệp vụ kế toán đặc trưng tại Công ty Cổ phần Nhựa

Đà Nẵng"

2 M c đích nghiên cứu

- Về lý lu n: Khái quát nh ng v n đề lý lu n cơ b n về công tác k toán

m t s nghi p v đặc tr ng trong công ty c ph n nói chung và nêu lên nh ng đặc tr ng cơ b n về công tác k toán c a công ty c ph n có niêm y t

- Về thực t : Tìm hiểu và phân tích thực tr ng về m t s nghi p v k toán đặc tr ng t i công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng, từ đó rút ra nh ng mặt tích cực, nh ng mặt còn h n ch c a công tác k toán các nghi p v đặc tr ng t i Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng và đề xu t nh ng gi i pháp nhằm hoàn thi n công tác k toán t i Công ty

3 Đ i t ng và ph m vi nghiên cứu

a Đối tượng nghiên cứu:

Đề tài không đi vào tìm hiểu toàn b công tác k toán t i Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng mà chỉ t p trung nghiên c u nh ng đặc tr ng khác bi t về công tác k toán tài chính c a lo i hình công ty c ph n so với các lo i hình doanh nghi p nhà n ớc t i Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng

b Phạm vi nghiên cứu:

Các nghi p v k toán đặc tr ng trong công ty c ph n c thể t i Công ty

C ph n Nhựa Đà Nẵng

4 Ph ng pháp nghiên cứu:

S d ng k t h p các ph ơng pháp nghiên c u sau:

Ph ơng pháp nghiên c u lý thuy t

Ph ơng pháp nghiên c u thực ch ng

5 Ý nghĩa khoa h c và th c ti n:

Lu n văn đã khái quát đ c thực tr ng công tác k toán m t s nghi p

v đặc tr ng t i công ty c ph n có niêm y t mà điển hình là công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng Từ đó góp ph n hoàn thi n m t s v n đề về s d ng ch ng

từ k toán, h th ng s sách k toán, h th ng tài kho n k toán, công tác h ch toán các nghi p v kinh t đặc tr ng, công tác l p báo cáo k toán, công tác kiểm tra k toán… nhằm nâng cao hi u qu trong công tác k toán m t s nghi p v đặc tr ng t i Công ty

6 C u trúc c a lu n văn

Ngoài ph n m đ u, k t lu n, ph l c, danh m c và tài li u tham kh o,

lu n văn g m có ba ch ơng nh sau:

Ch ơng 1: Cơ s lý lu n về công tác k toán m t s nghi p v đặc tr ng trong Công ty C ph n

Ch ơng 2: Thực tr ng công tác k toán m t s nghi p v đặc tr ng t i Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng

Ch ơng 3: Hoàn thi n công tác k toán m t s nghi p v đặc tr ng t i Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng

Ch ng 1 : C S LÝ LU N V CÔNG TÁC K TOÁN M T S NGHI P V Đ C TR NG TRONG CÔNG TY C PH N

1.1 Nh ng đ c tr ng c b n c a Công ty C ph n:

1.1.1 Quá trình hình thành công ty cổ phần ở Việt Nam

Công ty c ph n đ c hình thành do vi c thành l p mới công ty c

ph n theo Lu t doanh nghi p và do k t qu c ph n hoá doanh nghi p Nhà

n ớc

Vi c thành l p mới công ty c ph n bắt đ u từ khi Lu t Công ty và doanh nghi p t nhân ra đ i năm 1990 đ n Lu t doanh nghi p 1999 và hi n nay là Lu t doanh nghi p 2005

Từ năm 1987, ý t ng c ph n hoá doanh nghi p Nhà n ớc đã đ c

đ a ra, tuy nhiên đ n năm 1994, m c đích và n i dung c ph n hoá doanh nghi p Nhà n ớc mới đ c làm rõ hơn.C ph n hóa doanh nghi p Nhà n ớc

Vi t Nam tr ớc h t là m t yêu c u b c xúc từ thực t và hình thành do thúc đẩy bằng thực ti n th nghi m hơn là ng d ng từ m t mô hình lý thuy t sao chép c a n ớc ngoài

Nh v y, công ty c ph n ngày càng phát triển và tr thành hình th c

t ch c kinh t ph bi n và chi m tỷ trọng lớn trong nền kinh t thị tr ng định h ớng xã h i ch nghƿa

1.1.2 Đặc điểm công ty cổ phần:

1.1.2.1 Khái niệm :

Công ty c ph n là doanh nghi p, trong đó v n điều l đ c chia làm nhiều ph n bằng nhau gọi là c ph n Ng i ch s h u c ph n gọi là c đông, mọi c đông có thể mua m t hay nhiều c ph n và đ c h ng lãi hoặc chỉ chịu trách nhi m về các kho n n , các nghƿa v tài s n khác c a công ty trong ph m vi s v n đã góp vào công ty và công ty đ c quyền phát hành các lo i ch ng khoán Theo Nghị định 144/2003/NĐ-CP ngày 28/11/2003,

điều ki n phát hành c phi u l n đ u c a các Công ty c ph n ph i đáp ng các điều ki n quy định mới đ c phát hành c phi u ra công chúng và ph i làm th t c đăng ký với UBCKNN tr ớc khi phát hành

- V n điều l đã góp t i thiểu 05 tỷ đ ng tính theo giá trị s sách

- Ho t đ ng s n xu t kinh doanh có lãi

- L i nhu n sau thu năm liền tr ớc là s d ơng

- Không có l luỹ k đ n năm đăng ký phát hành

- Ph ơng án s d ng v n đ c ĐHCĐ thông qua

- Phát hành thông qua t ch c trung gian

- Các c đông chỉ chịu trách nhi m h u h n đ i với ph n v n góp vào công

ty trong tr ng h p công ty làm ăn thua l

- C phi u, trái phi u c a công ty c ph n đ c tự do chuyển nh ng do v y các nhà đ u t d dàng chuyển h ớng đ u t

- Với vi c phát hành các lo i ch ng khoán và cùng với vi c chuyển nh ng, mua bán ch ng khoán s t o điều ki n cho sự ra đ i c a thị tr ng ch ng khoán Và khi thị tr ng ch ng khoán ra đ i nó s t o điều ki n cho các nhà kinh doanh có thể tìm ki m các ngu n tài tr cho ho t đ ng đ u t s n xu t kinh doanh

- Điểm mới gi a công ty c ph n với các lo i hình doanh nghi p khác là công ty c ph n có sự tách bi t ch s h u là các c đông góp v n với ng i

qu n lý, điều hành nên đặc điểm quan trọng là cơ c u t ch c qu n lý c a công ty c ph n ph i có Đ i h i đ ng c đông, H i đ ng qu n trị và Giám đ c hoặc T ng giám đ c; đ i với công ty c ph n có trên m i m t c đông là cá nhân hoặc có c đông là pháp nhân s h u hơn 50% t ng s c ph n c a công

ty ph i có thêm Ban kiểm soát

Bên c nh nh ng u điểm trên công ty c ph n cũng có nh ng nh c điểm:

