Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)

Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)Giải pháp bảo tồn và khai thác nghệ thuật múa rối nước truyền thống tại làng Nhân Mục, xã Nhân Mục, huyện Vĩnh Bảo, Hải Phòng cho phát triển du lịch (Khóa luận tốt nghiệp)

M C L C

L I C 5

PH N M U 6

9

1.1 Các hình th c sân kh u dân gian Vi t Nam 9

1.1.1 Chèo 9

1.1.2 Tu ng 10

1.1.3 Múa r c 11

1.1.4 M t s lo i hình khác 12

1.2 Ngh thu t múa r i 13

1.2.1 Khái quát chung v ngh thu t múa r i 13

1.2.2 Các lo i hình múa r i Vi t Nam và trên th gi i 14

1.3 Ngh thu t múa r c truy n th ng Vi t Nam 16

1.3.1 L ch s hình thành và phát tri n 16

1.3.1.1 Tên g i và ngu n g c 16

1.3.1.2 M t s v th n b o h c a múa r c ng r i 18

m c a ngh thu t múa r c 19

1.3.3.1 Con r i 19

1.3.3.2 Ngh thu t t o hình 21

1.3.3.3 Sân kh u 23

1.3.3.4 Ngh thu t âm nh c 24

1.3.3.5 Ngh nhân múa r c 25

1.3.3.6 Cách bi u di n 25

1.3.4 Giá tr thu t c a múa r c 26

1.4 Ti u k 29

C TR NG B O T N VÀ KHAI THÁC NGH THU T MÚA R C T I LÀNG NHÂN M C, XÃ NHÂN HÒA,HUY B O, H I PHÒNG CHO PHÁT TRI N DU L CH 30

2.1 Gi i thi o, H i Phòng 30

u ki n t nhiên 30

u ki n kinh t - xã h i 30

2.2.3 Tài nguyên du l ch 31

2.2.3.2 L h i 33

2.2.3.3 M t s lo i hình ngh thu t dân gian 34

2.2.3.4 Làng ngh truy n th ng 34

2.2 Ngh thu t múa r c t i làng nhân m c, xã Nhân M o H i Phòng 35

2.2.1 L ch s hình thành và phát tri n 35

a ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c 37

a ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c 37

m ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c v i các làng vùng lân c n 40

2.3 Th c tr ng công tác b o t n và khai thác cho phát tri n du l ch 45

2.3.1 Th c tr ng công tác b o t n ngh thu t múa r c 45

2.3.1.1 Khái quát v công tác b o t n ngh thu t múa r c t i Vi t Nam 45 2.3.1.2 Công tác b o t n ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c 49

2.3.2 Th c tr ng khai thác cho phát tri n du l ch 51

2.3.2.1 Khái quát v th c tr ng khai thác cho phát tri n du l ch Vi t Nam 51

1.3.2.1 Th c tr ng khai thác cho phát tri n du l ch t i làng Nhân M c 53

công tác b o t n, khai thác ngh thu t múa r c cho phát tri n du l ch t i làng Nhân M c 55

2.4.1 Thu n l i - tích c c 55

h n ch 56

2.5 Ti u k ng 2 59

T S GI I PHÁP NH Y M NH CÔNG TÁC B O T N VÀ KHAI THÁC NGH THU T MÚA R C T I LÀNG NHÂN M C, XÃ NHÂN HÒA, HUY O, H I PHÒNG CHO PHÁT TRI N DU L CH 60

ng công tác b o t n và khai thác ngh thu t múa r c Vi t

Nam 60

ng công tác b o cho t n ngh thu t múa r c 60

ng công tác khai thác ngh thu t múa r c cho phát tri n du l ch 62

xu t m t s gi i pháp b o t n và khai thác ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c cho phát tri n du l ch 65

i v i ngh nhân 65

3.2.2 Chú tr ng công tác truy n d y ngh thu t múa r c 65

3.2.3 Hình thành t ch c h i chuyên ngành múa r c 66

3.2.4 Xây d ng nh ng ti t m c bi u di n hoàn toàn m i 68

3.2.5 Công tác xúc ti n qu ng bá v muá r c 69

3.2.6 L ng ghép các bu i bi u di n múa r l ch 70

3.2.7 Xây d ng m i và nâng c v t ch t k thu t ph c v bi u di n và CSHT, CSVCKT cho phát tri n du l ch 71

ng d n viên, thuy t minh viên ph c v du l ch 72

3.3 M t s ki n ngh 73

i v i S VH TT & DL H i Phòng 73

3.3.2 i v i Phòng VHTT & DL huy n và UBND xã Nhân M c 75

3.4 Ti u k 76

K T LU N 77

TÀI LI U THAM KH O 78

PH L C 79

M T S HÌNH NH 80

DANH M C VI T T T

3 UBND: y ban nhân dân

5 NSND: Ngh

6 TNHH: trách nhi m h u h n

là m t ni m vui, ni m h nh phúc vô cùng l n lao và t hào.

