Định giá cổ phiếu ngân hàng thương mại sau sát nhập

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ --- LÊ NGUYÊN CÔNG ĐỊNH GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI SAU SÁP NHẬP LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG NGH

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

LÊ NGUYÊN CÔNG

ĐỊNH GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

SAU SÁP NHẬP

LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG NGHIÊN CỨU

Hà Nội – 2016

Header Page 1 of 237.

Trang 2

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ

-

LÊ NGUYÊN CÔNG

ĐỊNH GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

SAU SÁP NHẬP

Chuyên ngành: TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

Mã số: 60 34 02 01

LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG CHƯƠNG TRÌNH ĐỊNH HƯỚNG NGHIÊN CỨU

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS NGUYỄN PHÚ HÀ

XÁC NHẬN CỦA CÁN BỘ HƯỚNG DẪN

XÁC NHẬN CỦA CHỦ TỊCH HĐ

CHẤM LUẬN VĂN

TS Nguyễn Phú Hà PGS TS Trịnh Hoa Mai

Hà Nội – 2016

Trang 3

MỤC LỤC

DANH MỤC VIẾT TẮT Error! Bookmark not defined DANH MỤC BIỂU ĐỒ Error! Bookmark not defined DANH MỤC BẢNG Error! Bookmark not defined

LỜI NÓI ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu 2

3 Đối tượng phạm vi nghiên cứu 3

4 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài nghiên cứu 3

5 Kết cấu luận văn 4

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐỊNH GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 5

1.1.Tổng quan tài liệu 5

E rror! Bookmark not defined

1.2.1.Các khái niệm chung Error! Bookmark not defined 1.2.2.Định giá cổ phiếu Error! Bookmark not defined 1.2.3.Vai trò ý nghĩa của việc định giá cổ phiếu Error! Bookmark not defined 1.2.4.Các nguyên tắc cơ bản trong việc định giá cổ phiếuError! Bookmark not

defined

1.3.Mua bán sáp nhập và Định giá cổ phiếu ngân hàng thương mại sau sáp nhập

Er ror! Bookmark not defined

defined

Trang 4

1.3.2.Định giá cổ phiếu ngân hàng Error! Bookmark not defined

1.4.1.Phương pháp tính dựa trên giá trị tài sản ròng có điều chỉnh Error!

Bookmark not defined

1.4.2.Phương pháp chiết khấu luồng tiền thu nhập DCFError! Bookmark not

defined

1.4.3.Phương pháp hệ số so sánh Error! Bookmark not defined

defined

1.5.Một số yếu tố cần xem xét đến khi định giá cổ phiếu

1.5.1.Thuế Error! Bookmark not defined 1.5.2.Lạm phát Error! Bookmark not defined 1.5.3.Can thiệp của Chính phủ Error! Bookmark not defined 1.5.4.Sự khác biệt về chuẩn mực kế toán Error! Bookmark not defined 1.5.5.Một số yếu tố đặc thù khác Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU LUẬN VĂN Error! Bookmark not defined

Trang 5

2.2.1 Phương pháp nghiên cứu tài liệu Error! Bookmark not defined 2.2.2 Phương pháp tổng hợp – phân tích Error! Bookmark not defined 2.2.3 Phương pháp Case Study Error! Bookmark not defined

CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG ĐỊNH GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI SAU SÁP NHẬP Ở VIỆT NAM HIỆN NAYError! Bookmark not defined

3.1 Thực trạng hoạt động định giá Doanh nghiệp tại Việt Nam hiện nay

3.1.1 Các phương pháp định giá phổ biến Error! Bookmark not defined 3.1.2 Những kết quả đạt được Error! Bookmark not defined

3.1.3 Các vấn đề đặt ra đối với hoạt động định giá Doanh nghiệp ở Việt Nam

Error! Bookmark not defined

3.2 Thực trạng hoạt động M&A và định giá Ngân hàng Thương Mại tại Việt Nam

3.2.1 Hoạt động M&A trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt NamError! Bookmark

not defined

3.2.2 Diễn biến quá trình sáp nhập của 4 trường hợp điển hìnhError! Bookmark

not defined

3.2.3 Những hạn chế và ảnh hưởng của hoạt động M&A trong lĩnh vực tài chính

ngân hàng trong thời gian qua Error! Bookmark not defined

Trang 6

3.3 Định giá ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam sau sáp nhập

3.3.1 Xây dựng bộ số liệu chuẩn Error! Bookmark not defined 3.3.2 Tiến hành quá trình định giá cổ phiếu Error! Bookmark not defined