- Với ch đ trách nhi m h u h n đã đem l i thu n l i cho các c đông nh ng

l i chuyển bớt r i ro cho các ch n khi tài s n c a công ty không đ thanh toán h t các kho n n

- Do công ty c ph n có cơ c u t ch c qu n lý t ơng đ i công kềnh và ph c

t p, nên vi c qu n lý, điều hành công ty c ph n là h t s c ph c t p d n đ n chi phí cho vi c qu n lý là t ơng đ i lớn

1.1.3 Cơ cấu tổ chức quản lý công ty Cổ phần:

Công ty c ph n ph i có Đ i h i đ ng c đông, H i đ ng qu n trị, Giám đ c (T ng giám đ c), Ban kiểm soát

1.1.3 1 Đại hội đồng cổ đông

Đ i h i đ ng c đông là cơ quan qu n lý cao nh t và có quyền quy t định cao nh t công ty Đ i h i đ ng c đông bao g m t t c các c đông có quyền biểu quy t hoặc các c đông có đ s c ph n hoặc s v n góp qui định cho m t đ i biểu c a đ i h i c đông

1.1.3 2 Hội đồng quản trị

H i đ ng qu n trị là cơ quan qu n lý công ty do Đ i h i đ ng c đông

b u ra, có toàn quyền nhân danh công ty để quy t định mọi v n đề liên quan

đ n quyền l i c a công ty, trừ nh ng v n đề thu c thẩm quyền c a Đ i h i

đ ng c đông

1.1.3.3 Tổng giám đốc

Là ng i do h i đ ng qu n trị b nhi m để điều hành ho t đ ng c a công ty và chịu trách nhi m tr ớc H i đ ng qu n trị về vi c thực hi n các quyền và nghƿa v c a mình Giám đ c là ng i đ i di n theo pháp lu t c a công ty n u điều l công ty không quy định Ch tịch h i đ ng qu n trị là

ng i đ i di n theo pháp lu t Quyền h n và trách nhi m c a Giám đ c đ c quy định c thể t i Lu t Doanh nghi p

1.1.3 4 Ban ki m soát

Công ty có trên 11 thành viên thì ph i có Ban kiểm soát, đây là b

ph n do Đ i h i đ ng c đông b u ra, có nhi m v giám sát, kiểm tra ho t

đ ng c a H i đ ng qu n trị nhằm b o v l i ích c a các c đông

Kiểm soát viên có nh ng nhi m v sau đây:

- Kiểm tra s sách k toán, tài s n, các b ng t ng k t năm tài chính c a công

ty và tri u t p Đ i h i đ ng c đông khi xét th y c n thi t

- Trình Đ i h i đ ng c đông báo cáo thẩm tra các b ng t ng k t năm tài chính c a công ty

- Báo cáo về nh ng sự ki n tài chính b t th ng x y ra, về nh ng u khuy t điểm trong qu n lý tài chính c a H i đ ng qu n trị

1.1.4 Các loại hình Công ty Cổ phần:

Theo giáo trình thị tr ng ch ng khoán (2006) c a TS.Bùi Kim Y n –

Đ i học kinh t Thành ph H Chí Minh chia công ty c ph n ra làm 3 lo i:

1.1.4.1 Công ty cổ phần nội bộ

Là công ty c ph n chỉ phát hành c phi u trong s nh ng ng i sáng

l p ra công ty, nh ng cán b , công nhân viên trong công ty Đây là lo i c phi u ký danh không đ c chuyển nh ng hoặc chỉ chuyển nh ng theo m t

s điều ki n nh t định trong n i b công ty

1.1.4.2 Công ty cổ phần đại chúng

Là công ty có phát hành c phi u r ng rãi ra công chúng, ngoài nh ng

đ i t ng n i b trong công ty

1.1.4.3 Công ty cổ phần niêm yết

Là các công ty c ph n đ i chúng có đ điều ki n để có thể niêm y t

t i s giao dịch ch ng khoán tr thành công ty niêm y t C phi u, trái phi u

c a họ s đ c giao dịch trên các thị tr ng ch ng khoán t p trung, t o điều

ki n thu n l i trong vi c huy đ ng v n c a công ty

1.1.5 Cơ cấu vốn của công ty cổ phần:

1.1.5.1 Vốn chủ sở hữu

V n góp ban đ u c a c đông t o nên v n ch s h u hay v n c

ph n, đây là ngu n v n cơ b n và quan trọng nh t trong cơ c u v n c a công

ty c ph n Công ty có thể tăng v n bằng hai cách:

s n c a công ty đ đ m b o cho t ng s v n dự định vay

1.1.5 3 Vốn bổ sung từ lợi nhuận

L i nhu n c a công ty sau khi đã tr thu và các kho n vay ngân hàng, trái phi u, c phi u u đãi, là thu nh p c a các c đông s h u c phi u

th ng Hằng năm, H i đ ng qu n trị s quy t định tỷ l phân chia s l i nhu n ròng này thành hai ph n tuỳ theo chi n l c phát triển c a công ty:

- Ph n đ a vào quỹ dự tr : đây là ngu n v n quan trọng b sung cho nhu

c u tăng v n c a công ty

- Ph n còn l i đ c chia cho các c đông d ới d ng c t c

1.2 Công tác k toán m t s nghi p v đ c tr ng trong công ty c ph n

Công tác k toán trong công ty c ph n mà ch y u là công tác k toán tài chính là dựa trên nền t ng c a công tác k toán tài chính doanh nghi p, áp

d ng theo Quy t định s 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/3/2006 c a B Tài chính, sàng lọc l i theo yêu c u qu n lý c a công ty Ngoài ra, để thực hi n đúng các

ch tr ơng c a Nhà n ớc qui định cho công ty c ph n, k toán các công ty

c ph n còn tìm hiểu và v n d ng các thông t , nghị định ban hành cho lo i hình công ty c ph n nh sau:

- Thông t 60/2004/ TT-BTC ngày 18/6/2004 c a B Tài chính h ớng d n

vi c phát hành c phi u ra công chúng

- Thông t 38/2007/TT-BTC ngày 14/4/2007 c a B Tài chính h ớng d n về

vi c công b thông tin trên thị tr ng ch ng khoán

- Thông t 18/20007/TT-BTC ngày 13/3/2007 h ớng d n về vi c mua, bán l i

c phi u và m t s tr ng h p phát hành thêm c phi u c a công ty đ i chúng,…

Do đặc thù c a công ty c ph n nên công tác k toán trong công ty c

ph n có nh ng đặc tr ng riêng nh sau:

1.2.1 Về hệ thống chứng từ kế toán

Ch ng từ k toán đ c nhà n ớc quy định có tính ch t chung, trong

đó biểu m u ch ng từ k toán áp d ng cho các doanh nghi p có:

- Ch ng từ bắt bu c: là ch ng từ mà trong quá trình s d ng các doanh nghi p không đ c s a đ i b t kỳ y u t nào trên đó

