Vai trò của thực tiễn đối với nhận thức và vận dụng xem xét công cuộc đổi mới ở việt nam’’

PHẦN MỞ ĐẦU Tại đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI (1986) đảng cộng sản Việt Nam đã thống nhất đề ra đường lối đổi mới toàn diện đất nước với phương châm “ Đẩy mạnh công nghiệp hoá hiện đaị hoá đất nước ’’ với mục tiêu “ xây dựng đất nước ta thành một nước công nghiệp có cơ sở vật chất kỷ thuật hiện đại , cơ cấu kinh tế hợp lý , quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp với trình độ phát triển của lực lượng sản xuất , đời sống vật chất và tinh thần cao , quốc phòng và an ninh vững chắc , dân giầu nước mạnh xã hội công bằng văn minh ” đường lối đó không ngừng được bổ sung hoàn thiện qua các kỳ đại hội VII , VIII , IX , X và các hội nghị trung ương trong những nhiệm kỳ tương ứng . Nhờ sự nổ lực của toàn đảng , toàn dân , toàn quân trong những việc thực hóa đường lối đó mà sau 20 năm cải cách đất nước ta đã có những bước tiến rỏ rệt trên nhiều phương diện : kinh tế tăng trưởng khá , đời sống vật chật và tinh thần của nhân dân được cải thiện đáng kể , an ninh quốc phòng được giữ vững và tăng cường , quan hệ đối ngoại không ngừng được mở rộng , vị thế của đất nước trên trừơng quốc tế ngày càng được nâng cao . Đất nước ta đã ra khỏi khủng hoảng kinh tế , xã hội và đang vững bước trên con đường đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa theo định hướng xã hội chủ nghĩa . Mặc dù đã đạt được những thành tựu rất đáng khích lệ nhưng về cơ bản đất nước ta vẫn là một trong những nước nghèo nhất thế giới , nông nghiệp còn lạc hậu , công nghiệp và dịch vụ chưa thực sự phát triển , đời sống của bà con ở nhiều vùng trên đất nứơc còn gặp nhiều khó khăn …do đó vấn đề công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước cần phải tiến hành nhanh hơn nữa , có hiệu quả hơn nữa . Chủ nghĩa Mác Lê nin tư tưởng Hồ Chí Minh là kim chỉ nam của dân tộc Việt Nam , công cuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước càng không thể tách rời việc áp dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác và tư tưởng của Bác , nhận thức đúng đắn sâu sắc lý luận để áp dụng vào thực tiễn sinh động là một công việc hết sức nan giải và khó khăn tạo cho chúng ta nhiều thách thức nhưng việc vận dụng được đúng đắn lý luận nhận thức vào thực tiễn sẽ nhanh chóng đưa đất nước chúng ta từng bước hoàn thành công cuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa , xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội thực hiện được sự mong đợi của vị lảnh tụ kính yêu đưa đất nước ta sánh vai cùng các cường quốc năm châu trên thế giới . Để góp phần nghiên cứu về thực tiễn công cuộc đổi mới ở Việt Nam trong khuôn khổ bài tiểu luận này tôi xin đề cập tới chủ đề “Vai trò của thực tiễn đối với nhận thức và vận dụng xem xét công cuộc đổi mới ở Việt Nam’’.

PHẦN MỞ ĐẦU

Tại đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI (1986) đảng cộng sản ViệtNam đã thống nhất đề ra đường lối đổi mới toàn diện đất nước với phươngchâm “ Đẩy mạnh công nghiệp hoá hiện đaị hoá đất nước ’’ với mục tiêu “xây dựng đất nước ta thành một nước công nghiệp có cơ sở vật chất kỷ thuậthiện đại , cơ cấu kinh tế hợp lý , quan hệ sản xuất tiến bộ phù hợp với trình

độ phát triển của lực lượng sản xuất , đời sống vật chất và tinh thần cao ,quốc phòng và an ninh vững chắc , dân giầu nước mạnh xã hội công bằngvăn minh ” đường lối đó không ngừng được bổ sung hoàn thiện qua các kỳđại hội VII , VIII , IX , X và các hội nghị trung ương trong những nhiệm kỳtương ứng

