I CAM OAN
Tôi cam oan r ng tài này là do chính tôi th c hi n Các s li u thu th p và
t qu phân tích trong tài là trung th c, tài không trùng v i b t c tài nghiên c u khoa h c nào
n Th , ngày 07 tháng 12 n m 2010
Th c hi n tài
Ngô Th Ki u Ngoan
Trang 4XÁC NH N VÀ NH N XÉT C A CÁN B H NG D N
Lu n v n t t nghi p i h c v i tài: Nghiên c u nhu c u hu n luy n nâng
cao n ng l c ng i dân tr ng lúa huy n Ti u c n, t nh Trà Vinh” ã c
sinh viên Ngô Th Ki u Ngoan th c hi n trong n m 2010
ng ý cho b o v tr c h i ng ch m LVTN chuyên ngành Phát tri n Nông
thôn
n Th , ngày… tháng… n m 2010
Cán b h ng d n
PGS.TS D ng Ng c Thành
Trang 5NH N XÉT C A CÁN B PH N BI N
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
n Th , ngày….tháng….n m… Cán b ph n bi n
Trang 7Thay l i c m t , kính chúc quý th y cô l i chúc s c kh e và thành t chân thành
nh t
n Th , ngày 07 tháng 12 n m 2010
Ng i th c hi n
Ngô Th Ki u Ngoan
Trang 8TÓM T T
Nghiên c u này phân tích nhu c u hu n luy n và nâng cao n ng l c cho ng i dân canh tác lúa t i huy n Ti u C n, t nh Trà Vinh M u u tra là 40 h có
tr ng lúa t i vùng nghiên c u Nghiên c u s d ng ph ng pháp th ng kê mô t ,
ng chéo m c ý ngh a 5% ánh giá m i quan h gi a các thông tin c a ch
n vi c tham gia t p hu n k thu t c a các nông h canh tác lúa Qua k t qu phân tích cho th y có 62,5% s h tham gia vào các t ch c oàn th t i a
ph ng Trong ó, các t ch c oàn th mà nông dân tham gia là: h i nông dân,
i ph n … nhi u h n các t ch c chính th c nh : câu l c b khuy n nông, h p tác xã nông nghi p… Có nhi u ngu n thông tin cung c p ki n th c tr ng lúa cho nông dân nh : công ty/ i lý v t t nông nghi p; trao i v i hàng xóm/bà con thân thu c; xem các ch ng trình khuy n nông trên tivi… Nông dân ã áp d ng nhi u k thu t vào s n xu t nh m t ng n ng su t, ch t l ng nông s n, trong ó nông dân áp d ng nhi u nh t là k thu t ch n gi ng s ch b nh M i quan h gi a
ng i dân và cán b khuy n nông v i các m c ích là h c h i, trao i k thu t
n xu t, cây gi ng và v t t là ch y u Các l p t p hu n t i a ph ng c
ng i dân tham d v i t l cao (80% s h tham gia) Trong ó, n i dung mà nông dân c t p hu n trong th i gian qua ch y u là v các k thu t canh tác (ch n gi ng s ch b nh, k thu t ch m sóc…) a ph n các hình th c t p hu n
c ch h ti p c n ch y u là h i th o (trao i, bàn lu n, h i h p trong nhà),
i th o u b Các ph ng pháp t p hu n c s d ng nhi u trong các l p t p
hu n là h i th o và thuy t trình/bày gi ng Tuy nhiên, các khóa t p hu n v n còn
t s h n ch nh : th i gian t p hu n không chuy n t i h t nh ng thông tin k thu t cho ng i dân; thành ph n tham d b gi i h n… K t qu phân tích cho th y, nông dân vùng nghiên c u r t c n có cán b khuy n nông, m i xã c n ít
nh t 2 khuy n nông viên B i vì, l c l ng khuy n nông còn quá m ng trung
ng c ng nh c s và còn thi u so v i nhu c u Hi n nay, nhi u xã vùng sâu, vùng xa không có ho c có r t ít khuy n nông viên Tóm l i, nông dân r t c n cán khuy n nông c t v n, h tr trong quá trình canh tác t ó góp ph n nâng cao n ng su t, t ng thu nh p, c i thi n cu c s ng cho bà con nông dân
Trang 9C L C
Trang
I CAM OAN i
XÁC NH N VÀ NH N XÉT C A CÁN B H NG D N ii
NH N XÉT C A CÁN B PH N BI N iii
TI U S CÁ NHÂN iv
I C M T v
TÓM T T vi
C L C vii
DANH M C CH VI T T T xi
DANH M C B NG xii
Ch ng 1 1
U 1
1.1 T V N .1
1.2 M C TIÊU NGHIÊN C U 2
1.2.1 M c tiêu chung 2
1.2.2 M c tiêu c th 3
1.3 GI THUY T VÀ CÂU H I NGHIÊN C U 3
1.3.1 Gi thuy t nghiên c u 3
1.3.2 Câu i nghiên c u 3
1.4 PH M VI VÀ GI I N NGHIÊN C U 3
1.5 K T QU MONG I 4
1.6 I T NG TH H NG 4
Ch ng 2 5
NG QUAN TÀI LI U THAM KH O 5
2.1 TÌNH HÌNH HO T NG KHUY N NÔNG 5
Trang 102.1.1 N i dung ngh nh s 02/2010/N -CP v khuy n nông 5
2.1.2 Tình hình ho t ng khuy n nông Vi t Nam trong n m 2009 5
2.1.3 Tình hình ho t ng khuy n nông t nh Trà Vinh trong n m 2009 6
2.1.4 Các ph ng pháp thông tin khuy n nông 7
2.1.4.1 Ph ng pháp ti p xúc cá nhân 7
2.1.4.2 Ph ng pháp ti p xúc nhóm 8
2.1.4.3 Ph ng pháp thông tin i chúng 9
2.1.5 Vai trò c a khuy n nông trong n n s n xu t nông nghi p 10
2.1.5.1 Vai trò chuy n giao ti n b k thu t n nông dân 10
2.1.5.2 Vai trò t o m i liên k t nông dân, h tr nhau s n xu t 12
2.1.5.3 Vai trò giúp nông dân ti p c n v i th tr ng 12
2.1.6 Nh ng khó kh n trong ho t ng khuy n nông Vi t Nam trong nh ng m qua 13
2.2 HI N TR NG S N XU T LÚA T I VÙNG NGHIÊN C U 15
2.2.1 Di n tích gieo tr ng, n ng su t và s n l ng lúa t i vùng nghiên c u giai n 2007 – 2009 15
