Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường trung học cơ sở thành phố biên hoà, tỉnh đồng nai (tt)

63 CHƯƠNG 3: CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THÀNH PHỐ BIÊN HÒA, TỈNH ĐỒNG NAI .... Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục p

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

NGUYỄN THỊ KIM LAN

BIỆN PHÁP QUẢN LÝHOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞTHÀNH PHỐ BIÊN HÒA,

TỈNH ĐỒNG NAI

Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Mã số: 60140114

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC

TS TRẦN VĂN HIẾU

Huế, năm 2015

Demo Version - Select.Pdf SDK

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các

số liệu và kết quả nghiên cứu ghi trong luận văn là trung thực, đƣợc các đồng tác giả cho phép sử dụng và chƣa từng đƣợc công bố trong bất kỳ một công trình nào khác

Họ tên tác giả

Nguyễn Thị Kim Lan

Demo Version - Select.Pdf SDK

Lời Cảm Ơn

Trước tiên, tôi xin trân trọng cảm ơn TS Trần Văn Hiếu, Phó Trưởng khoa Tâm lý – Giáo dục, trường Đại học Sư phạm Huế - người hướng dẫn khoa học, đã luôn tận tụy, hết lòng giúp đỡ và động viên tôi từ khi xây dựng đề cương cho đến khi hoàn thành luận văn này

Tôi xin trân trọng cảm ơn tới Ban chủ nhiệm Khoa Tâm lý Giáo dục, Phòng Đào tạo Sau đại học, trường Đại học Sư phạm Huế cùng đội ngũ cán bộ giảng viên, những người đã tận tình giảng dạy và giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và thực hiện đề tài

Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn tới Lãnh đạo Phòng Giáo dục – Đào tạo Biên Hòa; Ban giám hiệu, giáo viên, cán bộ phụ trách Đoàn – Đội các trường: THCS Long Bình, THCS Bình Đa, THCS Trần Hưng Đạo, THCS Hùng Vương thuộc Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai đã tạo điều kiện và nhiệt tình tham gia đóng góp ý kiến để tôi hoàn thành luận văn này

Sau cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến người thân, bạn bè, đồng nghiệp … đã luôn động viên, góp ý và giúp đỡ để tôi hoàn thành luận văn này

Huế, tháng 05 năm 2015

Tác giả Nguyễn Thị Kim Lan

iii

Demo Version - Select.Pdf SDK

MỤC LỤC

Trang

TRANG PHỤ BÌA i

LỜI CAM ĐOAN ii

LỜI CAM ƠN iii

MỤC LỤC 1

DANH MỤC BẢNG 5

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT 6

MỞ ĐẦU 7

1 Lý do chọn đề tài 7

2 Mục đích nghiên cứu 8

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu 8

4 GIả thuyết khoa học 8

5 Nhiệm vụ nghiên cứu 8

6 Phạm vi nghiên cứu 9

7 Phương pháp nghiên cứu 9

8 Đóng góp của luận văn 10

9 Cấu trúc luận văn 10

NỘI DUNG 11

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ 11

1.1 Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề 11

1.2 Các khái niệm cơ bản 14

1.2.1.Quản lý 14

1.2.2 Các chức năng quản lý 16

1.2.3 Quản lý giáo dục 18

1.2.4 Quản lý nhà trường 20

1.2.5 Khái niệm pháp luật và giáo dục pháp luật 20

1.3 Giáo dục pháp luật cho học sinh Trung học cơ sở 23

1.3.1 Mục tiêu giáo dục pháp luật 23

Demo Version - Select.Pdf SDK

1.3.2 Chủ thể giáo dục pháp luật 25

1.3.3 Đối tượng giáo dục pháp luật 26

1.3.4 Nội dung giáo dục pháp luật 27

1.3.5 Hình thức giáo dục pháp luật 29

1.3.6 Phương pháp giáo dục pháp luật 30

1.4 Quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh ở trường Trung học cơ sở 34

1.4.1 Mục tiêu quản lý giáo dục pháp luật ở trường Trung học cơ sở 34

1.4.2 Chức năng quản lý giáo dục pháp luật 34

1.4.3 Nội dung quản lý giáo dục pháp luật 35

1.4.4 Phương pháp quản lý giáo dục pháp luật 37

1.4.5 Kết quả quản lý giáo dục pháp luật 37

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở 38

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 43

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THÀNH PHỐ BIÊN HÒA, TỈNH ĐỒNG NAI 45