Nhờ sự nổ lực của toàn đảng , toàn dân , toàn quân trong những việcthực hóa đường lối đó mà sau 20 năm cải cách đất nước ta đã có nhữngbước tiến rỏ rệt trên nhiều phương diện : kinh tế tăng trưởng khá , đời sốngvật chật và tinh thần của nhân dân được cải thiện đáng kể , an ninh quốcphòng được giữ vững và tăng cường , quan hệ đối ngoại không ngừng được

mở rộng , vị thế của đất nước trên trừơng quốc tế ngày càng được nâng cao Đất nước ta đã ra khỏi khủng hoảng kinh tế , xã hội và đang vững bước trêncon đường đẩy mạnh công nghiệp hóa hiện đại hóa theo định hướng xã hộichủ nghĩa

Mặc dù đã đạt được những thành tựu rất đáng khích lệ nhưng về cơbản đất nước ta vẫn là một trong những nước nghèo nhất thế giới , nôngnghiệp còn lạc hậu , công nghiệp và dịch vụ chưa thực sự phát triển , đờisống của bà con ở nhiều vùng trên đất nứơc còn gặp nhiều khó khăn …do đó

vấn đề công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước cần phải tiến hành nhanh hơnnữa , có hiệu quả hơn nữa

Chủ nghĩa Mác - Lê nin tư tưởng Hồ Chí Minh là kim chỉ nam củadân tộc Việt Nam , công cuộc công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước càngkhông thể tách rời việc áp dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác và tư tưởng của Bác, nhận thức đúng đắn sâu sắc lý luận để áp dụng vào thực tiễn sinh động làmột công việc hết sức nan giải và khó khăn tạo cho chúng ta nhiều tháchthức nhưng việc vận dụng được đúng đắn lý luận nhận thức vào thực tiễn sẽnhanh chóng đưa đất nước chúng ta từng bước hoàn thành công cuộc côngnghiệp hóa hiện đại hóa , xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội thực hiệnđược sự mong đợi của vị lảnh tụ kính yêu đưa đất nước ta sánh vai cùng cáccường quốc năm châu trên thế giới

Để góp phần nghiên cứu về thực tiễn công cuộc đổi mới ở Việt Nam

trong khuôn khổ bài tiểu luận này tôi xin đề cập tới chủ đề “Vai trò của thực tiễn đối với nhận thức và vận dụng xem xét công cuộc đổi mới ở Việt Nam’’.

Bằng việc kế thừa và phát triển những yếu tố hợp lý , khắc phụcnhững yếu tố sai lầm , chủ nghĩa mác đã đưa ra định nghĩa về thực tiễn nhưsau :

“ Thực tiễn là tòan bộ những hoạt động vật chất có mục đích mangtính lịch sử -xã hội của con người nhằm cảI biến tự nhiên xã hội”

Với định nghĩa như vậy ta dễ dàng nhận thấy thực tiễn là hoạt động tấtyếu khách quan , cơ bản và đặc trưng nhất của lòai người , nó không ngừngphát triển theo sự phát triển của lòai người

Hoạt động thực tiễn rất phong phú và đa dạng song có ba hình thức cơbản là hoạt động sản xuất vật chất , hoạt động chính trị và hoạt động thựcnghiệm khoa học Trong đó , hoạt động sản xuất vật chất là hoạt động màcon người sử dụng công cụ lao động tác động vào giới tự nhiên cải biến giới

tự nhiên để tạo ra của cải vật chất cùng những đìêu kiện thiết yếu nhằm duytrì sự tồn tại và phát triển của con người , xã hội , hoạt động chính trị xã hội

là hoạt động của các tổ chức cộng đồng người khác nhau trong xã hội nhằmcải biến những mối quan hệ xã hội thúc đẩy xã hội phát triển , hoạt đôngthực nghiệm khoa học là hoạt động mà con người tiến hành trong nhữngđìêu kiện được mô tả giống với những đìêu kiện của tự nhiên xã hội nhằmxác định các quy luật biến đổi của đối tượng nghiên cứu