- Ch ng từ không bắt bu c: doanh nhi p có thể mua sẵn hoặc tự thi t k m u

để s d ng sao cho phù h p với yêu c u cung c p và x lý thông tin c a doanh nghi p

Theo Quy t định 144/2001/QĐ-BTC ngày 21/12/2001 c a B Tài

chính quy định các ch ng từ b sung đ i với công ty c ph n:

+ B sung hai m u ch ng từ:

- B ng kê mua l i c phi u: M u s 01- CK dùng để kê các lo i c phi u do

công ty mua l i c a chính công ty đã phát hành (Xem bảng 1.1)

- B ng kê bán c phi u: M u s 02- CK dùng để kê các lo i c phi u do công

ty bán ra cho công chúng, bao g m bán c phi u phát hành l n đ u, phát hành

b sung và tái phát hành c phi u ngân quỹ (Xem bảng 1.2)

Giá

th c t mua

S ti n Theo

m nh giá

Theo

th c t giá mua

Ng i bán Ng i mua K toán tr ng Giám đ c

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (Ký, họ tên, đóng d u)

Bảng 1.2 : Bảng kê bán cổ phiếu

M u s 02- CK Doanh nghi p…… Ban hành theo QĐ s Đ a ch … 144/2001/QĐ-BTC ngày 21/12/2001 c a B Tài chính B NG KÊ BÁN C PHI U Ngày…tháng…năm S : ………

Lo i c phi u:………

- H và tên (đ n v ) mua c phi u………

- Đ a ch :………

T ng s ti n th c t bán (vi t bằng ch ):………

L p, ngày…tháng…năm… Ng i bán Ng i mua K toán tr ng Giám đ c

(Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (Ký, họ tên) (Ký, họ tên, đóng d u)

S

TT

Tên, ký

mã hi u c

phi u

S

l ng

M nh giá

Giá

th c t mua l i

Giá

th c

t bán

Thành ti n

Ghi chú

Theo

m nh giá

Theo

th c t giá mua

+ T c phi u dùng cho công ty c ph n theo ba m u nh sau:

- C phi u ghi danh (không chuyển nh ng) dùng cho c đông là thành viên

H i đ ng qu n trị, c đông mua chịu c phi u c a nhà n ớc và nh ng ng i

+ Trái phi u công ty c ph n có 4 lo i sau:

- Trái phi u chuyển đ i là lo i trái phi u có thể chuyển đ i thành c phi u

th ng c a công ty với giá đ c n định tr ớc theo các điều ki n đã đ c xác định tr ớc trong ph ơng án phát hành

- Trái phi u không chuyển đ i là lo i trái phi u không có kh năng chuyển

đ i thành c phi u

- Trái phi u có b o đ m là lo i trái phi u đ c b o đ m thanh toán toàn b hoặc m t ph n g c, lãi khi đ n h n bằng tài s n c a t ch c phát hành hoặc bên th ba hoặc b o lãnh thanh toán c a t ch c tài chính, tín d ng

- Trái phi u không có b o đ m là lo i trái phi u không đ c b o đ m thanh toán toàn b hoặc m t ph n g c, lãi bằng tài tài s n c a t ch c phát hành hoặc bên th ba hoặc b o lãnh thanh toán c a t ch c tài chính, tín d ng Trái phi u c a doanh nghi p có m nh giá t i thiểu là 100.000 đ ng Các m nh giá khác là b i s c a 100.000 đ ng

1.2.2 Về hệ thống tài khoản kế toán

H th ng tài kho n t i công ty c ph n đ c hình thành từ h th ng tài kho n đ c Nhà n ớc ban hành chọn lựa m t s tài kho n phù h p với đặc

thù c a công ty c ph n; ti p t c chi ti t các tài kho n đó theo yêu c u c a doanh nghi p Nh v y, h th ng tài kho n trong công ty là m t b ph n c a

h th ng tài kho n hi n hành và đ m b o phù h p với đặc điểm s n xu t kinh doanh và yêu c u thông tin cho qu n lý công ty c ph n

Đặc tr ng cơ b n trong ho t đ ng c a công ty c ph n là phát sinh các quan h tài chính nh bán c ph n, mua l i c ph n, tách g p c phi u, chia

c t c cho các c đông,….Do đó trong quá trình v n d ng h th ng tài kho n

c n chú ý đ n nh ng n i dung ch y u sau:

+ Khi công ty c ph n c n phát hành c phi u để huy đ ng thêm v n, k toán

ph i theo dõi, ph n ánh chi ti t s l ng từng lo i c ph n đã phát hành, s chênh l ch gi a m nh giá và giá phát hành để h ch toán về lo i c ph n do công ty c ph n phát hành nhằm huy đ ng thêm v n, k toán s d ng tài kho n 411 “Ngu n v n kinh doanh”

K t c u và n i dung ph n ánh c a tài kho n 411 “Ngu n v n kinh doanh” nh sau:

Tài kho n 411 “Ngu n v n kinh doanh”

m nh giá c phi u + B sung v n từ l i nhu n tích lũy

SD: Ph n ánh NVKD hi n có t i công ty c ph n

TK 411 “NVKD” có 3 tài kho n c p 2:

- TK 4111: ‘V n góp’ Trong công ty c ph n thì ph n v n góp c a các c đông từ phát hành c phi u đ c ph n ánh vào tài kho n này theo m nh giá

đã phát hành ra công chúng, k toán s d ng tài kho n 419 “c phi u quỹ ”

K t c u và n i dung ph n ánh c a tài kho n 419 “C phi u quỹ” nh sau:

TK 419 “c phi u quỹ ”

Giá c phi u mua l i đ c ph n ánh trên TK 419 là giá mua thực t g m giá mua và các chi phí mua l i

+ Sau khi n p thu thu nh p doanh nghi p, trích l p các quỹ và b sung thêm ngu n v n theo qui định, ph n l i nhu n còn l i chia cho các c đông trên cơ

s c phi u các c đông nắm gi , k toán s d ng TK 421 “L i nhu n ch a phân ph i” để h ch toán ph n c t c chia cho các c đông

K t c u và n i dung ph n ánh c a tài kho n 421 “L i nhu n ch a phân ph i ” nh sau:

- Giá thực t c a c phi u mua l i

SD: Giá thực t c phi u hi n có

do công ty nắm gi

- Giá thực t c a c phi u mua l i

đ c tái phát hành hoặc h y b

TK 421 “ L i nhu n ch a phân ph i”

+ Để theo dõi giá trị theo m nh giá c phi u c a công ty đã phát hành và đang

l u hành, k toán s d ng tài kho n 010 “C phi u l u hành”

K t c u và n i dung ph n nh c a tài kho n 010 “ C phi u l u hành”

- Chia c t c cho các c đông

- B sung v n kinh doanh từ l i

nhu n c a doanh nghi p

TK 121 “Đ u t ch ng khoán ngắn h n”

Tài kho n 221 “Đ u t vào công ty con”: Tài kho n này dùng để ph n ánh

giá trị hi n có và tình hình bi n đ ng các kho n đ u t v n vào công ty con

TK 221 “Đ u t vào công ty con”

