1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

LUẬN văn LUẬT HÀNH CHÍNH HÀNH VI THAM NHŨNG và NHỮNG tác hại của HÀNH VI THAM NHŨNG đối với đời SỐNG xã hội

73 242 1

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 73
Dung lượng 820,65 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Ví dụ: các doanh nghiệp tư vi phạm các qui định của Nhà nước về chế độ kiểm toán, kế toán, nộp thuế, thu chi, tài chính; nhân viên lấy tiền hoặc tài sản của công ty; Bác sĩ bệnh viện tư

Trang 1

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ

KHOA LUẬT

  

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

Tên đề tài:

Cán bộ hướng dẫn: Sinh viên thực hiện;

MSSV: 5043976 LỚP: LUẬT HÀNH CHÍNH K30

HÀNH VI THAM NHŨNG VÀ NHỮNG TÁC HẠI CỦA HÀNH VI THAM NHŨNG ĐỐI

VỚI ĐỜI SỐNG XÃ HỘI

Cần Thơ, 05/2008

Trang 2

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

  

Lời nói đầu Trang 1 Chương 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ THAM NHŨNG VÀ CÁC LOẠI THAM

NHŨNG Trang 3 1.1 Khái niệm Trang 3 1.1.1 Một số quốc gia Trang 7 1.1.2 Việt Nam Trang 9 1.2 Nguồn gốc Trang 10 1.3 Nguyên nhân Trang 11 Chương 2: HÀNH VI THAM NHŨNG VÀ NHỮNG TÁC HẠI CỦA HÀNH VI THAM NHŨNG ĐỐI VỚI ĐỜI SỐNG XÃ HỘI Trang 14 2.1 Hành vi tham nhũng ở một số nước trên thế giới trang 14 2.2 Các hành vi tham nhũng theo Luật phòng chống tham nhũng năm 2005.Trang 16 2.3 Những tác hại của hành vi tham nhũng đối với đời sống xã hội Trang 17 2.3.1 Những tác hại thuộc về vật chất Trang 21 2.3.1.1 Cản trở đầu tư nước ngoài Trang 21 2.3.1.2 Thất thoát đầu tư nước ngoài Trang 21 2.3.1.3 Giảm tóc độ làm việc, sản xuất Trang 22 2.3.1.4 Giá sản phẩm đắt hơn, lương tăng theo nhịp độ hàng hoá và sức cạnh tranh với nước ngoài yếu hơn Trang 22 2.3.1.5 Phá huỷ chổ làm, thất nghiệp cao Trang 22 2.3.1.6 Nợ quốc gia tăng quá mức thực tế Trang 23 2.3.1.7 Hạn chế phát triển kinh tế Trang 23 2.3.2 Những tác hại về mặt tinh thần Trang 23 2.3.2.1 Nhân tài không được trọng dụng dẩn đến tình trạng thất thoát nhân tài ra nước ngoài, cản trở phát triển khoa học kỷ thuật Trang 24 2.3.2.2 Gia tăng tệ nạn xã hội Trang 24 2.3.2.3 Luật pháp quốc gia bị lũng đoạn Trang 24 2.3.2.4 Nền tảng xã hội bị hủy hoại, đạo đức bị suy đồi Trang 25 2.3.2.5 Phản giáo dục, làm gương xấu cho những thế hệ sau Trang 25

Trang 3

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

HƯỚNG NHẰM NÂNG CAO HIỂU QUẢ ĐẤU TRANH PHÒNG, CHỐNG THAM NHŨNG Trang 26 3.1 Thực trạng tham nhũng Trang 26 3.1.1 Thực trạng tham nhũng trên thế giới hiện nay Trang 29 3.1.2 Thực trạng tham nhũng ở việt nam Trang 31 3.2 Những phương hướng nhằm nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng chống tham nhũng Trang 41 3.2.1 Những phương hướng chung Trang 49 3.2.2 Các giải pháp đẩy lùi tệ nạn tham nhũng Trang 52 3.2.3 Một số phương hướng kiến nghị cụ thể Trang 64 Kết luận Trang 69

Trang 4

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Lời Nói Đầu

Ở Nước ta, trong quá trình chuyển hoá nền kinh tế từ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp, sang cơ chế thị trường định hướng XHCN Bên cạnh, những thành tựu rất quan trọng mà chúng ta đã đạt được trong sự nghiệp xây dựng Tổ quốc, thì tình hình tham nhũng cũng diển ra hết sức phức tạp và kéo dài trong bộ máy hệ thống chính trị và nhiều tổ chức kinh tế… Đó là, một trong những nguy cơ đe doạ sự sống còn của chế độ ta Vì vậy, đấu tranh chống tham nhũng là một yêu cầu cấp bách, có

ý nghĩa quan trọng hàng đầu trong giai đoạn hiện nay

Và rồi, chúng ta biết cuộc đấu tranh chống tham nhũng hiện nay mang tính toàn cầu Mỗi quốc gia có phương thức phòng, chống tham nhũng riêng phù hợp với đặc điểm của mình Tuy nhiên, các nước và các tổ chức quốc tế đang hợp tác chặt chẽ chia sẻ với nhau những giải pháp phòng, chống tham nhũng Liên Hợp Quốc đã thông qua Công ước về chống tham nhũng của các quốc gia thành viên Chính phủ ta đã tham gia ký kết Công ước này (19/12/2003)

Đặc biệt, Đảng ta coi tham nhũng là một trong bốn nguy cơ trong đó nhấn mạnh: “Tình trạng tham nhũng và suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên…đang cản trở việc thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, gây bất bình và giảm lòng tin trong nhân dân” Cho nên, đấu tranh chống tham nhũng là vấn đề bức xúc ở nước ta hiện nay, được Đảng ta xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng

Trang 5

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

2 Mục đích và phạm vi nghiên cứu Việc nghiên cứu và tìm hiểu kinh nghiệm phòng, chống tham nhũng của các nước trên thế giới là rất cần thiết nhằm rút ra những bài học quý báu để có thể vận dụng vào cuộc đấu tranh chống tham nhũng ở Việt Nam

Vì vậy, để hiểu hơn về “vấn nạn” tham nhũng trong xã hội hiện nay…Đề tài Luận văn là sự khái quát về “ Hành vi tham nhũng và những tác hại của hành vi tham nhũng đối với đời sống xã hội ” Đó có thể là những biểu hiện đặc trưng của hành vi tham nhũng ở Việt Nam và một số quốc gia trên thế giới; hay những tác hại

về vật chất, về tinh thần… Cũng như, mô tả thực trạng tham nhũng ở Việt Nam và trên thế giới hiện nay Từ đó chúng ta có thể biết được những mục tiêu, định hướng đẩy lùi vấn nạn tham nhũng mà Đảng ta đã hoạch định trong thời gian tới…

Luận văn gồm ba chương:

Chương 1: Lý luận chung về tham nhũng và các loại tham nhũng

Chương 2: Hành vi tham nhũng và những tác hại của hành vi tham nhũng đối với đời sống xã hội

Chương 3: Thực trạng tham nhũng hiện nay và những phương hướng nhằm nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống tham nhũng

3 Phương pháp nghiên cứu Bằng phương pháp phân tích luật, phương pháp thu thập tài liệu kết hợp với

so sánh, liệt kê…Từ đó, nghiên cứu các quy định của Luật và tìm hiểu thực tiển

Trên cơ sở những tài liệu thu thập được, trong quá trình tìm kiếm thông tin, tài liệu… Luận văn vẫn còn nhiều hạn chế Mong nhận được sự đóng góp ý kiến của quí thầy cô cùng các bạn !

Chân thành cảm ơn!!

Trang 6

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở Nước ta hiện nay Đảng ta cũng dành sự quan tâm đặc biệt đối với việc giải quyết vấn nạn này Văn kiện Đại Hội IX của Đảng cộng sản Việt Nam nêu rõ: “Hiện nay cán bộ, đảng viên và nhân dân ta hết sức quan tâm đến công cuộc đấu tranh tham nhũng Nạn tham nhũng diễn

ra nghiêm trọng và kéo dài gây bất bình trong nhân dân và là một nguy cơ đe dọa sự sống còn của chế độ ta Phải tăng cường về tổ chức và cơ chế, tiếp tục đấu tranh chống tham nhũng trong bộ máy Nhà nước và hệ thống chính trị, ở các cấp, các ngành từ Trung ương đến địa phương, cơ sở”

Việc xem lại những vấn đề được báo chí thường xuyên đề cập cho thấy một kết luận rõ ràng và nổi bật: Tham nhũng là một hiện tượng lan tràn khắp nơi có thể nhận thấy ở những nước rất khác nhau về hệ tư tưởng, các điều kiện kinh tế và phát triển xã hội Dù cho một xã hội có thể dể bị tổn thương hơn những xã hội khác, và

có thể sẽ chịu những hậu quả nặng nề hơn, song không một nước nào trên thế giới ngày nay lại miễn dịch đối với ảnh hưởng ăn mòn của tham nhũng…

Tham nhũng là một phạm trù lịch sử, xuất hiện cùng với sự ra đời của Nhà nước và tồn tại song song với sự phát triển của Nhà nước Lịch sử Nhà nước từ khi xuất hiện đến nay cho thấy, tham nhũng như một khuyết tật bẩm sinh của “quyền

Trang 7

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

lực” là loại tội phạm cực kì nguy hiểm bởi tính chất và hậu quả do nó gây ra Nhiều quốc gia trên thế giới coi tham nhũng là một “quốc nạn” cần phải chủ động phòng ngừa và kiên quyết phòng trị bằng những biện pháp mạnh mẽ

Tham nhũng theo nghĩa đơn giản nhất là sự lạm dụng quyền lực, đa phần là

để đạt được những lợi ít cá nhân hoặc lợi ích của một nhóm mà người ta phải trung thành với nó Tham nhũng có thể do lòng tham thúc đẩy, do ước muốn duy trì hoặc tăng quyền lực, hay một cách khác khá vô lý là do niềm tin vào một cơ may mà người ta cho rằng lớn lao hơn

Trong thuật ngữ “tham nhũng” thường được áp dụng nhất cho sự lạm dụng quyền lực công của các chính khách hay công chức Nhà nước, thì nó lại mô tả một hình mẫu ứng xử có thể thấy hầu như mọi lĩnh vực của cuộc sống

Vì vậy, đấu tranh chống tham nhũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của các nước trên thế giới diễn ra rất đa dạng, phức tạp và công tác đấu tranh chống tham nhũng của mỗi nước đều dựa trên thực tế tình hình chính trị - kinh tế - xã hội Loại trừ tội phạm nguy hiểm này ra khỏi đời sống kinh tế - xã hội của từng quốc gia

đó

Trước hết chúng ta hãy trở lại câu hỏi có tính xuất phát : Tham nhũng là gì? Trên thực tế câu hỏi phức tạp hơn chúng ta tưởng mặc dù không nhưng cùng với sự phát triển của nhân loại tham nhũng đã thay đổi nhiều về qui mô, hình thức và phần nào cả về bản chất

Tuy nhiên, điều đáng nói nhất chính là hậu quả của tham nhũng không chỉ đối với các tầng lớp dân chúng nghèo khổ và cả với các nền kinh tế và thậm chí là các thể chế Tham nhũng làm lũng đoạn xã hội, xói mòn lòng tin của dân chúng vào các giá trị xã hội Trong thời đại toàn cầu hóa, tham nhũng đã trở thành tệ nạn mang tính toàn cầu

Tham nhũng nói một cách vắn tắt là việc sử dụng các quyền lực, uy tín và địa

vị công cộng để chiếm đoạt các giá trị vật chất và tinh thần của xã hội hoặc của người khác

Lý thuyết về kinh tế đã nêu hai quan điểm cơ bản về tham nhũng:

- Quan điểm thứ nhất coi tham nhũng là yếu tố ngoại sinh

- Quan điểm thứ hai cho rằng tham nhũng là nhân tố nội sinh trong chính trị

Nếu áp dụng một trong hai quan điểm trên, chúng ta có thể chia tham nhũng thành ba loại cơ bản : Tham nhũng để đẩy mạnh tiến độ, tham nhũng hành chính và

“bẻ cong pháp luật” Mặc dù trong hầu hết mọi trường hợp, tham nhũng có thể là

do tình trạng vơ vét bổng lộc gây ra, song những cá nhân ích kỷ tìm cách tối đa hóa