3.3 Đánh giá về các phương pháp định giá cổ phiếu: áp dụng cho trường hợp

3.3.1 So sánh kết quả của 4 phương pháp Error! Bookmark not defined

3.3.2 Một số kết luận rút ra từ việc tiến hành định giá cổ phiếu bằng 4 phương pháp

Kết luận chương 3 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 4: ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN PHƯƠNG PHÁP ĐỊNH GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG SAU SÁP NHẬPError! Bookmark not defined

4.1 Triển vọng phát triển của thị trường mua bán sáp nhập Ngân hàng và việc định

4.1.1 Định hướng phát triển của cơ quan quản lý Error! Bookmark not defined 4.1.2 Mục tiêu phát triển của thị trường Error! Bookmark not defined 4.1.3 Kỳ vọng của nhà đầu tư Error! Bookmark not defined

Trang 7

4.2 Kết quả nghiên cứu rút ra

4.3.1 Kiến nghị với cơ quan quản lý Error! Bookmark not defined 4.3.2 Kiến nghị với nhà quản trị điều hành Error! Bookmark not defined 4.3.3 Kiến nghị đề xuất với nhà đầu tư Error! Bookmark not defined 4.3.4 Kiến nghị về mô hình nghiên cứu định giá cổ phiếuError! Bookmark not

defined

Kết luận chương 4 Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 8

Trang 8

1

LỜI NÓI ĐẦU

Đối với Việt Nam, tái cấu trúc nền kinh tế để hướng tới hội nhập và phát triển kinh tế bền vững là xu hướng tất yếu khách quan trong giai đoạn hiện nay.Trong đó, tái cấu trúc Ngân hàng thương mại và các tổ chức tài chính được xem là lĩnh vực chủ đạo, then chốt, quyết liệt nhất Quyết liệt không chỉ từ chỉ đạo của các cơ quan quản lý, của thị trường, mà còn từ nội bộ các Ngân hàng thương mại.Là một trong những biện pháp được khuyến khích từ phía các cơ quan quản lý, Mua bán sáp nhập(M&A) được xem là biện pháp hữu hiệu hàng đầu trong việc đảm bảo quyền lợi của các bên liên quan Trên thực tế, trong thời gian qua, đã có trên 10 vụ M&A diễn ra trong lĩnh vực tài chính Ngân hàng Các hình thức, cách thức tiến hành, đối tượng tham gia rất đa dạng, với giá trị các thương vụ ngày càng lớn.Vấn đề được quan tâm ở đây là làm sao để đánh giá được thương vụ M&A đó có thành công hay không, thành công ở mức độ nào?Trong nhiều tiêu thức để đánh giá hiệu quả của M&A thì giá của cổ phiếu ngân hàng sau sáp nhập là một tiêu thức đánh giá vô cùng quan trọng

Trước và sau khi tiến hành M&A, đều cần phải định giá chính xác giá trị thực sự của tổ chức đó, từ đó mới tận dụng được nguồn lực, đánh giá chính xác

vị thế giá trị của tổ chức, giúp vững tin cho các nhà đầu tư tham gia Việc định giá này phải tiến hành bởi các tổ chức tư vấn độc lập, uy tín, phải là sự nghiên cứu kỹ lưỡng của tất cả các bên tham gia Nghiên cứu của Bain & Company (2013) thực hiện khảo sát với 352 nhà điều hành trên thế giới của các doanh nghiệp Ngân hàng, doanh nghiệp sản xuất và doanh nhiệp trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe chỉ ra rằng 70% các doanh nghiệp đánh giá quá cao lợi ích cộng hưởng từ các thương vụ sáp nhập

Trang 9

2

Như vậy, vấn đề đặt ra ở đây là việc định giá sau sáp nhập đã chính xác với giá trị thực của tổ chức mới hình thành chưa? Cụ thể trong lĩnh vực tài chính ngân hàng tại Việt Nam, khi định giá Ngân hàng thương mại sau sáp nhập đã được tính toán như thế nào và làm cách nào để đánh giá được giá đó có chính xác hay không, rộng hơn là góp phần đánh giá hiệu quả của hoạt động M&A Nhận thấy vấn đề trên chưa được đề cập nhiều trong các nghiên cứu,trong khi lại

có tính thực tiễn cao, tác giả mạnh dạn lựa chọn đề tài :” Định giá cổ phiếu Ngân hàng Thương mại sau sáp nhập” cho luận văn Thạc sĩ của mình

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là:

- Hệ thống hóa lại cơ sở lý luận về M&A, trong đó nhấn mạnh các giai đoạn tiến hành của một hoạt động M&A tại Việt Nam đặc biệt là trong lĩnh vực Ngân hàng

