Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh, Hà Nội

CHƯƠNG 4: MỘT SỐ ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN MÊ LINH .... Một số giải pháp hoàn thiệ

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

NGÔ QUANG MINH

QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH

SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN MÊ LINH, HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG THỰC HÀNH

Hà Nội – 2015

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

NGÔ QUANG MINH

QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH

SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN MÊ LINH, HÀ NỘI

Chuyên ngành: Quản lý kinh tế

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, và có kế thừa các công trình nghiên cứu trước đó có liên quan đến đề tài

Các số liệu, kết quả nghiên cứu trong luận án là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Hà Nội, ngày tháng năm 2015

Tác giả luận văn

Ngô Quang Minh

LỜI CẢM ƠN

Tác giả xin trân trọng gửi lời cảm ơn tới các thầy, cô giáo khoa Kinh tế Chính trị và các cán bộ Phòng đào tạo Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội đã hết lòng chỉ bảo, giảng dạy trong suốt quá trình tác giả học tập và nghiên cứu tại trường

Tác giả cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới TS Trần Đức Hiệp Thầy đã tận tình hướng dẫn trong suốt thời gian tác giả thực hiện luận văn tốt nghiệp này

Cuối cùng, tác giả xin cảm ơn gia đình, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo điều kiện, đóng góp ý kiến để tác giả có thể hoàn thành tốt luận văn

Xin trân trọng cảm ơn!

Hà Nội, ngày tháng năm 2015

Tác giả luận văn

Ngô Quang Minh

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT i

DANH MỤC CÁC BẢNG ii

DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ iii

PHẦN MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG SỬ DỤNG NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC 4

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu về quản lý dự án 4

1.2 Lý luận chung về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình 7

1.2.1 Các khái niệm chính: 7 1.2.2 Nội dung quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn

ngân sách nhà nước: Error! Bookmark not defined

1.2.3 Các nhân tố tác động đến hoạt động quản lý các dự án đầu tư

XDCT sử dụng vốn NSNN Error! Bookmark not defined

1.2.4 Các tiêu chí đánh giá chất lượng quản lý dự án đầu tư xây dựng

công trình sử dụng vốn NSNN Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨUError! Bookmark not defined

2.1 Hướng tiếp cận trong nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.2 Một số phương pháp nghiên cứu cụ thể Error! Bookmark not defined

2.2.1 Các phương pháp thu thập thông tinError! Bookmark not defined.

2.2.2 Các phương pháp xử lý thông tin Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU

TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH SỬ DỤNG VỐN NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA

BÀN HUYỆN MÊ LINH Error! Bookmark not defined

3.1 Một số nhân tố tự nhiên, kinh tế xã hội ảnh hưởng đến hoạt động quản lý các dự án ĐTXD công trình sử dụng vốn NSNN trên địa bàn huyện Mê Linh

Error! Bookmark not defined

3.1.1 Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên Error! Bookmark not defined 3.1.2 Cơ sở hạ tầng: Error! Bookmark not defined 3.1.3 Tình hình phát triển kinh tế - xã hội trong thời gian qua Error! Bookmark not defined.

3.2 Thực trạng công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình từ NSNN

giai đoạn 2008 - 2015 Error! Bookmark not defined

3.2.1 Tình hình ĐTXD công trình từ nguồn vốn NSNN ở huyện Mê Linh

trong giai đoạn 2008 - 2015 Error! Bookmark not defined

3.2.2 Thực trạng công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình từ

NSNN giai đoạn 2008 - 2015 Error! Bookmark not defined

3.3 Đánh giá chung về công tác QLDA đầu tư xây dựng công trình sử dụng

vốn NSNN trên địa bàn huyện Mê Linh giai đoạn 2008-2015 Error! Bookmark not defined

3.3.1 Những kết quả đạt được Error! Bookmark not defined 3.3.2 Những hạn chế và nguyên nhân Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 4: MỘT SỐ ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG SỬ

DỤNG VỐN NGÂN SÁCH TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN MÊ LINH Error! Bookmark not defined

4.1 Định hướng quản lý các dự án đầu tư xây dựng sử dụng vốn ngân sách

nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh Error! Bookmark not defined

4.1.1 Đặt vấn đề định hướng phát triển: Error! Bookmark not defined

4.1.2 Các dự án đầu tư xây dựng công trình trong thời gian tới của

huyện Mê Linh thành phố Hà Nội Error! Bookmark not defined

4.2 Một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh,

thành phố Hà Nội Error! Bookmark not defined

4.2.1 Hoàn thiện và nâng cao năng lực quản lý của Chủ đầu tư và Ban

quản lý dự án Error! Bookmark not defined

4.2.2 Đổi mới và hoàn thiện cơ chế phân cấp, quản lý trong công tác đầu

tư XDCB Error! Bookmark not defined.