Mỗi hình thức hoạt động cơ bản ấy có một chức năng quan trọngkhác nhau không thể thay thế , chúng quan hệ chặt chẽ với nhau tác độngqua lại lẫn nhau trong đó hoạt động sản xuất vật chất là hoạt động trung tâm

cơ bản nhất đóng vai trò quyết định các hoạt động khác nó quyết đinh sựsinh tồn và phát triển của con người , các hoạt động khác suy cho cùng làxuất phát và phục vụ

cho hoạt động sản xuất vật chất

Tuy nhiên các hoạt động kia cũng tác động trở lại hoạt động sảnxuất vật chất , không lệ thuộc hoàn toàn vào hoạt động sản xuất vật chất màcòn có tác dụng làm kìm hãm hoặc thúc đẩy hoạt động sản xuất phát triểnnhư nếu hoạt đông chính trị xã hội mang tính chất tiến bộ cách mạng hoạtđộng thực nghiệm khoa hoc đúng đắn sẽ thúc đấy hoạt động sản xuất vậtchất và ngược lại sẽ làm kìm hãm sự phát triển của hoạt đông sản xuất vậtchất

Sự tác động qua lại lẫn nhau giữa các hình thức làm cho thực tiễnluôn luôn vận động phát triển và ngày càng có vai trò đối với nhận thức

1.2 Vai trò của thực tiễn đối với nhận thức

4

Thực tiễn đóng vai trò rất lớn đối với nhận thức , nó là cơ sở , độnglực và mục đích của nhận thức Thực tiễn là đỉêm xuất phát trực tiếp củanhận thức , nó đề ra nhu cầu , nhiệm vụ , cách thức và khuynh hướng vậnđộng phát triển của nhận thức , sở dĩ ta nói như vậy bởi vì xuất phát từ yêucầu khách quan của con người là giải thích , chinh phục và cải tạo thế giớicon người đã tác động trực tiếp vào tự nhiên , vào các sự vật , hiện tượngthông qua các hoạt động thực tiễn của mình , và qua sự tác động đó các sựvật bộc lộ tính chất, thuộc tính , những mối liên hệ và quan hệ khác nhau của

nó đìêu đó giúp cho con người nhận thức và nắm bắt được sự vật , biết đượcbản chất và quy luật vận động phát triển của các sự vật trên cơ sở đó màhình thành nên các tri thức các lý thuyết khoa học và suy cho đến cùngkhông có một lĩnh vực tri thức nào mà lại không xuất phát từ thực tiễn ,không nhằm vào việc phục vụ thực tiễn , hướng dẫn thực tiễn Do đó nếuthoát ly thực tiễn , không dựa vào thực tiễn thì nhận thức sẽ xa rời cơ sở hiệnthực nuôi dưỡng sự phát sinh ,tồn tại và phát triển của mình Vì vậy ,chủ thểnhận thức không thể có được những tri thức đúng đắn và sâu sắc về thế giới

Thực tiễn là cơ sở , động lực , mục đích của nhận thức còn là vìnhờ có hoạt động thực tiễn mà các giác quan của con người ngày càng đượchoàn thiện , năng lực tư duy lôgíc không ngừng được

củng cố và phát triển , các phương tiện nhận thức ngày càng đượccủng cố tinh vi , hiện đại có tác dụng nối dài các giác quan của con ngườitrong việc nhận thức thế giới cho phép con người đẩy nhanh quá trình đi sâu

vào bản chất của sự vật , mở rộng tầm bao quát các qúa trình đang diễn ratrong tự nhiên , xã hội

Thực tiễn chẳng những là cơ sở động lực mục đích của nhận thức

nó còn là tiêu chuẩn để kiểm tra chân lý Thực tiễn luôn diễn ra độc lập đốivới nhận thức nó tồn tại khách quan và luôn luôn vận động phát triển cùngvới lịch sử do đó nó luôn thúc đẩy nhận thức cùng vận động phát triển Mọi

sự biến đổi của nhận thức suy cho

5

cùng không thể vượt ra khỏi sự kiểm tra của thực tiễn và nó còn luônchịu sự kiểm nghiệm của thực tiễn và do đó thực tiễn có vai trò là tiêu chuẩn, thước đo giá trị của những tri thức đã đạt được trong nhận thức đồng thời

nó luôn bổ sung , đìêu chỉnh , sửa chửa, phát triển và hoàn thiện nhận thức

Như vậy thực tiễn vừa là cơ sở , động lực , mục đích của nhận thứcvừa là tiêu chuẩn để kiểm tra chân lý Thực tiễn là yếu tố quyết định tới sựhình thành và phát triển của nhận thức V.I.Lênin đã từng viết :“ Quan đỉêm

về đời sống , về thực tiễn , phải là quan đỉêm thứ nhất và cơ bản của lý luận

về nhận thức ”