- Nghiên cứu các vấn đề lý thuyết của việc định giá cổ phiếu, áp dụng

lý thuyết vào việc định giá cổ phiếu của các ngân hàng trong thời gian qua Trong đó, nghiên cứu mối quan hệ giữa tỷ lệ hoán đổi cổ phiếu với giá trị sổ sách, thị giá của cổ phiếu ngân hàng trước và sau sáp nhập

- Nghiên cứu các phương pháp định giá, tìm kiếm một mô hình định giá, phương pháp định giá tốt nhất cho cổ phiếu của Ngân hàng thương mại niêm yết Từ đó áp dụng định giá cổ phiếu của một Ngân hàng thương mại sau thời điểm sáp nhập

- Đề tài nghiên cứu đề xuất và kiến nghị về việc áp dụng phương pháp định giá phù hợp nhất cho cổ phiếu ngân hàng hình thành sau sáp nhập

Câu hỏi nghiên cứu:

Từ những mục tiêu nghiên cứu trên, luận văn đi vào giải quyết các câu hỏi Header Page 9 of 237.

Trang 10

3

nghiên cứu sau:

- Một là, cơ sở, căn cứ định giá cổ phiếu hiện nay đang áp dụng , Phương pháp định giá cổ phiếu hiện nay đang áp dụng như thế nào?

- Hai là, các nhân tố nào ảnh hưởng tới giá cổ phiếu và việc định giá

cổ phiếu trong bối cảnh thực tiễn Việt Nam hiện nay?

- Ba là, các đặc thù của mua bán sáp nhập trong lĩnh vực Ngân hàng ?

- Bốn là, phương pháp nào là phù hợp nhất cho việc định giá cổ phiếu của Ngân hàng ở Việt Nam, áp dụng cho trường hợp sáp nhập hợp nhất ?

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là : Cổ phiếu của một Ngân hàng

thương mại sau sáp nhập, hoạt động định giá cổ phiếu của một Ngân hàng thương mại cổ phần sau sáp nhập

Phạm vi nghiên cứu: Đề tài chỉ đề cập nghiên cứu việc định giá đối với cổ

phiếu phổ thông(cổ phiếu thường) của các Ngân hàng thương mại cổ phần đã niêm yết trên sàn chứng khoán Các loại hình cổ phiếu khác như cổ phiếu ưu đãi, hoặc cổ phiếu của các ngân hàng thương mại cổ phần chưa niêm yết,v.v… nằm ngoài phạm vi nghiên cứu của đề tài

- Về không gian: Hoạt động của các Ngân hàng thương mại cổ phần niêm yết sau sáp nhập

- Về thời gian: Giai đoạn nghiên cứu là 2012 – 2015, có tham vấn vài

sự kiện diễn ra trước đó trên thế giới

- Đề tài hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản và thực tiễn của việc định giá cổ phiếu trong bối cảnh sau khi các doanh nghiệp và tổ chức tín

dụng thực hiện hoạt động mua bán sáp nhập

Trang 11

4

- Nghiên cứu các phương pháp định giá cổ phiếu ngân hàng sau sáp nhập, chỉ ra các điểm cần chú ý nhằm khắc phục sai sót và đề xuất các kiến nghị với các chủ thể tham gia M&A, với cơ quan quản lý các giải pháp hoàn chỉnh

công tác định giá cổ phiếu

- Giúp cho các nhà đầu tư một cách thức định giá chính xác giá trị

của các Ngân hàng Thương mại sau M&A

Ngoài phần tóm tắt, tài liệu tham khảo, lời nói đầu và các phụ lục đính kèm, luận văn bao gồm 4 chương sau:

Chương 1: Tổng quan tài liệu và cơ sở lý luận về định giá cổ phiếu Ngân hàng thương mại

Chương 2: Phương pháp nghiên cứu luận văn Chương 3: Thực trạng định giá cổ phiếu Ngân hàng thương mại sau sáp nhập ở Việt Nam hiện nay

Chương 4: Kiến nghị và đề xuất hoàn thiện việc Định giá cổ phiếu Ngân hàng Thương mại sau sáp nhập

