Thặng dư nhà sản xuất Producer Surplus PS Thặng dư người tiêu dùng Consumer Surplus CS... Nếu đường cầu là rất ít co giãn, tam giác B có thể lớn hơn hình chữ nhật C và người tiêu dùng s
Trang 1CHƯƠNG 1
Phân tích các chính sách can thiệp giá cuả chinh phủ trong
thị trường cạnh tranh
Tài liệu đọc:
1, Robert Pindyck – Chương 9
2, Gregory Mankiw – Chương 6, 8, 9
Trang 2Các chủ đề chính
1 Hiệu quả của thị trường cạnh tranh
2 Chính sách kiểm soát giá: giá tối đa, giá tối thiểu, trợ giá và hạn ngạch sản xuất
3 Thuế và trợ cấp
4 Hạn ngạch và thuế nhập khẩu
5 Hạn ngạch và thuế xuất khẩu
Trang 3Thặng dư nhà sản xuất (Producer Surplus PS)
Thặng dư người tiêu dùng (Consumer Surplus CS)
Trang 4a) Giá tối đa / giá trần (Maximum price/ Price ceiling)
b) Giá tối thiểu / giá sàn (Minimum price /Price floor)
- Trợ giá
- Hạn ngạch sản xuất
2 Chính sách kiểm soát giá của chính phủ
Trang 5 Tạo nên sự thiếu hụt
Cần một chế phân phối phi giá cả
Cơ sở tồn tại các tiêu cực
Tổng phúc lợi xã hội giảm
Trang 6Nếu đường cầu là rất ít co
giãn, tam giác B có thể lớn hơn hình chữ nhật C và
người tiêu dùng sẽ bị thiệt
do chính sách kiểm soát giá tối đa
S
D
Tác động của việc kiểm soát giá khi
đường cầu là co giãn ít
Trang 7∆CS = -A-B
∆PS = +A-D
∆WL = -B-D
Chính sách kiểm soát giá của chính phủ
Giá tối thiểu / giá sàn (Minimum price /Price floor)
Trang 8Nếu nhà sản xuất sản xuất tại mức Q 3,
lượng sản phẩm Q 3 – Q 2 sẽ không bán được
C
Nếu chính phủ không mua hết số
sản phẩm thừa
Nếu chính phủ mua hết số sản phẩm thừa / Trợ giá
Trang 9Có cách nào ít tốn kém hơn chính
sách trợ giá mà vẫn làm cho nhà
sản xuất gia tăng thu nhập?
Trang 12Bắt đầu từ năm 2011, thủ tướng Thái Lan, bà Yingluck nhằm
tranh thủ sự ủng hộ của nông dân, Chính phủ sẽ mua lúa
gạo từ nông dân với giá cao hơn 50% so với giá thị trường
nội địa Với vị thế là nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới
vào thời điểm đó, động thái găm hàng này được dự báo sẽ
làm giá gạo thế giới tăng mạnh và mang lại lợi nhuận cho
Thái Lan
Chính sánh trợ cấp này khiến Chính phủ Thái phải chi
gần 10 tỉ/USD năm, ảnh hưởng lớn đến cân bằng ngân
sách quốc gia Thậm chí, Chính phủ cũng không có đủ tiền trả cho nông dân và các khoản nợ hiện đã lên đến gần 4 tỉ USD Việc triển khai chương trình cũng bị cáo buộc là để xảy ra tham nhũng tràn lan Giờ đây, chính chương trình này là một trong những khuyết điểm mà phe chống đối lợi dụng để biểu tình
Trang 13• Khi chính phủ trợ cấp cho người tiêu dùng căn
cứ trên số lượng tiêu dùng về một mặt hàng cụ thể thì ai là người được lợi?
Trang 14* Giá cầu tăng
* Giá cung giảm
Trang 15Tác động của thuế tuỳ thuộc vào
độ co giãn của Cung và Cầu
Khi cầu co giãn nhiều hơn cung, gánh nặng thuế rơi vào người bán
P D
1
P S
1
Trang 16Câu hỏi thảo luận
Một hôm sau khi học xong lớp kinh tế học, bạn của bạn cho rằng việc đánh thuế thực phẩm là một cách tốt để tạo nguồn thu cho Chính phủ vì cầu về thực phẩm tương đối ít co giãn
- Hiểu theo nghĩa nào thì việc đánh thuế thực
phẩm là một cách “tốt” để tạo nguồn thu?