2.1 Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của Thành phố Biên Hòa 45

2.2 Vài nét về ngành giáo dục Thành phố Biên Hòa 47

2.1.1 Tình hình giáo viên, trường lớp và học sinh trên địa bàn Thành phố Biên Hòa 47

2.1.2 Tình hình học tập và rèn luyện của học sinh trên địa bàn thành phố Biên Hòa 49

2.3 Khái quát về quá trình khảo sát 50

2.3.1 Mục tiêu khảo sát 50

2.3.2 Đối tượng và địa bàn khảo sát 50

2.3.3 Nội dung khảo sát 51

2.3.4 Phương pháp khảo sát 51

2.4 Thực trạng hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở 51

2.4.1 Về mặt nhận thức 51

2.4.2 Thực trạng hoạt động giáo dục pháp luật của nhà trường 53

Demo Version - Select.Pdf SDK

2.4.3 Về hình thức, phương pháp giáo dục pháp luật 54

2.5 Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh ở các Trường trung học cơ sở 56

2.6 Đánh giá chung về thực trạng 59

TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 63

CHƯƠNG 3: CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THÀNH PHỐ BIÊN HÒA, TỈNH ĐỒNG NAI 64

3.1 Những định hướng cho việc xác lập các biện pháp 64

3.1.1 Những văn bản chỉ đạo 64

3.1.2 Các nội dung chính 65

3.1.3 Một số giải pháp hỗ trợ khác 66

3.1.4 Về tổ chức thực hiện 67

3.2 Nguyên tắc xác lập biện pháp 68

3.2.1 Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh phải góp phần nâng cao chất lượng giáo dục 68

3.2.2 Bảo đảm tính thực tiễn 68

3.2.3 Bảo đảm tính thống nhất, toàn vẹn, hệ thống của quá trình giáo dục 68

3.2.4 Bảo đảm phát huy tích cực của các lực lượng tham gia hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh 69

3.3 Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các Trường trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai 69

3.3.1 Nâng cao nhận thức về ý nghĩa và tầm quan trọng của hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh 69

3.3.2 Phối hợp chặt chẽ các lực lượng trong và ngoài nhà trường tham gia giáo dục pháp luật cho học sinh 71

3.3.3 Kiện toàn bộ máy tổ chức quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh 73

3.3.4 Đa dạng hóa nội dung, hình thức và cải tiến phương pháp giáo dục pháp luật cho học sinh 76

Demo Version - Select.Pdf SDK

3.3.5 Tăng cường các điều kiện hỗ trợ và tạo động lực cho hoạt động giáo dục

pháp luật 80

3.4 Mối quan hệ giữa các biện pháp 82

3.5 Khảo nghiệm nhận thức về tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp 83

TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 84

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 85

1 KẾT LUẬN 85

2 KHUYẾN NGHỊ 86

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 88 PHỤ LỤC

Demo Version - Select.Pdf SDK

DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ BẢNG:

Bảng 2.1: Thống kê tình hình đội ngũ CBQL, GV, NV năm học 2013-2014 47

Bảng 2.2: Phát triển mạng lưới trường, lớp, học sinh năm học 2013-2014 48

Bảng 2.3: Kết quả xếp loại Học lực, Hạnh kiểm năm học 2013-2014 50

Bảng 2.4 Sự cần thiết của công tác GDPL trong học sinh 52

Bảng 2.5 Đánh giá công tác tuyên truyền GDPL cho học sinh 53

Bảng 2.6 Nguyên nhân chủ yếu làm ảnh hưởng đến công tác GDPL trong học sinh 54

Bảng 2.7 Hình thức, phương pháp GDPL 55

Bảng 2.8 Thực trạng quản lý công tác GDPL 56

Bảng 2.9 Điều kiện thực hiện công tác quản lý GDPL 57

Bảng 2.10 Phân công phụ trách và xây dựng kế hoạch GDPL cho học sinh 58

Bảng 2.11 Kiểm tra, đánh giá công tác GDPL cho học sinh THCS 58

Bảng 2.12 Tầm quan trọng về quản lý công tác GDPL cho học sinh hiện nay 59

Bảng 2.13 Nguyên nhân của thực trạng quản lý công tác GDPL 61

Bảng 2.14 Vai trò của quản lý của GVCN 62

Bảng 3.1 Kết quả trưng cầu ý kiến khảo nghiệm các biện pháp 83

SƠ ĐỒ: Sơ đồ 3.1: Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý giáo dục pháp 82