bài khóa lu c hoàn thành và có k t qu t

xin g i l i tri ân và l i c c nh t t i:

Th y hi ng Tr n H u Ngh

Ban giám hi ng cùng các th y cô giáo b

Và em xin g i l i c c bi n cô gáo CN Nguy n Th

Th i t n tình ng d em r t nhi u trong quá trình em làm bài khóa lu n này

khi l a ch ng Dân L p H i Phòng là ngôi nhà th hai c a mình

Do ki n th c b n thân còn h n ch nên bài khóa lu n c a em v n còn nhi u sai sót, vì v y em mong nh c s góp ý ki n c a các th bài khóa lu n c c hoàn thi

Em xin chân thành c

H

Sinh viên

Di u

-có v trí cao trong ngh thu t sân kh u dân t n múa r i thì h

t R i bóng Bali, Indonesia; Bunraku, Nh t B n; R i dây,

Tinh hoa c a ngh thu t múa r c ngày càng nh c nhi u s ng

m c a b n bè qu c t , tr thành m t s n ph m ngh thu a Vi t Nam Ngh thu t múa r c là m t lo i hình sinh ho n th ng

Có th nói múa r c nói chung và múa r i làng Nhân M c nói riêng

là m t lo i hình ngh thu p d n n u bi t b o t n và khai thác s có giá tr r t l thu hút khách du l ch và phát tri n Hi n nay công tác b o t n ngh thu t múa r i c quan tâm Tuy nhiên lo i hình nghthu t truy n th ng này v c ph bi n r ng rãi, còn i bi n và

r i s góp ph n r t l n trong công tác b o t n lo i hình ngh thu t truy n th ng

2 M c tiêu và nhi m v c tài

M c tiêu c tài là xu t gi i pháp b o t n và khai thác ngh thu t múa

r c truy n th ng t i làng Nhân M c, xã Nhân Hòa, huy o, H i Phòng cho phát tri n du l ch

vào m t ra, khóa lu n ti n hành gi i quy t nh ng nhi m v :

T ng quan v ngh thu t múa r c truy n th ng

Kh o sát, phân tích th c tr ng công tác b o t n và khai thác ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c, xã Nhân Hòa o, H i Phòng cho phát tri n du l m ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c v i các làng/ vùng lân c ng r c làng Nguy n,Thái Bình)

xu t m t s gi i pháp nh y m nh công tác b o t n và khai thác ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c, xã Nhân Hòa cho phát tri n du l ch

3 i ng và ph m vi nghiên c u.

i ng nghiên c u: Ho ng công tác b o t n và khai thác ngh thu t múa r c truy n th ng t i làng Nhân M c, xã Nhân Hòa, huy o,

H i Phòng cho phát tr n du l ch

Ph m vi nghiên c u: Khóa lu n t p trung nghiên c u t i làng Nhân M c,

xã Nhân Hòa, huy n nh B o, H i Phòng Ngoài ra trong bài khóa lu

so sánh ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c v i ngh thu t múa r i c n

t i làng B ng Minh và ngh thu t múa r c t i làng Nguy n,Thái Bình

ng pháp nghiên c u.

Ph ng pháp thu th p và x lí tài li u: ây là pháp ch y utrong quá trình làm khóa lu n Tác gi có tham kh o thông tin trong các giáotrình, các tài nghiên c u khoa h c, tài li u chuyên , các t p chí chuyênngành cùng ngu n tài li u có c t i các phòng ban v du l ch, trên internet

a: Tác gi i gian trong quá trình làmkhóa lu n, i t i làng Nhân M c, tìm hi u v ngh thu t múa r c c a làng

Ph ng pháp ph ng v n: Khi th c hi n tài, tác gi tìm t i Phònghóa Th thao và Du l ch huy n nh B o, ng xã Nhân Hòa,

ng quan v ngh thu t múa r c truy n th ng

c tr ng b o t n và khai thác ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c, xã Nhân Hòa o, H i Phòng cho phát tri n du l ch

M t s gi i pháp nh y m nh công tác b o t n và khai thác ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c, xã Nhân Hòa cho phát tri n du l ch.

