Xây dựng thành công mô hình ứng dụng lưới xua và diệt côn trùng Zerofly do tập đoàn Vestergaard Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu “lợn sạch Tân Yên”tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang; Đánh giá hiệu quả mô hình sử dụng lưới xua và diệt côn trùng trong chăn nuôi lợn sạch tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang; Tuyên truyền ứng dụng công nghệ mới trong chăn nuôi và nâng cao nhận thức của người dân về vệ sinh chuồng trại Xây dựng thành công mô hình ứng dụng lưới xua và diệt côn trùng Zerofly do tập đoàn Vestergaard Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu “lợn sạch Tân Yên”tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang; Đánh giá hiệu quả mô hình sử dụng lưới xua và diệt côn trùng trong chăn nuôi lợn sạch tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang; Tuyên truyền ứng dụng công nghệ mới trong chăn nuôi và nâng cao nhận thức của người dân về vệ sinh chuồng trại
Trang 1SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ BẮC GIANG
TRUNG TÂM TIN HỌC VÀ THÔNG TIN KHCN
BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN
DỰ ÁN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ CẤP CƠ SỞ
Tên dự án: “Xây dựng mô hình ứng dụng lưới “xua” và “diệt” côn trùng Zerofly của tập đoàn Vestergraard - Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu “Lợn sạch Tân Yên” tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang”.
Cơ quan chủ trì: Trung tâm Tin học và Thông tin KHCN
Chủ nhiệm dự án: KS Vương Thị Thanh
Thời gian thực hiện: 04 tháng (từ tháng 8/2015 đến tháng 11/2015)
Bắc Giang, tháng 11 năm 2015
Trang 2BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN
DỰ ÁN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ CẤP CƠ SỞ
Tên dự án: “Xây dựng mô hình ứng dụng lưới “xua” và “diệt” côn trùng Zerofly của tập đoàn Vestergraard - Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu “Lợn sạch Tân Yên” tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang.
Họ và tên chủ nhiệm dự án: KS Vương Thị Thanh
Tên cộng tác viên:
- Triệu Ngọc Trung
- Nguyễn Thị Thảo
- Dương Xuân Phương
- Trần Thị Phượng
Cơ quan chủ trì: Trung tâm Tin học và Thông tin KHCN
Địa chỉ: Số 71, Nguyễn Văn Cừ - Thành phố Bắc Giang - Tỉnh Bắc Giang
Tên cơ quan phối hợp:
- Công ty Cổ phần Nano Phạm Gia;
- Hội chăn nuôi Lợn sạch Tân Yên
Nơi thực hiện dự án: Huyện Tân Yên, Tỉnh Bắc Giang.
Thời gian thực hiện: 04 tháng (từ tháng 8/2015 đến tháng 11/2015)
Trang 3I - Khái quát dự án
1- Sự cần thiết của dự án
Tân Yên là huyện miền núi của tỉnh Bắc Giang, có tổng diện tích đất tự nhiên là 204 km2 Với tiềm năng về điều kiện tự nhiên, sinh thái, đất đai, thổ nhưỡng thuận lợi tạo cho Tân Yên có thể phát triển một ngành nông nghiệp đa dạng Hàng năm, tổng đàn lợn của huyện Tân Yên đạt trên 200 nghìn con Chăn nuôi lợn tập trung chủ yếu ở các xã: Ngọc Châu, An Dương, Việt Lập, Việt Ngọc, Đại Hóa…với hơn 250 trang trại chăn nuôi lợn, quy mô 300-400 con lợn thịt/lứa Hàng trăm gia trại, hộ chăn nuôi lợn từ 50-100 con/lứa Xuất phát từ nhu cầu thực tế, UBND huyện Tân Yên đã xúc tiến việc thành lập Hội chăn nuôi lợn sạch Tân Yên và ra mắt tháng 12/2014 với hơn 50 hộ chăn nuôi tham gia Hội Chăn nuôi lợn sạch Tân Yên đã tổ chức Đại hội nhiệm kỳ 2014-2019, thông qua điều lệ, phương hướng hoạt động, trong đó có việc triển khai phát triển nhãn hiệu “Lợn sạch Tân Yên” đã được Cục Sở hữu trí tuệ, Bộ Khoa học và Công nghệ có quyết định chấp nhận đơn hợp lệ của Hội Chăn nuôi lợn sạch Tân Yên (Bắc Giang) về đăng ký nhãn hiệu: "Lợn sạch Tân Yên"