-Giá trị ch ng khoán mua vào hoặc

chuyển đ i từ ch ng khoán dài h n

SD: Giá trị ch ng khoán ngắn h n công

ty đang nắm gi

- Giá trị ch ng khoán chuyển

nh ng, đáo h n hoặc đ c thanh toán

- Giá trị thực t các kho n đ u t vào

công ty con tăng

SD: Giá trị thực t các kho n đ u t

vào công ty con hi n có c a công ty mẹ

- Giá trị thực t các kho n đ u t vào công ty con gi m

Tài kho n 223 “Đ u t vào công ty liên k t”: Tài kho n này dùng để ph n ánh giá trị hi n có và tình hình bi n đ ng các kho n đ u t vào công ty liên

k t

TK 223 “Đ u t vào công ty liên k t”

Tài kho n 228 “Đ u t dài h n khác”: Tài kho n này dùng để ph n ánh giá trị hi n có và tình hình bi n đ ng các kho n đ u t tài chính dài h n khác ngoài các kho n đ u t vào công ty con, công ty liên k t, góp v n vào cơ s kinh doanh đ ng kiểm soát

c p thông tin cho qu n lý c a doanh nghi p

Hi n nay Nhà n ớc ban hành 5 hình th c k toán áp d ng chung cho toàn doanh nghi p, m i hình th c có m t b s k toán riêng Trên cơ s đó công ty c ph n lựa chọn m t hình th c k toán cho phù h p với tình hình

- Giá g c các kho n đ u t vào công ty

liên k t tăng

SD: Giá g c các kho n đ u t vào công

ty liên k t hi n công ty đang nắm gi

- Giá g c các kho n đ u t vào công ty liên k t gi m

- Giá trị thực t các kho n đ u t dài

h n khác tăng

SD: Giá trị thực t các kho n đ u t dài

h n khác hi n có c a công ty

- Giá trị thực t các kho n đ u t dài h n khác gi m

h ch toán và yêu c u thông tin cho qu n lý c a đơn vị Ngoài ra do đặc thù

c a công ty c ph n ngoài h th ng s sách trên công ty c ph n còn m thêm

các s k toán để theo dõi các m i quan h phát sinh trong mô hình công ty c

ph n:

+ S chi ti t phát hành c phi u: dùng để theo dõi chi ti t s c phi u do doanh nghi p đăng ký phát hành ra công chúng, m i lo i c phi u phát hành

đ c theo dõi riêng m t quyển s hoặc m t s trang s , cu i tháng, cu i kỳ

c ng s để tính ra s c phi u thực t phát hành, s c phi u đã đăng ký phát

hành nh ng ch a bán.(Xem bảng 1.3)

+ S chi ti t c phi u mua l i: dùng để theo dõi s c phi u doanh nghi p mua l i c a chính doanh nghi p đã phát hành ra công chúng theo từng lo i c phi u M i lo i c phi u mua l i (c phi u quƿ ) đ c theo dõi trên m t trang

s hoặc m t s trang s Cu i tháng, cu i kỳ c ng s để tính ra s c phi u

hi n đang mua l i cu i kỳ.(Xem bảng 1.4 )

+ S chi ti t ngu n v n kinh doanh: dùng để ghi chép s hi n có và tình hình tăng, gi m ngu n v n c a công ty c ph n theo từng n i dung nh v n góp ban đ u, thặng d v n trong quá trình ho t đ ng và v n đ c b sung từ

ngu n khác (Xem bảng 1.5 )

+ S c đông: dùng để theo dõi chi ti t về từng c đông góp v n: tên, năm sinh (c đông / thành viên góp v n cá nhân ); địa chỉ liên l c, nghề nghi p (c đông / thành viên góp v n cá nhân ); ngành nghề ho t đ ng (c đông / thành viên góp v n t ch c); s l ng và tỷ l c ph n s h u trong công ty; nh ng

bi n đ ng về tỷ l s h u c ph n

S đăng ký c đông đ c l u gi t i tr s chính c a công ty hoặc trung tâm l u ký và thanh toán ch ng khoán

1.2 4 Về hệ thống báo cáo tài chính trong công ty cổ phần

Ngoài vi c l p báo cáo tài chính năm nh các doanh nghi p khác thì công

ty c ph n còn ph i l p các báo cáo khác:

Báo cáo thường niên:

Là báo cáo hằng năm c a HĐQT và ban Giám đ c tr ớc đ i h i đ ng c đông về tình hình c a công ty nh định h ớng phát triển, chi n l c phát triển, thông tin về các c đông, về các giao dịch chuyển nh ng c ph n, về

tình hình tài chính c a công ty, l i nhu n đ t đ c, c t c đ c chia,……

Báo cáo tài chính

Công ty s ph i chuẩn bị m t b n báo cáo k toán hằng năm theo quy định

c a pháp lu t cũng nh các quy định c a y ban Ch ng khoán Nhà n ớc và

ph i đ c kiểm toán theo quy định trong th i h n 90 ngày kể từ khi k t thúc

m i năm tài chính, ph i n p báo cáo tài chính hằng năm đã đ c Đ i h i đ ng

c đông thông qua cơ quan thu có thẩm quyền, UBCKNN , TTGDCK và cơ quan đăng ký kinh doanh

+ Báo cáo k toán hàng năm: ph i bao g m Báo cáo k t qu ho t đ ng s n

xu t kinh doanh; B ng cân đ i k toán; Báo cáo l u chuyển tiền t và Thuy t minh báo cáo tài chính

Báo cáo tài chính trong công ty c ph n niêm y t trên thị tr ng ch ng khoán ph i kiểm toán đ c l p tr ớc khi n p báo cáo tài chính theo quy định Báo cáo tài chính đã thực hi n ph i đính kèm báo cáo kiểm toán, báo cáo tài chính quí tóm tắt và báo cáo tài chính tóm tắt năm khi n p cho cơ quan qu n

lý nhà n ớc

+ Báo cáo tài chính quí: Công ty ph i l p báo cáo sáu tháng và hàng quý theo các quy định c a y ban Ch ng khoán Nhà n ớc và n p cho y ban Ch ng khoán Nhà n ớc và Trung tâm Giao dịch ch ng khoán

Các công ty c ph n niêm y t trên thị tr ng ch ng khoán ph i l p báo cáo tài chính 6 tháng, 9 tháng, báo cáo tài chính gi a niên đ d ng đ y đ bao

g m:

B ng cân đ i k toán gi a niên đ (d ng đ y đ )

Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh (d ng đ y đ )

Báo cáo l u chuyển tiền t (d ng đ y đ )

B ng thuy t minh báo cáo tài chính chọn lọc

+ Báo cáo tài chính tóm tắt: M t b n tóm tắt n i dung báo cáo tài chính hàng năm đã đ c kiểm toán cũng ph i đ c g i tới t t c các C đông và đ c công b trên nh t báo c a địa ph ơng và m t t báo kinh t trung ơng trong vòng 3 s liên ti p N u Công ty có m t trang Web trên m ng thì các báo cáo tài chính đ c kiểm toán, báo cáo quý và sáu tháng c a Công ty ph i đ c