4.2.3 Hoàn thiện công tác quản lý dự án trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư

Error! Bookmark not defined.

4.2.4 Hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư trong giai đoạn thực

hiện đầu tư Error! Bookmark not defined

4.2.5 Hoàn thiện công tác quản lý dự án trong giai đoạn kết thúc đầu tư

Error! Bookmark not defined.

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

9 GTVT Giao thông vận tải

10 HĐND Hội đồng nhân dân

ii

DANH MỤC CÁC BẢNG

iii

DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ

1

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Để phát triển kinh tế xã hội, hàng năm ngân sách Nhà nước bỏ ra một lượng vốn đáng kể cho các dự án xây dựng các công trình hạ tầng kỹ thuật từ Trung ương đến địa phương, trong đó có huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội

Thực hiện Nghị quyết 15/2008/NQ-QH12 của Quốc Hội, từ ngày 01 tháng 8 năm 2008 huyện Mê Linh đã sáp nhập vào thành phố Hà Nội Là huyện nghèo, với diện tính địa giới hành chính lớn, nhu cầu đầu tư phát triển

hệ thống hạ tầng kỹ thuật hoàn chỉnh nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế

- xã hội, góp phần hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của Hà Nội và của cả nước Phấn đấu để kinh tế phát triển nhanh và bền vũng, đời sống nhân dân được từng bước được cải thiện Để đạt được các mục tiêu đó, trong giai đoại 2008 - 2015 UBND huyện Mê Linh đã đầu tư 1443 tỷ đồng cho việc xây dựng các công trình hạ tầng kỹ thuật trên địa bàn huyện

Với nhiệm vụ nặng nề như trên, việc quản lý vốn ĐTXD cũng như phát triển các dự án có sử dụng vốn đầu tư từ NSNN của UBND huyện Mê Linh càng đặt ra nhiều vấn đề bức thiết Làm thế nào để quản lý dự án vốn NSNN cho đầu tư xây dựng một cách hiệu quả, tránh thất thoát, lãng phí, phát huy hiệu quả đầu tư Đó là một câu hỏi khó không riêng với huyện Mê Linh mà

nó là một vấn đề chung của các dự án đầu tư sử dụng vốn ngân sách trên cả nước

Xuất phát từ nhận thức nêu trên, những hạn chế bất cập trong quá trình thực hiện, cần phải ngăn chặn UBND huyện Mê Linh cần phải quản lý vốn đầu tư xây dựng sử dụng vốn ngân sách nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, chống thất thoát, lãng phí, dàn trải, nợ tồn đọng vốn đầu tư xây dựng

2

cơ bản từ ngân sách Đây thực sự là một vấn đề rất quan trọng cần được nghiên cứu làm rõ cả về lý luận và thực tiễn

Vì vậy, vấn đề: “Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn

ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh, Hà Nội” đã được lựa chọn

làm đề tài luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý kinh tế

2 Câu hỏi nghiên cứu

Cần làm gì để hoàn thiện công tác QLDA đầu tư xây dựng công trình sử

dụng vốn ngân sách Nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh - thành phố Hà Nội?

