Quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết tại các trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm – Hà Nội

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC NGUYỄN NGUYỆT NGƯ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG ANH CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI THEO CHƯƠNG TRÌNH LIÊN KẾT TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÊN ĐỊA B

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN NGUYỆT NGƯ

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG ANH

CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI THEO CHƯƠNG TRÌNH LIÊN KẾT TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HOÀN KIẾM – HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI – 2016

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

NGUYỄN NGUYỆT NGƯ

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG ANH

CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI THEO CHƯƠNG TRÌNH LIÊN KẾT TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HOÀN KIẾM – HÀ NỘI

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số: 60 14 01 14

Giảng viên hướng dẫn: TS Nguyễn Trọng Hoàn

HÀ NỘI – 2016

MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN i

LỜI CAM ĐOAN Error! Bookmark not defined

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂNError! Bookmark not defined

DANH MỤC CÁC BẢNG 1

MỞ ĐẦU 5

CHƯƠNG 1 : CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY

HỌC TIẾNG ANH CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI THEO CHƯƠNG

TRÌNH LIÊN KẾT TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌCError! Bookmark not defined

1.1 Tổng quan nghiên cứu của vấn đề Error! Bookmark not defined

1.1.1 Nghiên cứu ở nước ngoài Error! Bookmark not defined

1.1.2 Nghiên cứu trong nước Error! Bookmark not defined

1.2 Những khái niệm cơ bản trong quản lý Error! Bookmark not defined

1.2.1 Quản lý Error! Bookmark not defined

1.2.2 Quản lý giáo dục Error! Bookmark not defined

1.2.3 Quản lý nhà trường Error! Bookmark not defined

1.2.4 Quản lý hoạt động dạy học Error! Bookmark not defined

1.2.5 Liên kết đào tạo trong giáo dục ……… ………23

1.3 Dạy học ngoại ngữ trong Chương trình liên kết đào tạo Ngoại ngữ

theo “Đề án Ngoại ngữ Quốc gia 2020” của Bộ Giáo dục và Đào tạoError! Bookmark not defined

1.3.1 Tổng quan về “Đề án Ngoại ngữ Quốc gia 2020” của Bộ Giáo dục và

Đào tạo Error! Bookmark not defined

1.3.2 Vài nét về mô hình liên kết đào tạo Ngoại ngữ có yếu tố nước ngoài

và yêu cầu đối với nhà quản lý Error! Bookmark not defined

1.4 Những yếu tố ảnh hưởng đến việc dạy học tiếng Anh cho học sinh

trong trường tiểu học công lập trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà NộiError! Bookmark not defined

1.4.1 Yếu tố khách quan Error! Bookmark not defined

1.4.2 Yếu tố chủ quan Error! Bookmark not defined

TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 57

CHƯƠNG 2 : THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

TIẾNG ANHCÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI THEO CHƯƠNG TRÌNH

LIÊN KẾT TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN

HOÀN KIẾM, HÀ NỘI Error! Bookmark not defined

2.1 Khái quát chung về các trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn

Kiếm, Hà Nội Error! Bookmark not defined

2.1.1 Tình hình kinh tế - xã hội quận Hoàn Kiếm, Hà NộiError! Bookmark not defined

2.1.2 Đặc điểm các trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà NộiError! Bookmark not defined 2.1.3 Đặc điểm các trung tâm ngoại ngữ có yếu tố nước ngoàiError! Bookmark not defined

2.1.4 Khái quát hoạt động khảo sát Error! Bookmark not defined

2.2 Thực trạng hoạt động dạy học Tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo

chương trình liên kết tại các trường Tiểu học trên địa bàn quận Hoàn

Kiếm,Hà Nội Error! Bookmark not defined

2.2.1 Thực trạng mục tiêu dạy học Tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo

chương trình liên kết tại các trường Tiểu học Error! Bookmark not defined

2.2.2 Về thực hiện nội dung chương trình liên kết đào tạo Ngoại ngữ có

yếu tố nước ngoài ở các trường tiểu học Error! Bookmark not defined

2.2.3 Thực trạng về sự phối hợp quản lý CSVC-TTB dạy học tiếng Anh

theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoàiError! Bookmark not defined