đ a lên trang Web

B t kỳ m t t ch c hoặc cá nhân nào quan tâm s đ c quyền kiểm tra hoặc sao ch p b n báo cáo tài chính hàng năm đã đ c kiểm toán, báo cáo 6 tháng và hàng quý trong gi làm vi c c a Công ty, t i tr s chính c a Công

ty và ph i tr m t m c phí h p lý cho vi c sao ch p

Bảng 1.3 : Sổ chi tiết phát hành cổ phiếu

Doanh nghi p:… M u s :S28-SKT/DNN

Ban hành theo QĐ s 144/2001/QĐ-BTC ngày 21/12/2001 c a B Tài chính

S

l ng

M nh giá

Ch ng từ Lo i

c phi u

S

l ng

Giá trị theo

m nh giá

Giá thực t phát hành

Thành tiền

Bảng 1.4 : Sổ chiết cổ phiếu mua lại

Doanh nghi p:… M u s :S26-SKT/DNN

Ban hành theo QĐ s 144/2001/QĐ-BTC ngày 21/12/2001 c a B Tài chính

S CHI TI T C PHI U MUA L I

S

hi u

Ngày tháng

S

l ng

Giá trị theo

m nh giá

Giá mua thực

t

S

l ng

Giá trị theo

m nh giá

Giá mua thực t

Bảng 1.5 : Sổ theo dõi chi tiết nguồn vốn kinh doanh

Doanh nghi p:… M u s :S27-SKT/DNN

Ban hành theo QĐ s 144/2001/QĐ-BTC ngày 21/12/2001 c a B Tài chính

S THEO DÕI CHI TI T NGU N V N KINH DOANH

V n góp

Thặng

d v n

V n khác

V n góp

Thặng

d v n

V n khác

V n góp

Thặng

d v n

V n khác

1.2.5 Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ kế toán đặc trưng trong công ty cổ phần

1.2.5 1 Kế toán nhận vốn góp trong công ty cổ phần

Công ty c ph n huy đ ng v n kinh doanh d ới hình th c phát hành c phi u Theo quy định c a pháp lu t hi n hành, trong 3 năm đ u các sáng l p viên ph i mua ít nh t 20% s c phi u ph thông dự tính phát hành c a công

ty Trong tr ng h p các sáng l p viên đăng ký mua toàn b c ph n c a công ty thì công ty không ph i gọi v n từ công chúng C phi u và trái phi u

có thể đ c mua bằng tiền Vi t Nam, ngo i t , tài s n, giá trị quyền s d ng

đ t,… N u mua bằng tài s n công ty ph i làm các th t c c n thi t để chuyển quyền s h u tài s n đ i với các tài s n c n ph i chuyển quyền s h u nh các ph ơng ti n v n t i, nhà x ng, quyền s d ng mặt đ t, mặt n ớc…

a/ Kế toán nhận vốn góp cổ phần của cổ đông sáng lập

N u các c đông sáng l p c a công ty c ph n đăng ký mua toàn b c

ph n thì công ty không ph i gọi v n từ công chúng Các c đông sáng l p có thể mua c ph n bằng tiền hoặc tài s n Trình tự k toán góp v n c a c đông sáng l p nh sau:

- Căn c vào s l ng c ph n đăng ký mua c a từng c đông, k toán ghi:

N TK 138 : Giá trị v n c ph n đăng ký mua c a từng c đông

Có TK 411 (4111): V n góp ch s h u

Có TK 411(4112): Thặng d v n c ph n

- Khi nh n v n góp bằng tài s n, công ty ph i thành l p H i đ ng định giá tài

s n Căn c vào k t lu n c a H i đ ng này về giá trị c a tài s n góp v n, k toán ghi các bút toán sau:

+ N u nh n v n góp bằng TSCĐ, k toán ghi NG-TSCĐ theo giá trị v n:

N TK 211: Nguyên giá TSCĐ

Có TK 138 : Giá trị v n c ph n đã góp

+ N u nh n v n góp bằng v t t , hàng hóa, k toán ghi s theo giá trị đ c đánh giá:

N TK 152 : Giá trị nguyên v t li u nh p kho

N TK 153 : Giá trị công c d ng c nh p kho

N TK 156 : Giá trị hàng hóa nh p kho

Có TK 138: Giá trị v n c ph n đã góp

+ N u nh n v n góp bằng tiền

N TK 111, 112

Có TK 138

b/ Kế toán gọi vốn từ công chúng

Công ty c ph n phát hành c phi u để gọi v n nh ng không đ c các c đông sáng l p đăng kí mua h t toàn b s c ph n dự định phát hành thì ph i gọi v n từ công chúng thông qua phát hành c phi u Tuỳ theo phát hành c phi u để gọi v n l n đ u hay phát hành b sung để tăng v n góp, mà trình tự

Các nghi p v này hi n nay B Tài chính v n ch a có h ớng d n h ch toán do v y t m th i s tiền vào tài kho n phong t a đ c h ch toán trên tài kho n 002 chi ti t “ Tiền mua ch ng khoán”

- Khi nh n đ c tiền đặt mua c phi u:

N TK 002: S tiền đặt mua c phi u

S tiền góp v n

- Khi phân ph i c phi u cho ng i mua, k toán ghi:

N TK 111, 112 : s tiền phát hành c phi u đã thu

N TK 138 : S tiền ph i thu do phát hành c phi u

Có TK 4111: Ghi theo m nh giá c phi u

Có TK 4112: Chênh l ch so với m nh giá c phi u

* K toán gọi thêm v n :

Tr ng h p s v n gọi trong l n phát hành c phi u đ u tiên không đáp ng nhu c u v n kinh doanh, công ty có thể yêu c u c đông góp thêm ph n v n

S tiền gọi

v n l n sau

Các chi phí phát hành c phi u Các kho n ph i thu do phát hành c phi u đ c thanh toán

* K toán c phi u bị thu h i và tái phát hành:

Trong tr ng h p c đông không tr tiền cho s c phi u đã nh n hoặc c đông vi ph m điều l công ty thì công ty có thể thu h i l i s c phi u c a họ

C phi u bị thu h i có thể đ c bán l i cho ng i khác hoặc bán đ u giá

- Khi thu h i l i c phi u:

N TK 411 (4112): Thặng d v n c ph n

N TK 411 (4111): V n c ph n

Có TK 138 : S tiền c ph n không thu đ c

Có TK 411 (4118) : Giá trị c phi u bị thu h i

Đ ng th i k toán ghi:

Có TK 010: M nh giá c phi u bị thu h i

- Khi tái phát hành c phi u bị thu h i:

N TK 112: S tiền thu đ c từ vi c tái phát hành c phi u bị thu h i

N TK 411 (4118): C phi u bị thu h i

Có TK 411 (4111): V n c ph n

Có TK 411 (4112): Thặng d v n c ph n

Đ ng th i ghi tăng c phi u l u hành theo m nh giá:

N TK 010: M nh giá c phi u bị thu h i tái phát hành

Sau khi bù vào s tiền còn thi u do ch s h u cũ ch a góp, s tiền còn thừa

(chia nh ) c phi u bằng vi c tăng s l ng c phi u c a công ty theo tỷ l với s c phi u hi n có Vi c chia c phi u s làm cho m nh giá trên m t c phi u gi m tỷ l nghịch với s l ng c phi u tăng thêm M c đích c a chia

c phi u là làm gi m giá thị tr ng c a c phi u để vi c phát hành c phi u trên thị tr ng d dàng hơn

Vi c chia nh c phi u không làm thay đ i b t kỳ s d c a m t TK nào trong B ng cân đ i k toán và trong s Cái Vi c ghi s k toán trong

tr ng h p này chỉ là sự ghi nhớ trên s nh t ký

* G p c phi u:

Ng c l i với chia nh c phi u, công ty c ph n có thể g p các c phi u l i với nhau theo tỷ l nh t định G p c phi u th ng x y ra khi giá thị

tr ng c a c phi u quá nh nên không h p d n các nhà đ u t M c đích c a

g p c phi u là làm tăng s c h p d n c a c phi u trên thị tr ng thông qua

vi c gi m s l ng c phi u đang l u hành và tăng giá thị tr ng c a chúng

G p c phi u không làm thay đ i v n c ph n c a c đông

Cũng gi ng nh tách c phi u vi c ghi s khi công ty thực hi n g p c phi u không thực hi n trên các tài kho n k toán mà chỉ ghi chép trên s đăng

ký c đông về sự thay đ i s l ng c phi u c a từng ng i và m nh giá c a chúng

d/ Bổ sung vốn từ quỹ đầu tư phát tri n hoặc từ lợi nhuận tích lũy

Khi phát hành c phi u mới t ơng đ ơng với s v n tăng thêm và chia cho

c đông hi n có theo tỷ l c ph n c a họ Nh v y, c đông s nh n thêm

m t s c phi u mới, s l ng c phi u tăng lên nh ng m nh giá m i c ph n không thay đ i

- Khi b sung v n kinh doanh từ quỹ đ u t phát triển:

N TK 414: S v n tăng từ quỹ đ u t phát triển

Có TK 411(4111): Theo m nh giá c phi u

Có TK 411(4112): Thặng d v n c ph n

- Tr ng h p b sung v n kinh doanh từ l i nhu n tích lũy:

N TK 421: S l i nhu n tích lũy b sung v n kinh doanh

Có TK 411 (4111): Theo m nh giá c phi u

Có TK 411(4112): Thặng d v n c ph n Trên s đăng ký c đông ph i ghi thêm s c phi u phát hành tăng thêm và s c phi u mà m i c đông đ c nh n thêm

e/ Kế toán chuy n đổi trái phiếu thành cổ phiếu

Đ i với lo i trái phi u có thể chuyển đ i thành c phi u khi đáo h n trái ch

có thể nh n l i tiền hoặc chuyển đ i thành c phi u Giá chuyển đ i có thể

đ c xác định khi phát hành hoặc dựa theo giá thị tr ng trung bình c a c phi u trong m t s ngày Khi chuyển đ i trái phi u thành c phi u:

N TK 343 (3431):

Có TK 411 Chi ti t “c phi u ph thông”:

g/ Kế toán mua cổ phiếu đ hủy bỏ

Công ty có thể gi m v n bằng cách mua l i c phi u để h y b ngay t i ngày mua, tùy theo từng tr ng h p c thể, k toán h ch toán nh sau:

* Mua l i c phi u bằng tiền để h y b :

Căn c vào giá trị v n góp c a c phi u và giá mua l i:

N TK 411 (4111): Giá mua l i theo m nh giá

N TK 411 (4112): Chênh l ch giá mua l i cao hơn m nh giá

Có TK 111,112: Giá mua l i c phi u

Tr ng h p giá mua l i c phi u cao hơn m nh giá ph n chênh l ch s đ c

h ch toán vào bênh N tài kho n “V n góp c ph n” chi ti t “Thặng d v n góp” Điều này có nghƿa là ph n v n dôi ra khi phát hành c phi u cao hơn

m nh giá đã đ c dùng để bù đắp ph n chênh l ch giá mua l i c phi u cao hơn m nh giá

* Mua l i c phi u bằng tài s n để h y b :

- Tr ng h p dùng v t t , hàng hóa để thanh toán cho s c phi u mua

l i, công ty ph i h ch toán nh bán v t t , hàng hóa:

N TK 411 (4111): M nh giá c a c phi u mua l i

N TK 411 (4112): Chênh l ch giá thanh toán cao hơn m nh giá

Có TK 511: Giá bán c a v t t , hàng hóa dùng thanh toán

Có TK 333 (3331): Thu GTGT ph i n p (n u có)

Ph n ánh giá v n c a v t t , hàng hóa đem thanh toán:

N TK 632

Có TK 152, 153, 155, 156

- Tr ng h p thanh toán cho s c phi u mua l i bằng TSCĐ:

+ N TK 411 (4111): M nh giá c a c phi u mua l i

N TK 411 (4112): Chênh l ch giá thanh toán cao hơn m nh giá

Có TK 711: Giá bán c a TSCĐ dùng thanh toán mua c phi u

Có TK 333 (33311): Thu GTGT ph i n p (n u có)

+ N TK 811: Giá trị còn l i c a TSCĐ dùng thanh toán

N TK 214: Giá trị hao mòn c a TSCĐ dùng thanh toán

Có TK 211: Nguyên giá TSCĐ dùng thanh toán

k/ Mua cổ phiếu chờ tái phát hành

Công ty c ph n có thể t m th i gi m v n bằng cách mua l i c phi u và

đ a vào l u tr S c phi u mua l i này để c t tr ch tái phát hành đ c gọi

là c phi u quỹ Các c phi u do công ty nắm gi không đ c nh n c t c, không có quyền biểu quy t và không đ c chia tài s n khi công ty gi i thể Khi chia c t c cho các c ph n c t c mua l i đ c coi là c phi u ch a bán

- Căn c vào b ng kê mua l i c phi u để ch tái phát hành:

N TK 419: Giá mua l i c phi u

Có TK 111, 112: S tiền thực tr

Giá trị thực t tài s n thanh toán mua c phi u

Đ ng th i ghi Có TK 010 “C phi u l u hành”: M nh giá c phi u

- N u phát sinh chi phí mua l i c phi u:

N TK 419

Có TK 111,112

- Khi tái phát hành s c phi u quỹ:

N TK 111,112: T ng giá bán c a c phi u tái phát hành

Có TK 419: Giá thực t mua l i c a c phi u tái phát hành

Có TK 411(4112): Chênh l ch gi a giá bán và giá mua l i CP

Đ ng th i ghi N TK 010 “C phi u l u hành”: M nh giá c a s c phi u

tái phát hành

- Tr ng h p tái phát hành ra thị tr ng theo giá th p hơn giá thị tr ng:

N TK 111,112: T ng giá bán c a c phi u tái phát hành

N TK 411(4112): Chênh l ch gi a giá bán và giá mua l i c phi u

nh hơn hoặc bằng s d Có TK 4112

N TK 412: Chênh l ch cao hơn s d Có c a TK 4112

Có TK 419: Giá thực t mua l i c a c phi u tái phát hành

Đ ng th i ghi N TK 010 “C phi u l u hành”: M nh giá c a s c phi u tái

phát hành

- Tr ng h p h y b c phi u mua l i:

N TK 411(4111): M nh giá c a c phi u h y b

N TK 411(4112): Chênh l ch gi a giá mua thực t và m nh giá c a

c phi u h y b nh hơn hoặc bằng s d Có TK 4112

N TK 412: Chênh l ch cao hơn s d Có c a TK 4112

Có TK 419: Giá thực t mua l i c a c phi u h y b

Chi phí mua c phi u

1.2.5.2 Kế toán hoạt động đầu tư tài chính trong công ty cổ phần:

a/ Các loại đầu tư chứng khoán

* Đ u t ch ng khoán là đ u t v n vào các doanh nghi p khác, các ngân hàng các t ch c tín d ng d ới các hình th c mua c phi u, trái phi u, tín phi u, kỳ phi u,…nhằm m c đích ki m l i

Căn c vào quyền c a nhà đ u t , các kho n đ u t ch ng khoán đ c chia thành: đ u t c phi u và đ u t ch ng khoán khác

- Đ u t c phi u là đ u t v n vào các doanh nghi p khác và nhà đ u t tr thành ch s h u (c đông) c a doanh nghi p nh n đ u t M t doanh nghi p

có thể đ u t vào c phi u c a doanh nghi p khác bằng cách ma c phi u trên thị tr ng ch ng khoán hoặc góp v n trực ti p bằng tài s n và đ c xác nh n quyền s h u m t s c ph n c a doanh nghi p đ c đ u t

- Đ u t ch ng khoán khác là đ u t v n vào các doanh nghi p hoặc các ngân hàng, t ch c tín d ng d ới các hình th c mua trái phi u, tín phi u, kỳ phi u… và nhà đ u t tr thành ch n c a doanh nghi p hoặc t ch c nh n

đ u t

* Nguyên tắc k toán đ u t ch ng khoán:

Kho n đ u t ch ng khoán đ c ghi nh n ban đ u theo giá g c:

Giá gốc khoản đầu tư chứng khoán = Giá mua chứng khoán + Chi phí mua

Tr ng h p doanh nghi p góp v n c ph n bằng tài s n thì giá mua

ch ng khoán công th c trên đ c thay bằng giá trị v n góp, bao g m các kho n tiền và giá trị tài s n góp v n đ c h i đ ng đánh giá tài s n xác định Chi phí mua bao g m các kho n chi phí môi giới, giao dịch, thu , l phí và phí ngân hàng

C n phân bi t giá mua ch ng khoán với m nh giá ch ng khoán Giá mua ch ng khoán là các kho n tiền hoặc t ơng đ ơng tiền doanh nghi p thực

t ph i thanh toán khi mua ch ng khoán M nh giá ch ng khoán là s tiền

đ c ghi trên bề mặt ch ng khoán M nh giá ch ng khoán là cơ s để doanh nghi p phát hành ch ng khoán phân ph i l i ích cho nhà đ u t Giá mua

ch ng khoán có thể bằng, lớn hơn hoặc nh hơn m nh giá ch ng khoán

b/ Kế toán đầu tư cổ phiếu

* Phân lo i theo tỷ l quyền biểu quy t c a c đông:

Tùy theo m c đ tham gia (tỷ l quyền biểu quy t) c a doanh nghi p vào

vi c ho ch định các chính sách tài chính và ho t đ ng c a doanh nghi p nh n

đ u t , đ u t c phi u đ c chia thành các lo i: đ u t vào công ty con, đ u

t vào công ty liên k t và đ u t khác

Đ u t vào công ty con: Theo VAS 25 “Báo cáo tài chính h p nh t và

k toán kho n đ u t vào công ty con”, m t kho n đ u t c phi u đ c gọi là

đ u t vào công ty con khi doanh nghi p đ u t nắm gi trên 50% quyền biểu quy t t i doanh nghi p nh n đ u t Trong tr ng h p này, doanh nghi p đ u

t có quyền kiểm soát đ i với doanh nghi p nh n đ u t Quyền kiểm soát là quyền chi ph i các chính sách tài chính và ho t đ ng c a doanh nghi p nhằm thu đ c l i ích kinh t từ ho t đ ng c a doanh nghi p đó Doanh nghi p nắm quyền kiểm soát đ i với m t doanh nghi p khác đ c gọi là công ty mẹ Doanh nghi p chịu sự kiểm soát c a m t doanh nghi p khác gọi là công ty con

Thông th ng tỷ l quyền biểu quy t đ c xác định theo tỷ l v n góp

c a doanh nghi p trong t ng v n góp c a các ch s h u c a doanh nghi p

nh n đ u t Quyền biểu quy t làm cơ s để xác định quyền kiểm soát c a doanh nghi p đ u t bao g m c quyền biểu quy t trực ti p và quyền biểu quy t gián ti p thông qua các công ty con c a doanh nghi p đ u t Tuy nhiên, trên báo cáo tài chính riêng c a nhà đ u t chỉ trình bày các kho n đ u

t trực ti p c a nhà đ u t vào các doanh nghi p khác, không trình bày các kho n đ u t gián ti p thông qua các công ty con

nh n đ u t Trong tr ng h p này, doanh nghi p đ u t có nh h ng đáng

kể đ i với doanh nghi p nh n đ u t nh h ng đáng kể là quyền tham gia

c a nhà đ u t vào vi c đ a ra các quy t định về các chính sách tài chính và

ho t đ ng c a bên nh n đ u t nh ng không kiểm soát các chính sách đó

Tr ng h p doanh nghi p có tỷ l v n góp d ới 20%, nh ng các nhà

đ u t khác th a thu n dành cho doanh nghi p quyền “ nh h ng đáng kể” thì doanh nghi p v n ghi nh n kho n đ u t đó là “đ u t vào công ty liên

k t” Hoặc tr ng h p tỷ l góp v n c a doanh nghi p trên 50%, nh ng có sự

th a thu n là doanh nghi p không nắm quyền “kiểm soát” đ i với doanh nghi p nh n đ u t thì kho n đ u t đ c ghi nh n là “đ u t vào công ty liên

k t”

Đ u t khác: Tr ng h p doanh nghi p đ u t nắm gi ít hơn 20% quyền biểu quy t t i doanh nghi p nh n đ u t thì kho n đ u t c phi u

đ c x p vào đ u t khác Trong tr ng h p này doanh nghi p đ u t không

có quyền kiểm soát và cũng không có nh h ng đáng kể đ i với doanh nghi p nh n đ u t

* K toán mua c phi u:

- Tr ng h p mua c phi u thanh toán bằng tiền:

Tỷ lệ quy n bi u

quyết của DNĐT =

Vốn góp của DNĐT

Tổng vốn góp chủ sở hữu của doanh nghiệp nhận đầu tư

+ Vốn góp các công ty con của DNĐT (nếu có)

N TK 221- Đ u t vào công ty con: n u công ty có quyền kiểm soát

đ i với DN nh n đ u t

N TK 223 - Đ u t vào công ty liên k t: n u công ty có nh h ng đáng kể đ i với DN nh n đ u t

N TK 228 (2281), TK 121(1211): n u công ty nắm gi ít hơn 20% quyền biểu quy t công ty nh n đ u t

Có TK 111, 112, 341

- Tr ng h p công ty góp v n đ u t bằng tài s n khác :

N TK 221, 223, 228: Giá trị đánh giá l i tài s n

N TK 214: Giá trị hao mòn c a TSCĐ mang đi góp v n

N TK 111, 112, 131,…Giá bán c phi u

N TK 635: L (n u giá bán nh hơn giá g c)

Có TK 121, 221, 223, 228: Giá g c c a c phi u

Có TK 515: Lãi (n u giá bán lớn hơn giá g c)

Chi phí liên quan đ n vi c bán c phi u nh chi phí giao dịch, môi giới:

N TK 635 - Chi phí tài chính

Có TK 111, 112,

c/ Kế toán các khoản đầu tư chứng khoán ngắn hạn, dài hạn khác: Các ch ng

khoán khác bao g m: trái phi u, tín phi u, kỳ phi u,…Đ u t vào các lo i

ch ng khoán này là m t hình th c doanh nghi p cho các doanh nghi p hoặc

t ch c khác vay v n và nh n m t kho n lãi đ c n định tr ớc

* K toán mua ch ng khoán khác:

Tr ng h p công ty mua trái phi u, tín phi u, kỳ phi u nh n lãi định kỳ hoặc nh n lãi sau:

Có TK 111, 112 (Giá mua - s lãi nh n tr ớc)

* K toán thanh toán, bán ch ng khoán khác:

T ơng tự tr ng h p bán c phi u, k toán thanh toán, bán các lo i ch ng khoán khác áp d ng nguyên tắc bù trừ gi a s tiền thu đ c khi ch ng khoán

đ n h n thanh toán (hoặc giá bán) và giá g c c a ch ng khoán

N TK 111, 112: S tiền thu đ c (hoặc giá bán)

N TK 635: N u s tiền thu đ c nh hơn giá g c

Có TK 121, 228: Giá g c

Có TK 515: N u s tiền thu đ c lớn hơn giá g c

Chi phí liên quan đ n vi c nh ng bán ch ng khoán nh chi phí giao dịch, môi giới:

N TK 635 - Chi phí tài chính

Có TK 111, 112

K T LU N CH NG 1

Ch ơng 1 đã giới thi u về nh ng v n đề lý lu n cơ b n c a công tác k

toán m t s nghi p v đặc tr ng trong công ty c ph n Công tác k toán

trong công ty c ph n đã dựa trên nền t ng n i dung c a công tác k toán

trong doanh nghi p nói chung nh ng cũng mang nh ng nét đặc thù riêng c a

công tác k toán c a công ty c ph n Công ty c ph n là công ty đ c quyền

phát hành ch ng khoán (c phi u, trái phi u) ra công chúng để huy đ ng v n

ho t đ ng cho công ty, nên công tác k toán trong công ty c ph n ph i đ c

ti n hành nh th nào để đáp ng yêu c u thông tin tài chính cho các c đông

trong công ty, cho các nhà đ u t , cho các cơ quan ch qu n đ c chính xác

kịp th i là điều mà nhà qu n lý công ty c ph n quan tâm

Sau khi giới thi u khái quát về công ty c ph n, lu n văn đi vào tìm hiểu

n i dung c a công tác k toán m t s nghi p v đặc tr ng trong công ty c

ph n Nh ng n i dung ch y u mà lu n văn tìm hiểu là về h th ng ch ng từ

k toán, h th ng tài kho n k toán, h th ng s k toán, h th ng báo cáo tài

chính và ph ơng pháp k toán m t s tr ng h p ch y u trong công ty c

ph n Đây s là nh ng ki n th c cơ b n để lu n văn đi vào tìm hiểu thực tr ng

công tác k toán m t s nghi p v đặc tr ng t i Công ty C ph n Nhựa

Đà Nẵng

Ch ng 2: TH C TR NG CÔNG TÁC K TOÁN M T S NGHI P V Đ C TR NG T I CÔNG TY C PH N NH A ĐÀ N NG

2.1 Đ c đi m t chức s n xu t c a Công ty C ph n Nh a Đà N ng

2.1.1 Giới thiệu về Công ty Cổ phần Nhựa Đà Nẵng

Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng tiền thân là m t doanh nghi p Nhà n ớc trực thu c Uỷ ban Nhân dân TP Đà Nẵng thực hi n c ph n hoá theo Quy t định s 90/2000/QĐ-TTg ngày 04/08/2000 c a Th t ớng Chính ph về vi c chuyển Công ty Nhựa Đà Nẵng thành công ty c ph n

Logo Công Ty :

Lo i hình : Công ty c ph n

Đi n tho i : 0511 3822642 Fax: 0511 3826461

Tài kho n s : 710A.00046 t i Ngân hàng Công th ơng TP.Đà Nẵng

Gi y phép thành l p: Theo Quy t định s 90/2000/QĐ-TTg ngày

04/08/2000 c a Th t ớng Chính ph về vi c chuyển đ i Công ty Nhựa Đà Nẵng thành công ty c ph n

Gi y ĐKKD : S 3203000011– do S K Ho ch & Đ u T TP Đà Nẵng c p ngày 11/12/2000

Gi y chứng nh n đăng ký thay đ i: Do S K ho ch và Đ u t TP Đà

Nẵng c p ngày 18/01/2001 về vi c điều chỉnh v n điều l thành 15.872.800.000đ (M i lăm tỷ tám trăm b y m ơi hai tri u tám trăm ngàn

đ ng) theo Quy t định s 94/UB-VP do UBND thành ph Đà Nẵng ngày 15/01/2001

Gi y phép u đãi đ u t : Gi y phép u đãi đ u t do UBND TP Đà Nẵng

c p ngày 4/4/2001

V n đi u l khi thành l p:15.965.200.000 đ ng (M i lăm tỷ chín trăm sáu

m ơi lăm tri u hai trăm nghìn đ ng )

V n đi u l hi n nay: 15.872.800.000 đ ng (M i lăm tỷ tám trăm b y

m ơi hai tri u tám trăm nghìn đ ng)

y u là bao bì xi măng, ng n ớc các lo i ph c v công, nông, ng nghi p, xây dựng và các s n phẩm gia d ng

Công ty Nhựa Đà Nẵng chuyển thành Công ty C ph n Nhựa Đà Nẵng theo quy t định s 90/2000/QĐ-TT ngày 04/8/2000 c a Th t ớng Chính

ph , Đ i h i đ ng C đông thành l p c a Công ty đ c t ch c vào 02/12/2000