Demo Version - Select.Pdf SDK

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

STT VIẾT TẮT VIẾT ĐẦY ĐỦ

Demo Version - Select.Pdf SDK

MỞ ĐẦU

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Nghị quyết TW2 nhấn mạnh: giáo dục đào tạo được xem là quốc sách hàng đầu Giáo dục đào tạo vừa là mục tiêu, vừa là động lực, là nền tảng của văn hoá, bởi

nó xuất phát từ ba căn cứ sau: là một trong những nhân tố quyết định tiến trình công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước; nó là lực lượng tiên phong tạo ra một lớp người lao động phát triển toàn diện; nó là một trong ba khâu đột phá quan trọng để phát triển công nghệ

Thực vậy, giáo dục đào tạo giữ một vai trò rất quan trọng trong thời kỳ công nghiệp hoá – hiện đại hoá Nhiệm vụ của người làm công tác giáo dục là phải đào tạo học sinh trở thành con người phát triển toàn diện, trên cơ sở coi trọng giáo dục kiến thức văn hoá với giáo dục đạo đức, giáo dục ý thức công dân thông qua giáo dục pháp luật trong nhà trường chính là một trong những phương thức cơ bản

để nhằm đạt cho được những mục tiêu và nhiệm vụ đào tạo của Đảng ta Giáo dục pháp luật cho học sinh trong các trường phổ thông là một trong những nội dung có

ý nghĩa rất quan trọng trong chương trình giáo dục Cùng với những kiến thức văn hoá, những kiến thức pháp luật mà các em lĩnh hội được trong quá trình học tập ở nhà trường sẽ là một trong những điều kiện cơ bản để đảm bảo cho sự phát triển toàn diện của thế hệ công dân tương lai của đất nước; là một trong những bước chuẩn bị cho thế hệ trẻ bước vào đời, đủ sức đi tiếp chặng đường lịch sử của đất nước, xứng đáng với công lao của thế hệ cha anh và ngang tầm với thời đại Tuy nhiên, cũng cần phải nhận thấy rằng, trong một thời gian khá dài, công tác tuyên truyền pháp luật cho quần chúng nói chung và giáo dục pháp luật cho học sinh trong nhà trường nói riêng chưa thực sự được chú trọng đúng mức nên sự hiểu biết pháp luật của quần chúng còn hạn chế, dẫn đến tình trạng vi phạm pháp luật xảy ra nghiêm trọng ở nhiều nơi, nhiều lúc, kể cả ở học đường Xuất phát từ tình hình thực tế đó, công tác giáo dục pháp luật đối với học sinh trong nhà trường hiện nay cần được quan tâm một cách đầy đủ hơn Làm thế nào để đào tạo học sinh trở thành con người phát triển toàn diện? Làm thế nào để hạn chế đến mức thấp nhất

Demo Version - Select.Pdf SDK

tình trạng học sinh vi phạm pháp luật? Đó là vấn đề mà người làm công tác giáo dục luôn trăn trở ray rứt

Công tác giáo dục – đào tạo nói chung, công tác quản lý giáo dục pháp luật nói riêng trong nhà trường luôn được quan tâm nghiên cứu dưới nhiều cấp độ khác nhau Tuy nhiên, cho đến nay tại Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai chưa có đề tài nghiên cứu khoa học nào về giải pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật trong trường Trung học cơ sở Đây là lần đầu tiên vấn đề này được chọn nghiên cứu làm luận văn thạc sỹ Quản lý giáo dục

Nhận thức được tầm quan trọng của vấn đề, bản thân xin được chọn: “ Biện

pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học

cơ sở Thành phố Biên Hoà, Tỉnh Đồng Nai” làm đề tài nghiên cứu

2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Trên cơ sở lý luận và thực tiễn, xác lập các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh, nhằm nâng cao hiệu quả giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

