Một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý dự án xây dựng công trên địa bàn tỉnh thừa thiên huế (tt)

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI PHAN THANH BÌNH LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ & CÔNG TRÌNH HÀ NỘI - NĂM 2013 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

PHAN THANH BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ & CÔNG TRÌNH

HÀ NỘI - NĂM 2013

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ DỰ ÁN XÂY DỰNG CÔNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

PHAN THANH BÌNH KHÓA: 2011 - 2013

CHUYÊN NGÀNH : QUẢN LÝ ĐÔ THỊ & CÔNG TRÌNH

MÃ SỐ : 60.58.01.06

LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ ĐÔ THỊ & CÔNG TRÌNH

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

PGS TS TRẦN CHỦNG

HÀ NỘI - NĂM 2013

MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ DỰ ÁN XÂY DỰNG CÔNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

LỜI CẢM ƠN

Với tấm lòng biết ơn sâu sắc, tôi xin được gửi lời cảm ơn chân thành tới:

Các Thầy giáo, Cô giáo, Cán bộ Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội đã trực tiếp giảng dạy và tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, rèn luyện

Tôi xin gửi lời cảm ơn trân trọng đến PGS TS Trần Chủng, người Thầy đã tận tình trực tiếp hướng dẫn, dìu dắt tôi trong suốt quá trình thực hiện và hoàn thành Luận văn Xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong ti ểu ban luận văn đã cho t ôi những đóng góp quý báu để hoàn chỉnh luận văn này

Tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn đến gia đình đã tạo mọi điều kiện tốt nhất để tôi có thể hoàn thành tốt mọi công việc trong quá trình thực hiện luận văn Bên cạnh đó, tôi cũng xin gửi lời cảm ơn của mình tới bạn bè và đồng nghiệp đã luôn quan tâm, chia sẻ, động viên tôi trong suốt thời gian thực hiện luận văn

Mặc dù đã rất cố gắng song Luận văn không tránh khỏi khiếm khuyết Kính mong nhận được sự góp ý của các Thầy giáo, cô giáo cùng các bạn đồng nghiệp!

Hà Nội, tháng 10 năm 2013

Tác giả

Phan Thanh Bình

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Luâ ̣n văn tha ̣c sĩ là công trình nghiên cứu khoa ho ̣c đô ̣c lâ ̣p của tôi Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luâ ̣n văn là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng

Tác giả luận văn

Phan Thanh Bình

MỤC LỤC

Lời cảm ơn

Lời cam đoan

Danh mục từ viết tắt trong luận văn

Danh mục hình, biểu đồ, sơ đồ

Danh mục các bảng

LỜI MỞ ĐẦU

Tính cấp thiết của luận văn 1

Mục đích của luận văn 3

Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 3

Phương pháp nghiên cứu 3

Kết cấu của luận văn 3

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN VÀ TÌNH HÌNH CÔNG TÁC QLDA ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ 1.1 Công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng trên thế giới 4

1.1.1 Sơ lược về lịch sử công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình 4

1.1.2 Mô hình QLDA đầu tư xây dựng của Trung Quốc, một mô hình cần học hỏi 5

1.2 Công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công ở Việt Nam 7

1.2.1 Các mô hình quản lý dự án xây dựng 7

1.2.2 Thực trạng quản lý dự án xây dựng công nước ta 9

1.2.3 Những nội dung cần quan tâm về quản lý dự án ở nước ta 11

1.3 Tình hình công tác QLDA đầu tư xây dựng công trên địa bàn Thừa Thiên Huế 12

1.3.1 Tình hình công tác đầu tư xây dựng công tại Thừa Thiên Huế 12

1.3.2 Những thành công và tồn tại của công tác QLDA đầu tư xây dựng công 15

1.4 Các nội dung cần nghiên cứu 22

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ PHÁP LÝ VÀ KHOA HỌC ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ DỰ ÁN CÔNG Ở TỈNH THỪA THIÊN HUẾ 2.1 Cơ sở pháp lý 25