Hiện nay, Hội Lợn sạch Tân Yên đã chú trọng đến vấn đề nâng cao chất lượng con giống, sử dụng nguồn thức ăn đảm bảo, hướng dẫn Hội viên của hội đầu tư chuồng trại và quy trình vệ sinh Tuy nhiên, vấn đề bảo vệ vật nuôi chống lại côn trùng gây hại còn nhiều bất cập cập, cần phải có các giải pháp kỹ thuật để giải quyết, tạo điều kiện cho sự phát triển bền vững
Trong các yếu tố liên quan đến điều kiện chuồng nuôi, ngoài việc vệ sinh chuồng trại thì côn trùng gây hại là một vấn đề nhức nhối Các loài côn trùng hút máu của vật nuôi, gây sút cân, giảm năng suất thịt, trứng, sữa, vật nuôi bị viêm
da, sưng đỏ, mẩn ngứa do bị côn trùng quấy nhiễu hầu hết thời gian trong ngày,
kể cả khi ngủ Thực tế cho thấy, ruỗi, muỗi và các loại côn trùng khác không chỉ gây ra sự khó chịu mà chúng còn là trung gian truyền các bệnh gây nguy hiểm đến tính mạng vật nuôi như: sốt rét, sốt xuất huyết, giun chỉ, tả, lỵ, thương hàn,
…làm giảm tỉ lệ sống sót của đàn vật nuôi Như vậy, để đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng, giảm giá thành sản phẩm của ngành chăn nuôi trong thời kì mới,
Trang 4đưa chăn nuôi trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, bên cạnh vấn đề con giống và thức ăn cần có các biện pháp kĩ thuật, các công cụ hiệu quả để giải quyết vấn đề phòng chống côn trùng gây hại cho vật nuôi
Theo tổ chức Y Tế Thế giới và Bộ Y Tế Việt Nam ruồi, muỗi, côn trùng,
… là trung gian truyền nhiều bệnh gây nguy hiểm đến tính mạng con người và vật nuôi như: sốt rét, sốt xuất huyết, sốt vàng da, giun chỉ, viên não Nhật Bản,tả,
lỵ, thương hàn,…Trong đó nhiều dịch bệnh bùng phát rất nhanh và lan rộng, hiện tại chưa có thuốc điều trị khiến người bệnh bị nhiều biến chứng dẫn tới tử vong Trong khi đó các biện pháp phòng chống, tiêu diệt ruồi, muỗi, côn trùng hiện tại hiệu quả còn thấp, phải thực hiện thường xuyên và gây ra nhiều hậu quả:
ô nhiễm môi trường, nguy hiểm đối với sức khỏe của người và vật nuôi Hơn nữa việc sử dụng các biện pháp bừa bãi, mất kiểm soát tạo điều kiện cho ruồi, muỗi, côn trùng phát triển và nguy hiểm hơn chúng đang trở nên kháng thuốc
Gần đây các nhà khoa học của Tập đoàn Vestergaard Thụy Sĩ đã nghiên cứu ứng dụng thành công 2 sản phẩm Màn Permanet và Lưới Zerofly được Tổ chức Y Tế Thế giới (WHO) chứng nhận có khả năng chống, xua đuổi và tiêu diệt, ruồi, muỗi, côn trùng,…đã kháng thuốc Tuyệt đối an toàn cho con người
và vật nuôi Lưới Zerofly là loại lưới duy nhất trên thế giới có tác dụng ngăn ngừa, xua đuổi và tiêu diệt côn trùng, đặc biệt là loài ruồi, đảm bảo an toàn cho gia súc, gia cầm và các loại vật nuôi khác Được ứng dụng trong lĩnh vực chăn nuôi và trồng trọt