- Hiểu theo nghĩa nào thì việc đánh thuế thực
phẩm không phải là một cách “tốt” để tạo nguồn thu?
Trang 17* Giá cầu giảm
* Giá cung tăng
Trang 18* Giá trong nước giảm
* Lượng cầu tăng
* Lượng cung giảm
∆CS = A + B + C
∆PS = - A
∆NW = B + C
Trang 194 Hạn ngạch và thuế nhập khẩu
• Mục đích:
– Bảo hộ các ngành sản xuất trong nước
– Là công cụ kinh tế khuyến khích hay hạn chế đối với sản xuất và tiêu dùng
– Tạo nguồn thu ngân sách
Trang 22• giá trong nước tăng
• lượng cung trong nước tăng
• lượng cầu trong nước giảm
• lượng nhập khẩu giảm
Trang 23Khi cầu trong nước
tăng
Ngân sách chính phủ Giá trong nước không
tăng, nhà sản xuất trong nước không được lợi Khi cầu trong nước
Khi giá thế giới thay
Trang 24Lợi ích của chính sách tự do xuất khẩu
* Giá trong nước tăng
* Lượng cầu giảm
* Lượng cung tăng
∆CS = -A - B
∆PS = + A+ B + C
∆NW = + C
Trang 25Thuế xuất khẩu
Trang 27So sánh hạn ngạch và thuế xuất khẩu
• Giống nhau:
– Cùng tác động làm:
• giá trong nước giảm
• lượng cung trong nước giảm
• lượng cầu trong nước tăng
• lượng xuất khẩu giảm
Trang 28So sánh hạn ngạch và thuế xuất khẩu (tt)
• Khác nhau
Lượng hàng và ngoại
tệ để xuất khẩu
Đối tượng hưởng lợi
ngoài người tiêu
dùng
Khi cầu trong nước
tăng
Ngân sách chính phủ Giá trong nước không
tăng, nhà sản xuất trong nước không được lợi Khi cầu trong nước
tăng
Giá trong nước tăng, nhà sản xuất trong nước được lợi
Giá trong nước không tăng, nhà sản xuất trong nước không được lợi
Quota Thuế
Trang 29Tóm tắt
• Thị trường đạt hiệu quả khi tối đa hóa giá trị gộp của thặng dư người tiêu dùng và thặng dư nhà sản xuất Tuy nhiên không phải lúc nào thị trường cũng đạt hiệu quả
• Khi có thất bại của thị trường thì cần có sự can thiệp của nhà nước Sự can thiệp này thường mang đến tổn thất vô ích cho xã hội
• Phân tích phúc lợi chú trọng giá trị kinh tế gộp,
vì thế tiêu chí này làm phát sinh một số vấn đề
về công bằng
Trang 30NHỮNG THUẬT NGỮ THEN CHỐT
• Thị trường Market
• Lượng cung Quantity supplied
• Thị trường cạnh tranh competitive market
• Lượng cầu quantity demanded
• Biểu cung supply schedule
• Biểu cầu demand schedule
• Đường cung supply curve
• Đường cầu demand curve
• Hàng thay thế substitute
• Hàng bổ sung complement
• Hàng cấp thấp inferior good
• Hàng thông thường normal good
• Giá cân bằng equilibrium price
• Trạng thái cân bằng equilibrium
• Lượng cân bằng equilibrium quantity
• Sự thặng dư surplus
• Sự thiếu hụt shortage
• Hệ số co giãn elasticity
• Hệ số co giãn của cầu price elasticity of demand
• Hệ số co giãn của cầu theo thu nhập income elasticity of demand
• Hệ số co giãn chéo của cầu cross elasticity of demand
• Hệ số co giãn của cung price elasticity of supply
• Thặng dư của người sản xuất producer surpplus
• Thặng dư của người tiêu dùng consumer surpplus
• Kinh tế phúc lợi welfare economics