2.2.2 Nh ng thu n l i và khó kh n trong quá trình canh tác 15
2.2.2.1 Thu n l i 16
2.2.2.2 Khó kh n 16
Ch ng 3 18
PH NG PHÁP LU N VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U 18
3.1 PH NG PHÁP LU N 18
3.2 PH NG PHÁP THU TH P S LI U 19
3.2.1 Thu th p s li u th c p 19
3.2.2 Thu th p s li u s c p 19
3.3 PH NG PHÁP CH N M U 20
3.4 PH NG PHÁP PHÂN TÍCH 19
Trang 11Ch ng 4 21
T QU VÀ TH O LU N 21
4.1 U KI N T NHIÊN XÃ H I VÙNG NGHIÊN C U 21
4.1.1 V trí a lý 21
4.1.2 Khí h u 21
4.1.3 Th y v n 21
4.1.4 t ai 22
4.1.5 Dân s 22
4.2 THÔNG TIN CHUNG V CH H 23
4.2.1 Tu i c a ch h 23
4.2.2 Trình h c v n c a ch h 23
4.2.3 Kinh nghi m s n xu t lúa c a ch h 24
4.2.4 Di n tích canh tác lúa c a nông h t i vùng nghiên c u 24
4.2.5 S tham gia c a nông dân vào các t ch c h i oàn và khuy n nông .25
4.3 TÌNH HÌNH HO T NG KHUY N NÔNG TRONG TH I GIAN QUA .26
4.3.1 Ph n ánh các ngu n thông tin khoa h c k thu t h tr cho nông dân .26
4.3.2 M c hài lòng v nh ng ki n th c giúp nông dân canh tác lúa hi u qu 27
4.3.3 M c tác d ng c a nh ng k n ng canh tác lúa nông dân th ng áp d ng 27
4.3.4 S l n nông dân trao i v i cán b khuy n nông a ph ng 28
4.3.5 M i quan h c a nông dân v i cán b khuy n nông a ph ng 30
4.3.6 S l ng nông dân tham gia các l p t p hu n 31
4.3.7 Lý do nông dân ch a tham gia các l p t p hu n 31
4.3.8 Nh ng n v /t ch c m i nông dân tham gia t p hu n k thu t 32
Trang 124.3.9 Nh ng t ch c nông dân xu t nh ng n i dung c n c t p
hu n 32
4.3.10 Nh ng n i dung nông dân ã c t p hu n trong th i gian qua 33
4.3.11 Nh ng hình th c t p hu n t i vùng nghiên c u trong th i gian qua.34 4.3.12 M c hài lòng v các ph ng pháp t p hu n trong th i gian qua 34 4.3.13 M c hài lòng v các hình th c t ch c t p hu n trong th i gian qua t i vùng nghiên c u 35
4.3.14 Nh ng h n ch c a các khóa t p hu n tr c ây 35
4.3.15 ánh giá m c hài lòng v các bu i t p hu n 36
4.4 PHÂN TÍCH NHU C U HU N LUY N VÀ NÂNG CAO N NG L C A NG I DÂN 37
4.4.1 Các nhân t nh h ng n vi c tham gia t p hu n k thu t c a ng i dân 37
4.4.2 Nh ng khó kh n c a nông dân trong quá trình canh tác 38
4.4.3 Nhu c u v s l ng cán b khuy n nông t i a ph ng trong th i gian t i 39
4.4.4 Nh ng n i dung nông dân c n t p hu n trong th i gian t i 39
4.4.5 Nhu c u v tình hình t ch c các l p t p hu n trong th i gian t i 40
4.5 PHÂN TÍCH THU N L I VÀ KHÓ KH N 41
4.5.1 Thu n l i 41
4.5.2 Khó kh n 41
4.6 M T S GI I PHÁP NH M T O S CHUY N BI N TRONG HO T NG KHUY N NÔNG 42
Ch ng 5 43
T LU N VÀ KI N NGH 43
5.1 K T LU N 43
5.2 KI N NGH 44
TÀI LI U THAM KH O 45
Trang 13DANH M C CH VI T T T
BSCL: ng b ng sông C u Long
NN & PTNT: Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn
TTKNKNQG: Trung tâm Khuy n nông – Khuy n ng Qu c gia TTXVN: Thông t n Xã Vi t Nam
Trang 14DANH M C B NG
ng 2.1: Di n tích gieo tr ng, n ng su t và s n l ng lúa t i huy n Ti u C n
giai n 2007- 2009 ……… 15
ng 4.1: Phân b tu i c a ch h t i vùng nghiên c u……… 23
ng 4.2: Trình h c v n c a ch h t i vùng nghiên c u……… 23
ng 4.3: Kinh nghi m s n xu t lúa c a ch h ……… 24
ng 4.4: Di n tích canh tác lúa c a nông h t i vùng nghiên c u………25
ng 4.5: S tham gia c a nông dân vào các t ch c H i oàn và khuy n
nông t i vùng nghiên c u……… 26
ng 4.6: Ngu n thông tin khoa h c k thu t c nông h ti p nh n (thang m 1: th p nh t -5: nhi u nh t)……… 27
ng 4.7: M c hài lòng v nh ng ki n th c giúp nông dân canh tác lúa hi u qu (thang m 1: ít nh t – 5: nhi u nh t)……… 28
ng 4.8: M c tác d ng c a nh ng k n ng canh tác lúa nông dân th ng áp ng (thang m 1: ít nh t -5: nhi u nh t)……… 28
ng 4.9: T l (%) nông dân trao i v i cán b khuy n nông a ph ng ……… 29
ng 4.10: Nh ng n i dung nông dân th ng trao i v i cán b khuy n nông a ph ng……… 30
ng 4.11: M i quan h c a nông dân v i cán b khuy n nông a ph ng (thang m 1: ít nh t - 5: nhi u nh t)……… 30
ng 4.12: S l ng nông dân tham gia các l p t p hu n……… 31
ng 4.13: Nh ng n v /t ch c m i nông dân tham gia t p hu n k thu t ……… 32
ng 4.14: Nh ng t ch c và cá nhân c n nông dân xu t nh ng n i dung c t p hu n……… 33
ng 4.15: Nh ng n i dung nông dân ã c t p hu n trong th i gian qua ……… 33
Trang 15ng 4.16: Nh ng hình th c t p hu n trong th i gian qua t i vùng nghiên c u
ng 4.22 : Nh ng khó kh n c a nông dân trong quá trình canh tác……… 39
ng 4.23: Nh ng n i dung nông dân c n t p hu n trong th i gian t i (thang
i m 1: ít nh t – 5 : nhi u nh t)……… 40
ng 4.24: Nhu c u v t ch c các l p t p hu n trong th i gian t i………… 40
Trang 16Ch ng 1
U
1.1 T V N