2- Mục tiêu của dự án
- Xây dựng thành công mô hình ứng dụng lưới xua và diệt côn trùng Zerofly do tập đoàn Vestergaard - Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu
“lợn sạch Tân Yên”tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang;
- Đánh giá hiệu quả mô hình sử dụng lưới xua và diệt côn trùng trong chăn nuôi lợn sạch tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang;
- Tuyên truyền ứng dụng công nghệ mới trong chăn nuôi và nâng cao nhận thức của người dân về vệ sinh chuồng trại
3- Nội dung của dự án
Trang 53.1 Xây dựng mô hình ứng dụng lưới “xua” và “diệt” côn trùng do tập đoàn Vestergraard – Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu “lợn sạch Tân Yên” tại huyện Tân Yên, Tỉnh Bắc Giang
Địa điểm triển khai dự án: Tại 03 xã Đại Hóa, An Dương, Quế Nham
-huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang;
- Phối hợp với Hội lợn sạch Tân Yên chọn lựa 6 hộ chăn nuôi lợn của Hội Lợn sạch Tân Yên đủ điều kiện để thực hiện mô hình hình sử dụng lưới xua và
diệt côn trùng Zerofly do tập đoàn Vestergaard - Thụy Sỹ sản xuất;
- Giống lợn theo dõi: Lợn lai 3 máu ngoại gồm các giống Duroc, Pietran,
Yorkshire với tỷ lệ máu lai 25%, 50%, 25% được chọn lọc qua nhiều thế hệ
- Quy mô: 500m2 lưới;
- Quy mô đàn lợn: 355 con
- Thời gian nuôi: Thời gian nuôi thử nghiệm 1 đợt và theo dõi là 90-105 ngày
3.2 Đánh giá tình hình dịch bệnh, kết quả tăng trọng, hiệu quả kinh
tế của mô hình so với việc chăn nuôi không sử dụng lưới (mô hình đối chứng)
- Theo dõi tình hình dịch bệnh trên đàn lợn: Theo dõi, ghi chép thường xuyên tình hình dịch bệnh trong suốt quá trình chăn nuôi;
- Kết quả tăng trọng của đàn lợn: tiến hành cân trọng lượng đàn lợn khi bắt đầu sử dụng lưới và sau 90 - 105 ngày;
- Tính toán hiệu quả kinh tế của mô hình, so sánh với mô hình chăn nuôi lợn khác tại địa phương
3.3 Tổ chức tập huấn và Hội thảo
- Tập huấn kỹ thuật: Phối hợp với Công ty Cổ phần Nano Phạm Gia và
Hội Lợn sạch Tân Yên tổ chức 01 lớp tập huấn về kỹ thuật sử dụng lưới ”xua”
và ”diệt” côn trùng cho cán bộ cơ sở và các hộ tham gia mô hình và người dân địa phương, hội viên Hội Lợn sạch Tân Yên với số lượng 70 người
Trang 6- Hội thảo khoa học: Tổ chức thăm quan mô hình và Hội thảo đánh giá
hiệu quả kinh tế của mô hình và so sánh với mô hình chăn nuôi lợn khác tại địa phương
4- Phương án triển khai
- Cơ quan chủ trì thành lập nhóm triển khai thực hiện dự án có sự phân công cụ thể cho từng thành viên;
- Trong quá trình triển khai thực hiện dự án, cơ quan chủ trì, chủ nhiệm dự
án phối hợp chặt chẽ với Hội Lợn sạch Tân yên và UBND 03 xã (Đại Hóa, An Dương, Quế Nham) lựa chọn 6 hộ dân có đủ điều kiện về nhân lực, có chuồng trại, có vốn đối ứng để tham gia thực hiện dự án;
- Phối hợp với Công ty Cổ phần Nano Phạm Gia tổ chức tập huấn quy trình
kỹ thuật lắp đặt và sử dụng lưới “xua” và “diệt” côn trùng, cung ứng vật tư cho các hộ tham gia thực hiện dự án;
- Phân công cán bộ kỹ thuật phối hợp với chủ nhiệm dự án thường xuyên kiểm tra, giám sát về quy trình kỹ thuật cho các hộ chăn nuôi, theo dõi các nội dung của dự án