Trang 8

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

lợi ích của riêng họ cũng như các Bộ luật phức tạp, mập mờ và thiếu tính khả thi cũng là nguyên nhân dẫn tới tình trạng đó

Ngoài việc vi phạm luật pháp và khiến chi phí giao dịch tăng cao, tham nhũng còn làm suy yếu hệ thống thị trường tự do lành mạnh bằng cách triệt thoái việc bảo vệ quyền sở hữu tài sản tư nhân, làm nản lòng các nhà đầu tư tiềm năng và lãng phí óc sáng tạo kinh doanh vào những hoạt động phân chia lại nguồn lực

Tham nhũng vẫn còn hoành hành nhiều hơn ở các nền kinh tế đang trong thời

kỳ chuyển đổi, thì tất cả mọi quốc gia sẽ được hưởng lợi từ việc tập trung phân bổ nguồn lực theo hướng tạo ra của cải vật chất chứ không chỉ đơn giản chỉ là phân phối các nguồn lực đó

Để làm rõ hơn khái niệm “tham nhũng là gì?” Có thể có nhiều câu trả lời cho câu hỏi này Ở cấp độ phân tích Vito Tanzi đã đưa ra câu trả lời súc tích nhất

“tham nhũng là hành động cố tình không tuân thủ các nguyên tắc công minh nhằm trục lợi cho cá nhân hoặc cho những kẻ có liên quan tới hành động đó” Có ba nội dung chính trong khái niệm này

Nội dung thứ nhất đề cập tới nguyên tắc công minh bởi lẽ nó đòi hỏi quan hệ

cá nhân hoặc các mối quan hệ khác không được xen vào các quyết định kinh tế có liên quan đến nhiều bên Việc đối xử bình đẳng với tất cả các chủ thể kinh tế là một yêu cầu cần thiết đối với một nền kinh tế thị trường hoạt động có hiệu quả Thái độ thiên vị đối với một số chủ thể kinh tế cụ thể nào đó chắc chắn sẽ vi phạm nguyên tắc công minh và mở đường cho tham nhũng Không có thiên vị thì sẽ không có tham nhũng

Việc trục lợi hoặc dành lợi thế cho kẻ hối lộ có thể diễn ra dưới nhiều hình thức Người ta thường cho rằng tham nhũng có nghĩa là nhận tiền (loại tham nhũng này thường được gọi là nhận hối lộ), nhưng những bổng lộc tương tự cũng có thể là món quà đắt tiền hoặc những ân huệ khác Tặng một bộ trang sức đắt tiền cho vợ của một người đã vi phạm nguyên tắc công minh và dành cho con trai của ông ta một công việc (nhẹ nhàng) hậu hĩnh rõ ràng là tham nhũng

Việc trục lợi hoặc hưởng lợi có thể diễn ra cùng lúc với việc vi phạm nguyên tắc công minh, nhưng cũng có thể diễn ra ở cùng thời điểm khác nhau Cụ thể, sự thiên vị của một cá nhân hối lộ sẽ khiến cho kẻ hối lộ có bổn phận hoặc đôi khi bắt buộc phải ngấm ngầm đền đáp lại sự ưu đãi đó Bổn phận đó sẽ không mất đi theo thời gian và vì vậy việc trục lợi từ những cá nhân hối lộ sẽ tiếp tục trong tương lai Nếu trả ơn bằng cách dành cho con trai của ông ta một công việc có thu nhập cao, nhưng cậu ta lại vừa bắt đầu học đại học thì rõ ràng là giữa việc cho và nhận có một khoảng cách về thời gian Hơn nữa, khi thỏa thuận tham nhũng, đôi khi việc trả ơn

Trang 9

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

thậm chí không được nêu cụ thể nhưng hai bên vẫn hiểu ngầm đó là bổn phận cần phải thực hiện

Còn một khái niệm nữa về tham nhũng mà Ngân hàng thế giới thường sử dụng Theo đó, tham nhũng là: “lạm dụng công quyền để trục lợi” Khái niệm này cho rằng, căn nguyên của tham nhũng xuất phát từ công quyền và lạm dụng công quyền, tham nhũng gắn liền với Nhà nước và các hoạt động của Nhà nước, việc Nhà nước can thiệp vào thị trường và sự tồn tại của khu vực công Nói cách khác, khái niệm này loại trừ khả năng tham nhũng xảy ra trong khu vực tư nhân và chỉ tập trung duy nhất vào tình trạng tham nhũng trong khu vực công Khái niệm này phù hợp với quan điểm của Gary Becker, người đoạt giải Nobel cho rằng: “Nếu chúng ta xóa bỏ Nhà nước thì chúng ta cũng xóa bỏ được tham nhũng.”

Vấn đề ở đây là không phải tất cả mọi hành động lạm dụng quyền hành đều

là tham nhũng Hành vi đó có thể là ăn cắp, gian lận, biển thủ hoặc một số hành động tương tự, nhưng chắc chắn không phải là tham nhũng Nếu một quan chức cao cấp trong Chính phủ đơn giản chỉ chiếm đoạt một số tiền từ ngân sách Nhà nước mà không phục vụ hoặc ban ơn cho ai thì hành động đó không phải là tham nhũng Đó

là, một loại tội nhưng thuộc nhóm khác Đó là hành vi mà xã hội không thể chấp nhận nhưng vẫn không phải là tham nhũng Nói cách khác, tham nhũng không phải

là điều duy nhất không được chấp nhận trong xã hội và trái luật Hơn nữa việc bẻ cong pháp luật cũng có thể mở đường cho việc cố tình không tuân thủ nguyên tắc công minh, nhưng nếu không có lợi ích riêng cho kẻ bóp méo luật pháp ( Ví dụ: Một Thẩm phán hoặc công tố viên) thì việc vi phạm pháp luật như vậy không phải

là tham nhũng Điều quan trọng là phải phân biệt giữa tham nhũng và các hành vi trái luật khác vì những nguyên nhân dẫn tới tham nhũng và các chính sách chống tham nhũng thường và có thể rất khác với các nguyên nhân và chính sách chống các loại hành vi vi phạm pháp luật khác

Từ góc độ thực thi pháp luật, tham nhũng là một thỏa thuận ngầm và vì đó là hành động trái luật nên không có tòa án nào trên thế giới ủng hộ loại thỏa thuận như vậy nếu xảy ra tranh chấp trong quá trình thực thi Trái lại một tòa án tham nhũng sẽ

xử tham nhũng là một tội hình sự Chính tính chất đặc thù của tham nhũng là thỏa thuận Điều đó không có nghĩa là các hợp đồng hợp pháp đúng chuẩn mực không phát sinh chi phí giao dịch của nó nhân lên gấp bội

Cũng cần nói thêm về khía cạnh đạo đức khái niệm tham nhũng đối với tuyệt đại đa số người dân, tham nhũng là điều không thể chấp nhận về mặt đạo đức Đó là một tệ nạn cần phải chống và sự tồn tại của nó đã thách thức các nguyên tắc đạo

Trang 10

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

đức cơ bản Vì xuất phát từ những điều kiện, đặc thù riêng của mỗi quốc gia mà quan niệm về tham nhũng cũng khác nhau

1.1.1 Một số quốc gia:

Từ Điển Bách Khoa Bruekhaus-Đức nêu khái niệm:

“Tham nhũng là hiện tượng mất phẩm chất, hối lộ, đút lót, thường xảy ra đối với công chức có quyền hành”

Ở Áo lại cho rằng : “Tham nhũng là một hiện tượng lừa đảo, hối lộ, bóc lột”

Từ Điển Bách Khoa của Thụy Sỹ cho rằng : “ Tham nhũng là hậu quả nghiêm trọng của sự vô tổ chức của tầng lớp có trách nhiệm trong bộ máy Nhà nước, đó là hành vi phạm pháp để phục vụ lợi ích cá nhân”

Luật hình sự của Trung Quốc quy định rõ tội tham nhũng và khung hình phạt, luật giám sát hành chính coi tham nhũng là hiện tượng hủ bại và chống tham nhũng là chống hủ bại

Luật Hình sự của Malaysia quy định: “Công chức nhận quà biếu có giá trị bất hợp pháp để đánh đổi lấy việc bản thân thực hiện một hành vi dựa trên quyền lực, chức vụ của mình” “người có chức vụ, quyền hạn nhận quà biếu bất hợp pháp như một khoản thù lao cho việc người đó lợi dụng chức vụ, quyền hạn, thực hiện một hành vi có lợi hoặc có hại cho người khác”

Luật chống tham nhũng của Xingapo (Điều 2) quy định: Tham nhũng “tiền hay mọi hình thức quà biếu, tiền vay mượn, tiền thưởng, tiền hoa hồng, các bảo đảm

có giá trị tài sản, lợi tức của tài sản dưới hình thức động sản hay bất động sản, chức

vụ công việc hay hợp đồng, mọi hình thức trả tiền, thanh toán hay trả nợ, miễm thực hiện nghĩa vụ hay các khoản thanh toán khác; mọi hình thức dịch vụ, giúp đỡ hay tạo điều kiện, kể cả việc bảo đảm không bị hình phạt, không bị kỷ luật hoặc không chịu trách nhiệm hình sự hay không phải thực hiện nghĩa vụ khác; mọi hình thức cung phụng, thực hiện hay hứa sẽ cung cấp về một khoản tiền nào đó như qui định trên Theo Rick Stapenhurst chuyên gia quản lý khu vực công cộng và Shahrzad Sedight, nhà tư vấn của Viện Phát Triển Kinh Tế, Ngân hàng thế giới thì “tham nhũng theo ý nghĩa đơn giản nhất là sự lạm dụng quyền lực đa phần để đạt những lợi ích của một nhóm mà người ta phải trung thành với nó Tham nhũng có thể do lòng tham thúc đẩy, do ước muốn duy trì hoặc tăng thêm quyền lực, hay một cách khá vô lí là do tin vào một cơ may mà người ta cho rằng còn lớn lao hơn Trong thuật ngữ “tham nhũng” thường được áp dụng phổ biến nhất cho sự lạm dụng quyền lực công của các chính khách hay công chức Nhà nước, thì nó lại mô tả một hình mẫu ứng xử có thể thấy ở hầu như mọi lĩnh vực của cuộc sống”

Trang 11

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Các ông Petter Langseth - chuyên gia cao cấp về quản lý khu vực công cộng,

bộ phận cải cách qui chế và phát triển khu vực tư nhân, Viện phát triển kinh tế,

Ngân hàng thế giới và Jeremypope Giám đốc phụ trách nghiên cứu Trarparenly

International, Beclin lại quan niệm rằng:

“Tham nhũng có thể được định nghĩa như là sự lạm dụng quyền lực để mưu cầu lợi

ích cá nhân hay một lợi ích của nhóm người mà ta trung thành với nó”

Có thể thấy, giữa các nước có sự khác nhau về truyền thống lịch sử, đặc điểm văn hóa, đặc điểm kinh tế - xã hội, tình hình tham nhũng…Nên có quan niệm khác

nhau về tham nhũng nhưng quan niệm phổ biến nhất hiện nay coi tham nhũng là

hành vi của người có chức vụ quyền hạn, đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn đó để

tham ô, nhận hối lộ hoặc cố ý làm trái pháp luật vì động cơ vụ lợi

Theo quan điểm này, tham nhũng gồm ba yếu tố chính:

- Chủ thể tham nhũng là người có chức vụ quyền hạn

- Hành vi tham nhũng là lợi dụng chức vụ, quyền hạn để thực hiện việc gì

đó thuộc phạm vi trách nhiệm của mình

- Mục đích là thu lợi cho bản thân hoặc cho người có liên quan đến bản thân mình

Hành vi tham nhũng thường được biểu hiện bằng việc các công chức Nhà nước cố ý làm trái các quy định pháp luật trong việc chấp hành chức trách, công vụ

được giao hoặc không thực hiện chức trách, công vụ được giao

Tham nhũng được pháp luật các nước quy định là loại tội phạm hình sự với nhiều tội danh khác nhau Những biểu hiện tập trung và điển hình nhất là ở loại tội

phạm tham ô và nhận hối lộ Một số nước phát triển còn mở rộng khái niệm tham

nhũng đến cả khu vực tư nhân Ví dụ: các doanh nghiệp tư vi phạm các qui định của

Nhà nước về chế độ kiểm toán, kế toán, nộp thuế, thu chi, tài chính; nhân viên lấy

tiền hoặc tài sản của công ty; Bác sĩ bệnh viện tư lấy tiền của bệnh nhân trái với quy