ng b ng sông C u Long ( BSCL) là v a lúa l n nh t c a c n c, i di n
tích t nhiên g n 4 tri u ha, là a bàn óng vai trò quan tr ng trong chi n l c
an ninh l ng th c c a c n c, và là n i có kim ng ch xu t kh u lúa g o và
th y s n l n nh t n c Tuy ch chi m 12% di n tích so v i c n c, nh ng hàng
m BSCL óng góp h n 50% t ng s n l ng lúa và kho ng 90% l ng g o
xu t kh u c a c n c (C c th ng kê, 2004) Có th nói r ng s n xu t cây n trái, rau màu và cây l ng th c là r t quan tr ng không ch cho vùng BSCL mà còn cho c n c V n này liên quan n an ninh l ng th c, s n xu t hàng xu t
kh u, phát tri n d ch v nông nghi p và nông thôn, nâng cao i s ng nông dân
và t o c h i vi c làm cho nông thôn (Nguy n V n Sánh, 2008)
Là m t t nh thu c khu v c BSCL – vùng tr ng m s n xu t nông nghi p và
an ninh l ng th c c a c n c Trà Vinh có 65 km b bi n, v i di n tích t nhiên là 224.000 ha (chi m 5,63% di n tích vùng BSCL và 0,67% di n tích c c), trong ó di n tích t nông nghi p là 180.000 ha (chi m 80% so v i di n tích nhiên) Dân s Trà Vinh kho ng 1,05 tri u ng i (chi m 5,99% so v i BSCL), v i 3 c ng ng dân t c cùng sinh s ng, trong ó ng i Kinh chi m 69%, ng i Khmer chi m 29% và ng i Hoa chi m 2% (Niên giám th ng kê
nh Trà Vinh, 2008) Là m t t nh có trên 81,5% ng i dân sinh s ng vùng nông thôn và làm nông nghi p c bi t là v cây lúa - cây tr ng ch l c, s n
ph m chuyên môn hoá cao nh t vùng; hàng n m di n tích tr ng lúa c a ng i dân trong t nh t t 220 – 230 ngàn ha
Tuy cây lúa là th m nh c a vùng, c th tr ng tiêu th trong và ngoài n c
a chu ng nh ng v n còn nh ng khó kh n h n ch s phát tri n Quy mô s n
xu t nông h còn nh l , th tr ng tiêu th nông s n xa và không n nh, trình
k thu t và k n ng qu n lý còn h n ch , c s h t ng y u kém làm cho ch t
ng s n ph m không n nh, giá thành th p và hàng hóa cung c p không khi doanh nghi p c n mua v i s l ng l n tiêu th và xu t kh u (Hu nh Phong Tranh, 2007)
Trang 17i vì, s n xu t nông nghi p ngày càng a d ng và ph c t p nên òi h i ng i nông dân càng có k n ng cao h n v trình , ki n th c, k thu t qu n lý, n m
ng thông tin v th tr ng Do v y, nhu c u v khuy n nông t ng lên, nó có vai trò quan tr ng trong vi c nâng cao trình s n xu t cho nông dân Tuy nhiên,
hi n nay ph ng pháp khuy n nông trong vi c chuy n giao các khoa h c k thu t m i ch a th c s áp ng nhu c u thi t th c c a ng i dân, ch a khuy n khích nông dân t gi i quy t các v n c a h (B Nông nghi p & PTNT, 2005)
Các ph ng pháp khuy n nông hi n nay ch d ng l i giai n gi i thi u k thu t và ch a h tr k p th i cho nông dân giúp h ng d ng và khám phá k thu t m i (Tr n Thanh Bé, 2000) Vì v y, các ph ng pháp khuy n nông c n
c c i thi n ho c thay th cách ti p c n khuy n nông khác t t h n áp ng nhu c u phát tri n nông nghi p Ngoài ra, ti n trình ti p c n và ng d ng k thu t canh tác m i vào các ho t ng s n xu t còn nhi u h n ch và ch a ng b gi a nhi u i t ng s n xu t khác nhau, gi a các vùng sinh thái và gi a nh ng c
m khác nhau c a ng i s n xu t (Nguy n Thanh Bình, 2008) Các h n ch này có th do t phía ng i s n xu t, ho c có th do k thu t s n xu t m i ch a phù h p v i th c t s n xu t Nh ng y u t quan tr ng nh t là làm h n ch n quá trình ng d ng k thu t có th là do vi c th c hi n công tác khuy n nông trong vi c chuy n giao khoa h c k thu t n ng i dân ch a có hi u qu K t
qu là khuy n nông không th áp ng c nhu c u c a ng i nông dân, nh ng thông tin k thu t m i không phù h p, không n c v i nh ng nông dân nghèo tìm l c (D Án Khuy n Nông BSCL, 2007) Làm th nào nâng cao trình và k n ng c a ng i dân, t ng t l nông dân ng d ng ti n b khoa
c k thu t vào s n xu t nh m ti t ki m chi phí, t ng n ng su t, nâng cao giá tr
n ph m và l i nhu n cho nông dân Do ó tài “Nghiên c u nhu c u hu n
luy n và nâng cao n ng l c c a ng i dân vùng s n xu t lúa t i huy n Ti u
n, t nh Trà Vinh” c ch n th c hi n là c n thi t trong giai n hi n nay
1.2 M C TIÊU NGHIÊN C U
1.2.1 M c tiêu chung
Nghiên c u nhu c u ào t o hu n luy n và nâng cao n ng l c c a ng i dân trong vi c s n xu t lúa t i huy n Ti u C n, t nh Trà Vinh T ó xu t các gi i pháp góp ph n thúc y ho t ng khuy n nông, áp ng nhu c u nâng cao trình
s n xu t c a nông dân nh m t ng n ng su t và ch t l ng s n ph m
Trang 18xu t c các gi i pháp cho ho t ng khuy n nông nh m nâng cao trình
và hi u qu n xu t lúa c a ng i nông dân
1.3 GI THUY T VÀ CÂU H I NGHIÊN C U
Tình hình khuy n nông và chuy n giao khoa c thu t trong n xu t lúa
i a bàn nghiên c u trong th i gian qua nh th nào?