1.1 Các hình th c sân kh u dân gian Vi t Nam

1.1.1 Chèo

inh,

i Vi u th c s ph n nh c a nh ng giá tr c cao quý

m, s hy sinh quên mình, s trung thành, s t thi n Do v y,

c ngh thu t chèo nh ng v m i ph c t p

1.1.2 Tu ng

Tu ng là m t lo i hình ngh thu t sân kh u mang tính c

c a Vi t Nam Ngôn ng c a tu c k t h p nhu n

hí khúc (Trung Qu c) do quân lính nhà Nguyên b gi i th i nhà

Tr n (th k XIII) bi u di ng Vi t Nam có nét riêng c a nó Lúc

u, tu ng ch xu t hi n mi n B eo binh lính chúa Nguy n vào

n c c th nh ng phát tri n m nh vào th kXVII -XVIII Sang tri u Nguy n (th k XIX) tu ng v n gi v trí x

c c" s

"tu ng" trong "T n ti ng Vi thu t sân kh u c c a Trung

thu t sân kh u thì th k XV, tu ng và chèo khá phát tri n V ngu n g c

c a nhi u nhà nghiên c c ngh thu t g ng và chèo là

nh ng ngh thu t c truy n c a dân t c xu t hi n t r t s m Tu ng và chèo là

nh ng ngh thu t sân kh u k t h p ca k ch v o, mang nhi u b n s c dân

t c

1.1.3 Múa r i c

Múa r i s m nh t trong s ngh thu t dân gian c a dân t c,

n thu t xu t hi n mu n trong s các ngh thu t truy n th ng hôm nay sân kh u tu ng, chèo, c ch, k ch n i, xi c, ca

gi i trí nh nhàng mà sâu l ng, khó quên.

vào nh ng ngày nông nhàn, ngày xuân, trong các l h i Thông qua các câu

c a h i làng, g i g c bình d cho cu c s ng Gi a thiên

ng, khán gi ng m t lo i hình ngh thu t

c, cây xanh, mây, gió, có l a, có khói m a, có c

i nh ng hàng ngói Th t s là m t s hòa h a ngh

kh u, múa r c là ho ng n ng h i dân gian r i rác kh p

c "nuôi l n" b ng nhi t huy t c i dân Ngâm bùn l c làm ngh thu t không ph i là m t công vi ng thích thú v i m i

i N u không ph i s ng ân tình v c ng lúa

c s truy n c m n ng nhi ng c a nhân v t r i c

1.1.4 M t s lo i hình khác

Con r i là nhân v thu c s ph i h p gi a ngh thu t

c, k thu t l p ráp, bài trí sân kh u và ngh thu u khi n con

r i

Có kh p trung, quy t nhi u lo i hình ngh thu t ( c, h i

h a, chèo, tu

T : Múa r i là lo i hình ngh thu t sân kh u có kh

truy n c m m ; s ph i h p gi a k thu t và ngh thu t t o hình,

nhi u hình th c ngh thu t sân kh u khác; ph c v m i t ng l p múa r i có r t

kín Sân kh u c n phù h p v c c a c i và r i Múa r i ch y u

i di u khi n con r i 6, Tr.32

1.2.2 Các lo i hình múa r i Vi t Nam và trên th gi i

Theo P.L Mi-nhon (Mignon ) trong cu n Bách khoa ph thông, t

Ma-ri-on-net Marionnette múa r i) là m t t gi m nh c a (Mariole) th i trung c

này trong ngôn ng khác, t pupe trong ti c và Puppet (pupe) trong ti n

c g i con r i, vì v ngo i hình con r i gi ng con pupe Múa r i bao g m:

R u khi n ngang: lo i bunraku (Nh t) m i con r i r t to, t 8 t n

Theo Tô Sanh:

con rùa vàng n i ba hòn núi Rùa lôi r r trên m c, l vân trên

v và r b n chân chuy n, m t nhìn lên b , mi c lêu bêu Quay

ng t u chào" hay "các nàng tiên hoa tay m m m i

ch c kh nh r ng múa r c r t th nh hành trong cung

múa r c có th c th k 11, 12 b n này cho th y múa r

hay làng R i huy n Ý Yên (Nam nh) Các tác ph c c a Phan

ng Nguyên (th k 12) và các ghi chép c a vua Tr n Thái Tông (1225-1258)