II- Tổ chức thực hiện và quản lý dự án
1- Tổ chức thực hiện
* Lựa chọn địa điểm và hộ tham gia dự án:
- Phối hợp với Hội chăn nuôi Lợn sạch Tân Yên và UBND các xã Đại Hóa, An Dương và Quế Nham huyện Tân Yên khảo sát lựa chọn 6 hộ dân có đủ điều kiện về nhân lực, có chuồng trại, có nguồn con giống, có vốn đối ứng để tham gia thực hiện dự án và có nhu cầu áp dụng phương pháp chăn nuôi mới bằng lưới Zerofly Dự án được triển khai trên 6 hộ dân của các xã Đại Hóa, An Dương và Quế Nham huyện Tân Yên, với tổng đàn là 355 con lợn thịt, cụ thể như sau:
- Hộ gia đình ông Nguyễn Văn Tân, xã An Dương, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 100 con lợn thịt.
+ Thời gian theo dõi: từ 15/8 - 15/11/2015.
- Hộ gia đình bà Nguyễn Thị Nhung, xã An Dương, Huyện Tân Yên:
Trang 7+ Quy mô: 35 con lợn thịt.
+ Thời gian theo dõi: từ 15/8 - 15/11/2015
- Hộ gia đình ông Đào Viết Bình, xã Đại Hóa, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 50 con lợn thịt.
+ Thời gian theo dõi: từ 15/8 - 15/11/2015
- Hộ gia đình bà Dương Thị Long, xã Đại Hóa, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 40 con lợn thịt.
+ Thời gian theo dõi: từ 16/8 - 16/11/2015
- Hộ gia đình ông Vương Anh Tuấn, xã Đại Hóa, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 80 con lợn thịt.
+ Thời gian theo dõi: từ 16/8 - 16/11/2015
- Hộ gia đình ông Nguyễn Văn Hùng, xã Quế Nham, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 50 con lợn thịt.
+ Thời gian theo dõi: từ 16/8 - 16/11/2015.
Chủ nhiệm dự án ký hợp đồng với cán bộ kỹ thuật phối hợp với cán bộ cơ
sở thường xuyên kiểm tra, giám sát về quy trình kỹ thuật cho các hộ chăn nuôi, theo dõi các nội dung của dự án
* Công nghệ lựa chọn:
- Lưới “xua và diệt” côn trùng Zerofly là sản phẩm của tập đoàn Vestergaard Frandsen - Thụy Sỹ (www.vestergarrd.com), tại Việt Nam, sản phẩm được cung cấp bởi Công ty Cổ phần Nano Phạm Gia Lưới Zerofly là sản phẩm duy nhất trên thế giới có khả năng “xua và diệt” côn trùng (ruồi, muỗi,…) bảo
vệ vật nuôi (an toàn cho người, vật nuôi và môi trường) Giúp bảo vệ sức khỏe
và tăng năng suất của vật nuôi bằng cách giảm ảnh hưởng từ sự khó chịu, khả năng truyền bệnh của ruồi, muỗi và một số loài côn trùng khác
- Các thông số kỹ thuật chủ yếu của lưới Zerofly:
Thành phần 100% polyetheylene
Chất diệt côn trùng 4g hoạt tính/kg sợi
Hàm lượng Hóa chất tích hợp sợi polime
Công nghệ Hóa chất diệt tích hợp sợi polime
Trang 8Mắt lưới 156 lỗ/inch vuông
Kích thước 100m x 1m và 100m x 2m
Thời gian sử dụng 02 – 04 năm
- Loại chế phẩm “xua và diệt” côn trùng được sử dụng trong sợi lưới đã được Cục Quản lý môi trường y tế - Bộ Y tế chứng nhận dùng trong lĩnh vực gia dụng và y tế
- Ngoài tính năng xua và diệt côn trùng, lưới ZeroFly còn có tác dụng điều hòa tốc độ gió, rất cần thiết đối với chăn nuôi, vì tốc độ gió không ổn định cũng gây ảnh hưởng tới năng suất vật nuôi
- Lưới ZeroFly điều hòa ánh sáng, hấp thụ tia tử ngoại mặt trời, đảm bảo
độ thông thoáng chuồng nuôi
- Thời gian sử dụng: 02 – 04 năm Các sợi lưới được tích hợp lớp bảo vệ tia UV (tia tử ngoại mặt trời) để tăng độ bền
* Tổ chức cấp phát vật tư:
- Công tác tổ chức cấp phát vật tư được triển khai tại các hộ gia đình được lựa chọn tham gia, tổ chức chủ trì và chủ nhiệm dự án phối hợp cùng cán bộ cơ
sở với sự chứng kiến của cơ quan quản lý đã cấp phát đầy đủ vật tư cho các hộ tham gia dự án đảm bảo đúng nội dung đã được phê duyệt
- Cụ thể diện tích của từng hộ như sau:
- Hộ gia đình ông Nguyễn Văn Tân, xã An Dương, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 120 m2 lưới
- Hộ gia đình bà Bùi Thị Nhung, xã An Dương, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 65 m2 lưới
- Hộ gia đình ông Đào Viết Bình, xã Đại Hóa, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 80 m2 lưới
- Hộ gia đình bà Dương Thị Long, xã Đại Hóa, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 85 m2 lưới
- Hộ gia đình ông Vương Anh Tuấn, xã Đại Hóa, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 90 m2 lưới
Trang 9- Hộ gia đình ông Nguyễn Văn Hùng, xã Quế Nham, Huyện Tân Yên:
+ Quy mô: 60 m2 lưới
* Phương án triển khai sau khi dự án kết thúc:
- Sau khi kết thúc thời gian thực hiện dự án, tổ chức chủ trì kết hợp với chủ nhiệm dự án, cán bộ cơ sở, các hộ dân tham gia dự án và chính quyền địa phương sẽ tiến hành nghiệm thu và giao toàn bộ sản phẩm của
dự án cho các hộ tham gia dự án toàn quyền sử dụng
- Tiếp tục tư vấn, hỗ trợ kỹ thuật sử dụng lưới xua và diệt côn trùng để người dân biết và tiếp tục duy trì, nhân rộng mô hình
* Công tác tổ chức hội thảo, tập huấn:
- Đơn vị chủ trì cùng với chủ nhiệm dự án, Hội chăn nuôi Lợn sạch Tân Yên và UBND xã An Dương, tổ chức 01 lớp tập huấn vào tháng 8/2015 cho 70 người dân; đồng thời hướng dẫn và phát tài liệu kỹ thuật đến các hộ tham gia dự án
- Tháng 11/2015 chủ nhiệm dự án, Hội chăn nuôi Lợn sạch Tân Yên phối hợp cùng UBND xã Đại Hóa tổ chức Hội thảo khoa học “Đánh giá hiệu quả kinh tế của mô hình ứng dụng lưới xua và diệt côn trùng ZeroFly”
Qua Hội thảo, phía các hộ chăn nuôi đều ý kiến đây là loại lưới tốt, trước đây mùa tháng 2,3 và tháng 8,9 muỗi và các con côn trùng rất nhiều Vào chuồng muỗi đen hết cả lưng con lợn, sáng hôm sau da lợn mẩn đỏ như sốt xuất huyết nhưng từ khi sử dụng lưới là ruồi muỗi côn trùng không có trong chuồng Với chuồng khác cứ cách 2 tối phải phun 1 lần hơn nữa lại xảy ra hiện tượng nhờn thuốc và không hiệu quả
2- Quản lý tài chính của dự án
- Đơn vị chủ trì sử dụng đảm bảo đúng nguyên tắc tài chính, đúng theo nội dung và dự toán đã được duyệt Cụ thể: đơn vị trủ trì dự án hỗ trợ 50% tiền nguyên vật liệu và 100% quy trình kỹ thuật phục vụ mô hình chăn nuôi 355 con lợn thương phẩm
- Vốn tự có của người dân: các hộ tham gia dự án đã đóng góp phần đối ứng và thực hiện theo đúng những nội dung của dự án Cụ thể: người dân tham
Trang 10gia dự án đối ứng 100% con giống, 50% tiền mua nguyên, vật liệu; 100% thức
ăn và chuẩn bị các điều kiện cần thiết như chuồng trại, máng ăn, uống
III- Kết quả thực hiện
1 Xây dựng mô hình lưới “xua” và “diệt” côn trùng do tập đoàn Vestergraard – Thụy Sỹ sản xuất hỗ trợ phát triển nhãn hiệu “lợn sạch Tân Yên” tại huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang.