Trang 12

5

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐỊNH

GIÁ CỔ PHIẾU NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI

1.1 Tổng quan tài liệu

Sau giai đoạn khủng hoảng, nền kinh tế Việt Nam bắt đầu hồi phục và dần lấy lại đà tăng trưởng mạnh mẽ của mình Theo số liệu của Tổng cục thống kê, tăng trưởng GDP Việt Nam năm 2015 đạt 6,68%, cao nhất 5 năm Trên thị trường, xuất hiện các nhu cầu giải quyết tồn đọng của khủng hoảng, xử lý các doanh nghiệp yếu kém, đồng thời củng cố vị thế và thâu tóm thị trường từ các doanh nghiệp đang đà phát triển Mua bán sáp nhập nổi lên là giải pháp hữu hiệu nhất, nhanh gọn nhất để giải quyết các vấn đề này Đây là đề tài được tập trung nghiên cứu từ lâu, với nhiều đề tài công trình nghiên cứu lớn, tuy nhiên do những diễn biến nhanh chóng từ thị trường gần đây cho thấy rằng các nhà nghiên cứu và nhà thực tiễn rất cần thiết phải bổ sung những nghiên cứu mới, đặc biệt là trong lĩnh vực định giá cổ phiếu

Ngay từ đầu những năm 2000, chương trình giảng dạy kinh tế Fullbirght

đã có hàng loạt bài viết truyền tải các kiến thức về định giá cổ phiếu thường và cách thức tiến hành M&A Các phương pháp định giá cổ phiếu và ưu nhược điểm từng phương pháp được trình bày rõ ràng đầy đủ trong các tài liệu của chương trình Mặc dù chúng rất hữu ích nhưng vẫn chưa chỉ rõ sử dụng phương pháp nào trong điều kiện Việt Nam sẽ hiệu quả

Trong hệ thống các công trình nghiên cứu liên quan đến luận án Tiến sĩ:

“Luận cứ khoa học về phương pháp định giá cổ phiếu trên thị trường chứng khoán Việt Nam” bảo vệ thành công năm 2003, tác giả Vũ Thị Kim Liên đã đề cập và phân tích các lý luận và phương pháp luận nghiên cứu về phương pháp Header Page 12 of 237.

Trang 13

6

định giá cổ phiếu, sắp xếp, phân loại các nhóm phương pháp và chỉ ra các phương pháp phổ biến áp dụng trên thế giới Luận án đã nêu bật ưu, nhược điểm từng phương pháp, đồng thời chỉ ra các điểm quan trọng cần chú ý khi áp dụng từng phương pháp Tác giả đã chỉ ra điểm mấu chốt trong cách định giá cổ phiếu tại Việt Nam là việc chưa tính toán được hết các yếu tố tạo nên giá trị doanh nghiệp, việc sử dụng các phương pháp cứng nhắc và không phù hợp với loại hình doanh nghiệp Tuy nhiên, luận án vẫn chưa giải thích rõ các nhân tố ảnh hưởng đến giá trị cổ phiếu, giá cả trên thị trường, chưa phân biệt rõ định giá trên thị trường sơ cấp và thị trường thứ cấp có mối quan hệ như thế nào

Trong bài viết “Nhân tố ảnh hưởng tới giá chứng khoán của Việt Nam – Một số điểm cần lưu ý” đăng trên mục nghiên cứu và trao đổi, tạp chí Phát triển

và Hội nhập số 8 tháng 1 năm 2013, tác giả Nguyễn Thị Mỹ Dung có phân loại các nhân tố tác động tới giá chứng khoán theo nguồn gốc hình thành, đó là nhân

tố nội sinh, nhân tố ngoại sinh, và các nhân tố ảnh hưởng khác Tác giả đưa ra những luận điểm cần chú ý khi tiến hành phân tích giá cổ phiếu, qua đó đã chỉ ra

và làm rõ hơn các nhân tố vô hình, các lợi thế thương mại của công ty, đồng thời

đề cập đến tác động của các yếu tố đặc biệt Tuy nhiên, tác giả vẫn chưa làm rõ được tác động và mối liên hệ căn bản của các nhân tố với nhau, chưa chỉ rõ sự ảnh hưởng lan tỏa dây chuyền giữa các nhân tố Các điểm cần chú ý mà bài viết đưa ra vẫn chưa thực sự là cách giải quyết các vấn đề được đề cập Bản thân cách phân chia các nhân tố theo tác giả vẫn chưa thật sự hợp lý

Dựa trên kinh nghiệm làm việc lâu năm tại nước ngoài, tác giả Mạc Quang Huy trong cuốn “cẩm nang ngân hàng đầu tư” xuất bản năm 2009 đã hệ thống hóa lại các phương pháp định giá chứng khoán thành 3 loại: Phương pháp định giá dựa theo thu nhập (bao gồm GGM, DCF, EVA), phương pháp dựa trên hệ số Header Page 13 of 237.

Định dạng
Số trang	17
Dung lượng	400,72 KB