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh - thành phố Hà Nội

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Làm rõ những vấn đề về cơ sở lý luận và cơ sở thực tiễn của công tác QLDA đầu tư xây dựng sử dụng vốn ngân sách Nhà nước trên địa bàn huyện

Mê Linh - thành phố Hà Nội

- Đánh giá thực trạng công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội trong thời gian gần đây

- Đề xuất và kiến nghị giải pháp hoàn thiện công tác QLDA đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách Nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh

- thành phố Hà Nội

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là quy trình quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn NSNN ở cấp huyện do UBND huyện Mê Linh

3

làm chủ đầu tư, gồm các khâu: Chuẩn bị đầu tư, thực hiện đầu tư, kết thúc đầu

tư

4.2 Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi không gian: Địa bàn huyện Mê Linh - thành phố Hà Nội

- Phạm vi thời gian: Luận văn tập trung nghiên cứu vào tình hình công tác QLDA đầu tư xây dựng bằng vốn ngân sách Nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh trong thời gian qua (2008-2015)

5 Những đóng góp mới của đề tài:

Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình, luận văn chỉ ra được những điểm mạnh, điểm tồn tại hạn chế trong công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh, Hà Nội

Từ đó, đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý dự

án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh, Hà Nội trong các giai đoạn tiếp theo

6 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, luận văn bao gồm 04 chương:

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản lý

các dự án đầu tư xây dựng sử dụng ngân sách nhà nước

Chương 2: Phương pháp nghiên cứu

Chương 3: Thực trạng công tác quản lý các dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Mê Linh - thành phố Hà Nội

Chương 4: Một số định hướng và giải pháp hoàn thiện công tác quản lý dự

án đầu tư các công trình xây dựng sử dụng vốn ngân sách trên địa bàn huyện

Mê Linh

4

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN

VỀ QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG SỬ DỤNG

NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu về quản lý dự án

Quản lý dự án từ khi ra đời đến nay đã trải qua một thời kỳ dài phát triển

và đã đạt được những thành công đáng kể, được sử dụng rộng rãi trong các lĩnh vực quản lý như hiện nay Ở các nước tiên tiến đều có các tổ chức chuyên nghiên cứu về quản lý dự án Có nhiều tài liệu nghiên cứu về quản lý dự án ở nhiều khía cạnh khác nhau, song chủ yếu tập trung vào: Phân tích hiệu quả kinh tế, tài chính dự án; các kỹ thuật và công cụ quản lý dự án; và các công cụ lập kế hoạch, tổ chức, kiểm tra dự án; các quy trình quản lý dự án; quản lý rủi

ro của các dự án

Tác giả Đinh Khánh Công (2008) trong Luận văn thạc sĩ “ Nghiên cứu các

giải pháp để nâng cao chất lượng thực hiện trình tự, thủ tục hoàn thành một dự

án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn ngân sách nhà nước” tập trung

nghiên cứu trình tự, thủ tục hoàn thành của một dự án đầu tư xây dựng nhưng chưa nghiên cứu đến hiệu quả kinh tế, tài chính và tổ chức thực hiện dự án

Tác giả Tạ Văn Khoái (2009) trong Luận án tiến sĩ “ Quản lý nhà nước

đối với dự án đầu tư xây dựng vốn ngân sách nhà nước ở Việt Nam” tập trung

nghiên cứu về công tác quản lý nhà nước đối với các dự án trong ngành giao thông vận tải Luận án nghiên đi sâu vào nghiên cứu các vấn đề về quản lý quy hoạch và thi công xây dựng, chưa đề cập đến quy trình thực hiện dự án, công tác quản lý chất lượng, chi phí dự án

Tác giả Trương Thị Thu Thanh (2005) trong Luận văn thạc sĩ “ Một số

giải pháp nâng cao hiệu quả của các dự án đầu tư xây dựng công trình dân

5

dụng và công nghiệp thuộc nguồn vốn nhà nước” đã phân tích hiệu quả của

các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước Đối tượng mà tác giả tập trung nghiên cứu là các dự án đầu tư xây dựng công trình dân dụng và công nghiệp Tác giả nghiên cứu hiệu quả các dự án, chưa nghiên cứu về công tác quản lý

dự án đầu tư xây dựng công trình

Tác giả Phan Tất Thứ (2005) trong Luận án tiến sĩ “hoàn thiện phương

pháp đánh giá hiệu quả các dự án đầu tư công cộng ở Việt Nam” đã đưa ra

được các giải pháp để hoàn thiện các phương pháp đánh giá hiệu quả của các

dự án đầu tư Khi triển khai thực hiện các dự án đầu tư có thể áp dụng để đánh giá hiệu quả của từng dự án, qua đó đảm bảo được hiệu quả, chất lượng của

dự án đầu tư

Tác giả Nguyễn Văn Dung (2010) trong “Quản trị dự án hiện đại” đã đề

cập thiết lập các mục tiêu và giới hạn của dự án, các phương pháp để kiểm soát và duy trì dự án theo quỹ đã cam kết Tác giả chỉ dừng lại ở nghiên cứu chi phí thực hiện dự án, chưa nghiên cứu các nội dung khác của quản lý dự