Trước vai trò to lớn của thực tiễn đối với nhận thức , nên trongviệc nhận thức đòi hỏi chúng ta phảI luôn luôn quán triệt quan đỉêm thựctiễn , phải luôn luôn xuất phát từ thực tiễn , dựa trên cơ sở thực tiễn , đi sâuphân tích thực tiễn , coi trọng công tác tổng kết thực tiễn Việc nghiên cứu lýluận phải liên hệ với thực tiễn , lý

thuyết phải đi đôi với thực hành nếu không sẽ dẫn đến sai lầm củabệnh chủ quan duy ý chí ,giáo đìêu máy móc , quan liêu Tuy nhiên cũngkhông nên tuyệt đối hoá vai trò của thực tiễn bởi nếu tuyệt đối hoá vai tròcủa thực tiễn sẽ rơi vào chủ nghĩa thực dụng ,chủ nghĩa kinh nghiệm

2 Công cuộc đổi mới ở Việt Nam , yêu cầu khách quan của thựctiễn

2.1 Đổi mới đất nước là tất yếu khách quan đối với nước ta

Đứng trước một nền kinh tế thế giới đang đổi thay từng ngàytừng giờ do sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỷ thuật bất kỳ một quốcgia nào trên thế giới nếu không muốn bị lãng quên , nghèo nàn và lạc hậu ,muốn tồn tại , đứng vững và phát triển đều buộc phải hoà mình vào sự vậnđộng phát triển của kinh tế thế giới

6

Quốc gia nào tự “ bế quan toả cảng ” tự tách mình khỏi dòng vậnđộng đó tức là đã tự tách mình ra khỏi sự phát triển chung của thế giới tự côlập và làm tụt hậu chính bản thân mình Đứng trước thử thách khó khăn đócon đường mà Việt Nam chọn không thể nào khác đó là con đường đổi mớiđất nước

Có thể nói từ khi nhận thấy sai lầm chủ quan trong nhận thức,trong đường lối và đưa ra chiến lược cải cách (Đại hội đảng lần thứ VI năm1986) cho đến nay (2005) đất nước ta đã có những chuyển biến sâu sắc trong

mọi mặt ,về kinh tế , đời sống , thu nhập nhân dân…nhưng về cơ bản ViệtNam vẫn nằm trong những nước thuộc thế giới thứ 3-những nước nghèonhất thế giới

Nền kinh tế nước ta vẫn chủ yếu là nông nghiệp , công nghiệpcòn nhỏ bé , kết cấu hạ tầng kém phát triển ; cơ sở vật chất kỹ thuật chưaxây dựng được bao nhiêu Mặc dù cơ cấu các nghành trong

GDP có sự chuyển rõ rệt , nhưng cơ cấu lao động chậm biến đổi Hiện nay , hơn 75% dân số vẫn sống ở nông thôn , lao động nông nghiệpvẫn chiếm hơn 60% trong tổng lao động xã hội

Nền kinh tế tăng trưởng khá nhưng năng suất , chất lượng vàhiệu quả còn thấp Tiết kiệm trong tiêu dùng chưa thực hiện tốt , tích luỹ từnội bộ nền kinh tế và đầu tư phát triển thấp Vai trò quản lý của nhà nướcđối với nền kinh tế – xã hội còn yếu , tình trạng bất công xã hội thamnhũng , buôn lậu , vi pham kỷ cương còn nặng nề và phổ biến , đời sống củanhân dân ở nhiều nơi trên đất nước còn nghèo nàn và lạc hậu , chênh lệchgiàu nghèo đang tăng lên ,…

Nền kinh tế nhỏ lạc hậu về khoa học kỷ thuật , lực lượng sản xuấtnon nớt đó chưa phù hợp với quan hệ sản xuất của xã hội chủ nghĩa Để có

cơ sở kỷ thuật của nền sản xuất lớn , cơ sở hạ tầng

7

cho chủ nghĩa xã hội , trứơc yêu cầu này của thực tiễn Việt Namkhông còn cách nào khác là toàn diện đổi mới đất nước lấy đổi mới kinh tếlàm trọng tâm , đồng thời từng bước đổi mới chính trị , đời sống,…thôngqua quá trình công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước.