2.1.1 Luật Xây dựng 2003 và các văn bản hướng dẫn: 25

2.1.2 Luật Xây dựng 2013 (Sửa đổi - Dự thảo) 28

2.1.3 Nghị định 15/2003/NĐ-CP về Quản lý chất lượng công trình xây dựng và các văn bản hướng dẫn 29

2.1.4 Luật Quy hoạch đô thị 30/2009/QH12 32

2.1.5 Luật Di sản văn hóa năm 2001 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hoá ngày 18 tháng 6 năm 2009 32

2.1.6 Quyết định phê duyệt quy hoạch thiết chế văn hóa tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030 35

2.2 Cơ sở khoa học 36

2.2.1 Tầm quan trọng của QLDA và giám sát xây dựng, vai trò của Nhà tư vấn 36

2.2.2 Khái niệm về dự án và dự án đầu tư xây dựng 38

2.2.3 Mô hình và kỹ năng quản lý dự án đầu tư xây dựng 47

2.2.4 Các yếu tố ảnh hưởng tới hiệu quả Quản lý dự án đầu tư xây dựng 50

2.2.5 Những đặc điểm của Thừa Thiên Huế có ảnh hưởng tới hiệu quả QLDA 53

CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUY TRÌNH QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ 3.1 Phân loại các dạng dự án công trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế 63

3.1.1 Các dự án hạ tầng kỹ thuật 63

3.1.2 Các dự án hạ tầng xã hội 65

3.2 Lựa chọn mô hình quản lý dự án 66

3.2.1 Ban quản lý dự án chuyên ngành và Tư vấn giám sát 66

3.2.2 Mô hình quá độ đối với các dự án xây dựng công có vốn nhỏ 71

3.3 Thiết lập các quy trình thực hiện nội dung quản lý dự án 72

3.3.1 Quản lý tiến độ 72

3.3.2 Quản lý chi phí xây dựng 78

3.3.3 Quản lý chất lượng, an toàn lao động và vệ sinh môi trường 79

3.4 Tăng cường hiệu lực kiểm tra các Ban QLDA của các cấp 84

3.4.1 Trách nhiệm giám sát của người quyết định đầu tư 84

3.4.2 Trách nhiệm kiểm tra của cơ quan quản lý Nhà nước 93

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 1 KẾT LUẬN 96

2 KIẾN NGHỊ 97

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

1

LỜI MỞ ĐẦU Tính cấp thiết của luận văn

Theo khái niệm của Luật Đầu tư công đang được Chính phủ trình Quốc hội

trong kỳ họp cuối năm 2013 [9], Đầu tư công là việc sử dụng các nguồn vốn đầu tư

công để đầu tư nhằm thực hiện các mục tiêu của các chương trình, các dự án phục

vụ phát triển kinh tế - xã hội Vốn đầu tư công bao gồm: vốn đầu tư từ ngân sách

nhà nước (dưới đây gọi tắt là NSNN), công trái quốc gia, trái phiếu Chính phủ, trái phiếu chính quyền địa phương, nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ, tín dụng đầu tư phát triển của nhà nước và các khoản vốn đầu tư khác có tính chất NSNN, các khoản vốn vay của ngân sách địa phương để đầu tư Xuất phát từ các khái niệm này, dự án xây dựng công của Chính phủ và các chính quyền địa phương nước ta là dự án xây dựng sử dụng vốn nhà nước, bao gồm vốn đầu tư phát triển từ ngân sách nhà nước, vốn tín dụng do Nhà nước bảo lãnh, vốn tín dụng đầu tư phát triển của Nhà nước và vốn đầu tư khác của Nhà nước [28] (như vốn vay ODA), được chia thành hai nhóm chính:

- Đầu tư từ Ngân sách nhà nước vào sản xuất, cung ứng sản phẩm, dịch vụ công ích;

- Đầu tư bằng vốn tín dụng đầu tư phát triển cho dự án có khả năng hoàn trả vốn vay

