ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH HUỲNH VĂN KIÊN MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
Trang 1ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH
HUỲNH VĂN KIÊN
MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG
DU LỊCH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH
NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ
MÃ SỐ: 60340410
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN: TS PHẠM VĂN TÀI
TRÀ VINH, NĂM 2017
ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH TRÀ VINH
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TRÀ VINH
HUỲNH VĂN KIÊN
MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG
DU LỊCH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH
Ngành: Quản lý kinh tế
Mã số: 60340410
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
Người hướng dẫn khoa học: TS PHẠM VĂN TÀI
TRÀ VINH, NĂM 2017
Trang 2TÓM TẮT
Đề tài “Một số giải pháp hoàn thiện Quản lý nhà nước về hoạt động du lịch
trên địa bàn tỉnh Trà Vinh” được thực hiện nhằm hệ thống hóa các cơ sở lý luận về
du lịch như: hoạt động du lịch, quản lý nhà nước về hoạt động du lịch; đặc điểm, vai trò và nội dung quản lý nhà nước đối với hoạt động du lịch; bài học kinh nghiệm cho tỉnh Trà Vinh từ hiệu quả quản lý nhà nước về hoạt động du lịch ở TP Cần Thơ và
TP Đà Nẵng Đồng thời, đề tài phân tích thực trạng phát triển du lịch và thực trạng quản lý nhà nước về hoạt động du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh Từ đó, đưa ra giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về hoạt động du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh
Thông tin sơ cấp của luận văn được thu thập thông qua 203 phiếu quan sát Trong đó 102 phiếu quan sát là cán bộ quản lý nhà nước làm việc trong các Sở, Ban, Ngành có liên quan đến hoạt động du lịch; 101 Doanh nghiệp có ngành nghề kinh doanh liên quan đến dịch vụ du lịch Thông tin thứ cấp của luận văn (giai đoạn 2011-2016) được thu thập từ Báo cáo tổng kết của Tổng cục Du lịch Việt Nam, các Báo cáo Tổng kết của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Báo cáo Giám sát việc thực hiện Luật Du lịch và công tác xúc tiến du lịch của Hội đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh…
Phương pháp phân tích được sử dụng trong luận văn chủ yếu bao gồm: Phương pháp so sánh, phương pháp tần số, phương pháp thống kê mô tả Luận văn được thực hiện từ tháng 6/2016 đến 4/2017 trên địa bàn tỉnh Trà Vinh
Kết quả phân tích cho thấy, hoạt động du lịch Trà Vinh trong thời gian qua phát triển tương đối chậm, chưa tương xứng với tiềm năng; công tác quản lý nhà nước
về hoạt động du lịch còn nhiều hạn chế do những nguyên nhân chủ quan và khách quan của chính quyền cấp tỉnh trong công tác quản lý nhà nước về hoạt động du lịch
ở địa phương…Từ kết quả phân tích, nghiên cứu và các quan điểm, mục tiêu định hướng tổng thể của ngành, đề tài đề xuất 7 giải pháp nhằm hoàn thiện Quản lý nhà nước về hoạt động du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh trong thời gian tới như: (i) Tăng cường tuyên truyền, tổ chức thực hiện cơ chế, chính sách, văn bản pháp luật chung của nhà nước liên quan đến hoạt động du lich, (ii) Hoàn thiện công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển du lịch, (iii) Đẩy mạnh công tác đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho ngành du lịch ở tỉnh, (iv) Hoàn thiện cơ cấu tổ
Trang 3chức bộ máy, xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý nhà nước về hoạt động du lịch, (v) Tăng cường gắn kết liên ngành, liên vùng, giữa địa phương trong hoạt động du lịch, (vi) Tăng cường công tác quảng bá, xúc tiến du lịch, liên kết hợp tác trong phát triển
du lịch, (vii) Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đối với hoạt động du lịch
Trang 4MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
TÓM TẮT iii
DANH SÁCH CÁC HÌNH, BIỂU ĐỒ ix