- Địa điểm triển khai dự án: Tại 03 xã (Đại Hóa, An Dương, Quế Nham),
huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang;
- Phối hợp với Hội lợn sạch Tân Yên chọn lựa 6 hộ chăn nuôi lợn của Hội Lợn sạch Tân Yên đủ điều kiện để thực hiện mô hình hình sử dụng lưới xua và
diệt côn trùng Zerofly do tập đoàn Vestergaard - Thụy Sỹ sản xuất;
- Quy mô: 500m2 lưới;
- Quy mô đàn lợn: 355 con
- Thời gian nuôi: Thời gian nuôi thử nghiệm 1 đợt và theo dõi là 90 ngày
Số liệu cụ thể như sau:
TT Hộ gia đình Số lợn nuôi
sử dụng lưới (con)
Diện tích lưới (m 2 )
Số lợn nuôi không sử dụng lưới làm đối chứng (con)
2 Đánh giá tình hình dịch bệnh, kết quả tăng trọng, hiệu quả kinh tế
của mô hình so với việc chăn nuôi không sử dụng lưới (mô hình đối chứng).
2.1 Tăng trọng trung bình của đàn lợn khi sử dụng lưới xua và diệt côn trùng Zerofly
Trang 11- Tốc độ tăng trưởng trung bình của đàn lợn khi sử dụng và không sử dụng lưới được thể hiện ở bảng 1:
Trọng lượng TB của đàn lợn sử dụng lưới xua và diệt côn trùng
Trọng lượng TB của đàn lợn không sử dụng lưới xua và diệt côn trùng
Bảng 1: Tăng trưởng trung bình của đàn lợn khi sử dụng và không sử dụng
lưới xua và diệt côn trùng
- Qua bảng 1 nhận thấy, đầu vào khi bắt đầu tiến hành theo dõi là khi lợn đạt 60 ngày tuổi, bình quân trọng lượng đều đạt 25 kg Tuy nhiên, sau 90 ngày theo dõi, tăng trưởng của đàn lợn đã có sự chênh lệch Tại thời điểm kiểm tra vào các ngày mà lợn đạt 100, 130, 160 ngày trọng lượng trung bình của đàn lợn khi sử dụng lưới lần lượt là: 45, 77 và 109 kg Trong khi đó, trọng lượng trung bình của đàn lợn không sử dụng lưới ở cùng thời điểm lần lượt là: 43, 62 và 101
kg Như vậy, đầu vào bằng nhau, trong khi lợn đầu ra sử dụng lưới tăng 8kg/con
2.2 Tình hình dịch bệnh của đàn lợn khi sử dụng và không sử dụng lưới
- Tình hình dịch bệnh của đàn lợn khi sử dụng và không sử dụng lưới thế
hiện qua bảng 2:
Bệnh thường gặp Dịch bệnh ở lợn khi sử
dụng lưới (tính theo tỷ
lệ %)
Dịch bệnh ở lợn khi không sử dụng lưới (tính theo tỷ lệ %)
Cảm quan chuồng nuôi Không có côn trùng bên Ruồi, muỗi và một số