Nước ta có xuất phát điểm từ một nền kinh tế nông nghiệp mà hạ tầng cơ sở,

hạ tầng kinh tế và xã hội còn yếu kém nên các dự án đầu tư công vào lĩnh vực này

là rất lớn Trong những năm qua, nguồn kinh phí đầu tư xây dựng toàn xã hội chiếm đến 42% GDP trong đó vốn đầu tư công chiếm 60% Việc sử dụng có hiệu quả nguồn vốn đầu tư xây dựng này có ý nghĩa rất lớn đối với sự phát triển bền vững Bên cạnh những thành tựu đã đạt được trong việc đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng kinh tế, xã hội như hệ thống công trình giao thông, công nghiệp, dịch vụ, đô thị và các công trình phúc lợi xã hội… đã góp phần quan trọng thay đổi bộ mặt đất nước, chuyển dich cơ cấu kinh tế phục vụ tăng trưởng kinh tế, cải thiện đáng kể cuộc sống của nhân dân Tuy nhiên, điều đáng lo ngại là hiệu quả đầu tư xây dựng thấp (hiệu

quả được đánh giá qua chỉ số ICOR rất cao), chất lượng công trình kém, thời gian xây dựng kéo dài, lãng phí thất thoát còn rất lớn

Nói chung, dự án xây dựng công nước ta phổ biến là chậm tiến độ (có khi đến vài năm hay dài hơn), vượt tổng mức đầu tư khá lớn, lãng phí (quy mô quá mức cần thiết, xây rồi không dùng hay dùng không hết), có nhiều biểu hiện tham nhũng, đút lót Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng nói trên, trong đó có nguyên nhân là công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công thường thiếu tính chuyên nghiệp và sự minh bạch trong quản lý

Công tác quản lý đầu tư và xây dựng nói chung, trong đó đặc biệt là quản lý các dự án xây dựng công còn nhiều yếu kém, thiếu sót như đã phân tích trên Trong tình trạng chung, công tác quản lý dự án xây dựng công trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế cũng không tránh khỏi những hạn chế đó Với những đặc thù riêng về điều kiện địa lý và kinh tế thì mỗi mặt chịu tác động lại mang những hình thái khác nhau và đều gây những thiệt hại đáng kể từ chủ trương đầu tư, kế hoạch vốn, khảo sát, thiết kế, thẩm định thiết kế, thẩm định dự án đầu tư, đấu thầu, giám sát thi công

và thanh quyết toán công trình

Năm 1993, Cố đô Huế được UNESCO công nhận là di sản văn hóa của thế giới Đặc điểm quan trọng của công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng ở Thừa Thiên Huế là phải tuân thủ công ước quốc tế về di sản văn hóa Theo đó,việc xác định bảo tồn, tôn tạo và truyền lại cho thế hệ tương lai di sản văn hóa và các dự án đầu tư xây dựng công làm tôn thêm các giá trị của Thành phố di sản là trách nhiệm được đặt lên hàng đầu và ảnh hưởng đến các hoạch định chính sách phát triển kinh

tế - xã hội của tỉnh

Để góp phần nâng cao hiệu quả quản lý các dự án xây dựng công trên địa bàn Tỉnh Thừa Thiên Huế, học viên chọn đề tài "Một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý dự án xây dựng công trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế" làm luận văn tốt nghiệp Thạc sỹ kỹ thuật

THÔNG BÁO

Để xem được phần chính văn của tài liệu này, vui

lòng liên hệ với Trung Tâm Thông tin Thư viện

– Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội

Địa chỉ: T.13 – Nhà H – Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội Đ/c: Km 10 – Nguyễn Trãi – Thanh Xuân Hà Nội

TRUNG TÂM THÔNG TIN THƯ VIỆN

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

1 KẾT LUẬN

Do thời gian và khả năng của tác giả còn hạn chế nhưng luận văn đã giải quyết đươ ̣c đầy đủ mu ̣c tiêu đă ̣t ra, và đã có những đóng góp mới sau đây:

1 Đã khái quát hóa các cơ sở lý luâ ̣n có liên quan đến hoa ̣t đô ̣ng đầu tư xây dựng, dự án đầu tư xây dựng, và những đặc điểm của dự án đầu tư xây dựng từ ngân sách nhà nước Luận văn cũng đã nêu được vai trò của Quản lý dự án, những kỹ năng Quản lý dự án và khung pháp lý cho hoạt động Quản lý dự án để làm cơ sở đề xuất mô hình Quản lý dự án

2 Bằng những số liê ̣u thu thâ ̣p từ thực tế, luận văn đã phân tích, đánh giá mô ̣t cách khách quan và chỉ rõ thực trạng công tác quản lý đầu tư xây dựng công của tỉnh Thừa Thiên Huế, những kết quả đa ̣t được và những vấn đề còn tồn ta ̣i cần giải quyết để nâng cao hiê ̣u quả các dự án đầu tư ở đi ̣a phương ; Những đặc điểm riêng của Thừa Thiên Huế về năng lực cán bộ và quy mô của các dự án đã đặt tiền đề cho việc cần có mô hình Quản lý dự án khả thi

3 Mô hình quản lý dự án đầu tư xây dựng công: Hình thành Ban Quản lý dự

án chuyên ngành có kết hợp với Tư vấn giám sát có năng lực chuyên môn là một

mô hình thích hợp và khả thi trong quản lý các dự án sử dụng nguồn vốn công ở Thừa Thiên Huế Luận văn cũng đề xuất cách phân định nhiêm vụ của từng bên và

sự phối kết hợp trong quá trình Quản lý dự án là hiệu quả, phát huy được các ưu điểm và khắc phục được các tồn tại của các dự án sử dụng vốn công ở Thừa Thiên Huế trong nhiều năm qua

4 Luận văn cũng đã đề xuất một số cơ chế kiểm tra của chính quyền địa phương đối với từng chủ đầu tư các dự án công trong suốt quá trình triển khai dự

án Là các dự án sử dụng vốn Ngân sách Nhà nước mà Chủ tịch Tỉnh là người quyết định đầu tư nên UBND cấp tỉnh phải thực thi trách nhiệm kiểm tra của mình theo luật định Với các quy trình kiểm tra của cơ quan chuyên môn của người quyết định đầu tư là Sở xây dựng với sự tham gia của Trung tâm kiểm định với vai trò là công

97

cụ không chỉ tạo được hiệu quả kiểm tra mà còn thực thi chương trình cải cách hành chính của Chính phủ, cắt giảm bộ máy

Dựa trên những luâ ̣n cứ khoa ho ̣c và những đúc rút thực tiễn , những đề xuất của luận văn sẽ góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý các dự án đầu tư xây dựng công trên đi ̣a bàn tỉnh Thừa Thiên Huế, thúc đẩy tiến trình xây dựng nền kinh tế đi ̣a phương phát triển vững ma ̣nh toàn diê ̣n

2 KIẾN NGHỊ

Quản lý dự án đầu tư là vấn đề hết sức phong phú và phức tạp, còn rất nhiều khía cạnh cả về lý thuyết lẫn thực tiễn Kết quả nghiên cứu của luận văn là những đóng góp khiêm tốn so với kỳ vo ̣ng của tác giả Những giải pháp được đưa ra là những gợi ý tham khảo Vì vậy tác giả luận văn kiến nghị:

- Cho phép áp dụng mô hình kết hợp Ban Quản lý dự án chuyên ngành và Tư vấn giám sát chuyên nghiệp Đối với những dự án quy mô nhỏ, đơn giản có tổng mức đầu tư dưới 1 tỷ đồng, Chủ đầu tư thành lập Ban QLDA trên cơ sở sử dụng các đơn vị chuyên môn của mình hoặc thuê người có chuyên môn, kinh nghiệm để giúp Quản lý dự án

- Nghiên cứu áp dụng những nguyên tắc của mô hình Ban QLDA chuyên ngành để hoàn thiện các Ban QLDA của các Dự án Bảo tồn di tích Cố đô Huế