án Có thể áp dụng vào luận văn phương pháp nghiên cứu để kiểm soát dự án theo chi phí, tổng mức đầu tư của dự án

Tác giả Nguyễn Mạnh Hà, 2012 Hoàn thiện hệ thống quản lý các dự án

đầu tư xây dựng trong Bộ Tổng tham mưu - Bộ Quốc phòng Hà Nội

Đề tài đề cập đến việc hoàn thiện công tác QLDA đầu tư của Bộ Tổng tham mưu, đã đưa ra các cơ sở lý luận, thực trạng và giải pháp hoàn thiện về công tác QLDA tại Bộ Tổng tham mưu Phạm vi và đối tượng nghiên cứu của

đề tài là về công tác QLDA đầu tư tại một đơn vị sử dụng vốn NSNN trong quốc phòng

Hoàng Thị Ngọc Diệp, 2013 Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả

quản lý đầu tư xây dựng cơ bản bằng nguồn vốn ngân sách trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh Luận văn thạc sĩ kinh tế: Đại học Kinh tế Mỏ - Địa chất

6

Nội dung đề tài tập trung thống kê, mô tả quá trình tổ chức ĐTXD của tỉnh Quảng Ninh giai đoạn 2006 đến 2010 Đề tài làm rõ một số vấn đề về quản lý ĐTXDCB của tỉnh Quảng Ninh; Qua đó, tác giả đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác QLDA đầu tư xây dựng tỉnh Quảng Ninh

Tác giả Nguyễn Văn Chọn (1988) trong sách “Phương pháp lập dự án

đầu tư trong ngành xây dựng” đã nghiên cứu phương pháp lập dự án để dự án

xây dựng công trình đạt hiệu quả cao nhất về thiết kế, kỹ thuật và kinh tế Một dự án đạt hiệu quả, đạt được mục đích đầu tư phải có phương pháp lập

dự án đúng, tính toán các chỉ tiêu kinh tế - kỹ thuật phù hợp với mục đích, yêu cầu của dự án Tác giả chưa nghiên cứu về cách thức tổ chức quản lý và điều hành dự án đảm bảo tiến độ, chất lượng và chi phí

Tác giả Nguyễn Xuân Hải (2002) trong sách “ Quản lý dự án nhìn từ

góc độ Nhà nước, nhà đầu tư, nhà tư vấn, nhà thầu” đã nghiên cứu cụ thể

quản lý dự án từ mọi góc nhìn của các bên có quyền lợi, nghĩa vụ và trách nhiệm có liên quan trực tiếp Từ nghiên cứu của tác giả, có thể áp dụng đưa ra các kiến nghị, đề xuất phù hợp nhất, đảm bảo quyền và lợi ích cho các bên trực tiếp liên quan đến dự án đầu tư xây dựng công trình, đảm bảo hiệu quả

dự án đầu tư, nâng cao chất lượng quản lý dự án đầu tư

Viện nghiên cứu và đào tạo về quản lý (2006) trong sách “ Tổ chức và điều

hành dự án” nghiên cứu khá kỹ về quy trình, cách thức tổ chức, điều hành dự án

để đạt được mục tiêu đầu tư dự án đảm bảo tiến độ, chất lượng, chi phí hợp lý

Các công trình nghiên cứu trên, mỗi tác giả nghiên cứu về một vấn đề liên quan đến công tác quản lý dự án đầu tư nói chung, quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình nói riêng ở một khía cạnh cụ thể Ngoài ra, còn có một số bài báo, công trình nghiên cứu, luận án, luận văn khác, với các cách tiếp cận khác nhau trong lĩnh vực quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình cũng đã đề cập đến những vấn đề có liên quan đến nội dung nghiên cứu của đề tài