3 ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU

3.1 Khách thể nghiên cứu

Quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh trường Trung học cơ sở

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

4 GIẢ THUYẾT KHOA HỌC

Việc quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai sẽ đạt hiệu quả cao nếu tăng cường quản lý hoạt động này qua việc thực hiện đồng bộ và có hệ thống các biện pháp bao quát từ tác động nhận thức, cải tiến nội dung đến tăng cường điều kiện và hoàn thiện cơ chế quản lý

5 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

5.1 Xây dựng cơ sở lý luận của quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở

Demo Version - Select.Pdf SDK

5.2 Khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

5.3 Xác lập các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

6 PHẠM VI NGHIÊN CỨU

6.1 Giới hạn khách thể điều tra

- Ban giám hiê ̣u , Giáo viên chủ nhiệm lớp, Cán bộ phụ trách Đoàn, Đội các trường Trung học cơ sở

- Học sinh 04 trường Trung học cơ sở trong TP Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai gồm: THCS Long Bình, THCS Bình Đa, THCS Trần Hưng Đạo, THCS Hùng Vương

6.2 Thời gian khảo sát

Từ tháng 01/2015 đến tháng 5/2015

7 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Đọc sách, nghiên cứu tài liệu: Nhằm mục đích thu thập những tri thức lý luận

có liên quan đến vấn đề nghiên cứu và làm cơ sở để phân tích các kết quả thu được

7.2 Các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

7.2.1 Phương pháp điều tra

Điều tra bằng phiếu hỏi đối với các đối tượng nghiên cứu: Hiệu trưởng, GVCN, giáo viên giảng dạy bộ môn giáo dục công dân, cán bộ phụ trách Đoàn, Đội

ở các trường THCS Sử dụng các phép toán thống kê để xử lý số liệu và đánh giá kết quả điều tra

Mục đích của phương pháp này thăm dò ý kiến để thu thập những thông tin cần thiết cho việc đánh giá thực trạng vấn đề

7.2.2 Phương pháp phỏng vấn

Đây là phương pháp nhằm thu thập các thông tin có liên quan Đối tượng phỏng vấn bao gồm:

Demo Version - Select.Pdf SDK

- Hiệu trưởng: qua trao đổi, nắm được công tác chỉ đạo của Hiệu trưởng, những thành công và hạn chế, những kinh nghiệm của Hiệu trưởng đối với vấn đề nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật cho học sinh

- Giáo viên chủ nhiệm, giáo viên dạy môn giáo dục công dân và cán bộ phụ trách Đoàn, Đội: nhằm tìm hiểu những việc làm cụ thể của các lực lượng chủ yếu này trong quá trình thực hiện sự chỉ đạo của Hiệu trưởng

7.2.3 Phương pháp quan sát

Tiến hành quan sát học sinh trong giờ chào cờ, giờ chơi, giờ tập thể dục, giờ

ra về, giờ học giáo dục công dân và các buổi sinh hoạt ngoại khóa…

Mục đích của phương pháp này là nhận xét biểu hiện các hành vi của học sinh thông qua các hoạt động học tập và các hoạt động tập thể khác

7.3 Phương pháp toán học

Sử dụng các phép toán thống kê để xử lý số liệu khảo sát

8 ĐÓNG GÓP CỦA LUẬN VĂN

Luận văn được nghiên cứu có hệ thống và tương đối toàn diện một số vấn đề

về quản lý hoạt động giáo dục pháp luật trong học sinh Trung học cơ sở, từ đó đưa

ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động giáo dục pháp luật Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn có thể khai thác sử dụng làm tài liệu tham khảo khi xây dựng, hoạch định các chủ trương quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh, đồng thời có thể làm tài liệu tham khảo cho cán bộ, giáo viên trong các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

9 CẤU TRÚC LUẬN VĂN

- Chương 1: Cơ sở lý luận của quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học

sinh bậc Trung học cơ sở

- Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh

các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

- Chương 3: Các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học

sinh các trường Trung học cơ sở Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai

- Kết luận và khuyến nghị

- Danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục

Demo Version - Select.Pdf SDK