định của bệnh viện; nhân viên của doanh nghiệp tư lấy tiền hoa hồng của đối tác;

tiền “ lại quả” khi mua hàng mà không nộp lại cho doanh nghiệp…

Các nước phân chia tham nhũng thành các loại nghiêm trọng và ít nghiêm trọng, tham nhũng lớn và nhỏ, tham nhũng cấp cao (đối tượng tham nhũng là quan

chức cấp cao) và cấp thấp…

Trong bối cảnh như vậy, tham nhũng được coi là hình thức vơ vét bổng lộc của kẻ thống trị Tham nhũng là chìa khóa cho sự cấu kết nội bộ của những nhóm

người muốn lợi dụng lẫn nhau Người ta sẽ tạo ra những công chức tham nhũng để

thỏa mãn lòng mong muốn của kẻ cầm quyền đảm bảo được sự trung thành bằng

cách ban chức tước cho họ Bộ máy hành chính tham nhũng không là gì khác ngoài

Trang 12

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

việc mở rộng hệ thống vơ vét bổng lộc của kẻ thống trị Người ta thường trục lợi bằng cách bán một số lượng hạn chế những giấy phép cho hoạt động kinh tế nào đó Hơn nữa, việc giành quyền cấp phép cho một số ít các công chức sẽ cho phép họ biến số tiền thu được cho ngân sách Nhà nước qua cấp phép thành món lợi riêng Chắc chắn các công chức như vậy sẽ cấu kết với nhau vì họ có phần trong những món hời đó Tham nhũng là hình thức khống chế, giảm thiểu khả năng những công chức cấp dưới bất hợp tác hoặc nổi loạn Vì những công chức này nằm trong ê-kíp tham nhũng nên họ không thể công khai tố cáo cơ chế đó Những kẻ độc tài, nếu cần thiết, có thể tìm một cái cớ nào đó để buộc tội một công chức bất hợp tác là tham nhũng Do vậy, họ vừa có củ cà rốt lại vừa có cây gậy để tăng cường lòng trung thành

1.1.2 Việt Nam

Về khái niệm tham nhũng : Cho đến nay đã có nhiều nghiên cứu làm rõ nội hàm khái niệm này và đã có nhận thức tương đối thống nhất của giới khoa học cũng như các chính khách trong nước và thế giới Liên Hợp Quốc đã đưa ra khái niệm tham nhũng với những dấu hiệu đặc trưng của nó…

Trước hết, chúng ta hãy trở lại câu hỏi có tính xuất phát: Tham nhũng là gì? Trên thực tế câu hỏi phức tạp hơn chúng ta tưởng Mặc dù không nhưng cùng với sự phát triển của nhân loại, tham nhũng thay đổi rất nhiều về qui mô, hình thức và phần nào cả về bản chất Tuy nhiên, điều đáng nói nhất là hậu quả của tham nhũng không chỉ là đối với các tầng lớp dân chúng nghèo khổ mà cả với nền kinh tế và thậm chí là cả các thể chế Tham nhũng làm lũng đoạn xã hội xói mòn lòng tin của dân chúng và các giá trị xã hội Trong thời đại toàn cầu hóa tham nhũng lũng đoạn

xã hội Trong thời đại toàn cầu hóa tham nhũng đã trở thành tệ nạn mang tính toàn cầu Tham nhũng nói một cách vắn tắt là việc sử dụng các quyền lực, uy tín và địa vị công cộng để chiếm đoạt các giá trị vật chất hay tinh thần của xã hội của người khác

“Tham nhũng- đó là sự lợi dụng quyền lực Nhà nước để trục lợi riêng” Với những dấu hiệu sau:

- Người có chức vụ, quyền hạn trộm cắp, tham ô tài sản của Nhà nước;

- Lợi dụng địa vị công tác để trục lợi riêng quá đáng thông qua việc sử dụng không chính thức địa vị chính thức của mình;

- Tạo ra sự xung đột về thứ tự quan tâm giữa trách nhiệm đối với xã hội và lợi ích cá nhân để mưu cầu trục lợi

Ở Việt Nam, các nhà khoa học pháp lý nhìn nhận tham nhũng trên các bình diện: Chính trị, kinh tế, pháp lý, đạo đức, truyền thống…Và đặc biệt là bằng công

Trang 13

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

cụ của tội phạm học để ghi nhận tính chất, đặc điểm và mức độ của tham nhũng Trên quan điểm tổng thể đó đã nêu ra những đặc trưng cơ bản của tham nhũng như sau:

Thứ nhất, chủ thể của tham nhũng phải là người có chức vụ quyền hạn làm việc trong bộ máy Nhà nước ở các cơ quan lập pháp, hành pháp, tư pháp từ Trung ương đến địa phương, cán bộ trong Đảng và các đoàn thể

Thứ hai, người có chức vụ, quyền hạn đã thực hiện hành vi lợi dụng chức vụ quyền hạn, lợi dụng địa vị công tác được giao để không làm hoặc làm trái với công

vụ mà mình phải thực hiện và thực hiện đúng quy định của pháp luật, gây thiệt hại chung cho lợi ích của Nhà nước, xã hội và công dân

Thứ ba, người có chức vụ, quyền hạn thực hiện hành vi với động cơ vụ lợi cho bản thân mình, cho người khác hoặc một nhóm người mà mình quan tâm

Về bản chất, tham nhũng là một hiện tượng xã hội phản ánh các yếu tố chính trị, kinh tế, văn hóa, truyền thống, tập quán của một dân tộc, một quốc gia; Tham nhũng bao gồm những hành vi nguy hiểm ở mức độ cao cho xã hội, Nhà nước và nhân dân

1.2 Nguồn gốc

Có nhiều cách giải thích khác nhau về nguồn gốc và nguyên nhân của tham nhũng Có thể khẳng định rằng, tham nhũng xuất hiện từ rất sớm, từ khi có sự phân chia quyền lực và hình thành nhà nước Có ý kiến cho là, tham nhũng bắt nguồn và phát triển từ nền văn hóa độc tài, đề cao cá nhân và coi trọng biếu xén.Ý kiến khác lại cho rằng, xã hội thay đổi các chuẩn mực về đạo đức và xã hội biến đổi liên tục, nền kinh tế biến đổi mạnh mẽ đã nảy sinh tham nhũng Ngoài ra, còn có quan điểm cho rằng sự phát triển thái quá hoặc quá hạn chế của chế độ TBCN; sự cạnh tranh

và tồn tại chủ nghĩa thực dân cùng các chế độ cai trị truyền thống là cội nguồn của tham nhũng

Tham tức là tham lam, vơ vét của cải cho mình, còn nhũng là nhũng nhiễu, cũng là nhằm vơ vét: Vơ vét của công và vơ vét của dân, của doanh nghiệp Tham nhũng thường đi đôi với Nhà nước, Nhà nước nào cũng tham nhũng, chỉ có mức độ

và hình thức khác nhau mà thôi Nhưng tại sao Nhà nước và công chức lại tham nhũng, đó là vì Nhà nước có quyền lực, và chỉ ai có quyền lực mới có thể tham nhũng được, không có quyền lực thì làm sau tham nhũng được Do đó, nguồn gốc của tham nhũng chính là quyền lực

Về lý thuyết, người ta chia ra ba loại quyền lực: (a) Quyền lực chính trị (tức

là của giới cai trị), họ có đủ các hệ thống bảo đảm cho quyền lực của mình, như pháp luật, quân đội, công an, tòa án (b) Quyền lực tài chính (các chính phủ nắm

Trang 14

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

tiền trong tay, hoặc các tập đoàn tài chính), (c) Quyền lực trí tuệ (cái này giá trị nhất, cơ bản nhất và lâu bền nhất) Các tập đoàn thống trị dựa vào quyền lực chính trị để thực hiện sự cai trị của mình Người nắm quyền lực thường nắm luôn nguồn tài chính công, để có thể chi phối việc chi tiêu nguồn tài chính đó (qua đó, có thể vơ vét) Đồng thời, vì quyền lực trí tuệ là cái cao sang nhất, được người đời kính nể nhất, cho nên, người nắm quyền lực chính trị thường muốn thể hiện luôn quyền lực của mình trong lĩnh vực trí tuệ, buộc mọi người coi trí tuệ của mình là cao hơn người, khai sáng nhất, buộc mọi người phải nghĩ như mình, nói như mình, không được nói khác, nghĩ khác Người ta thường nói đến "bệnh quyền lực” như một thứ

1.3 Nguyên nhân Qua nghiên cứu thực tiễn tham nhũng và chống tham nhũng của các nước trên thế giới, có thể thấy nhiều nguyên nhân dẫn đến tham nhũng, bao gồm cả nguyên nhân khách quan và chủ quan, nguyên nhân trực tiếp và gián tiếp, nguyên nhân phổ biến và nguyên nhân đặc thù Khái quát chung, một số nguyên nhân cơ bản dẫn đến tham nhũng như sau:

- Thứ nhất, tham nhũng nảy sinh do quản lý xã hội yếu kém, quản lý kinh tế

xã hội lỏng lẻo đã tạo nhiều sơ hở cho các hành vi, hiện tượng tham nhũng, tiêu cực

và các tội phạm có điều kiện phát triển Quản lý xã hội lỏng lẻo thường được biểu hiện ở các mặt: Hệ thống pháp luật cũ kỹ, lạc hậu, thiếu đồng bộ và không hoàn thiện, nhiều thủ tục hành chính rườm rà, qua nhiều khâu trung gian dể bị lợi dụng để thực hiện hành vi tư lợi cá nhân, nhất là không xác định được các quy định cụ thể,

Trang 15

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

rõ ràng để phòng ngừa và xử lý tham nhũng một cách hữu hiệu; bộ máy Nhà nước cồng kềnh, nhiều tầng nấc, hoạt động kém hiệu lực, không đủ năng lực quản lý điều hành đất nước; đội ngũ công chức sa sút về phẩm chất, đạo đức, lối sống, trình độ non kém; chế độ tiền lương không thỏa đáng trong khi cơ chế chịu trách nhiệm cá nhân và cơ chế thanh tra, kiểm tra chức trách công chức và hoạt động công vụ không rõ ràng, các chủ trương, chính sách phát triển kinh tế - xã hội không đúng hướng, kỷ cương xã hội bị buông lỏng

Sự can thiệp quá sâu của Nhà nước vào các hoạt động kinh tế, sự áp đặt chế

độ hành chính quan liêu vào lĩnh vực kinh tế như ban hành chính sách bảo hộ, trợ cấp, kiểm soát giá cả, giới hạn hoạt động…Cũng đã tạo điều kiện cho tham nhũng phát triển

- Thứ hai, tham nhũng nảy sinh do sự biến động mạnh mẽ về chính trị, kinh

tế và xã hội Về kinh tế, ở các nước đang phát triển, các quốc gia công nghiệp mới,

có nơi tham nhũng tràn lan cùng với sự tăng trưởng và bùng nổ của nền kinh tế do Nhà nước kiểm soát gắn liền với các tập đoàn kinh tế lớn thu lợi từ sự phát triển bùng nổ này Bởi vì trong quá trình thực hiện các chính sách kinh tế có sự kiểm soát của chính phủ, tham nhũng gia tăng do quy định quá mức về thể lệ cấp phép và các giấy tờ tương tự Tham nhũng trong bộ máy chính trị trở thành tục quen thuộc khi chính khách mời chào các tập đoàn kinh tế lớn góp quỹ phục vụ cuộc vận động tranh cử chính trị, để đổi lấy các cơ hội kinh doanh ưu đãi Về khía cạnh hành chính

có quá nhiều những quy định thực tế và không cần thiết định nghĩa và tiêu chuẩn áp dụng không rõ ràng đối với nội dung các quy định, quy tắc, luật lệ, thủ tục hành chính phức tạp, rườm rà, nhu cầu kiếm thêm tiền để bù đắp thu nhập thấp của cán

bộ công chức Hàng loạt các yếu tố về văn hóa cũng góp phần vào tình trạng tham nhũng tràn lan khắp xã hội, trong đó đáng kể là chế độ độc tài, phe cánh, cục bộ và chế độ ủng hộ thiên vị bắt nguồn từ quan hệ cá nhân hay các quan hệ nhân thân Quan hệ thông đồng, cấu kết giữa chính trị gia, quan chức chính phủ và doanh nhân