Trình và kinh nghi m trong n xu t lúa a ng i dân trên a bàn nghiên
Do n ch kinh phí và th i gian nghiên c u, tài ch t p trung ánh giá
hi n tr ng khuy n nông chuy n giao khoa c thu t và nhu c u hu n luy n
a ng i dân trong n xu t lúa i huy n Ti u C n nh Trà Vinh
Trang 19tài c th c hi n trong th i gian t tháng 8-10 n m 2010
xu t m t s gi i pháp t p hu n thi t th c cán b khuy n nông có th
hu n luy n nâng cao n ng l c phù h p v i nhu c u ng i dân canh tác lúa nh m
t hi u qu kinh t cao
Thông qua tài nghiên c u, i t ng c th h ng là:
Tr c h t là nh ng ng i s n xu t s c cung c p nh ng thông tin, ki n
th c và k n ng nh m nâng cao trình s n xu t c a ng i dân
Các t ch c khuy n nông trong công tác chuy n giao khoa h c k thu t có
hi u qu n ng i dân
Các nhà làm chính sách và các ban ngành có liên quan bi t c nh ng c u
a ng i dân t i a ph ng trong quá trình canh tác
Trang 20Ch ng 2
NG QUAN TÀI LI U THAM KH O
2.1.1 N i dung ngh nh s 02/2010/N -CP v khuy n nông
Ngh nh này c ban hành vào ngày 08/01/2010, có hi u l c thi hành k t ngày 01/3/2010 và thay th Ngh nh s 56/2005/N -CP ngày 26/4/2005 c a Chính ph quy nh v khuy n nông, khuy n ng N i dung ho t ng khuy n nông theo Ngh nh này g m có: b i d ng, t p hu n và ào t o cho ng i s n
xu t và ng i ho t ng khuy n nông; thông tin tuyên truy n; trình di n và nhân
ng mô hình; t v n và d ch v khuy n nông; h p tác qu c t v khuy n nông Ngh nh quy nh, nông dân s n xu t nh , nông dân thu c di n h nghèo c
tr 100% chi phí tài li u và 100% chi phí i l i, n khi tham d ào t o; nông dân s n xu t hàng hóa, ch trang tr i, xã viên t h p tác và h p tác xã, công nhân nông, lâm tr ng c h tr 100% chi phí tài li u và 50% chi phí i l i, n khi tham d ào t o; doanh nghi p nh và v a tr c ti p ho t ng trong các
nh v c khuy n nông c h tr 50% chi phí tài li u khi tham d ào t o Nhà
c h tr 100% kinh phí thông tin tuyên truy n v ho t ng khuy n nông cho các t ch c, cá nhân có d án thông tin tuyên truy n c c p có th m quy n phê duy t và h tr 100% kinh phí t ch c h i thi, h i ch , tri n lãm, di n àn khuy n nông c c p có th m quy n phê duy t (Trung Tâm Khuy n Nông Khuy n Ng Qu c Gia, 2010)
2.1.2 Tình hình ho t ng khuy n nông Vi t Nam trong n m 2009
Theo TTKNKNQG (2009), Trung tâm Khuy n nông - Khuy n ng Qu c gia ã
ph i h p ch t ch v i các C c, V chuyên ngành trong B , h th ng khuy n nông- khuy n ng các t nh, thành ph , các c quan nghiên c u, ào t o… tri n khai, ki m tra, giám sát các ch ng trình, d án M t s k t qu ã t c trong n m 2009 nh sau:
- Trong n m 2009, TTKNKNQG ã xây d ng c 1.007 m trình di n – chuy n giao khoa h c công ngh trong các l nh v c nông nghi p và phát tri n nông thôn, bao g m: Tr ng tr t, ch n nuôi, lâm nghi p, diêm nghi p, c gi i hoá nông nghi p, b o qu n, ch bi n nông - lâm- th y s n và ngành ngh nông thôn
Trang 21- T p hu n nghi p v và k thu t chuyên ngành: TTKNKNQG ã ph i h p v i các vi n, tr ng, các a ph ng, n v tri n khai c 482 l p t p hu n cho 14.170 h c viên là cán b khuy n nông các c p, c ng tác viên khuy n nông và nông dân ch ch t Biên so n hàng ch c giáo trình tài li u khuy n nông
- Ho t ng truy n thông – thông tin trên trang web Khuy n nông Vi t Nam (m i ngày có hàng ngàn ng i truy c p) Xu t b n 24 s /n m t tin Khuy n nông- Khuy n ng Vi t Nam v i 10.000 b n/ s , phát hành n các thôn, xã và các câu l c b khuy n nông Biên so n và phát hành hàng tri u n ph m thông tin (t g p, tranh, sách m ng, b ng, a hình…) T ch c trên 50 s ki n (di n
àn, h i thi, h i ch …) thu hút g n 1 tri u l t h nông dân trên ph m vi 64
nh, thành tham gia
- Ph i h p v i các c quan truy n thông i chúng: ài Truy n hình, ài Ti ng nói Vi t Nam, Báo Nông nghi p Vi t Nam, Thông t n xã nông thôn…tuyên truy n ch tr ng chính sách c a ng và Nhà n c, ph bi n ki n th c và các
mô hình, n hình s n xu t tiên ti n trên ph m vi toàn qu c
2.1.4 Tình hình ho t ng khuy n nông t nh Trà Vinh trong n m 2009
Ho t ng khuy n nông v i nhi m v là ti p nh n, ch n l c các ti n b k thu t chuy n giao cho nông dân ng d ng vào s n xu t nâng cao hi u qu c s
ch o c a S NN & PTNT, Trung tâm khuy n nông- khuy n ng Trà Vinh, trong n m qua Phòng NN & PTNT huy n Ti u C n ã xây d ng, ph i h p v i các c quan h u quan tri n khai nhi u ch ng trình, d án, mô hình khuy n nông
có n i dung thi t th c, áp ng nhu c u thi t th c c a ng i dân a ph ng Thông qua nhi u hình th c: t p hu n k thu t, h i th o ánh giá, t ch c tham quan, th c hi n mô hình trình di n …công tác khuy n nông ã góp ph n không
nh trong s phát tri n kinh t nông nghi p - nông thôn c ng nh s chuy n d ch
c u c a a ph ng Hi u qu t c ã làm thay i d n ph ng th c canh tác t p quán, ph ng th c s n xu t l c h u c a nông dân trên nhi u i t ng thu c nhi u l nh v c: tr ng tr t, ch n nuôi, th y s n, công ngh sau thu ho ch…
th g m các ho t ng sau:
tham gia g m các chuyên nh : tr ng tr t (k thu t canh tác lúa, k thu t canh tác mía, d a h u…), th y s n (k thu t nuôi cá tra, s c r n, tôm càng xanh…), k thu t ch n nuôi gia súc - gia c m Ngoài ra, nh m giúp ng i dân hi u rõ h n v
an toàn v sinh th c ph m, phòng nông nghi p huy n ã ph i h p v i phòng k
Trang 22thu t S NN & PTNT và Chi C c Qu n lý Nông lâm Th y s n t nh Trà Vinh t
ch c 7 cu c t p hu n v an toàn v sinh th c ph m có n 283 ng i tiêu dùng tham d
ng v i di n tích 32,4 ha lúa; trình di n mô hình nuôi tôm càng xanh v i s
ng 60.000 con/ha;…
Thông tin - tuyên truy n: phòng nông nghi p ã ph i h p v i ài truy n thanh
huy n t ch c a 27 tin ph n ánh công tác phòng ch ng công tác d ch b nh trên cây tr ng, v t nuôi v i kho n 900.000 l t b n nghe ài ón nh n
2.1.4 Các ph ng pháp thông tin khuy n nông