2.2 Thực tế đã chứng minh : công nghiệp hoá xu hướng mang tínhquy luật đi lên nền sản xuất lớn từ nền sản xuất nhỏ

Lịch sử đã cho thấy Anh Quốc – cường quốc kinh tế đầu tiên trênthế giới đã đi lên nền sản xuất lớn như thế nào , và tiếp theo các cường quốckinh tế như Pháp , Đức , Italia , Mỹ , Nhật Bản …và sau này là Liên Xô ,Tiệp Khắc , … đã đi lên nền sản xuất lớn bằng quá trình công nghiệp hoáđất nước mặc dù đìêu kiện của mỗi nước là rất khác nhau

Như vậy lịch sử đã chỉ rõ dù là nước tư bản chủ nghĩa hay chủnghĩa xã hội với những phương thức sản xuất xã hội khác nhau

Mà những phương thức sản xuất xã hội chỉ có thể được xác lập vữngchắc trên cơ sở vật chất kỹ thuật tương ứng , xây dựng cơ sở vật chất kỹthuật cho nền sản xuất hiện đại chính là một quy luật chung phổ biến đối vớitất cả các nứơc Công nghiệp hoá chính là quá trình tạo ra nền tảng cho cơ

sở vật chất đó

Tuy nhiên tuỳ từng nước khác nhau , do đỉêm xuất phát tiến lênkhác nhau , mục tiêu khác nhau , quan đỉêm khác nhau nên cách thức tiếnhành cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền sản xuất lớn hiện đại không giống nhau Đối với những nước có nền kinh tế còn kém phát triển như nước ta hiệnnay ( nền sản xuất nhỏ , kỹ thuật thủ công là chủ yếu …) công nghiệp hoá là

quá trình mang tính quy luật , tất yếu để tồn tại và phát triển nhằm tạo ra cơ

sở vật chất kỹ thuật cho nền sản xuất lớn hiện đại xã hội chủ nghĩa

Sở dĩ chúng ta nói như vậy vì lợi ích mà công nghiệp hoá đem

-Tạo ra đìêu kiện vật chất kỹ thuật cần thiết về con người và khoa họccông nghệ , thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhằm huy động và sử dụng

có hiệu quả mọi nguồn lực, không ngừng tăng năng suất lao động làm chonền kinh tế tăng trưởng nhanh , nâng cao đời sống vật chất và văn hoá chonhân dân , thực hiện công bằng và tiến bộ xã hội , bảo vệ và cải thiện môitrường sinh thái

-Tạo ra cơ sở vật chất để làm biến đổi về chất lực lượng sản xuất nhờ

đó mà nâng cao vai trò của con người lao động – nhân tố trung tâm của nềnkinh tế xã hội chủ nghĩa ; tạo đìêu kiện vật chất cho việc xây dựng và pháttriển nền văn hoá Việt Nam tiên tiến , đậm đà bản sắc dân tộc

-Nền kinh tế tăng trưởng và phát triển nhờ thành tựu mà công nghiệphoá mang lại , là cơ sở kinh tế để cùng cố và phát triển khối liên minh vữngchắc giữa công nhân , nông dân và tầng lớp tri thức Đặc biệt là góp phầntăng cường quyền lực sức mạnh và hiệu quả của bộ máy quản lý kinh tế củanhà nước

-Tạo đìêu kiện vật chất để xây dựng một nền kinh tế độc lập , tự chủvững mạnh trên cơ sở đó mà thực hiện tốt sự phân công và hợp tác quốc tế

9

-Tạo tiền đề vật chất để xây dựng nền quốc phòng an ninh vững chắc

3 Vận dụng vai trò của thực tiễn đối với nhận thức trong công cuộcđổi mới ở Việt Nam

3.1 Công cuộc đổi mới phải được tiến hành dựa trên những đìêu kiệnthực tế

Xuất phát từ vai trò của thực tiễn đối với nhận thức , thực tiễn là

cơ sở , động lực , mục đích của nhận thức , là tiêu chuẩn để kiểm tra chân lýchúng ta phải nhìn nhận rõ :