để vụ lợi; kế toán kinh doanh hoặc chi tiêu không rõ ràng, thiếu minh bạch về tài chính Cơ chế tham nhũng của chế độ Tư Bản điều tiết theo chính phủ hoặc trực tiếp tham gia, hoặc gián tiếp chỉ đạo, hướng dẫn các doanh nghiệp vào các ngành sản xuất Sự can thiệp của Chính phủ vào thị trường, nhất là trong lĩnh vực tài chính, tiền tệ; kết quả là môi trường có điều tiết trở thành mảnh đất màu mỡ cho tham nhũng, có rất nhiều cơ hội mờ ám, sự gia tăng các khoản lợi bất chính và rủi ro khi

bị phát hiện tham nhũng thì chế tài trừng trị bởi tội tham nhũng rất thấp Do đó, khu vực kinh doanh dể phát sinh tham nhũng có thể được xem là sự liên kết giữa Nhà nước và trùm Tư Bản

Trang 16

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Ở những nước chậm phát triển hoặc đang phát triển những biến động thay đổi lớn về chính trị đã làm đảo lộn trật tự xã hội, kinh tế bị đình đốn kém phát triển, kỷ cương xã hội bị buông lỏng đã tạo cơ sở để nảy sinh tham nhũng Sự tăng trưởng không đồng đều về mặt kinh tế, sự quản lý thiếu chặt chẻ trong các lĩnh vực xã hội làm cho tệ nạn tham nhũng phát triển mạnh mẽ Những nước khi bắt đầu công cuộc cải cách kinh tế, chuyển đổi cơ cấu kinh tế và cơ chế quản lý bộ máy quản lý hành chính cũ kỹ, quan liêu, mệnh lệnh không thỏa mãn yêu cầu phát triển của các thành phần kinh tế và các nhân tố mới càng tạo tiền đề cho tham nhũng phát triển

Xu thế toàn cầu hóa về kinh tế, trao đổi thương mại và sự luân chuyển các nguồn tài chính và “rửa tiền” cũng là yếu tố làm nghiêm trọng thêm tình trạng tham nhũng Những nước nghèo, lạc hậu, đời sống nhân dân thấp kém, chiến tranh sắc tộc, tôn giáo xảy ra triền miên, bộ máy Nhà nước bị quân sự hóa, độc đoán chuyên quyền cũng là mảnh đất màu mỡ để tham nhũng có cơ hội phát triển

- Thứ ba, tham nhũng nảy sinh do sự độc quyền và lũng đoạn của các tập đoàn kinh tế, chính trị, nó là hệ quả của sự độc đoán chuyên quyền, sự tham lam của

sự cầm quyền Ở những nước kinh tế phát triển, thường xảy ra những vụ tham nhũng lớn với sự cấu kết của một số nhà chính trị và giới tài phiệt Thậm chí còn có

sự tham gia các băng nhóm tội phạm Đó chính là do sự tham lam của những người

có thế lực, sự lũng đoạn của các tập đoàn kinh tế, chính trị Ở những nước đang phát triển, do nhu cầu cần vốn đầu tư nước ngoài và đổi mới thiết bị công nghệ để công nghiệp hóa đất nước, nhưng hệ thống pháp luật không đầy đủ, năng lực quản lý kinh

tế yếu kém dẫn đến làm tăng nguy cơ tham nhũng, gây nên những thất thoát vô cùng to lớn cho sự phát triển của Đất nước

- Thứ tư, tham nhũng nảy sinh nhiều từ một nền kinh tế nghèo nàn lạc hậu,

xã hội thiếu dân chủ, việc quản lý Nhà nước lỏng lẻo và bất cập Trong bối cảnh đó, người dân bị áp bức dồn nén nặng nề, bộ máy Nhà nước độc đoán, chuyên quyền, đội ngũ công chức tha hóa biến chất, bóc lột và ăn bám, nhiều đặc quyền và đặc lợi… Cũng là những căn nguyên nảy sinh tham nhũng, tiêu cực, buôn lậu và tội ác

Trang 17

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

CHƯƠNG 2 HÀNH VI THAM NHŨNG VÀ NHỮNG TÁC HẠI CỦA HÀNH VI THAM NHŨNG ĐỐI VỚI ĐỜI SỐNG XÃ HỘI

“Tham nhũng như là một hiện tượng muôn thuở”

Tham nhũng là vấn đề đau đầu ở tất cả các chính thể trên toàn thế giới, bất kì trình độ phát triển, định hướng, khu vực và truyền thống văn hóa với những mức độ khác nhau…

Tác hại do tham nhũng gây ra cực kỳ lớn cho xã hội, hậu quả này không chỉ

là những thiệt hại về vật chất với nhiều tỷ đồng, mà điều quan trọng hơn nó làm tha hóa một bộ phận của cán bộ, công chức của bộ máy Nhà nước, trong tổ chức Đảng

và các đoàn thể xã hội làm xói mòn lòng tin của nhân dân vào bộ máy Nhà nước, gây nên sự bất bình, oán than trong nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội, làm giảm hiệu lực quản lý của Nhà nước, đe dọa sự tồn vong của quốc gia dân tộc

2.1 Hành vi tham nhũng ở một số nước trên thế giới

Tham nhũng ở các nước trên thế giới thường là căn bệnh đồng hành của giới cầm quyền, tham nhũng luôn xảy ra ở mọi cơ quan, tổ chức trong các lĩnh vực kinh

tế và hành chính và bảo vệ pháp luật ở các quốc gia Nó diễn ra rộng khắp, bao trùm toàn thế giới, được dự báo là căn bệnh trầm trọng của thế kỷ XXI mà nhân loại phải đương đầu Tệ nạn tham nhũng xảy ra trong hầu hết các cơ quan có chức năng quản

lý hành chính về kinh tế; tham nhũng cũng xảy ra ở trong lực lượng vũ trang và các

tổ chức xã hội Tội phạm tham nhũng đã và đang trở thành một trong các hiểm họa khiến cho những quốc gia trên thế giới phải lo ngại Những năm gần đây, tình hình tham nhũng diễn ra hết sức phức tạp về quy mô, tính chất, trong phạm vi rộng, thậm chí còn có sự cấu kết chặt chẽ giữa những kẻ tham nhũng và các băng nhóm tội phạm Maphia, hoạt động có tính tổ chức và gắn liền với các vấn đề về chính trị, vượt khỏi phạm vi một quốc gia Tham nhũng đã ảnh hưởng rất lớn đến tiến trình hoạt động bình thường của hệ thống chính trị và việc thực hiện các chủ trương, chính sách của Nhà nước, làm xói mòn đạo đức và tinh thần xã hội, đồng thời ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển bình thường của nền kinh tế, gây ra những thất thoát vô cùng to lớn Tại các cuộc đàm phán về Công ước chống tham nhũng

Trang 18

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

của Liên Hợp Quốc trong những năm gần đây, đại biểu các nước điều khẳng định: Tham nhũng xảy ra nghiêm trọng nhất ở các nước đang phát triển và kém phát triển, nơi mà hệ thống pháp luật còn lỏng lẻo, các quy trình ra quyết định và hoạch định chính sách còn thiếu dân chủ, thiếu minh bạch, thủ tục hành chính rườm rà, lương công chức thấp Tại các nước này, tham nhũng xảy ra ở nhiều nơi, nhiều cấp, từ cơ quan cấp cao đến công chức bình thường như các nhân viên thu thuế, hải quan, cảnh sát,… Đáng chú ý là tình trạng tham nhũng ở các nước này đang có xu hướng gia tăng cả về tính chất và mức độ, đồng thời số vụ có tính chất xuyên quốc gia xuất hiện càng nhiều

Ở Trung Quốc, trong năm 2002 tham nhũng của cán bộ, công chức khoảng

850 tỉ nhân dân tệ (NDT) chiếm 10% CTDP, bằng hai lần CTDP của nước này trong những năm 1960

Ở Xingapo, đầu những năm 1960 tham nhũng hoành hành khắp nơi, đặt biệt

là ở khu vực dịch vụ công và trong các cơ quan thực thi pháp luật; việc trả tiền (hối lộ) cho các quan chức được coi là “quy tắc bắt buộc trong xã hội”

Tại các nước phát triển, tuy số vụ tham nhũng xảy ra ít hơn nhưng số tiền trong mỗi vụ lại rất lớn và chủ yếu xảy ra trong các dự án xây dựng và trong quan

hệ với quan chức nước ngoài Tài liệu Hội nghị Quốc tế chống tham nhũng họp ở Bắc Kinh- Trung Quốc năm 1995, đưa ra một thống kê chưa đầy đủ; nạn tham nhũng đã tạo điều kiện cho việc lưu hành hàng giả từ 5%-10% tổng giá trị hàng hóa trên thế giới Trong vòng 10 năm gần đây số tiền dành cho hối lộ đã tăng từ 10%-20% giá trị danh nghĩa mỗi dự án đấu tư Mặc dù, nhiều quốc gia giữ bí mật hoặc không tính được số tiền thiệt hại, nhưng người ta ước tính chung số tiền đó lên tới khoảng 50 tỉ USD Theo báo cáo của Liên Hợp Quốc, những kẻ buôn vũ khí có thể làm một nước có liên quan thiệt hại đến 4.5 tỉ USD do hối lộ

Tham nhũng xảy ra nhiều ở các cơ quan Nhà nước, thậm chí còn diễn ra ở những cơ quan bảo vệ pháp luật

Theo thống kê của Thư viện Quốc Hội Mỹ, tham nhũng ở Hy Lạp tập trung

ở các cơ quan công tố và cảnh sát chống tội phạm và chống buôn lậu ma túy

Ở Hồng Kông, sự lộng hành của các lực lượng cánh sát trước đây là căn nguyên dẫn đến tệ nạn tham nhũng phát triển Ở Ixaraen, tham nhũng không chỉ diễn ra trong các lĩnh vực kinh tế của các cơ quan Nhà nước mà còn phát triển ở các chính Đảng và các lĩnh vực khác của đời sống xã hội

Ai Cập là nước nghèo lạc hậu dân số lớn, bộ máy Nhà nước quan liêu, trong khi đó lại duy trì một lực lượng quân đội quá lớn, vì vậy tham nhũng phát sinh và gắn chặt với hoạt động của các nhân viên Nhà nước Ở các nước phát triển có

Trang 19

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

những vụ tham nhũng lớn xảy ra gây ảnh hưởng xấu đến nền kinh tế - xã hội, nhất

là trong những năm gần đây

Nhiều vụ việc mà những nhân vật tham nhũng được lôi ra ánh sáng chính là những quan chức cao cấp, hoặc nhân vật quan trọng trong bộ máy Nhà nước hoặc là chính những lãnh tụ của Đảng phái cầm quyền Tham nhũng diễn ra có tính chất tổ chức mang nhiều yếu tố chính trị, có sự tham gia của các băng nhóm tội phạm Maphia

Tham nhũng xảy ra có tính chất tổ chức mang nhiều yếu tố chính trị, có sự tham gia của các băng nhóm tội phạm, Maphia Có thể thấy một số vụ tham nhũng điển hình như:

Các vụ bê bối liên quan đến những công trình xây dựng quốc gia ở Hessen Bayer Beclin trong những năm 1994-1995 ở Cộng hoà Liên Bang Đức Vụ tham nhũng ở Hãng hàng không Nhật Bản năm 1976; vụ bê bối ở Sở Chứng Khoán thành phố Tokyo gồm 76 quan chức, 44 Nghị Sỉ, Thủ Tướng Chính phủ và nhiều Bộ Trưởng có liên quan Cựu Tổng Thống Braxin Fenando Collor đã buộc phải từ chức

vì trong hai năm rưỡi cầm quyền đã nhận 4,7 triệu USD tiền hối lộ Cựu Tổng Thống Venezuela cũng phải từ chức vì đã chiếm đoạt 17 triệu USD trong Ngân quỹ quốc gia Tổng thống Maccôt của Philippin bị lật đổ, tài sản bị sung công vì tội tham nhũng Chính phủ Italia liên tiếp bị lật đổ vì những người cầm quyền dính liếu nhiều đến tham nhũng và Maphia Tổng thống Roh Tea Woo và Chun Doo Hwan ( Hàn Quốc) đã phải ngồi tù vì trong những năm tháng cầm quyền đã nhận hối lộ hàng chục triệu USD Vụ bê bối của Tập đoàn Thép Han Bô bằng hành động hối lộ các nhân vật quan trọng trong giới quan chức Chính phủ, để gây sức ép đối với ngân hàng nhằm vay một khoản tiền lớn mà không có thế chấp; khi tập đoàn này tuyên bố phá sản với số tiền nợ khổng lồ, gấp 22 lần so với tài sản thế chấp là 5,9 tỉ USD, thì vụ việc mới vỡ lở, dẫn đến Thủ Tướng và 24 thành viên của Chính phủ phải từ chức, Tổng Thống phải cách chức 8 Bộ trưởng và 2 quan chức cấp Bộ, Chánh Văn phòng Tổng Thống và 4 Bí thư…