2.2.4 Đội ngũ giáo viên Error! Bookmark not defined

2.3 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình

liên kết có yếu tố nước ngoài tại các trường tiểu học trên địa bàn quận

Hoàn Kiếm, Hà Nội Error! Bookmark not defined

2.3.1 Lập kế hoạch hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết

có yếu tố nước ngoài tại các trường tiểu học Error! Bookmark not defined

2.3.2 Tổ chức triển khai hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình

liên kết có yếu tố nước ngoài tại các trường tiểu họcError! Bookmark not defined

2.3.3 Công tác chỉ đạo, lãnh đạo triển khai hoạt động dạy học tiếng Anh

theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài tại các trường tiểu họcError! Bookmark not defined

2.3.4 Công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố

nước ngoài theo chương trình liên kết tại các trường Tiểu học trên địa bàn

quận Hoàn Kiếm, Hà Nội Error! Bookmark not defined

2.4.5 Thực trạng các điều kiện cơ sở vật chất, tài chính đáp ứng hoạt động

dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết tại các

trường Tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.Error! Bookmark not defined

2.4 Đánh giá chung về thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học

tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài tại các trường

tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà NộiError! Bookmark not defined

2.4.1 Ưu điểm Error! Bookmark not defined

2.4.2 Hạn chế Error! Bookmark not defined

TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 100

CHƯƠNG 3 : BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TIẾNG

ANH CÓ YẾU TỐ NƯỚC NGOÀI THEO CHƯƠNG TRÌNH LIÊN

KẾT TẠI CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌCTRÊN ĐỊA BÀN QUẬN HOÀN

KIẾM, HÀ NỘI Error! Bookmark not defined

3.1 Cơ sở đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh có

yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết tại các trường tiểu học trên

địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội Error! Bookmark not defined

3.1.1 Cơ sở pháp lý Error! Bookmark not defined

3.1.2 Cơ sở thực tiễn Error! Bookmark not defined

3.2 Biện pháp quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài

theo chương trình liên kết tại các trường tiểu học trên địa bàn quận

Hoàn Kiếm, Hà Nội Error! Bookmark not defined

3.2.1 Nhóm biện pháp 1 Error! Bookmark not defined

3.2.2 Nhóm biện pháp 2 Error! Bookmark not defined

3.2.3 Nhóm biện pháp 3: Tăng cường sự phối hợp giữa Ban giám hiệu nhà

trường và ban lãnh đạo trung tâm Error! Bookmark not defined

3.3 Mối liên hệ giữa các biện pháp Error! Bookmark not defined

3.4 Khảo nghiệm mức độ cần thiết và khả thi của các biện phápError! Bookmark not defined

3.4.1 Mục đích khảo nghiệm Error! Bookmark not defined

3.4.2 Nội dung, cách thức khảo nghiệm Error! Bookmark not defined

3.4.3 Chuẩn đánh giá: Tính điểm trung bình cho các biện pháp đã được

khảo sát, xếp thứ bậc, nhận xét và đưa ra kết luận:Error! Bookmark not defined

3.4.4 Kết quả khảo nghiệm Error! Bookmark not defined

TIỂU KẾT CHƯƠNG 3 141

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined

TÀI LIỆU THAM KHẢO 10

PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Khi xu thế hội nhập đang ngày càng phát triển thì mối quan hệ của con người cũng như sự hợp tác trong công việc không chỉ bó hẹp trong đất nước Việt Nam mà còn mở rộng ra môi trường quốc tế Có thể thấy, số lượng bạn

bè quốc tế của thế hệ trẻ Việt Nam trên các trang mạng xã hội tăng lên, một phần là do ngày càng có nhiều học sinh Việt đi du học Nhờ có sự đầu tư từ các tập đoàn và công ty lớn của nước ngoài, nền kinh tế Việt Nam đang ngày càng phát triển hơn Vậy, nếu không có tiếng Anh thì bạn sẽ giao tiếp với bạn

bè quốc tế như thế nào, du học sinh Việt Nam sẽ sống và học tập ra sao tại một nước nói tiếng Anh? Các công ty Việt Nam sẽ truyền đạt ý tưởng, quan điểm của mình với các đối tác nước ngoài bằng cách nào? Và còn nhiều dẫn chứng khác nữa để nói lên vai trò to lớn của tiếng Anh trong thời kỳ hội nhập quốc tế