Công cuộc đổi mới ở nước ta phải diễn ra với những cách thứcphù hợp với thực tế ở việt nam , phải căn cứ vào tình hình thực tế của việtnam , thực hiện đổi mới từng bước , từng phần , không nên nóng vội , hấptấp Phải lấy chủ nghĩa mác và tư tưởng của Bác làm kim chỉ nam để từ đó

đưa ra những chủ trương , đường lối đúng đắn sát với thực tế cuộc sống Không chạy theo thành tích mà đề ra những chỉ tiêu không sát với thực tếcủa đất nước , làm cho không những không thực hiện được mà còn gây lãngphí , thất thoát làm chậm quá trình cải cách , cương quyết chống lại bệnh chủquan duy ý chí , quan liêu , cửa quyền xa rời thực tiễn , không sát với thựctiễn.

Thực tế cho thấy công nghiệp hoá là cả một quá trình gian nan vàvất vả nó không thể diễn ra trong ngày một ngày hai được Công nghiệp hoáphải đi đôi với hiện đại hoá , kết hợp những bước tiến tuần tự về công nghệvới việc tranh thủ những cơ hội đi tắt đón đầu , hình thành những mũi nhọnphát triển theo trình độ tiên tiến của khoa học công nghệ thế giới , phảI chútrọng xây dựng nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần , vận hành theo cơchế thị trường và đinh hướng xã hội chủ nghĩa , ý thức được đìêu đó chúng

10

ta mới có những bước đi , những hình thức phù hợp với tình hình củađất nước trong từng giai đoạn , từng thời kỳ Kinh nghiệm của các nước đitrước và những lý luận từ yêu cầu của thực tiễn đều cho thấy mọi quá trìnhcông nghiệp hoá đều phải có các đìêu kiện sau đây :

+ Thứ nhất là thị trường Lịch sử nhân loại chưa có một quốc gianào khi công nghiệp hoá mà không cần đến thị trường , vốn , công nghệ , laođộng , tài nguyên Các chính sách tự do hoá thương mại , giá cả tín dụng

….là cực kỳ quan trọng trong việc mở rộng thị trường trong nước còn thịtrường ngoài nước , trong thời kỳ trước các quốc đã phải dùng đến cả chiến

tranh để phân chia thị trường thế giới Ngày nay người ta không dùng chiếntranh mà vẫn mở rộng thị trường bằng các thoả thuận , ký kết các nghị định ,

hiệp định thương maị trên cơ sở đôi bên cùng có lợi Đối với ViệtNam thì thị trường có ý nghĩa rất quan trọng , đồng thời Việt Nam là thịtrường hấp dẫn cho việc đầu tư nước ngoài

+ Nguồn nhân lực : Đây là một trong những hạt nhân của lựclượng sản xuất Thực tế ở các nước đã tiến hành công nghiệp hoá - hiện đạihoá cho thấy việc xác lập cơ cấu nguồn nhân lực thích hợp , đầu tư tài chính

là đủ cho giáo dục , thực hiện cơ chế thị trường trong việc sử dụng nhân lựckết hợp với chính sách ưu đãi là nguồn gốc cơ bản của thành công Đối vớiViệt Nam không còn cách nào khác là hợp tác trung tâm kỹ thuật có nguồnnhân lực chất lượng cao đồng thời đẩy mạnh giáo dục đào tạo

+ Thứ ba là công nghệ và vốn : Để phát triển lực lượng sản xuấtphù hợp với quan hệ sản xuất của chủ nghĩa xã hội thì không thể không cầnđến công nghệ và vốn Thực tế cho thấy các nước đI trước phát triển côngnghiệp hoá - hiện đại hoá đều dựa chủ yếu vào phát triển công nghệ và vốn Đối với Việt Nam thu hút vốn và

công nghệ tiên tiến của nước ngoài là cần thiết đồng thời có chính

11 sách thu hút vốn trong nhân dân và phát triển công nghệ với 3 đặctrưng chủ yếu trên mô hình công nghiệp hoá hiện đại hoá ở Việt Nam phảitận dụng tối đa lợi thế của nền kinh tế phát triển cao hơn , có chính sách cụ

thể đúng đắn để đìêu chỉnh sự vận động của các nhân tố trên phục vụ đắc lựcvào thực tiễn