Lý-Tr n L ch s Vi t Nam tr i qua bao cu c chi n tranh ti p n y ho i

bi t bao công trình c c Ch có các nhà hát múa r i nh bé là còn t n

th

Cái nôi c a r c b t ngu n t i làng t p trung trong

m t khu v i h p vùng châu th sông H ng Su t th i phong ki n

ng r i ít khi mang con r i ra kh i kho c

làng lân c n và các t nh ngoài b i bi u di i di n nghi

c a làng v n ch t p luy n trong lúc r ng r c

ch c thành h i bi u di n múa r i ph i tuân theo các

nh ch t ch và ph i gi bí m u khi n con r i Các thành viên trong ngh và u Theo l i ngh

di n m i ch bi t riêng ph n c c hé l bí m t cho

quy t quan tr ng nh t là v c u t o con r i và k thu u khi n dây B t c ai làm l bí m u ph t m t con l n 50 cân và khai tr ngay ra kh ng r i

1.3.1.2 M t s v th n b o h c a múa r c ng r i

ng r i Ra (Hà Tây)

ng r i làng Ra là m t trong nh ng r i nh t Hà Tây Truy n th ng r i b t ngu n t 10 th k c t khi pháp o

H nh sáng l ng r i T o H nh quê huy i Khi còn tr , T

o H nh dành th tu hành và gi o Ph t Ông b nhà sang Trung

binh lính gi xu ng các hào quanh thành r i m c ng thành Quân gi c tràn vào

làng Bùi y dân làng múa r i dân làng Bùi tôn Tr n

c khi mang r i ra bi u di n các thành viên

c t o m t con r i hoàn ch nh, các ngh nhân ph i tr i qua nhi u giai

n t m , công phu t c c n trang trí Con r c t o b i hai ph n chính, ph n thân và ph :

Ph n thân là ph n n i bên trên th hi n nhân v t Thân g u, mình, 2 tay, 2 chân R c t c thân v là m t kh i li n, khi chuy ng là chuy ng toàn thân, các c ng c a r c thi t k theo yêu c u c a trò

di u thì t o kh p c , c ng tay thì t o kh p vai, khu u tay, c ng thân thì t o kh p b u khi n r i s c l p b ng

r i R i ph thu c vào c u t o và yêu c u c t o kh p Ví d

Ph là ph i, là ph n ti p li n v i thân r i có vai trò

c khi di n trò trên m c ng th

c m c u khi n bi u di n múa r c dân gian có 2 lo i máy: máy

ng c a r i trên sàn di n r t

i bu ng trò Máy dây bao g m m t h th ng dây và các c t, các fu-li, nh n có th t xa kh i bu ng trò gây nên

s tò mò, k l cho ng i xem u khi n và k x u khi n con r i là

huy n Th ch Th t, t nh Hà Tây dùng g cây y n làm r i Con r

ho c 5 l n b ng m t lo i vecni truy n th ng có ph l p b c, do v y các con r i

r t b n

ng r i nông dân dình d , ph n , cô thi u n c

B sách này ghi chép các lu t l i v ng r i, các tích truy n, các v di n, các bài hát và c u c a T u Xin trích l i m

sau:

khán gi và m i an khang, h nh phúc G

r i C xanh c p thành hai hàng ngay ng n ch s n hai

Nh ng h ng súng ch i châm ngòi l a là g m lên ti ng r ng h y di t

Nhìn kìa! Trên không trung b y tiên n

b i có ti u phu, nông dân, m t th d t và m

viên tu ng chèo M t u dáng chú ý n a là trong vi c t o hình các nhân v t,

p Nhi u ngh nhân k th c ngh thu t c a ngh nhân l c là chú, bác, cha, anh c a h H sáng t o và ng p trong gia ph c a h H

gi c nh ng nét dân gian truy n th n các ngh i th i

Thi t k t o hình cho r c khác v i r i c n Con r c dùng glàm v t li th hi n, ch không dùng gi y b i, gi y v làm Gdùng cho vi c t o kh i hình Ngoài ra còn c n các v t li t, dây

nhân v t thi t k trang ph c thi t k u khi n th c hi n thi t k t o hình trên v t li u V i r i c n sau khi t i theo thi t k k thu t s