Theo Phan Thành Khôi (2006), ph ng pháp thông tin khuy n nông g m có:
2.1.4.1 Ph ng pháp ti p xúc cá nhân
Ti p xúc cá nhân: là khuy n nông viên ti p xúc tr c ti p v i t ng cá nhân, h
nông dân nh m tìm hi u, gi i áp và t v n cho h gi i quy t nh ng v n n y sinh Cu c g p g tho i mái và các nông dân có th t n d ng c th i gian ti p xúc và trao i thêm kinh nghi m v i các khuy n nông viên, các bu i ti p xúc s
là u ki n thu n l i nh t trong vi c th c hi n công tác khuy n nông và t o s tin t ng l n nhau gi a nông dân và khuy n nông viên Ph ng pháp này c
th hi n b ng nhi u hình th c:
a th i gian ho t ng c a khuy n nông viên v i các m c ích khác nhau: t o
g n g i v i nông dân; cung c p cho nông dân các thông tin, khuy n cáo chuyên môn k thu t m i; thu th p tin t c các v n khó kh n mà nông dân ang g p ph i; ho c nh n xét các k t qu t c; cho th y l i ích và khuy n khích h tham gia vào các ho t ng khuy n nông
n tr s khuy n nông: cu c vi ng th m n i làm vi c không m t nhi u th i
gian nh ng có nhi u l i ích Nông dân càng tin t ng vào khuy n nông viên và thích n n i làm vi c g p g và trao i v i khuy n nông viên
Liên l c b ng th t , n tho i: trong khuy n nông nh m các m c ích: g i th
i hay thu nh n tin t c t nông dân; tr l i th c m c c a nông dân; ch d n k thu t; khích l nh ng vi c t t mà nông dân ã làm hay c m n s h p tác c a h ;
và gi gìn m i quan h
Trang 232.1.4.2 Ph ng pháp ti p xúc nhóm
nhóm ti n hành ho t ng khuy n nông Ph ng pháp này c ph bi n r ng rãi nh t trong công tác khuy n nông và nó th hi n d i nh ng hình th c: trình
di n, t p hu n, cu c thi nhà nông thi ua tài…
Xây d ng mô hình trình di n ch ng minh tính h n h n c a nh ng ph ng pháp làm n ki u m i so v i ki u làm n c , qua ó thuy t ph c ng i nông dân làm theo Mô hình c t t i ru ng v n c a nông dân th c hi n, khuy n nông viên ch là ng i h ng d n K thu t c trình di n ph i n gi n phù h p v i
kh n ng ng d ng c a i a s nông dân trong vùng Quá trình th c hi n quy
mô trình di n có khi m t tháng, vài tháng, hang n m… (tùy theo chu k sinh
tr ng c a cây tr ng v t nuôi ó) Và không ch gia ình có mô hình th c hi n,
mà ng th i có s h tr , phân công các gia ình c a toàn nhóm cùng làm Do
ó, các gia ình, nh ng nông dân thành viên c a mô hình trình di n g n g i, hi u nhau h n…, có u ki n giúp , ng viên nhau trong công vi c và trong cu c
ng nói chung
i th o u b trong ho t ng khuy n nông là cách th c ph bi n m t
ph ng pháp làm n m i ho c k t qu c a m t mô hình trình di n cho nhi u nông dân bi t và thuy t ph c nông dân ng d ng theo mô hình ó càng nhi u càng t t H i th o c t ch c ngay m trình di n (ru ng, v n, chu ng
tr i… c a nông dân), ph i do chính ng i nông dân ó báo cáo gi i thi u quá trình ti n hành Khuy n nông viên trong h i th o u b c ng óng vai trò là
ng i h tr ch nhân gi i thi u k t qu trình di n, h ng d n cu c h i th o không i l ch m c tiêu và s n sàng tr l i các câu h i c a nh ng ng i tham gia
Nh v y, qua vi c t ch c h i th o u b , c ng nh xây d ng mô hình trình
di n, ng i nông dân, h nông dân tham gia có c h i c ng ng công vi c, dù thu n l i hay khó kh n, dù thành công hay th t b i… s hi u nhau h n, chia s
nh ng kinh nghi m, cách làm n và giúp nhau nhi u h n…
p hu n c ng là m t ph ng pháp ph bi n c a khuy n nông nh m cung c p
nh ng ki n th c và k n ng v m t ch nào ó c a nông dân Ch này ã
c kh ng nh và khi ó có nhi u nông dân trong vùng mu n áp d ng T p
hu n không ch nâng cao nh n th c làm n t t mà còn là d p nhi u nông dân nhi u ph ng, xã thêm quen bi t nhau, giao l u và h tr nhau lâu dài sau
p hu n
Trang 24ch c các cu c tham quan trong công tác khuy n nông nh m t o u ki n cho nông dân so sánh cách làm n c a mình v i ng i khác và trao i v i nhau, qua
ó thuy t ph c nông dân làm theo cái m i mà a ph ng mình ch a có Tham quan th m ng là m t bi n pháp khuy n nông mang l i nhi u hi u qu trong nông nghi p Nh ng ngày tham quan th m ng là c h i t t nh t th c hi n các bu i trình di n k t qu và trình di n ph ng pháp T nh ng k t qu c a
cu c tham quan nông dân s t rút ra nh ng k t lu n riêng, trao i v i các nông dân khác và quy t nh nh ng gì h s làm t i nông h mình
2.1.4.3 Ph ng pháp thông tin i chúng
ây là ph ng pháp thông qua các ph ng ti n truy n thông i chúng ph bi n
nh ng thông tin c n thi t n nhi u ng i, các ph ng ti n truy n thông g m các
n ph m (t p chí, tài li u b m), thông tin báo chí, truy n thanh… Khi s d ng các ph ng pháp truy n thông i chúng cùng v i các ph ng pháp khác thì hi u
qu khuy n nông s t càng cao h n Các hình th c c a ph ng ti n thông tin
i chúng g m:
Các n ph m là các tài li u c trình bày d i hình th c t p chí hay t b m
Ph ng ti n thu n l i áp ng nh ng nhu c u thông tin, t ng c ng phóng s , nói chuy n trên ài và các ph ng pháp khuy n nông khác nên các n ph m khuy n nông c n có hình th c h p d n, n i dung d hi u, câu ng n và ch thong
ng, gi i h n ch , nh ng k thu t m i nên k t h p v i nhu c u, kinh nghi m
và u ki n c a nông dân
Báo chí là ph ng ti n a thông tin n ng i c nhanh nh t do ó nh ng b n tin hay bài phóng s ng trên báo chí c lan truy n r t nhanh và r ng rãi ây
là ph ng ti n t t nh t a các thông tin v m t k thu t m i, nh ng ho t
ng c a khuy n nông nông thôn c ng nh thành th n ng i không có c
i ti p xúc v i các khuy n nông viên hay không tham gia c vào các ho t
ng khuy n nông
Truy n thanh và truy n hình là ph ng ti n tuy t h o có kh n ng lan truy n
ng thông tin n m t s ông ng i trong th i gian ng n nh t Là ph ng ti n
t ph bi n các tin t c v nông nghi p, giá c nông s n, công b các k t qu
t c trong khuy n nông và nh ng ho t ng nh tham quan, h i h p, trình