Tiếng Anh đóng một vai trò quan trọng trong cuộc sống hàng ngày từ việc giao tiếp đến những cơ hội trong học tập, làm việc, mở rộng các mối quan hệ để hợp tác kinh doanh… Con người cần có tiếng Anh để giao tiếp được nhiều hơn với những người bạn đến từ các quốc gia khác Du học sinh cần phải biết tiếng Anh để có thể hòa nhập và học tập tốt khi đi du học Các công ty Việt Nam cần có tiếng Anh để mở rộng sự hợp tác, đầu tư Và tiếng Anh là một trong những công cụ hữu hiệu giúp bạn bè năm châu hiểu được tiếng nói của Việt Nam trong các hội nghị quốc tế quan trọng

Trong khu vực ASEAN, Singapore nổi lên như một điển hình thành công về chính sách đa ngôn ngữ, trong đó tiếng Anh là ngôn ngữ chủ đạo Đây cũng là một trong những yếu tố quyết định tạo nên “quyền lực mềm” của quốc đảo xinh đẹp trong kinh tế và chính trị quốc tế Người dân Singapore được đánh giá là có kỹ năng sử dụng tiếng Anh tốt nhất châu Á Học sinh Singapore đều được học tiếng Anh và tiếng mẹ đẻ ngay từ bậc Tiểu học Nhờ

đó, người dân Singapore không chỉ có được kỹ năng ngôn ngữ mà còn mở ra cánh cửa tới kho tàng di sản giàu có của văn minh thế giới, giúp cho họ có được những lợi thế cạnh tranh rất lớn

Ở Việt Nam, nhu cầu học tiếng Anh tăng nhanh trong 10 năm trở lại đây, đặc biệt là học tiếng Anh với người nước ngoài Mức sống của người dân ngày càng được cải thiện, đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh, do đó nhiều phụ huynh đã đầu tư cho con em mình học tiếng Anh với người nước ngoài từ khi còn tiểu học Tuy nhiên không phải tất

cả gia đình đều có điều kiện gửi con vào học ngoại ngữ tại các trung tâm lớn hoặc thuê trực tiếp người nước ngoài về nhà dạy Chính vì vậy, việc đưa yếu

tố nước ngoài vào giảng dạy tiếng Anh trong các trường tiểu học là chủ trương đúng đắn của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội

Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội là nơi có điều kiện kinh tế phát triển, dân cư tập trung đông đúc, nhu cầu đầu tư cho con em đi học rất cao, đặc biệt là ngoại ngữ Chính vì vậy, phụ huynh không ngần ngại đồng ý cho con học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố người nước ngoài Tính đến năm 2014, 100% các trường tiểu học trên địa bàn quận đã triển khai hình thức liên kết cho đối tượng học sinh lớp 1, 2 Ở một số trường, khối lớp 3, 4, 5 vẫn giữ nguyên chương trình tiếng Anh của Bộ Giáo dục và Đào tạo Dự kiến đến năm 2017, 100% các trường sẽ tổ chức học tiếng Anh theo chương trình này cho cả 5 khối lớp Việc liên kết đào tạo tiếng Anh có yếu tố nước ngoài được triển khai với tốc độ nhanh chóng Điều này đã dẫn tới một số bất cập trong công tác quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình này như việc lựa chọn chương trình, quản lý chương trình, hình thức tổ chức dạy học, hình thức kiểm tra đánh giá chất lượng Sau một vài năm triển khai, bên cạnh những phản hồi tích cực là những phản ánh của phụ huynh về đội ngũ giáo viên và chất lượng học của học sinh Đây cũng là nguyên nhân khiến cho một

số phụ huynh không đăng kí cho con theo tiếp chương trình này mà đưa con đến các trung tâm Anh ngữ có uy tín để học Nghiên cứu này đi sâu vào thực

tiễn việc dạy và học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài tại một số trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, từ đó

tìm hiểu nguyên nhân và dự kiến mộtsố biện pháp để cải thiện tình hình

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý hoạt động dạy và học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài ở bậc tiểu học tại một số trường quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, tác giả đề xuất với Ban giám hiệu nhà trường và ban lãnh đạo trung tâm ngoại ngữ các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài trong các trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