th c hi n ti p công vi c theo thi t k t o hình m thu t v m công, ph c trang

i v i r c t t c u th hi n trên g Sau khi hong khô s ti n hành hom,

R i loài v t thi t k t o hình cùng phong cách v i r i Các r i loài

v u t c l , khái quát không th hi n chi ti t Hình dáng chung c a

con r c t o c m giác s ng là vì cách t o r i, r i không t o tác c th

ng nên không th hi c theo gi i ph u Khi trên c n

ch không ph y cách t o kh i hình cho r i r t gi n d , chân th t

1.3.3.3 Sân kh u

Sân kh u c a r ng là ao, h c a làng m c thôn quê,

Nói v m t ngh thu t ho c v k thu c là y u t c bi t quan

tr i v i vi c bi u di n múa r c Sân kh u i là m t cái

sáng m t tr i chi u t a làm cho lung linh huy n o t o không gian v a th c v a

c ao h c có th che gi u các d ng c u khi n con

r i không cho khán gi bi t nh m t o nên tâm lý tò mò, n c quá trong dkhi n nhìn th y rõ nh ng d ng c c là l bí m t làm gi m m t h ng thú

T i nông dân Vi t Nam ng b ng B c B t t n

nh ng trí trí th c nông thôn M i l n các ngh nhân t ch c bi u di n múa r i

Âm nhac: Múa r i ph i c n âm thanh m gi ti t t u và khu y

ng không khí bi u di n V n là m t ngh thu t l ng tác làm ngôn ng

di t r c g n bó v i âm nh thu t múa Âm nh c di u khi n

tr ng quy n thành công c m di n

i trong bu ng trò sau sân kh u cùng v i các

i bi u di n t ng, chum ch e, tù và V sau

ta dùng máy cát-sét thay cho dàn nh

huy n Thu n Thành, B c Ninh th c khi bi u di thu hút s chú ý

c a khán gi Các ngh nhân khi bi u di g s d t o không khí

h i hè trong c c ki u

Ngh nhân c a trò múa r c không xu t hi n trên sân kh u mà h

ng núp sau b c mành ch u khi n con r i b ng m t h th ng dây, sào,

th ng, v t que ph c t k thu t cao ho c gi t dây con r i b ng

r s p trò, nh c công bi u di bi u di n trò hoàn toàn vào

ch t c a ngh thu t trình di n r c u khi n r c s làm di chuy n các quân r i và t o ho ng cho nhân v c gi u trong lòng

c l i d ng s u khi n t xa Ngoài ra còn có s ph tr thêm

c a nh m, pháo hoa, khói mù làm h p d n ng tính chuyên nghi p cho v di n M u là màn b t c t o nên không khí háo h

các màn bi u di n Các con r i tho tt n tho t hi n, l n xu ng phóng lên mang

nhi u b t ng thú v , các màn di ng, phong phú và g i cho

i xem s tho i mái và cùng nhi u bài h c b ích

ng

Ch tr m c v t

t l a

Ngoài giá tr giá tr l ch s , giá tr kinh t múa r c còn có

ngh thu t Giá tr ngh thu t c a múa r c th hi n qua nh ng

Khi bi u di n múa r i th t là m c bi t h p d n, không khí vô

b t ng và thú v Th c g dân gian các làng r t khéo tay H t p h p

l i thành nhóm thành làng ngh Ngh c g truy n th n góp ph n t o nên nh ng con r i r p, duyên dáng, s ng b i tính cách

c kh c h a r t khác nhau

n, con r c m c là hình nh c i nông dân.

R c dân gian ch y u ch di n trò Có m t s c ch t câu chuy c, rút ng n nh m khai thác m t s trò trong câu chuy n

tài, chuy u r t quen thu c v i m i Có th là l ch s

l n nhân v

m c m c tiên các ngh nhân t o r i làm vi c v i tâm

h n trong sáng, không vì m nào H l i là nh i không

ng l p nên không b m t quy ph m h c th c ràng bu c Ch y u h d a vào c m h ng sáng t o, mô ph ng hi n th c

t v chuyên môn, k thu t.