2.2 Các hành vi tham nhũng theo luật phòng chống tham nhũng 2005

- Tham ô tài sản

- Nhận hối lộ

- Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản

- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ vì vụ lợi

- Lạm quyền trong khi thi hành nhiệm vụ, công vụ vì vụ lợi

- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng với người khác để trục lợi

Trang 20

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

- Giả mạo trong công tác vì vụ lợi

- Đưa hối lộ, môi giới hối lộ được thực hiện bởi người có chức vụ, quyền hạn để giải quyết công việc của cơ quan, tổ chức, đơn vị hoặc địa phương vì vụ lợi

- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn sử dụng trái phép tài sản của Nhà nước vì vụ lợi

- Nhũng nhiễu vì vụ lợi

- Không thực hiện nhiệm vụ, công vụ vì vụ lợi

- Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để bao che cho người có hành vi vi phạm pháp luật vì vụ lợi; cản trở, can thiệp trái pháp luật vào việc kiểm tra, thanh tra, kiểm toán, điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án vì vụ lợi

2.3 Những tác hại của hành vi tham nhũng đối với đời sống xã hội Tham nhũng là một hiện tượng xã hội luôn gắn liền với sự hình thành giai cấp và sự ra đời, phát triển và thực hiện quyền lực của Nhà nước Cũng như tệ quan liêu, tham nhũng là căn bệnh đồng hành đặc trưng của mọi Nhà nước, đó là biểu hiện của sự “tha hóa quyền lực của Nhà nước”, là căn bệnh cố hữu khó tránh khỏi của các chế độ Tham nhũng xảy ra ở tất cả các nước trên thế giới, không phân biệt chế độ chính trị, có mặt trong mọi lĩnh vực liên quan đến hoạt động quản lý xã hội Tùy từng nơi, từng thời kỳ cụ thể, nạn tham nhũng hoành hành ở các mức độ khác nhau, nhưng luôn mang lại những hiệu quả tiêu cực về kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội; làm băng hoại các giá trị truyền thống văn hóa và đạo đức của các dân tộc, làm

tê liệt bộ máy Nhà nước của các quốc gia, nhất là đối với các nước chậm phát triển, đang phát triển; tham nhũng cũng làm tụt hậu xa hơn về kinh tế đối với quốc gia đó Trên cơ sở nghiên cứu về vấn nạn tham nhũng và đấu tranh chống tham nhũng ở một số nước trên thế giới…có thể nêu ra một số tác hại chủ yếu của tham nhũng như sau:

Thứ nhất, làm chậm sự phát triển về kinh tế - xã hội của các quốc gia Tham nhũng thường xảy ra ở mức độ nghiêm trọng ở các nước đang phát triển và chậm phát triển Tệ nạn tham nhũng là nguy cơ làm cho các quốc gia này bị tụt hậu xa hơn về kinh tế với các nước phát triển Tệ tham nhũng là một trong những nguyên nhân làm cho các nước này sử dụng không có hiệu quả các nguồn đầu tư trong nước

và nước ngoài cho sự phát triển kinh tế - xã hội; đặc biệt là đầu tư cho đổi mới thiết

bị công nghệ trong quá trình thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Tệ tham nhũng thường diễn ra nghiêm trọng thông qua các hợp đồng mua sắm để đổi mới thiết bị công nghệ cho đầu tư phát triển Kẻ tham nhũng lợi dụng trình độ quản

lý Nhà nước và trình độ khoa học- công nghệ yếu kém của các cơ quan quản lý Nhà nước, khi được giao ký hợp đồng mua sắm thiết bị công nghệ thường có hành vi cấu

Trang 21

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

kết với người bán thiết bị công nghệ để đưa giá thiết bị lên cao nhằm chiếm hưởng phần tiền chênh lệch giá thiết bị công nghệ Bên bán cũng lợi dụng lòng tham của người được giao ký kết mua sắm thiết bị công nghệ chào hàng các thiết bị cũ kỹ được tân trang lại, chuyển giao những thiết bị công nghệ lạc hậu đã qua sử dụng nhưng với lời mời hàng hấp dẫn, cùng với việc biếu tiền và quà cáp hậu hĩ thông qua việc mời tham quan nước mình để kết hợp với việc kiểm tra thiết bị công nghệ Hậu quả là các nước này mua sắm thiết bị, công nghệ hoặc chuyển giao sử dụng những thiết bị công nghệ cũ kỹ, lạc hậu; quá trình vận hành để sản xuất các sản phẩm bằng những thiết bị công nghệ này thường tiêu tốn nhiều nhiên, nguyên vật liệu, vật tư lao động với năng suất lao động thấp; giá thành cao, chất lượng hàng hóa, kiểu dáng công nghiệp không đáp ứng thị hiếu người tiêu dùng trong nước và sản phẩm hàng hóa không đủ tiêu chuẩn để xuất khẩu làm cho sản phẩm sản suất ra không bán được, dẩn đến thua lổ kéo dài, nợ nước ngoài ngày càng tăng Thực tế hiện nay, trong xu thế toàn cầu hóa kinh tế quốc tế, các nước phát triển đang có chủ trương chuyển giao các công nghệ đã lạc hậu so với thành tựu của cuộc cách mạng khoa học – công nghệ hoặc công nghệ tiêu phí nhiều vật tư, lao động sang các nước đang phát triển Ngay trong khu vực Đông Nam Á, một số nước có diện tích tự nhiên, dân số tương đương nhau, được tiếp nhận nguồn đầu tư nước ngoài giống nhau, nước nào các nhà lãnh đạo đề ra các chủ trương đúng đắn trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, cùng với đẩy mạnh công tác đấu tranh chống tệ quan liêu, tham nhũng và xử lý nghiêm minh các hành vi tham nhũng thì nước đó sử dụng có hiệu quả nguồn đầu tư trong nước và ngoài nước, tạo tốc độ phát triển kinh tế rất nhanh, trong một thời gian không dài đã biến quốc gia mình thành nước công nghiệp như Trung Quốc, Xingapo, Hàn Quốc… Ngược lại có nước có điều kiện

tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên khá phong phú nguồn đầu tư nước ngoài rất lớn nhưng do bộ máy Nhà nước quản lý yếu kém, nguồn đầu tư sử dụng không có hiệu quả, bị lãng phí, bị thất thoát trong các hành vi tham nhũng gây nên chậm quá trình công nghiệp hóa Đất nước, làm cho tốc độ phát triển kinh tế thấp tình xã hội rối ren đời sống nhân dân gặp khó khăn, lòng tin của dân chúng vào chính quyền giảm sút, như ở Philipin dưới thời Tổng Thống Máccốt Một điều không kém phần quan trọng ở các nước đang phát triển và chậm phát triển, do năng lực quản lý nền kinh tế yếu kém dẫn đến tệ tham nhũng diễn ra ngay trong việc hoạch định chủ trương, chính sách phát triển nền kinh tế, nhất là chính sách xuất - nhập khẩu; tệ tham nhũng còn xảy ra khá phổ biến khi có sự câu kết móc nối giữa một số công chức có

tư tưởng vụ lợi trong các cơ quan Nhà nước với những phần tử xã hội đen làm ăn phi pháp ngoài xã hội

Trang 22

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Thứ hai, tệ tham nhũng làm giảm sút lòng tin của nhân dân vào Nhà nước, làm xói mòn băng hoại đạo đức truyền thống trong xã hội, làm mất đi bản sắc văn hóa của các dân tộc, đến một chừng mực nào đó tham nhũng gây nên mất ổn định chính trị, kinh tế - xã hội

Theo Robert Klitgaard, chuyên gia chống tham nhũng của Mỹ thì: “Tham nhũng là một vấn đề nhạy cảm, nhiều công dân các nước đang phát triển đã ngần ngại đề cập chủ đề này, đơn giản là vì nó đã làm cho họ quá mệt mỏi Họ đã từng thấy các nhà lãnh đạo lên gân, lên cốt thuyết lý về đạo đức nhưng lại đấu tranh chống tham nhũng một cách nữa vời và chẳng đem lại hiệu quả gì Một dẫn chứng

về sự mất lòng tin của công chúng là tháng 2-1990, khi chính phủ Tandania bàn tính mở một chiến dịch chống tham nhũng thì ngay trên trang đầu tờ báo của Chính phủ đã đưa tin cho hay đa số công chúng tỏ ra hoài nghi về sự thành công của chiến dịch này Ngạc nhiên trước thái độ đó của công chúng một giảng viên lý luận của Đảng cầm quyền của nước này viết: “chúng ta có một đội chống tham nhũng nằm dưới sự chỉ đạo của văn phòng tổng thống, có UB thường trực điều tra các vụ tham nhũng, có đạo luật về lãnh đạo, có Ủy ban kiểm tra và kỷ luật của Đảng và có các Tòa án Vậy, chúng ta còn cần gì nửa đây để chống tham nhũng có hiệu quả Thế nhưng, mặc dù có tất cả những thứ như trên song nạn tham nhũng vẫn ngự trị trên đất nước này”

Cùng khoảng thời gian mà chính phủ Tandania bàn tính mở chiến dịch chống tham nhũng, một bài báo đăng ở Goatêmala đã phản ánh một quan điểm giống hệt quan điểm trên tại nước này Mở đầu bài báo viết: “ trong một xã hội, khi mà sự vô liêm sỉ chiến thắng; khi kẻ lạm dụng chức quyền được ca tụng; khi các nguyên tắc quản lý bị vô hiệu hóa và khi chỉ có chủ nghĩa cơ hội là thịnh hành; khi các luật lệ đưa ra chứa đầy tính hình thức và dân chúng cam chịu tuân theo chúng; khi mọi thứ điều trở thành đối tượng bị tham nhũng mà đa số dân chúng lại chỉ biết ngồi im chờ đợi…” Và sau một loạt các lời lẽ cay đắng như vậy, bài báo kết luận một cách bi quan: khi có quá nhiều liên từ “khi” hợp lại với nhau, thì có lẽ đã đến lúc cần trốn ngay lập tức; ngừng đấu tranh; thôi không đóng vai chàng hiệp sĩ Đônkyhôtê (Đôngkysốt), đã đến lúc xem xét lại mọi hành động của chúng ta cũng như những người xung quanh chúng ta và trở về với chính mình

Ở nhiều nước đang phát triển, quan điểm thất bại và sự tuyệt vọng là hai cách phản ứng duy nhất của nhân dân với nạn tham nhũng ngày một thêm trầm trọng Trong công trình nghiên cứu về nạn tham nhũng ở Ấn Độ, Robert Wade đã miêu tả hành vi trục lợi có hệ thống của các viên chức Chính phủ và đưa ra kết luận như sau: “Công việc chủ yếu của một Bộ trưởng bang có hành vi tham nhũng thì công

Trang 23

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

việc của ông ta không phải là soạn thảo chính sách, mà là biến tấu việc thực thi luật

lệ theo một nguyên tắc riêng để đổi lấy tiền bạc hoặc lòng trung thành cho riêng mình” Còn trong công trình nghiên cứu đồ sộ về nền chính trị Châu Phi, mà tiêu đề của nó là “Nền chính trị của cái bụng” (Lapolitique du ventre) Jean Francois Bayart đưa ra nhận định là ngày nay tham nhũng là một thực tế không bao giờ mất đi ở các Nhà nước châu Phi Năm 1989, Liên hợp quốc đã bảo trợ cho một Hội nghị quốc tế

về chống tệ nạn tham nhũng Các đại biểu tham dự Hội nghị này đã nhận xét rất thẳng thắn về qui mô và mức độ nghiêm trọng của nạn tham nhũng Xin trích một

số nhận xét: “ Nạn tham nhũng trong một số chính phủ diễn ra ở mọi cấp quản lý Nhà nước, thậm chí tại một số nước còn có tình trạng cố ý quản lý tồi nền kinh tế để thu lợi cho cá nhân… Có nhiều minh chứng về tình trạng tham nhũng vô cùng nguy hại trong các ngành nông nghiệp, chế biến, chế tạo, tài chính và thương mại…Nạn tham nhũng thâm nhập khắp nơi và ngày càng phát triển mạnh Nó trở thành một hệ thống và một cung cách sống ở nhiều nước”:

“Với sự gia tăng trên phạm vi toàn cầu tham nhũng và làm gì đối với nó là một vấn đề trọng tâm được đưa ra trong các cuộc đấu tranh của dân chúng cũng như trong các chiến dịch bầu cử!”