di n… Qua ó nông dân còn ti p thu các ch d n cách áp d ng các k thu t m i hay k x o c a chuyên gia trình bày Truy n thanh và truy n hình có s c thuy t
ph c cao vì t n d ng c hai giác quan nghe và nhìn, các hình nh th c ti n cùng
Trang 25i gi i thích th a áng có th làm thay i nhanh ch ng thái nh n th c c a nông dân
Tri n lãm c t ch c gi i thi u thông tin m t cách nhanh ch ng và y thuy t ph c, chúng em nh ng tin t c m i nh t v nh ng k t qu nghiên c u và các bu i trình di n Chúng gia t ng s c ng tác và kích thích nhi u h n trong dân chúng a ph ng Cu c tri n lãm mu n thành công tr c tiên ph i thu hút s chú ý c a công chúng nh cách thi t k , các m c tiêu s ng ng… khi ã lôi
cu n chú ý thì s quan tâm s c t o ra và b n v ng
2.1.5 Vai trò c a khuy n nông trong n n s n xu t nông nghi p
2.1.5.1 Vai trò chuy n giao ti n b k thu t n nông dân
Quá trình chuy n giao ti n b k thu t t i nh ng ng i s n xu t là yêu c u quan
tr ng hàng u c a vi c phát tri n khoa h c-công ngh trong quá trình công nghi p hóa, hi n i hóa nông nghi p, nông thôn C th nh sau:
Theo Phan Thành Khôi (2006) thì ng i nông dân ti p nh n nh ng s n ph m khoa h c k thu t, ti n b công ngh qua nhi u kênh khác nhau nh : khuy n nông; các ch ng trình d án nhà n c; các tr ng, vi n; doanh nghi p; các t
ch c n c ngoài và qu c t tài tr … Th nh ng qua kênh khuy n nông là quan
tr ng và nhi u nh t
Theo nh n nh c a y viên h i ng ch o ch ng trình qu c t tài tr nghiên
u chuy n giao công ngh phát tri n nông thôn Vi t Nam: “kênh khuy n nông
là kênh chuy n giao k thu t công ngh có ý ngh a r t thi t th c i v i ng i nông dân, là c u n i ti p nh n các công ngh ti n b do các vi n nghiên c u, các
tr ng i h c xu t và th c hi n ch c n ng vô cùng quan tr ng là h ng d n
và ph bi n ng i dân h c h i và làm theo (Phan Thành Khôi, 2006)
Ngoài ra, khuy n nông giúp nông dân l a ch n áp d ng nh ng ti n b k thu t
i phù h p v i u ki n a ph ng, nông h mình Ng c l i, qua quá trình nông dân áp d ng nh ng sáng t o k thu t m i mà các nhà khoa h c, các c quan nghiên c u khoa h c bi t nên nghiên c u nh ng gì phù h p cho s n xu t (Nguy n V n Long, 2006)
Theo B tr ng b Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn: “công tác chuy n giao
ti n b k thu t cho nông dân mà n ng c t là l c l ng khuy n nông gi vai trò quan tr ng, nh t là trong vi c a các gi ng m i có hi u qu kinh t cao vào s n
xu t M t khác, công tác khuy n nông c ng giúp nông dân nâng cao n ng su t,
Trang 26ch t l ng s n ph m, t o b c t phá m i trong s n xu t nông nghi p (Phan Thành Khôi, 2006)
Qua công tác t p hu n và ào t o ã gi i quy t c nh ng khó kh n v ng m c trong s n xu t nông nghi p và b i d ng ki n th c khoa h c k thu t ph c v
n xu t c a nông dân, t o u ki n cho nông dân bi t áp d ng các ti n b khoa
c và k thu t canh tác nh m y m nh s n xu t, nâng cao n ng su t, t ng thu
nh p Vì khuy n nông góp ph n nâng cao n ng su t và s n l ng nông s n b ng các ho t ng c a mình nh : xây d ng mô hình trình di n, t p hu n và h i th o, thông tin, h i thi và tôn vinh nông dân s n xu t gi i, thành l p các câu l c b khuy n nông… Nh ng trong ó góp ph n quan tr ng nh t là xây d ng các mô hình trình di n th c hi n các ch ng trình vì m c tiêu khuy n nông (Phan Thành Khôi, 2006)
c tiêu c b n c a khuy n nông là làm nh th nào nông nghi p nông thôn phát tri n nh m nâng cao i s ng kinh t , v n hóa xã h i nông thôn trong công
cu c xóa ói gi m nghèo Ch ng h n nhi u ch ng trình d án v an ninh l ng
th c các n i, c bi t là vùng sâu vùng xa c khuy n nông coi tr ng… (Nguy n V n Long, 2006)
Theo Phan Thành Khôi (2006) thì b n thân c a ho t ng khuy n nông là h ng vào chuy n giao ki n th c, ào t o k n ng, tr giúp v u ki n v t ch t cho nông dân h v n lên nâng cao i s ng v t ch t tinh th n… góp ph n vào công cu c xóa ói gi m nghèo Bên c nh ó, khuy n nông còn góp ph n áng k vào thành t u s n xu t nông nghi p, nhi u ti n b khoa h c k thu t, công ngh
i ã c chuy n giao, áp d ng vào s n xu t góp ph n t ng n ng su t v t nuôi cây tr ng và chuy n i c c u s n xu t theo h ng hàng hóa có ch t l ng cao,
áp ng nhu c u tiêu dùng trong n c và xu t kh u, t ng thu nh p cho ng i nông dân góp ph n xóa ói gi m nghèo nông thôn hi n nay
Theo B Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn thì trong th i gian qua h u h t các
ch ng trình khuy n nông ã t p trung vào vi c chuy n giao các ti n b k thu t
i cho bà con nông dân góp ph n nâng cao trình dân chí, trình k thu t
n xu t a n n s n xu t nông nghi p manh mún, nh l d n tr thành n n
n xu t hang hóa, t p trung có hi u qu kinh t và tính c nh tranh cao (TTKNKNQG, 2005)
Trang 272.1.5.2 Vai trò t o m i liên k t nông dân, h tr nhau s n xu t
Khi chuy n sang kinh t h gia ình nông thôn có s phân hóa Nhi u h gia ình s n xu t r t thành công do có trình nh n th c và k thu t canh tác cao,
n, lao ng… nhi u h gia ình làm n có hi u qu , g p r i ro d n n cu c
ng khó kh n Khuy n nông ã t o m i liên k t gi a nh ng nông dân s n xu t
gi i v i m i ng i nông dân, nh t là nh ng nông dân s n xu t y u kém trong
ng ng (Phan Thành Khôi, 2006)
Khuy n nông coi tr ng t ch c các h i ngh , h i th o, tham quan h c t p, t ch c các câu l c b khuy n nông… Nh ng vi c làm ó ã liên k t nông dân, t ng
ng s h p tác, h tr nhau s n xu t (Nguy n V n Long, 2006)
Khuy n nông là c u n i nông dân v i các t ch c chính quy n, oàn th và các ngành h u quan Do ó y m nh khuy n nông các câu l c b , nông dân các
a ph ng s t o s chú ý thu hút các a ph ng lân c n ( V n Hoàng và ctv, 2009)
Khuy n nông không hi u qu n u ho t ng n c vì ho t ng khuy n nông mang tính c ng ng Th c hi n m t n i dung nào ó c n có s ph i h p ch t
ch c a m i c p, m i ngành, m i oàn th Khuy n nông có vai trò t o c u n i trong m i liên k t 4 nhà trong công tác khuy n nông, có k t qu nâng cao hi u