S h p d n và cái hay c a ngh thu t r c dân gian n m u bí m t Bí

m i xem th y s tài tình trong các ho ng c a con r i, bí m t gây s

Nam m i có thôi, u ch c ch n là múa r c này v n ti p t c

c trong b i c nh nguyên th y c a nó, c n ph i tr v i hình ngh thu t này_ vùng làng quê châu th sông H ng

Các nhân v t r m nông dân, th rèn, th m c M i

ho u di n ra trong ph m vi m t ngôi làng Ch có duy nh t m t c nh cho th y có m i quan h v nh vinh quy bái t Nông dân châu th sông H ng v n sinh s ng b ng ngh tr c H ph i làm vi c

v t v ng ru ng và luôn luôn ph i ch ng ch i v t Th hi n s g n

bó c i nông dân v c, các nhân v t r i ca t ng v p c a lao

ng, s kiên trì b n b , và tinh th n l i trong nhà ngoài xã Nh ng

n ý sâu xa và l i m a mai châm bi m ph n ánh cu u tranh gi a cái thi n và

i h ng ch u h u qu Các nhân v t r i k t

h c c thuy t v t linh c i Vi o Ph o Lão, và c bi t là

ng nh t c i dân, góp ph n không nh trong vi c truy n bá ki n th c

s n xu t, giáo d c tinh th c, l s ng cho m i t ng l p xã h i,

1.4 Ti u k

u t ng quan v ngh thu t múa

r c truy n th ng; khái ni m, ngu n g c, c a ngh thu t múa r i

v ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c t

C TR NG B O T N VÀ KHAI THÁC

phát tri n h th ng ch , h th ng giao thông và khu v c bãi rác th i ng phát tri n b n v ng

-

-2.2.3 Tài nguyên du l ch

v n là tài nguyên du l m các khu di tích l ch s

h i truy n th ng, phong t c t p quán, cách th c sinh ho t, các lo i hình nghthu t dân gian, công trình ki

2.2.3.1 H th ng di tích l ch s

-c (xã Nhân Hòa)

mà còn

Nhân Hòa)

Chùa Phúc Lâm (xã Nhân Hòa)

Chùa Phúc Lâm thu c làng C n, xã Nhân Hoà là ngôi chùa c có bdày truy n th ng l ch s ng và t hào Theo nguyên b n

-2.2.3.2

Th i gian: 3/8 âm l ch c t ch c

i nhào luy n k , n ng kho ng 25 - 30kg Khi có hi u

o Là s ki c r t nhi c bi t n.

Ngoài ra còn có h n xã Nhân M c và h ng quân

2.2.3.3 M t s lo i hình ngh thu t dân gian

Múa r i c n

Múa r i c n làng B o Hà, xã ng Minh là môn ngh thu t dân gian lâu

c truy n l i cho con cháu Cách trung tâm thành ph H i Phòng 30km, làng B o Hà- ng Minh-huy o-thành ph H i Phòng v n n i ti ng

v i ngh t ng t th k XVI và môn ngh thu t múa r i c tr i qua 7

cúng t v t ngh t c g Nguy n Công Hu t i Mi u B o

Hà Ngoài b ng t ngh r t n i ti ng, ngôi mi u này hi n nay v n còn gi

Ngh d t chi u cói B o Hà

ngh d t chi u cói ã có m t th i phát tri n r t m nh trên vùng t này i m

c bi t c a chi u cói B o Hà là g n chúng c làm th công 100%, m

ng Nguy n (Thái Bình) và s i c Ph n, c Khiêm ng

( ngày nay)

ông vào trong

Ông là

T ng r c k t n p là thành viên th 12 c a Hi p h i

c bi c s quan tâm c a C c ngh thu t bi u di n, B

nhà th o tay ngh cho anh ch em di n viên, nh c công, h tr kinh phí t o hình con r i, t ng r i Nhân M c phát huy kh

nâng cao ngh thu t bi u di n, ph c v nhi m v chính tr c c, c a

c t nh m duy trì b o v , qu ng bá môn ngh thu t dân gian truy n th a Vi t Nam Trong quá trình ph c v và tham gia