3.2 Công cuộc đổi mới phải có mục tiêu , nội dung và phương hướng

rõ ràng

Đìêu này thể hiện rõ nhận thức phải hướng dẫn thực tiễn phục vụthực tiễn Phương hướng hiện nay của quá trình công nghiệp hoá - hiện đạihoá đất nước là công nghiệp hoá theo hướng hiện đại hoá và công nghiệphoá phát triển theo mô hình công nghiệp hoá rút ngắn Mô hình này thừa kếtất cả các ưu việt của mô hình công nghiệp hoá ở các nước trên thế giới đồngthời tính đến đặc đỉêm cụ thể thiên nhiên con người Việt Nam

Nội dung của công nghiệp hoá tuỳ thuộc vào từng giai đoạn màĐảng đề ra từng nội dung cụ thể cho phù hợp với thực tế chẳng hạn như :1986-1990 là giai đoạn cả nước thật sự tập trung sức người sức của vào việcthực hiện băng được ba chương trình mục tiêu về sản lượng thực phẩm ,hàng tiêu dùng , hàng xuất khẩu

Mục tiêu xây dựng nước ta thành một nước công nghiệp , cơ sởvật chất kỹ thuật hiện đại , cơ cấu kinh tế hợp lý , quan hệ sản xuất tiến bộphù hợp với lực lượng sản xuất , đời sống vật chất và tinh thần cao , quốcphòng và an ninh vững chắc , dân giầu nước manh , xã hội công bằng vănminh

Mục tiêu này cho thấy sự nghiệp đó là một cuộc cách mạng thật sựtoàn diện và sâu sắc trong tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội Đó trướchết là vì con người do con người

12

3.3.Công cuộc đổi mới dưới sự lảnh đạo của Đảng

Từ vai trò là sự hình thành của nhận thức , luôn bổ sung , đìêuchỉnh , sữa chữa của thực tiễn đối với nhận thức chúng ta có thể nhận rõ :

Trong công cuộc đôỉ mới , Đảng luôn coi trọng công tác thựctiễn , luôn câp nhập thực tiễn , tổng kết thực tiễn bởi chỉ có thực tiễn mớicho câu trả lời đúng đắn nhất về những đường lối , chính sách , hoạt động

mà Đảng đưa ra Một nhà kinh đỉên người Đức đã từng nói “ Mọi lý thuyếtđều là màu xám còn cây đời mãi mãi xanh tươi ”

Cơ chế thị trường với năm thành phần kinh tế luôn cần một sựđìêu tiết của nhà nước Đảng và nhà nước luôn có nhiệm vụ kiểm soát thịtrường , đìêu hoà năm thành phần kinh tế , nhanh chóng tìm ra những khuyếtđỉêm để sửa chữa , đìêu chỉnh giúp cho thị trường luôn hoạt động ổn địnhlàm cho nền kinh tế tăng trưởng ổn định , bền vững

13

3.4.Yêu cầu phát sinh trong công cuộc đổi mới :

Trong bối cảnh hiện nay công nghiệp hoá - hiện đại hoá được coi

là xu hướng phát triển chung của các nước đang phát triển Đối với đất nướcchưa thoát khỏi nghèo nàn và lạc hậu như nước ta thì công nghiệp hoá - hiệnđại hoá là “ nhiệm vụ trung tâm xuyên suốt thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xãhội ” là con đường tất yếu đưa kinh tế nước ta phát triển , song sẽ là sai lầmnếu ta chỉ chú trọng đến việc phát triển kinh tế mà quên đi những vấn đề xãhội , và ngay cả chính những vấn đề mà quá trình công nghiệp hoá đang tạo

ra Thật sai lầm nếu ta chỉ chú ý đến tăng trưởng kinh tế mà không chú ý tớiviệc tăng trưởng dân số , tệ nạn , ô nhiễm môi trường , thất nghiệp ,….Vàcông cuộc đổi mới sẽ ra sao nếu chúng ta chỉ biết đổi mới kinh tế mà khôngbiết đổi mới tư duy của nhân dân , đổi mới đời sống cho nhân dân ,….Tất cảđều là những vấn đề khó khăn , thực tế , trực tiếp mà thực tiễn đặt ra choĐảng , Nhà nước và nhân dân ta