Theo Rick Stamenhurst và Sedigh ở Viện nghiên cứu Ngân hàng Thế giới thì: “Tham nhũng đang phá hoại ngay cả chỉ với lý do đơn giản là nó bóp méo sự lựa chọn Trong địa hạt công cộng, những quyết định mà lẽ ra phải được đưa ra vì lợi ích xã hội, có xét đến những tiêu chuẩn hiệu quả của khu vực công cộng và sự quản trị lành mạnh, thì lại dựa trên việc tính toán lợi ích tư nhân, hầu như không quan tâm đến những hiệu ứng đối với cộng đồng rộng lớn hơn Việc ra quyết định

có yếu tố tham nhũng đã bóp méo quá trình chi tiêu công cộng, đưa đến việc tài trợ cho các dự án khổng lồ không hợp Trên thực tế, việc quyết định công cộng được bán cho những người trả giá cao nhất, có quan hệ tốt nhất, và bằng cách đó, chuyển quyền công quỹ ra khỏi những mục đích sử dụng hiệu quả hơn và làm giãm nguồn lực sẵn có cho mục đích sử dụng công cộng hợp pháp và hiệu quả hơn Tham nhũng cũng làm hỏng đời sống kinh tế của một xã hội Mặc dù có một số người cho rằng,

nó có thể bôi trơn những bánh xe của một nền kinh tế chuyển động và bị kiểm soát quá mức, nhưng không còn gì để nghi ngờ rằng tham nhũng làm tăng chi phí hàng hóa dịch vụ, thúc đẩy những khoản đầu tư không hiệu quả cho những dự án không thể tồn tại hay biện minh được về mặt kinh tế, góp phần hạ thấp các chuẩn mực ( ví

dụ trong xây dựng và giao thông vận tải), và có thể làm tăng tình trạng nợ nần và bần cùng hóa của một đất nước”! Mặc dù chi phí kinh tế của tham nhũng là rất khó quyết định, nhưng một số công trình nghiên cứu đã gợi ý rằng, chúng bao gồm:

Trang 24

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

- Một mức tăng từ 3 đến 10% trong giá của một giao dịch cho trước để đẩy nhanh việc giao nhận một dịch vụ chính phủ

- Giá cả hàng hóa bị lạm phát, cao hơn tới 15 đến 20% là kết quả của tình trạng độc quyền do chính phủ áp đặt

- Mức tổn thất tới 50% nguồn thu thuế của chính phủ do hối lộ và tham nhũng

- Các khoản phí quá lớn mà chính phủ phải trả cho các lọai hàng hóa và dịch

vụ, do việc ghi tăng hóa đơn đối với những hợp đồng thu mua hoặc do mua những thứ đắt tiền và không cần thiết, chính phủ thường trả cao hơn mức cần thiết từ 20 đến 100%

2.3.1 Những tác hại thuộc về vật chất

- Cản trở đầu tư nước ngoài

- Thất thoát vốn đầu tư trong nước

- Giảm tốc độ làm việc, sản xuất

- Giá sản phẩm đắt hơn thực tế, lương tăng theo nhịp độ giá hàng hóa, sức cạnh tranh với nước ngoài yếu hơn

- Phá hủy chỗ làm, thất nghiệp cao

- Nợ quốc gia tăng quá mức thực tế

- Hạn chế phát triển kinh tế

2.3.1.1 Cản trở đầu tư nước ngoài Mục đích đầu tư của thương gia nước ngoài là lợi nhuận, họ đầu tư vào những nơi có lợi nhuận cao, nơi mà quyền lợi và của cải đầu tư của họ được bảo đảm Trong một nước tham nhũng cao, luật pháp thường lỏng lẻo không bảo đảm được tài sản của người đầu tư Trong quá khứ xác xuất thất thoát tài sản đầu tư ở những nước do tham nhũng gây nên không phải là những con số khiêm nhượng Kết quả của nhiều tham khảo đã khẳng định sự tương quan đồng thuận giữa tham nhũng và đầu tư nước ngoài - những nơi có mức tham nhũng cao thì đầu tư nước ngoài thấp

2.3.1.2 Thất thoát vốn đầu tư trong nước

Để có thể che dấu hành động tham nhũng và cũng nhằm bảo đảm tài khoản tham nhũng được, những nhân vật tham nhũng thường chuyển tài khoản này ra nước ngoài Có người lập những trương mục bí mật tại Thụy sĩ, Luxembourg v.v

Có người dùng tiền tham nhũng lập những thương, xí nghiệp ở nước ngoài với chủ nhân là những người thân tín Nếu tài khoản này không bị chuyển ra nước ngoài sẽ được dùng chi phí cho các dự án, đầu tư ở trong nước để phát triển kinh tế, tạo công

ăn việc làm cho người dân

Trang 25

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

2.3.1.3 Giảm tốc độ làm việc, sản xuất

Hầu có thể nhận được tiền hối lộ, những cán bộ, nhân viên hữu trách phải kéo di thời gian giải quyết sự việc để người trong cuộc phải trả tiền Những dự án không có tham nhũng, mọi thành viên hữu trách của dự án gắng sức đạt kết quả cao

về số lượng cũng như về phẩm chất, trong khi những dự án có tham nhũng ỷ lại, làm qua loa có lệ vì “đút tiền là xong!”

Mối tương quan giữa sản xuất và tham nhũng : Những nơi có tham nhũng cao mức độ sản xuất thấp, ngược lại những nơi có tham nhũng thấp ở đó mức độ sản xuất cao

2.3.1.4 Giá sản phẩm đắt hơn, lương tăng theo nhịp độ giá hàng hóa, sức cạnh tranh với nước ngoài yếu hơn

Tốc độ làm việc giảm ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng sản phẩm sản xuất cũng như dịch vụ, mặt khác tiền trả cho tham nhũng làm tăng thêm phí tổn sản xuất Số luợng sản xuất giảm, chất lượng kém hơn trước, tổn phí sản xuất tăng, những sự kiện này làm tăng giá sản phẩm nhưng với chất lượng kém hơn trước đây, sức cạnh tranh với những quốc gia khác do đó yếu hơn trước Vật giá gia tăng nhanh, lạm phát ngày càng cao hơn, lương nhân công cũng phải tăng phù hợp với vật giá Nếu lương không tăng kịp với vật giá, đời sống của công, nhân viên bị giảm xuống, đến một mức độ nào đó sẽ xảy ra những cuộc đấu tranh gay gắt Một khi có những cuộc đấu tranh gay gắt xảy ra, lương trả cho công nhân viên sẽ tăng nhảy vọt

vì không chỉ để chỉnh những khác biệt của hiện tại mà còn trong quá khứ Lương tăng, sản phẩm cũng phải tăng cho phù hợp, người tham nhũng đòi hỏi nhiều tiền hối lộ hơn trước Vòng luẩn quẩn cứ mãi xoay tròn đến một lúc nào đó giá sản xuất

ở Việt Nam cao hơn những nước khác

2.3.1.5 Phá hủy chỗ làm, thất nghiệp cao

Khi giá sản xuất tại Việt Nam cao hơn những quốc gia khác, những nhà đầu

tư ngoại quốc sẽ dời sản xuất qua những quốc gia với giá sản xuất thấp hay tham nhũng thấp hơn, việc làm trong nước do đó ít đi Đồng thời tài khoản tham nhũng bị chuyển ra nước ngoài thay vì để đầu tư trong nước tạo công ăn việc làm cho dân chúng Những tác dụng đó hỗ tương với nhau tạo nên tỷ lệ thất nghiệp cao Trong thập niên 90 ba tổng công ty GEC Alsthom (của Anh và Pháp), Siemens (Đức) và Hyundai (Nam Hàn) tranh nhau hối lộ cho những viên chức có thẩm quyền quyết định ký kết hợp đồng thi công xây dựng tuyến đường tầu tốc hành tại Nam Hàn Cuối cùng GEC Alsthom thắng thầu, 2 đối thủ thua đã chi hàng chục triệu USD (Siemens chi 70 triệu DM ), tương đương 35 triệu EUR) Để cân bằng 2 tổng công ty này phải xa thải nhân công

Trang 26

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

2.3.1.6 Nợ quốc gia tăng quá mức thực tế

Phí tổn của những dự án xây dựng hạ tầng cơ sở thường được chi phí do tiền vay từ nước ngoài Để có thể nhận thi công dự án, các công ty đấu thầu phải trả tiền hối lộ, những người có quyền quyết định sẽ chọn công ty nào trả tiền hối lộ cao nhất, chi phí cho tham nhũng được công ty thi công đấu thầu tính vào dự án, nên tổn phí dự án cao hơn thực tế Những cuộc kiểm tra chất lượng từng phần của dự án do đút lót không được thi hành đúng đắn, nên những dự án bị ảnh hưởng tham nhũng thường thiếu phẩm chất Thay vì những công ty thi công bắt buộc phải khắc phục những thiếu sót miễn phí thì lại được nhận thêm hợp đồng với tiền trả ngoại lệ cho việc khắc phục những khuyết điểm của dự án Qua đó tổn phí dự án tăng thêm và quốc gia phải mang nợ nhiều hơn, khoảng 1/3 tổng số nợ của các nước phát triển do tham nhũng gây ra Ngoài ra tham nhũng làm giảm thu nhập hay tăng chi phí quốc gia, thí dụ như đút lót nhân viên hữu trách để trả ít thuế, để khỏi trả tiền phạt, gian lận, ăn cắp của công vv do đó chính phủ phải mượn nợ nhiều hơn cho những chi phí quốc gia

2.3.1.7 Hạn chế phát triển kinh tế

Khi những điều kiện cho sự phát triển kinh tế bị huỷ diệt như vốn trong nước

bị thất thoát ra nước ngoài, vốn từ nước ngoài đầu tư nhỏ giọt, lương nhân công cao, giá sản phẩm cao, sức cạnh tranh với nước ngoài yếu vv kinh tế trong nước sẽ chậm phát triển hoặc giả có thể gây khủng hoảng kinh tế như trường hợp nhiều nước ở Nam Mỹ

Tham nhũng không những lũng đoạn xã hội về mặt vật chất mà còn làm băng hoại xã hội về mặt tinh thần

2.3.2 Những tác hại về mặt tinh thần

- Nhân tài không được trọng dụng dẫn đến tình trạng thất thoát ra nước ngoài (chảy máu chất xám)

- Gia tăng tệ nạn xã hội

- Luật pháp quốc gia bị lũng đoạn

- Nền tảng xã hội bị hủy hoại, đạo đức bị suy đồi

- Phản giáo dục, làm gương xấu cho những thế hệ sau

Những tác hại về mặt tinh thần nêu trên là điều kiện căn bản cho sự phát triển một xã hội lành mạnh và cũng là điều kiện tiên quyết cho việc phát triển kinh

tế, một quốc gia giàu mạnh

Trang 27

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

2.3.2.1 Nhân tài không được trọng dụng dẫn đến tình trạng thất thoát nhân tài ra nước ngoài, cản trở phát triển khoa học kỹ thuật

Trong đại học phải có “bồi dưỡng” thầy, cô mới được đề tài tốt nghiệp phù hợp sở thích, điểm cao Khi tốt nghiệp ra trường, ngoài tiền bồi dưỡng phải quen biết lớn mới có chỗ làm tốt, hợp sở thích Trong hoàn cảnh như vậy, nhân tài khó có thể phát triển, nếu có phát triển được nhưng không quen biết và không có tiền để hối lộ cũng không được trọng dụng nên họ thường làm việc không đúng ngành Những người khá hơn, may mắn hơn kiếm việc trong các công ty nước ngoài Sự thất thoát nhân tài không chỉ thất thoát hiểu biết qua đó cản trở phát triển khoa học

kỹ thuật, phát triển kinh tế mà còn làm tăng thất nghiệp trong nước, vì chuyên gia cần thiết cho công việc của họ cần nhiều người phụ giúp, con số người phụ giúp tùy thuộc vào dự án lớn hay nhỏ, có nhiều dự án lớn cần thiết nhiều nghìn người Mặt khác các công ty lớn nước ngoài có nhiều tiền của, do kinh nghiệm trong lãnh vực hối lộ và quen biết đường giây hối lộ những viên chức hữu trách nên thường thắng thầu các dự án Các công ty trong nước do không có nhiều hợp đồng nên không có điều kiện và tài chính cho những công trình nghiên cứu rộng lớn và thu thập kinh nghiệm nghề nghiệp