3 Khách thể, đối tƣợng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết được triển khai tại một số trường tiểu học

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết được triển khai tại một số trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

4 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

4.1 Nội dung: Biện pháp quản lý của Ban giám hiệu các trường và trung tâm trong việc dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài

4.2 Không gian: một số trường tiểu học công lập trên địa bàn quận Hoàn Kiếm có tham gia chương trình liên kết dạy tiếng Anh có yếu tố nước ngoài cho học sinh

4.3 Thời gian: giai đoạn 2012 – 2015

5 Giả thuyết nghiên cứu

Hiện nay, hoạt động dạy và học tiếng Anh theo chương trình liên kết ở một số trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội đang có nhiều

bất cập và còn tồn tại một số hạn chế Sự phối hợp giữa Ban giám hiệu các trường và ban lãnh đạo trung tâm ngoại ngữ chưa cao, có đưa ra một số biện pháp song còn mang tính tức thời và chưa có hệ thống, chưa mang lại hiệu quả như mong muốn Vì vậy, nếu việc đề xuất các biện pháp quản lý phù hợp

và hiệu quả đối với hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài được thực thi sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục cho nhà trường và cho cộng đồng dân cư

6 Nhiệm vụ nghiên cứu

6.1 Xác định cơ sở lý luận của việc liên kết đào tạo tiếng Anh và công tác quản lý việc dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài trong các trường tiểu học

6.2 Phân tích thực trạng về việc dạy học và quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài ở bậc tiểu học tại một số trường quận Hoàn Kiếm, Hà Nội;

6.3 Đề xuất một số biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng của hoạt động dạy học tiếng Anh ở các trường tham gia chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

7 Các phương pháp nghiên cứu 7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

Là nhóm các phương pháp sử dụng để thu thập các tài liệu liên quan đến lĩnh vực nghiên cứu: hoạt động dạy học và quản lý dạy học tiếng Anh trong các chương trình liên kết; các yếu tố ảnh hưởng đến việc dạy và học tiếng Anh đối với học sinh tiểu học

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

7.2.1 Phương pháp điều tra – khảo sát

- Điều tra bằng bảng hỏi: Gồm các câu hỏi đóng/mở về vấn đề liên

quan đến công tác quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài Đối tượng khảo sát là Ban giám hiệu các trường tiểu học có chương trình liên kết và đại diện các trung tâm ngoại ngữ có yếu

tố nước ngoài liên kết với nhà trường

- Phỏng vấn: Nhằm thu thập những thông tin sâu của các đối tượng

khảo sát về một số vấn đề cốt lõi của đề tài

7.2.2 Phương pháp thống kê

Với các số liệu thu về được tác giả thực hiện phân tích đưa số liệu vào các bảng tổng hợp, biểu đồ hóa nhằm làm cho các số liệu dễ nhận dạng hơn, việc này khiến cho công tác đánh giá cũng như tiến hành so sánh đối chứng dựa trên các số liệu trước và sau khi thực hiện đề tài được thuận lợi hơn

8 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài 8.1 Ý nghĩa lý luận

Đề tài đưa góp phần làm sáng tỏ những cơ sở lý luận về việc quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh cho học sinh tại các trường tiểu học công lập theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài Từ đó đề xuất một số biện pháp đối với Ban giám hiệu nhà trường và ban lãnh đạo trung tâm nhằm quản

lý hoạt động này có hiệu quả

8.2 Ý nghĩa thực tiễn

Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể được đưa vào áp dụng cho việc quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh theo chương trình liên kết có yếu tố nước ngoài tại các trường tiểu học công lập trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội và các trung tâm ngoại ngữ có yếu tố nước ngoài tham gia chương trình liên kết

9 Cấu trúc của đề tài

Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và khuyến nghị, luận văn gồm 3 chương: Chương 1 Cơ sở lý luận của quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết

Chương 2 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết tại các trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội

Chương 3 Biện pháp quản lý dạy học tiếng Anh có yếu tố nước ngoài theo chương trình liên kết tại các trường tiểu học trên địa bàn quận Hoàn Kiếm, Hà Nội