h c dân gian thành ph t ng gi y khen thành tích cho t p th

Hi n nay p ng r i Nhân M c g m : 18 ngh nhân, do ông Tr c là

phó; ông Tr p là th y qu

Múa r c làng Nhân M c c di n vào nh ng ngày nông

xem c m nh c s c thái c a h i làng, g i g

cho cu c s u ki n t nhiên và công vi c nông nghi p g n

thu t r c

a ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c

a ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c

a) Con r i

i truy n th ng, các con r i làng Nhân

thanh m nh, d o dai phù h p v c Th g sung m n, không có

làng c t g lúc g dàng t o hình thành nh ng khúc v a kích

c con r i, bóc v cho g khô d n vì các con r i khi b c s

n i chân tay r i và n u khi n Cu i cùng con r i s t

l ch ng th c và b n Con r c Nhân M c không mang

qu m b b n ch c bên trong và có dáng v bên ngoài cho quân

i ánh sáng c a l a s linh ho t c a các lo i pháo sáng các con r i b ng tr thành trung tâm c a s ng, b n thân nó ch c n

làm ra m t con r i, i th ph i th c hi n các c t c thô t o dáng, t o khuôn m t, o tay con r Trong , t o khuôn m t là khâu khó

nh t Khuôn m t con r i ph i m b o có h n và th hi n c vai di n Con r i

làng Nhân M c có c n i b t là: hình ng con r i gi ng v i hình

ng c a con i i ng h n Ví d : Ông quan trong v di n thì hìnhnét s c thái ng ph i chính là ông quan c a con i Vi t Nam th i phong ki n c kia ch không th là ông quan c a i Trung Qu c, hay các

v quan ch c ngày nay Gi ng t nét m t, cái m i, b râu, k c m con

m t, hay m mão thì ph i là p vàng không m t s khác, h

ch ch m vài cái hoa v n b ng s n tây vào thành cái m cánh chu n tay

b) Ngh thu t t o hình

Vi c t o hình con r c s i th thông qua truy n ngh

ng v trò di n, v di n m i và h t o theo hình m t o

ra con r i v p, v a m i l c yêu c u c a v di n Tuy nhiên,

do phong cách chung c a b môn ngh thu t này, cho nên yêu c u nh t thi t trong khi t o hình con r i là ph i gi gìn hình d ng màu s c tranh dân gian Khi

t o hình, các ngh nhân luôn chú ý t i vi c di n t tính cách nhân v t thông qua

c vào t ng tích trò mà ngh nhân s t o hình nhân

v t cho phù h p v i tích trò y D n d n, n này qua n khác, các nghnhân l i b sung thêm các tích trò m i, cho t i bây gi ngh thu t múa r i

c làng Nhân M có duy nh t H i Phòng

c) Sân kh u

c làm sân kh u cho quân r i ho ng là m

a m t dân t c sinh s ng b ng ngh tr ng c.

Sân kh u c a r c làng Nhân M c là m t cái ao c

nh p nhàng gi a các ho ng c a con r i v i nh ng câu hát chèo vô cùng thú

b y gi là các v chèo c Quan Âm Th Kính, Ki u, Viê

e) Ngh nhân

Ngh nhân múa r i sáng t o và duy trì ngh thu t múa r i

c Ngh nhân làng Nhân M c là nh i làm ru ng, là nh ng bác nông dân chân l m tay bùn Vi c ngâm bùn l c là cu c s ng hàng ngày c a

i nông dân không ngo i tr nh i gi n d ch t phát trong làng Nhân M c bi u di n r c là ni m thích thú, ni c a h

V i trí óc và bàn tay khéo léo nh ng con r i v i nh ng hình dáng, bi u c m

l n tu i h xem vi c duy trì và b o t n múa r c là c c k quan tr ng

f) Cách bi u di n

i u c bi t không ph i là trên kh p c c ch có làng Nhân

M c m i có múa r i c, vì theo t ng k t c a Vi n B o tàng Dân t c h c

Vi t Nam, thì n nay, ngoài làng Nhân M c còn có r t nhi u làng múa r i khác Thái Bình, H i M i ng u có m t cách bi u di n riêng, làng Nhân M t h p c a nh ng con r u chèo m c

m c gi n d , cùng v i tinh th n luôn l c quan, vui v Sân kh u làng Nhân

M c là ao làng sân kh u múa r c truy n th ng Chính cách bi u di n này làm nên danh ti ng c a múa r c Nhân M c

m ngh thu t múa r c t i làng Nhân M c v i các làng/ vùng lân c n

Hi n nay, Vi t Nam v n còn t n t i 14 ng r i truy n th

ng r i H ng Phong (xã H ng Phong, Ninh Giang, H )

P ng r ng (xã Lê L i, huy n Gia L c, t nh H

P ng r i Thanh H i (xã Thanh H i, huy n Thanh Hà, t nh H