2.3.2.2 Gia tăng tệ nạn xã hội

Để công việc không bị cản trở những kẻ phạm pháp tìm cách mua chuộc cán

bộ, nhân viên, thành viên chính quyền Nếu những viên chức này tham nhũng thì hành vi của những kẻ phạm pháp được che chở và trở thành “hợp pháp hoá” Người dân hàng ngày chứng kiến những hành vi phạm pháp nhưng không bị trừng phạt, dần dần họ quen thuộc với những hành vi này và cuối cùng trở thành bình thường hoá trong xã hội Kết quả của nhiều bài tham khảo đưa đến kết luận rằng, tham nhũng là một trong những nguyên nhân chính làm tăng trưởng tệ nạn xã hội

2.3.2.3 Luật pháp quốc gia bị lũng đoạn

Khi nhận tiền hối lộ những viên chức đã phạm luật pháp, sau khi nhận tiền và

để những kẻ hối lộ phạm pháp những viên chức hữu trách đã tự lập ra luật pháp mới

và áp dụng chúng thay vì luật pháp quốc gia hiện hành Nếu trong một quốc gia có 1 triệu viên chức tham nhũng, trong quốc gia đó sẽ có 1 triệu cơ quan lập pháp và hành pháp tư nhân được thực dụng, trong lúc cơ quan lập pháp và hành pháp chính thức của quốc gia chỉ là bù nhìn

2.3.2.4 Nền tảng xã hội bị hủy hoại, đạo đức bị suy đồi

Đạo đức, luân lý trong xã hội định nghĩa sự liên hệ, cách đối xử giữa con người với nhau trong xã hội đó Theo Khổng Giáo con người được giáo dục gìn giữ Tam Cương, Ngũ Thường Một khi xã hội bị tham nhũng thống trị , tệ nạn xã hội

Trang 28

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

tăng trưởng, những viên chức thay vì bảo vệ luật pháp lại nhận tiền hối lộ bao che những kẻ phạm pháp, người dân trước kia được viên chức tận tình giúp đỡ những khi cần thiết nay bị hạch sách đủ điều Do đời sống ngày càng khó khăn do tham nhũng gây nên, để sống còn người dân lương thiện cũng phải bất chấp làm mọi việc, kể cả những việc phản đạo đức, phạm pháp Mối liên hệ, cách đối xử giữa con người với nhau trong xã hội bị thay đổi, giá trị luân lý, đạo đức trước kia bị mất hiệu lực

2.3.2.5 Phản giáo dục, làm gương xấu cho những thế hệ sau

Từ khi lọt lòng mẹ trẻ nhỏ đã chứng kiến những lợi lộc do chức vụ đem lại “ hay những “chạy trọt” nhằm hoán chuyển việc làm bất hợp pháp trở thành hành vi chính nghĩa của cha mẹ, người thân, họ hàng, hàng xóm Khi đi học đến trường phải tặng quà, phải đi học kèm thêm ở nhà thầy cô mới được điểm tốt Những tục

lệ “ này được hấp thụ từ ấu thơ nên đối với chúng là chuyện thường tình “có tiền mua Tiên cũng được” và “không trò đố thầy dạy ai?”, học trò đương nhiên trở thành

“khách hàng” của thầy cô giáo vì “khách hàng là vua” nên học trò không nhất thiết phải cố gắng học hành nhưng vẫn được điểm cao Khi lớn lên chúng sẽ bắt chước người lớn phạm pháp vì “cha mẹ chúng sẽ dùng tiền biến mọi việc thành chính nghiã!”

Trang 29

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG THAM NHŨNG HIỆN NAY VÀ NHỮNG PHƯƠNG HƯỚNG NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẤU

3.1 Thực trạng tham nhũng Tham nhũng là tệ nạn mang tính chất toàn cầu, tuy nhiên không phải ở bất kỳ nơi nào trên thế giới biểu hiện, tính chất, phạm vi của tham nhũng cũng giống nhau

mà ở mỗi quốc gia đều có sự khác nhau do đặc điểm về kinh tế, chính trị, xã hội khác nhau

Kết quả đánh giá tham nhũng năm 2007 cho thấy

Ví trí xếp hạng "cảm nhận tham nhũng" của Việt Nam so với các nước láng giềng từ năm 2000 đến nay

Ngày 26/9, Tổ chức Minh bạch Quốc tế

Trang 30

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

(TI- Transparency International) đã công bố kết quả đánh giá “cảm nhận tham nhũng” năm 2007 với danh sách 180 quốc gia và vùng lãnh thổ

Liên tục hàng năm từ 1995 đến nay, tổ chức TI (có trụ sở tại Đức) đã đánh giá cảm nhận về tham nhũng trong khu vực công ở các nước Định nghĩa tham nhũng của TI đơn giản là “lạm dụng vị trí công để thu lợi tư”, trong đó có hối lộ, lại quả trong mua sắm, tham ô tài sản công, và xét đến cả năng lực thi hành các chính sách chống tham nhũng

Việc chấm điểm và xếp hạng “cảm nhận tham nhũng” của Tổ chức TI được dựa trên 14 kết quả khảo sát của 12 tổ chức quốc tế lớn, trong đó có Ngân hàng Thế giới, Liên hợp quốc, Diễn đàn Kinh tế Thế giới, Ngân hàng Phát triển Châu Á… Riêng đối với Việt Nam, có 9 nguồn thông tin đã được sử dụng để chấm điểm

Đặc điểm chung của kết quả năm nay là khoảng cách về tham nhũng giữa các nước giàu và nước nghèo ngày càng giãn xa Đồng thời, có một mối quan hệ đồng thuận mạnh mẽ giữa thu nhập quốc dân và tham nhũng: Nước càng nghèo thì tham nhũng càng cao và ngược lại

Trong số những nước “lên điểm” mạnh nhất trong năm nay, có Cuba, Cộng hòa Séc, Italia, Rumani… Trong danh sách những nước “xuống điểm” mạnh nhất

có Thái Lan và Lào

Các nước duy trì ổn định vị trí đứng đầu của mình trong nhiều năm qua bao gồm Đan Mạch, New Zealand, Phần Lan, Thụy Điển, và Singapore Đứng dưới đáy danh sách xếp hạng vẫn là những tên quen thuộc như Iraq, Afghanistan, Somalia, Myanmar…

Xét riêng trong khu vực láng giềng của Việt Nam, trật tự xếp hạng không có

gì thay đổi Đứng đầu vẫn là Singapore với 9,3 điểm trên điểm tối đa là 10, xếp hạng thứ tư toàn thế giới, tăng 1hạng so với năm 2006 Tuy nhiên, tất cả các quốc gia còn lại đều tiếp tục xu thế tụt hạng từ nhiều năm nay Thái Lan tụt mạnh mẽ cả

về điểm (giảm từ 3,6 xuống 3,3 điểm) và về hạng (từ vị trí 63 xuống 84)

Vị trí của Việt Nam Việt Nam đã có tên trong danh sách xếp hạng của TI từ năm 1997 Trong bốn năm qua, chúng ta giữ nguyên điểm 2,6 trên điểm tối đa 10, nhưng vị trí xếp hạng

đã tụt từ 111 trong năm ngoái xuống 123 trong năm nay Ở đây có một số điểm đáng nói

Trang 31

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Điểm và vị trí xếp hạng của Việt Nam từ năm 2000 đến nay

Thứ nhất, có phải thực tế chúng ta tụt hạng 12 bậc? Trong số 23 nước mới được bổ sung vào danh sách năm nay, chỉ có 10 nước “chen ngang” vào vị trí đứng trước Việt Nam Như vậy, nếu không có sự bổ sung các nước này thì Việt Nam vẫn bị tụt

Thứ ba, nhận xét của TI “nước càng nghèo càng tham nhũng cao”có một sự trùng hợp chính xác trong trường hợp Việt Nam Trong số 229 quốc gia và vùng lãnh thổ, Việt Nam đang xếp hạng thứ 158 về thu nhập bình quân Trong số 180 nước, Việt Nam xếp hạng 123 về tham nhũng Như vậy, bình quân trong 100 nước thì có 69 nước thu nhập bình quân đầu người cao hơn Việt Nam, và có 68 nước ít tham nhũng hơn Việt Nam

Tuy nhiên, phải xét đến điểm:

Thứ tư: Trong các năm qua, Việt Nam có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất nhì thế giới, và vị trí xếp hạng về thu nhập được nâng lên Tuy nhiên, vị trí xếp hạng về tham nhũng lại đi xuống

Thứ năm, tổ chức TI nhận định riêng cho năm 2007: Quá trình hội nhập quốc

tế đã tạo thêm điều kiện tham nhũng Trong đó, có xét đến nguồn chi hối lộ từ các tập đoàn đa quốc gia, và đặc biệt là hội nhập tài chính tăng cơ hội để rửa tiền, chuyển tiền, giấu tiền, và đầu tư tiền tham nhũng Tuy TI không đưa ví dụ trực tiếp

về Việt Nam, nhưng quá trình tăng tốc hội nhập của Việt Nam trong mấy năm gần đây có thể là một ứng nghiệm với nhận định đó

3.1.1 Thực trạng tham nhũng trên thế giới hiện nay

Trang 32

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

Tổ chức Minh bạch Quốc tế Transparenc International (TI) hôm qua 18/10 vừa công bố bản điều tra thường niên về tệ nạn tham nhũng trên thế giới năm 2005, theo đó cảnh báo tình trạng tham nhũng trên thế giới ngày càng trở nên rất nghiêm trọng khi số nước "dính" đến tệ nạn này ngày càng tăng và mức độ nhận thức về tham nhũng rất thấp

Trong bản điều tra năm nay, tổ chức TI tập trung phân tích tham nhũng ở 159 nước và nói rằng tình trạng tham nhũng trên thế giới đang ở mức báo động khi số nước có nạn tham nhũng nghiêm trọng đã tăng lên con số 70, so với 60 nước của năm 2004 Ngoài ra, Năm 2005 đã có thêm 13 nước lọt vào danh sách tham nhũng của TI, so với con số 146 của năm ngoái

Theo tổ chức TI, hơn 2/3 trong số 159 nước được điều tra chỉ dành được điểm số nhận thức tham nhũng dưới 5 trên thang điểm 10 Hai nước đứng cuối bảng chỉ có điểm số nhận thức tham nhũng ở mức 1,7, trong khi đó, Iceland có tỷ lệ tham nhũng thấp nhấp đạt 9,7 điểm

"Tệ tham nhũng là nguyên nhân chính của nghèo đói cũng như là rào cản trong việc chống đói nghèo trên thế giới Cả hai nguyên nhân này làm cho người dân tại nhiều nước vẫn ở trong vòng luẩn quẩn của đói nghèo," ông Peter Eigen, chủ tịch và là người sáng lập ra tổ chức TI, nói Theo một nghiên cứu của Ngân hàng Thế giới World Bank, hàng năm trên thế giới có khoảng 1.000 tỷ USD bị tham nhũng dưới dạng đưa hối lộ

Theo tổ chức TI, chỉ riêng ở châu Phi, hàng năm có khoảng 148 tỷ USD đã bị mất hay thất thoát do tệ tham nhũng gây ra, tương đương với 1/2 khoản nợ nước ngoài của lục địa này (Theo con số nợ nước ngoài của Tổ chức Tiền tệ Quốc tế IMF, châu Phi nợ nước ngoài khoảng 248 tỷ USD)

Trong số những nước có tệ nạn tham nhũng "hoành hành", nặng nhất là nước Chad và Bangladesh, xếp thứ 158, đứng cuối bảng xếp hạng năm 2005 Tiếp theo là Haiti, Myanmar và Turkmenistan cùng ở vị trí 155, mỗi nước chỉ giành được 1,8 điểm về nhận thức tham nhũng Năm 2004 Haiti đứng cuối bảng cùng với Bangladesh Tiếp đó là Nigeria, Equatorial Guinea và Ivory Coast ở vị trí 152 với số điểm 1,9, Angola (151) 2,0 điểm