TÀI LIỆU THAM KHẢO Tiếng Việt

1 Bộ Xây dựng (2013), Thông tư quy định chi tiết một số nội dung về quản lý chất

lượng công trình xây dựng, 10/2013/TT-BXD, 25/7/2013, Hà Nội

2 Bộ Xây dựng (2013), Thông tư quy định về thẩm tra thiết kế xây dựng công trình,

13/2013/TT-BXD, 15/8/2013, Hà Nội

3 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam (2009), Nghị định về về đầu tư theo hình

thức hợp đồng xây dựng - kinh doanh - chuyển giao, hợp đồng xây dựng - chuyển giao - kinh doanh, hợp đồng xây dựng - chuyển giao, 108/2009/NĐ-CP,

27/11/2009, Hà Nội

4 Chính phủ nước CHXHCN Việt Nam (2013), Nghị định về quản lý chất lượng

công trình xây dựng, 15/2013/NĐ-CP, 06/02/2013, Hà Nội

5 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2001), Luật di sản văn hóa,

28/2001/QH10, 29/6/2001, Hà Nội

6 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2004), Luật xây dựng,

16/2003/QH11, 26/11/2003, Hà Nội

7 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2009), Luật quy hoạch đô

thị, 30/2009/QH12, 17/06/2009, Hà Nội

8 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2009), Luật sửa đổi, bổ

sung một số điều của Luật di sản văn hóa 2001, 32/2009/QH12, 18/6/2009, Hà Nội

9 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2013), Luật đầu tư công

(Dự thảo), Dự kiến thông qua tại kỳ họp thứ 7 - khóa XIII, Hà Nội

10 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2013), Luật xây dựng (Sửa

đổi), Dự kiến thông qua tại kỳ họp thứ 7 - khóa XIII, Hà Nội

11 Quốc hội nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật sửa đổi, bổ sung một

số điều của các luật liên quan đến đầu tư xây dựng cơ bản, 38/2009/QH12,

19/06/2009, Hà Nội

2

12 Thủ tướng Chính phủ (2009), Quyết định phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát

triển kinh tế - xã hội tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2020, 86/2009/QĐ-TTg,

17/06/2009, Hà Nội

13 UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (2013), Báo cáotình hình kinh tế xã hội 7 tháng

đầu năm 2013 và một số nhiệm vụ trọng tâm các tháng tiếp theo, 85/BC-UBND,

01/08/2013, Thừa Thiên Huế

14 UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (2013), Báo cáotình hình kinh tế xã hội Quý I năm

2013 và một số nhiệm vụ trọng tâm các tháng tiếp theo, 33/BC-UBND, 09/04/2013,

Thừa Thiên Huế

15 UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (2013), Tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm

2013 và một số nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm, 64/BC-UBND, 28/06/2013,

Thừa Thiên Huế

16 Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế (2005), Ðịa chí Thừa Thiên - Huế (phần

tự nhiên), Nxb Khoa học xã hội, Hà Nội

17 Uỷ ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế (2008), Số liệu kinh tế xã hội giai đoạn

2006 - 2010, <http://www.thuathienhue.gov.vn>

18 Ủy ban nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế (2013), Quyết định phê duyệt quy hoạch

thiết chế văn hóa tỉnh Thừa Thiên Huế đến năm 2020 và định hướng đến năm 2030,

20/2013/QĐ-UBND, 22/05/2013, Thừa Thiên Huế

19 Bản dịch của Hiệp hội tư vấn xây dựng Việt Nam (tái bản 2012), Điều kiện Hợp

đồng FIDIC, NXB Xây dựng, Hà Nội

20 Cục Thống kê Thừa Thiên Huế (2011), Niên giám thống kê năm 2011, Thừa

Thiên Huế

21 Đinh Tuấn Hải (2008), Quản lý dự án xây dựng, Nhà xuất bản xây dựng, Hà

Nội

22 Đỗ Năng Tuyến (2012), Những nhân tố ảnh hưởng sự thành công – thất bại

trong Quản lý dự án, Trường Đại học mở TP Hồ Chí Minh, TP Hồ Chí Minh

23 Hà Vy (2013), Rào cản vì quá nhiều Ban quản lý dự án, Thời báo ngân hàng,

23/08/2013, <Thoibaonganhang.vn>