qu s n xu t nông nghi p M i tác ng c a nhà n c, nhà khoa h c c ng nh nhà doanh nghi p u tác ng n nông dân thì s n xu t m i hi u qu Nông dân là nhân t bên trong quy t nh, khuy n nông là tác nhân bên ngoài r t quan
tr ng (Nguy n V n Long, 2006)
Khuy n nông còn giúp nông dân nâng cao nh n th c trong quá trình s n xu t sao cho s n xu t có hi u qu và phù h p v i ng l i c a Nhà n c Ng c l i thông qua c u n i khuy n nông ng và Chính ph hi u c tâm t nguy n
ng c a nông dân trong s n xu t, cu c s ng và phát tri n nông thôn (Nguy n
n Linh, 2006)
2.1.5.3 Vai trò giúp nông dân ti p c n v i th tr ng
n ph m nông nghi p ph i c s d ng và tiêu th nên v n th tr ng là
t trong nh ng nhân t có tác d ng r t l n n k t qu và hi u qu s n xu t,
n xu t nông nghi p hàng hóa c n ph i quan tâm n quy lu t kinh t th tr ng; quan tâm n s l ng, ch t l ng và ti p th th tr ng các s n ph m Chúng ta chuy n t n n nông nghi p t cung t c p, t s n xu t nông nghi p nhà n c sang s n xu t nông nghi p hang hóa ã g p không ít nh ng khó kh n S n xu t
Trang 28nông nghi p hàng hóa là s n xu t cái bán nh m em l i hi u qu kinh t cao
Vì v y, c n ph i tìm hi u và tìm ki m th tr ng Nông dân s n xu t cái gì, s n
ph m s n xu t ra s d ng ra sao, tiêu th th nào, bán âu, s l ng và giá
… Bên c nh ó, có c s giúp c a các t ch c qu c t , ti p c n th
tr ng th gi i c n có vai trò c a khuy n nông Khuy n nông giúp nông dân
nh n bi t trong c ch kinh t h i nh p hi n nay nên s n xu t cái gì, s n xu t nh
th nào và th tr ng tiêu th s n ph m… (Nguy n V n Long, 2006)
Ho t ng khuy n nông th c hi n nh ng mô hình trình di n mang l i hi u qu cho ng i nông dân ng th i t o ra s n ph m hàng hóa ngày càng a d ng có
ch t l ng áp ng nhu c u th tr ng ngày càng cao ( V n Hoàng và ctv, 2009)
Hi n nay nông nghi p các n c ang phát tri n và phát tri n ph i quan tâm n
n môi tr ng Nên khuy n nông h ng m c tiêu s n xu t nông nghi p hàng hóa c n chú ý t i v n môi tr ng s n xu t ra nh ng s n ph m nông nghi p
an toàn cho i s ng và môi tr ng s ng c a m i ng i dân trong c ng ng và
xã h i (Nguy n V n Long, 2006) Khuy n nông giúp nông dân t ng c ng tính
ng ng trong s n xu t nh m m b o môi tr ng sinh thái trong s ch và b n
ng ng th i khuy n nông giúp nông dân có c nh ng gi i pháp kh c ph c
n môi tr ng s ng b ô nhi m (Phan Thành Khôi, 2006) Bên c nh ó, khi tham gia ho t ông khuy n nông, nông dân có nhi u d p ti p xúc, h c t p trao
i kinh nghi m l n nhau trong ho t ng s n xu t, c t p hu n k thu t, s
ng thu c b o v th c v t h p lý, phân bón cân i, s d ng phân h u c bón cho cây tr ng, s n xu t theo h ng nông nghi p b n v ng t o ra s n ph m hàng hóa an toàn cho ng i s d ng ( V n Hoàng và ctv, 2009)
2.1.6 Nh ng khó kh n trong ho t ng khuy n nông Vi t Nam trong nh ng
ch t l ng, giá v t t nông nghi p, ngu n cung c p gi ng, n i tiêu th nông
n, qui nh v tiêu chu n và ch t l ng s n ph m Thông tin ph bi n t i ng i dân còn nhi u h n ch ch y u qua kênh truy n hình và truy n thanh công c ng Tính h p d n c a thông tin truy n t t i ng i dân ch a cao, ch a th c s phù
Trang 29p v i trình c a h (TTXVN, 2009)
Theo Phan Thành Khôi (2006) hi n có g n 4.000 câu l c b khuy n nông nh ng nhìn chung hi u qu ho t ng ch a cao: có 40% ho t ng bình th ng, 30% không ho t ng và còn l i ch hình th c Trong s ó ch có 30% s câu l c b khuy n nông ho t ng có hi u qu Trong khi ó, ho t ng khuy n nông nhìn chung còn quá m ng trung ng c ng nh c s và còn thi u so v i nhu c u
Hi n nay, nhi u xã vùng sâu, vùng xa, vùng ng b ng, dân t c mi n núi không
có ho c r t ít khuy n nông viên H u h t khuy n nông viên c s nhi u vùng sâu, vùng xa không ph i là ng i a ph ng vì không có ngu n t i ch nên g p khó
kh n trong quá trình làm vi c, giao ti p và chia s kinh nghi m v i nông dân Nguyên nhân chính là kinh phí còn thi u và ch a có có chính sách h p lý v công tác khuy n nông
Trình khuy n nông còn nhi u b t c p ch a c ào t o chuyên sâu nghi p khuy n nông, h u h t cán b k thu t c t p hu n qua l p khuy n nông
ng n h n trong n c L c l ng khuy n nông n ng c t c s ch y u d a vào
c l ng cán b a ph ng và m t s nông dân ch ch t có tâm huy t v i s n
xu t nông nghi p và a s ch a c t p hu n v nghi p v khuy n nông L c
ng khuy n nông c a kh i h i, oàn th không , còn y u, thi u v chuyên môn nên th ng ph i h p v i các trung tâm khuy n nông t nh, các n v nghiên
u và ào t o trong quá trình tri n khai ch ng trình khuy n nông (TTKNKNQG, 2008)
Hi n nay khuy n nông ch làm c nhi u trong l nh v c nông nghi p và c ng
ch ho t ng m nh chuy n giao ti n b k thu t, ít chú ý n y u t phi k thu t (t ch c s n xu t, th tr ng, ti p th , v n…) nh m m b o cho các ti n b k thu t c chuy n giao phát huy hi u qu và b n v ng (Phan Thành Khôi, 2006) Kinh phí ho t ng khuy n nông hi n nay ch y u d a vào ngân sách nhà n c, các ch , chính sách khuy n nông c áp d ng nh nhau là không h p lý Khuy n nông công ngh cao òi h i nhi u kinh phí và v i c ch tài chính nh
hi n nay thì không th th c hi n c Kinh phí nghiên c u ào t o dành cho công tác chuy n giao ti n b k thu t còn v n m c v tài chính, vì v y các vi n,
tr ng d a vào ngu n kinh phí khuy n nông trung ng là ch y u M t s mô hình ch a a c vào s n xu t là do n i dung ch a phù h p v i u ki n c a
ph ng ngoài ra m t s tr ng h p ã s d ng kinh phí khuy n nông thi u
p lý và hi u qu th p
Trang 30chính sách i v i cán b khuy n nông a ph ng và các l c l ng khuy n nông nói chung ch a th c s t o ra ng l c m nh nâng cao ch t l ng ho t