152 Cote d'Ivoire 1.9

Thứ tự Nước

Chỉ số nhận thức tham nhũng

Trang 33

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

158

Trong 10 nước có tệ nạn tham nhũng ít nhất là là Iceland (1) với điểm số nhận thức tham nhũng 9,7, Phần Lan và New Zealand (2) với 9,6 điểm, Đan Mạch (4) với 9,5 điểm, Singapore (5) 9,4 điểm, Thuỵ Điển (6) 9,2 điểm, Thuỵ Sỹ (7) 9,1 điểm, Na Uy (8) 8,9 điểm, Australia (9) 8,8 điểm và Áo (10) 8,7 điểm

Chỉ số nhận thức tham nhũng

Tham nhũng đe doạ phát triển

Tệ nạn tham nhũng đang tăng lên tại các nước trên thế giới trong năm nay càng là minh chứng cho thấy gánh nặng đang đè lên các nuớc đang phát triển trong

Trang 34

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

công cuộc chống đói nghèo và tham nhũng Mặc dù có được những tiến bộ trong công cuộc chống tệ nạn tham nhũng trên thế giới, nhưng tệ nạn tham nhũng ngày càng trở lên nghiêm trọng khi 1/2 chỉ có điểm nhận thức tham nhũng dưới 3 và những nước nghèo nhất, những nước đang phát triển lại có tỷ lệ tham nhũng nhiều nhất

Hơn thế, theo một báo cáo của WB, tham nhũng cũng làm cho việc thu hút thêm đầu tư nước ngoài sẽ giảm ở những nước có tệ nạn tham nhũng cao Hiện có

19 nước trong số những nước nghèo nhất đã được giảm nợ theo sáng kiến HIPC để giúp các nước này đạt được mục tiêu phát triển kinh tế Tuy nhiên không một nước nào trong số 19 nước này đạt được điểm trên 4, điều này cho thấy tình trạng tham nhũng tại các nước nghèo và đang phát triển là rất nhức nhối

3.1.2 Thực trạng tham nhũng ở việt nam

Tham nhũng giống như một dịch bệnh, nó xuất hiện trong mọi xã hội và có sức tàn phá ghê gớm từ kinh tế, văn hoá, chính trị đến làm suy đồi đạo đức của bất

cứ hệ thống chính trị nào Điều khác nhau giữa các quốc gia là có giữ được dịch này dưới mức giới hạn và kiểm soát được chúng hay không Lần theo lịch sử nước nhà tham nhũng từng xuất hiện rất sớm, nó đã được phản ảnh qua các câu tục ngữ

"Nén bạc đâm tọac tờ giấy" hay thi hào Nguyễn Du đã từng có câu "Trong tay sẵn

có đồng tiền, sẵn sàng đổi trắng thay đen khó gì." Tuy nhiên chỉ có nước ta dưới sự lãnh đạo của Đảng lấy Chủ nghiã Mác Lê nin và tư tưởng Hồ chí Minh làm kim chỉ nam trong qúa trình phát triển thì vấn nạn mới đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật tham nhũng cả về qui mô lẫn mức độ từ cấp lãnh đạo cao cấp nhất của Đảng xuống đến các cấp cơ sở

Tham nhũng thực ra không phải chuyện mới lạ ở Việt Nam, trong thời chiến chúng ta cũng đã từng có, từng xử nhiều vụ tham nhũng lớn Tuy nhiên, kể từ thời

kỳ đổi mới, nền kinh tế xã hội nước ta có những bước phát triển mạnh mẽ thì cũng đồng thời với một sự đánh đổi là tham nhũng xảy ra nhiều hơn với mức độ ngày càng nghiêm trọng hơn Chính giai đoạn chuyển đổi (từ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp sang cơ chế thị trường), nửa nạc, nửa mỡ như hiện nay là mảnh đất màu mỡ nuôi dưỡng tệ tham nhũng Cõ lẽ ở thời điểm này, hầu như bất kỳ ai trong chúng ta cũng đều cảm nhận thấy tham nhũng đang trở thành một vấn nạn nhức nhối Tham nhũng có ở một nơi, mọi lúc Ở nhà thấy tham nhũng (tin tức trên báo chí, ti vi), ra đường gặp tham nhũng (mấy anh "công lộ" ), vào bệnh viện, đến trường học, đến

cơ quan công quyền đâu đâu cũng có thể chứng kiến tham nhũng Nhưng đó mới

là ”ba cái vụ lẻ tẻ", chưa thấm thía gì so với các vụ rút ruột công trình xây dựng (được cho là thất thoát trung bình từ 30-40%), mua sắm trang thiết bị, những vụ

Trang 35

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

tham nhũng theo “mô hình tập đoàn"… mà các vụ được phát hiện càng về sau cứ

“lớn nhất từ trước đến nay” Tham nhũng xuất hiện trong mọi khâu, mọi lĩnh vực, ở mọi ngành, mọi cấp” Từ các cơ quan quản lý, các đơn vị hành chính sự nghiệp tới các doanh nghiệp Nhà nước, hiệp hội, tổ chức Tham nhũng không loại trừ các cơ quan bảo vệ pháp luật (tòa án, viện kiêm soát, quân đội, cảnh sát ) và thậm chí ngay cả ở cơ quan chống tham nhũng Câu nói của “ông trùm" Trương Văn Cam tiếc thay ở một chừng mực nào đó, trong một bối cảnh nào đó, vẫn đang đúng “Việc

gì không giải quyết được bằng tiền sẽ giải quyết được bằng nhiều tiền Cái gì không mua được bằng tiền sẽ mua được bằng nhiều tiền" Tuy nhiên, mức độ tham nhũng mới là cảm tính, chúng ta chưa có những nghiên cứu toàn diện và bài bản để đánh giá, đo lường mức độ tham nhũng Rất may là trên thế giới có tổ chức làm việc đó Transparency International (TI-Tổ chức minh bạch quốc tế) Hàng năm, tổ chức này tiến hành các công trình khảo sát nghiên cứu ở các quốc gia (do các viện nghiên cứu độc lập triển khai), tổng hợp kết quả, tính toán chỉ số cảm nhận tham nhũng (CPI)

và đưa ra bảng xếp hạng minh bạch các quốc gia Mức độ tham nhũng càng cao nêu chỉ số CPI càng thấp Một điều đáng buồn là Việt Nam luôn đứng ở tốp cuối trong bảng xếp hạng này và không những thế còn có xu hướng “rớt hạng” Bảng số liệu bên cho thấy diễn tiến đó

Nếu so sánh với các nước trong khu vực ASEAN cũng như ở Châu Á thì mức

độ tham nhũng của Việt Nam rõ ràng là vấn đề đang báo động Hàng loạt các vụ việc nổi cộm trong thời gian gần đây là biểu hiện rõ nét của xu hướng đó, có thể kể đến vụ Năm Cam, Hai Chi, Sơn Thủy, vụ điện kế điện tử Linkton Đã có nhiều định nghĩa khác nhau về tham nhũng, như tham nhũng là sự tác động qua những quyết định không thông qua những cơ chế được xã hội chấp nhận để giành trực tiếp hay gián tiếp lợi ích cho cá nhân hoặc nhóm người nào đó Nhưng đơn giản và phổ biến nhất thì tham nhũng là một sự thiếu liêm chính hay không trung thực khi sử dụng vị trí được tin tưởng để đạt được những lợi ích bất chính Qua sự xác định này, thì tham nhũng ở nước ta được biểu hiện vô cùng tinh vi và phức tạp qua các hành

vi tham ô, hối lộ, bao che để cùng hưởng lợi Hãy điểm qua một vài trong số những hiện trạng này từ những biểu hiện thô thiển đến các hành vi tinh sảo nhất, tham nhũng lan truyền trên những cán bộ cao cấp nhất đến và guồng máy của nó xuống tới người lao động trực tiếp trong xã hội

Hiện trạng tham nhũng tại nước ta Theo tờ "Vietnam Investment Review" số

699 ngày 7/3/2005 viết "Sự thiệt hại cho nguồn ngân sách chính phủ được ước lượng 30% của đầu tư hạ tầng." Thực tế sự mất mát còn lớn hơn nhiều so với con số chính thức được nêu và nó không chỉ nằm ở lãnh vực đầu tư hạ tầng, mà cả thượng

Trang 36

Trung tâm Hc liu H Cn Th @ Tài liu hc tp và nghiên cu

tầng và mọi ngóc ngách của đời sống xã hội Nếu nhìn lại những năm qua, đã có nhiều đơn thư dám mạnh dạn hơn trong việc tố giác những kẻ tham nhũng Điểm qua một vài ví dụ trong số đó có lá thư ngỏ ký ngày 2/12/2001 do hai vị mệnh danh là "cách mạng lão thành" tên là Trần Tuấn Hùng 78 tuổi với 52 năm tuổi Đảng, ngụ tại phường Mai Động, Quận Hai Bà Trưng và ông Nông Thế Đàm ngụ tại B4 phường Kim Liên, Quận Đống đa, Hà nội Hai ông đã chỉ mặt, vạch tên những kẻ có chức, có quyền xem chính họ là pháp lý, bỏ công luận ra ngoài tai để thu lợi bất chính cho bản thân và gia đình họ Trong những vụ đã được tác giả nêu nên, người dân nghĩ gì khi đất nước ta còn nghèo, thu nhập chính thức của người lao động (kể cả Tổng bí thư, Thủ tướng hay Chủ tịch nước) còn rất thấp với bình quân cho mỗi đầu người chỉ đạt xung quanh 500 đô la Mỹ một năm Vậy tiền từ đâu

mà các lãnh tụ và con cái họ lại trở thành các tỷ phú nếu không làm ăn bất chính Chẳng hạn, vụ 16 tấn vàng của Ngân hàng Quốc gia Nam Việt nam đã rơi vào tay của một số nhà lãnh đạo cao cấp nhất của Đảng và Nhà nước trong những ngày đầu khi hai miền Nam-Bắc thống nhất… Trong lãnh vực y tế, người dân lao động mỗi khi đi khám, chữa bệnh họ đều phải lo lót từ y tá đến bác sĩ Việc này dẫn đến một

số trường hợp không có tiền đút lót người mắc bệnh không dám đến bệnh viện, hoặc có đến thì phải chầu trực rất lâu Việc đã trở thành như thong lệ cho các bà mẹ trước khi sinh bé, ngươì mẹ tương lai này phải có một số tiền nhất định cầm tay hoặc giắt cạp quần sẵn sàng đưa riêng cho bà đỡ để cầu mong bớt rủi ro khi sinh nở Gần đây nhất, phóng viên Lan Anh của tờ Tuổi trẻ đã bị truy tố vì chị đã dám đụng vào ổ có ô dù làm ăn lớn Để bảo vệ lợi ích trong đường dây, Lan Anh bị bắt và truy

tố là điều không thể tránh khỏi

Cũng trên tờ "Vietnam Investment Review" nói trên, theo Thứ trưởng Bộ Văn hoá Thông tin: "Nhiều dự án gây lãng phí rất lớn, nhưng nó không dễ gì để phê phán những dự án này bởi vì nếu anh phê phán như vậy anh sẽ đụng đến những người ở cấp cao của ngành mà dự án thuộc về ho " Đảng và chính phủ vừa là người

đá bóng lại vừa là trọng tài thì câu truyện trở thành "con kiến đi kiện củ khoai" Nếu

có vụ tham nhũng nghiêm trọng bức xúc thì Đảng và chính phủ chỉ đơn giản làm ở mức tối thiểu để xoa dịu sự giận giữ của công chúng mà thôi Trong trường hợp cần thiết, sẽ có một vài con dê được mang ra để "tế thần" như vụ đường dây 5000 KVA nói ở trên thì nhân vật đem tế thần là Bộ trưởng Bộ năng lượng Vũ Ngọc Hải

Đánh giá tình trạng tham nhũng ở nước ta - Nguyễn Trung (Theo Tạp chí Tia Sáng)

Nhận định về Việt Nam, các học giả quốc tịch khác nhau tham gia chương trình điều tra của TI cho rằng tham nhũng ở Việt Nam không đơn thuần là vấn đề

Ngày đăng: 05/04/2018, 22:34

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w