ng Ch cho cán b khuy n nông và ng i tham gia công tác khuy n nông còn th p và c ng nh c, ch a khuy n khích và ng viên ng i tham gia công tác khuy n nông (TTKNKNQG, 2008) Các t nh u quan tâm u t và có chính sách cho công tác khuy n nông viên c s nh m khuy n khích phát tri n công tác khuy n nông Tuy nhiên, vi c áp d ng các ch chính sách cho công tác khuy n nông và cán b khuy n nông các a ph ng còn r t khác nhau và ch a
p lý nh t là ch ph c p cho khuy n nông viên c s (Phan Thành Khôi, 2006)
Trang 312.2.2 Nh ng thu n l i và khó kh n trong quá trình canh tác
Qua k t qu các báo cáo tình hình s n xu t nông nghi p hàng n m và ph ng v n chuyên gia t i a bàn nghiên c u cho th y nh ng thu n l i và khó kh n nh sau:
th ng khuy n nông t trung ng n a ph ng ã t ng b c ph bi n
ng rãi ti n b m i v gi ng, k thu t, nh ó các ti n b k thu t v k thu t canh tác theo công ngh m i ã c ng i dân áp d ng, giúp ng i dân thoát
ói, gi m nghèo
Ch t l ng nông s n luôn n nh, c th tr ng tiêu th trong và ngoài
nh ch p nh n Vi t Nam gia nh p WTO thu n l i trong vi c nông s n tìm c
Th i ti t di n bi n ph c t p, d ch b nh trên cây tr ng, v t nuôi luôn ti m n là
nh ng y u t tr ng i trong s n xu t Bên c nh ó, công tác qu n lý d ch h i
ch a th t ch t ch nên khi có d ch b nh thì x lý còn ch m, gây thi t h i n ng Tình tr ng thi u lao ng trong nông nghi p theo th i v cao, trong khi vi c
gi i hóa trong nông nghi p còn h n ch
Giá c th tr ng luôn bi n ng nh t là m t s v t t u vào ch y u nh (x ng, d u, phân bón, thu c b o v th c v t,…) t ng cao, gây khó kh n cho
ng i s n xu t c bi t là nh ng h dân có di n tích t canh tác l n Ng c l i,
t s m t hàng nông s n m c th p khó tiêu th , làm cho s n xu t g p không
ít r i ro, hi u qu mang l i ch a cao
Trang 32Nhi u ti n b khoa h c k thu t ch a n t n t ng ng i dân s n xu t L c
ng cán b khuy n nông còn thi u trong khi nông dân r t c n cán b khuy n nông c t v n, h tr trong quá trình canh tác
Trang 33Ch ng 3
NGHIÊN C U
3.1 PH NG PHÁP LU N
Theo Tr n Thanh Bé (1994) thì khuy n nông ngày nay là m t ho t ng r t ph
bi n, óng vai trò ch o trong các ch ng trình phát tri n và hi n i hoá nông thôn nhi u n c trên th gi i Khuy n nông là m t t t ng quát ch t t c
nh ng công vi c có liên quan n phát tri n nông thôn Do ó, khuy n nông không ch gò bó trong vi c truy n t k thu t canh tác m i gia t ng s n
ng mà còn ph i giáo d c c ng ng nông thôn trên nhi u ph ng di n nh : khoa h c s n xu t, giáo d c kinh t , ch m sóc s c kh e… M c tiêu c a khuy n nông là giúp cho gia ình nông dân t c m t i s ng t t h n, ho t ng tr nên tích c c và ch ng h n trong i s ng gia ình và c ng ng xã h i
p hu n k thu t cho nông dân là m t trong nh ng n i dung quan tr ng trong
ho t ng khuy n nông nh m giúp ng i dân n m c ki n th c c b n v khoa h c k thu t, t ó áp d ng vào th c ti n s n xu t t c hi u qu kinh t cao h n, t ng thu nh p, góp ph n xoá ói gi m nghèo (Thanh Nhàn, 2009)
Công tác thông tin tuyên truy n, t p hu n, chuy n giao ti n b k thu t cho nông dân là m t trong nhi u kênh thông tin quan tr ng, n u làm t t, giúp cho nông dân
ti p c n v i nh ng ch tr ng chính sách phát tri n nông nghi p, nông thôn, nông dân c a ng và Nhà n c; ti p c n v i các ti n b k thu t m i áp d ng vào trong s n xu t, các mô hình s n xu t gi i trong và ngoài a ph ng và các thông tin v giá c th tr ng nông s n…là m t trong các ch c n ng, nhi m v quan tr ng c a công tác khuy n nông c quy nh trong ngh nh 56 CP c a Chính ph (Bùi c Th y, 2008)
Nhu c u nâng cao n ng l c là s c n thi t c ý th c v vi c ph i rút ng n kho ng cách gi a kh n ng hi n có v i kh n ng s có th c hi n có hi u qu
nh ng vai trò, ch c n ng và nhi m v nh t nh (Nguy n Th Hiên và Lê Ng c Hùng, 2004)
Trang 34Ph ng v n chuyên gia: ph ng v n ng i cung c p thông tin ch y u thu th p
c nh ng hi u bi t c bi t v tình hình ho t ng khuy n nông trong th i gian qua t i vùng nghiên c u
Ph ng v n nhóm (PRA): thu th p thông tin m c ng ng Qua ó t o u
ki n ti p xúc m t l ng ki n th c r ng h n ng th i ki m tra chéo thông tin thgu th p c t nh ng ng i trong nhóm v tình hình ho t ng khuy n nông và nhu c u nâng cao ki n th c và k n ng s n xu t c a nông dân trong giai
n hi n nay
u tra ph ng v n nông h : s d ng b n câu h i so n s n thu th p thông tin
i v i nông h trong vùng nghiên c u: c m nông h ; tình hình ho t ng khuy n nông a ph ng; ánh giá k t qu t c c a nông dân sau khi tham gia các l p t p hu n và nhu c u nâng cao n ng l c c a ng i dân t i vùng nghiên
Th o lu n nhóm nh m thu th p thông tin, và nh m bi t thêm v tình hình
ho t ng khuy n nông chuy n giao khoa h c k thu t trong th i gian qua trên
a bàn nghiên c u
Thu th p thông tin tr c ti p thông qua b ng câu h i ph ng v n nông h trong vùng nghiên c u
Trang 353.3 PH NG PHÁP CH N M U
ng s m u u tra c s d ng là 40 phi u, ch n ng u nhiên nh ng h có
tr ng lúa t i huy n Ti u C n, t nh Trà Vinh u tra, ph ng v n ng th i
ph i m b o tính i di n c a i ph ng Trong ó, ba xã i di n c ch n làm m u nghiên c u là: Xã T p Ngãi v i 18 phi u, xã Tân Hùng v i 12 phi u và
xã Hi u Trung v i 10 phi u
3.4 PH NG PHÁP PHÂN TÍCH
d ng ph n m m SPSS mã hóa và nh p s li u vào máy tính, ti n hành
ki m tra tr c khi x lý và phân tích
d ng ph ng pháp th ng kê mô t : các ch tiêu v ph n tr m, trung bình,
ch chu n phân tích v tình hình ho t ng khuy n nông và nhu c u n ng cao
ng l c c a ng i dân t i vùng nghiên c u
ki m nh có hay không có s liên h gi a tu i c a ch h , Trình h c v n v i
vi c tham gia vào các l p t p hu n (ki m nh Chi-Square)
s lý thuy t:
Gi thuy t H0 : Hai bi n c l p nhau
Gi thuy t H1: Hai bi n có liên h nhau
c ý ngh a quan sát th ng c g i là giá tr xác su t (P – value), v i tin
y 95%, nguyên t t quy t nh là:
Bác b gi thuy t H0 n u: giá tr xác su t < 0,05
Ch p nh n gi thuy t H0 n u: giá tr xác su t 0,05