DANH SÁCH CÁC BẢNG xi
PHẦN MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
2 Giới hạn đề tài 2
3 Mục tiêu nghiên cứu 3
3.1 Mục tiêu tổng quát 3
3.2 Mục tiêu cụ thể 3
4 Đối tượng nghiên cứu 3
5 Phương pháp nghiên cứu 3
5.1 Phương pháp thu nhập thông tin, số liệu 3
5.2 Phương pháp xử lý thông tin, số liệu 4
5.3 Phương pháp phân tích thông tin, số liệu 4
6 Bố cục của luận văn 5
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG DU LỊCH 6
1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu 6
1.1.1 Các công trình nghiên cứu về du lịch 6
1.1.2 Nhận xét khái quát về kết quả các công trình nghiên cứu đã công bố 9
1.2 Những vấn đề lý luận QLNN về hoạt động du lịch 11
1.2.1 Khái niệm và các đặc điểm của hoạt động du lịch 11
1.2.1.1 Khái niệm về du lịch 11
1.2.1.2 Khái niệm hoạt động du lịch 12
1.2.1.3 Đặc điểm của hoạt động du lịch 12
1.2.2 Khái niệm, đặc điểm của QLNN về hoạt động du lịch 14
1.2.2.1 Khái niệm quản lý nhà nước 14
1.2.2.2 Khái niệm Quản lý nhà nước về hoạt động du lịch 15
Trang 51.2.2.3 Đặc điểm của quản lý nhà nước về hoạt động du lịch 16
1.2.3 Vai trò QLNN đối với hoạt động du lịch 16
1.2.3.1 Vai trò định hướng 16
1.2.3.2 Vai trò tổ chức và phối hợp 17
1.2.3.3 Vai trò điều tiết các hoạt động du lịch và can thiệp thị trường 17
1.2.3.4 Vai trò giám sát 17
1.2.4 Yêu cầu đối với QLNN về hoạt động du lịch 18
1.2.5 Các yếu tố ảnh hưởng, tác động đến QLNN về hoạt động du lịch 19
1.2.6 Nội dung QLNN về hoạt động du lịch 21
1.2.6.1 Việc tổ chức thực hiện chính sách, văn bản pháp luật chung của nhà nước liên quan đến hoạt động du lich 21
1.2.6.2 Công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển du lịch 22
1.2.6.3 Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về du lịch 22
1.2.6.4 Về đào tạo, phát triển nguồn nhân lực cho hoạt động du lịch 23
1.2.6.5 Tạo lập sự gắn kết liên ngành, liên vùng, giữa địa phương trong hoạt động du lịch 24
1.2.6.6 Công tác quảng bá, thông tin xúc tiến du lịch 24
1.2.6.7 Thực hiện công tác kiểm tra, thanh tra hoạt động du lịch và xử lý vi phạm trong lĩnh vực du lịch 25
1.3 Kinh nghiệm thực tiễn về QLNN trong hoạt động du lịch ở một số tỉnh, thành phố và bài học kinh nghiệm cho tỉnh Trà Vinh 25
1.3.1 Kinh nghiệm QLNN về hoạt động du lịch ở thành phố Cần Thơ 25
1.3.2 Kinh nghiệm QLNN về hoạt động du lịch ở thành phố Đà Nẵng 27
1.3.3 Bài học kinh nghiệm rút ra cho tỉnh Trà Vinh 29
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH GIAI ĐOẠN 2011 – 2016 31
2.1 Điều kiện, tiềm năng, thế mạnh của tỉnh Trà Vinh tác động đến du lịch 31
2.1.1 Điều kiện tự nhiên 31
2.1.2 Những yếu tố về kinh tế - xã hội 31
2.1.3 Những yếu tố về văn hoá 32
2.1.4 Đánh giá chung về điều kiện, tiềm năng thế mạnh 33
2.2 Thực trạng phát triển du lịch và QLNN về hoạt động du lịch ở tỉnh Trà Vinh giai đoạn 2011-2016 34
Trang 62.2.1 Thực trạng phát triển du lịch 34
2.2.2 Thực trạng công tác QLNN về hoạt động du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh giai đoạn 2011-2016 38
2.2.2.1 Tổ chức thực hiện các chính sách, pháp luật Nhà nước và ban hành các chính sách, văn bản liên quan đến hoạt động du lịch 38
2.2.2.2 Công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và chính sách phát triển du lịch 40
2.2.2.3 Tổ chức bộ máy QLNN về du lịch 44
2.2.2.4 Đào tạo, phát triển nguồn nhân lực cho hoạt động du lịch 46
2.2.2.5 Tạo lập sự gắn kết liên ngành, liên vùng trong hoạt động du lịch 49
2.2.2.6 Công tác quảng bá, thông tin xúc tiến du lịch 51
2.2.2.7 Thực hiện kiểm tra, thanh tra hoạt động du lịch và xử lý vi phạm trong lĩnh vực du lịch 54
2.3 Đánh giá chung thành tựu, hạn chế và nguyên nhân công tác QLNN về hoạt động du lịch ở tỉnh Trà Vinh 56
2.3.1 Những thành tựu và nguyên nhân 56
2.3.1.1 Những thành tựu 56
2.3.1.2 Nguyên nhân của những thành tựu 57
2.3.2 Những hạn chế và nguyên nhân 58
2.3.2.1 Những hạn chế 58
2.3.2.2 Nguyên nhân của những hạn chế 59
CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG DU LỊCH TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH TRÀ VINH 62
3.1 Bối cảnh, quan điểm, mục tiêu, dự báo, định hướng phát triển du lịch tỉnh Trà Vinh 62
3.1.1 Bối cảnh quốc tế 62
3.1.2 Bối cảnh trong nước 63
3.1.3 Quan điểm, mục tiêu phát triển du lịch 64
3.1.3.1 Quan điểm phát triển du lịch 64
3.1.3.2 Mục tiêu phát triển du lịch 64
3.1.4 Dự báo, định hướng phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh 65
3.1.4.1 Dự báo phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh 65
Trang 73.1.4.2 Định hướng phát triển du lịch Trà Vinh 65
3.2 Một số giải pháp hoàn thiện QLNN về hoạt động du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh trong thời gian tới 66
3.2.1 Tăng cường tuyên truyền, tổ chức thực hiện cơ chế, chính sách, văn bản pháp luật chung của nhà nước liên quan đến hoạt động du lich 66
3.2.2 Hoàn thiện công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch phát triển du lịch 69
3.2.3 Đẩy mạnh công tác đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho ngành du lịch ở tỉnh 71
3.2.4 Hoàn thiện cơ cấu tổ chức bộ máy, xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý nhà nước về hoạt động du lịch 72
3.2.5 Tăng cường gắn kết liên ngành, liên vùng, giữa địa phương trong hoạt động du lịch 74
3.2.6 Tăng cường công tác quảng bá, xúc tiến du lịch, liên kết hợp tác trong phát triển du lịch 75
3.2.7 Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đối với hoạt động du lịch 77
KẾT LUẬN 79
TÀI LIỆU THAM KHẢO 80
PHỤ LỤC 1
PHỤ LỤC 1: DANH SÁCH CHUYÊN GIA THAM GIA THẢO LUẬN NHÓM 1
PHỤ LỤC 2: BẢNG CÂU HỎI NỘI DUNG THẢO LUẬN NHÓM CHUYÊN GIA 2 PHỤ LỤC 3: TÓM TẮT KẾT QUẢ THẢO LUẬN NHÓM CHUYÊN GIA 6
PHỤ LỤC 4: PHIẾU KHẢO SÁT (DÀNH CHO CÁN BỘ CƠ QUAN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC) 10
PHỤ LỤC 5: PHIẾU KHẢO SÁT (DÀNH CHO DOANH NGHIỆP HOẠT ĐỘNG DU LỊCH) 15
PHỤ LỤC 6: TÓM TẮT KẾT QUẢ KHẢO SÁT 20
PHỤ LỤC 7: THỐNG KÊ KẾT QUẢ KHẢO SÁT (CÁN BỘ CƠ QUAN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC) 24
PHỤ LỤC 8: THỐNG KÊ KẾT QUẢ KHẢO SÁT CÁC DOANH NGHIỆP KINH DOANH TRONG LĨNH VỰC DU LỊCH 29
Trang 8DANH SÁCH CÁC TỪ VIẾT TẮT
CSLT: Cơ sở lưu trú
CSHT: Cở sở hạ tầng
CSVC: Cơ sở vật chất
ĐBSCL: Đồng Bằng Sông Cửu Long
CSVCKT: Cơ sở vật chất kỹ thuật
HĐDL: Hoạt động du lịch
HĐND: Hội đồng Nhân dân
KCHT: Kết cấu hạ tầng
KT-XH: Kinh tế xã hội
LSVH: Lịch sử văn hóa
PTBV: Phát triển bền vững
QLNN: Quản lý nhà nước
UBND: Ủy ban nhân dân
VH: Văn hóa
VH-XH: Văn hóa, Xã hội
VHTTDL: Văn hóa, Thể thao và Du lịch
XHCN: Xã hội chủ nghĩa
AEC: ASEAN Economic Community
ASEAN: Associations of South-East of Asian Nation
WTO: World Trade Organization
UNWTO: United National World Tourist Organization
WTTC: World Tourism and Travel Council
Trang 9DANH SÁCH CÁC HÌNH, BIỂU ĐỒ
Hình 2.1
Kết quả khảo sát của cán bộ QLNN về chỉ tiêu việc Tổ chức thực hiện các chính sách, pháp luật Nhà nước liên quan đến hoạt động du lịch
40
Hình 2.2 Kết quả khảo sát doanh nghiệp về chương trình, đề án phát triển 41
Hình 2.3
Kết quả khảo sát doanh nghiệp đối với chỉ tiêu công tác xây dựng chiến lược, quy hoạch, kế hoạch và chính sách phát triển
du lịch
43
Hình 2.4 Tổ chức bộ máy QLNN về du lịch 44
Hình 2.5 Kết quả khảo sát cán bộ cơ quan QLNN về chỉ tiêu về Tổ chức
Hình 2.6 Kết quả khảo sát của cán bộ cơ quan QLNN về chỉ tiêu đào
tạo, phát triển nguồn nhân lực cho hoạt động du lịch 48
Hình 2.7 Cơ cấu lao động qua đào tạo trong ngành du lịch tỉnh Trà
Hình 2.8 Kết quả khảo sát cán bộ cơ quan QLNN về chỉ tiêu sự gắn
kết liên ngành, liên vùng trong hoạt động du lịch 50
Hình 2.9 Kết quả khảo sát doanh nghiệp về chỉ tiêu công tác quảng bá,
Hình 2.10 Kết quả khảo sát doanh nghiệp về chỉ tiêu công tác kiểm tra,
Biểu đồ 2.1 Biểu đồ tốc độ tăng tưởng doanh thu du lịch 35 Biểu đồ 2.2 Tổng lượt khách DL trên địa bàn tỉnh Trà Vinh từ 2011-2016 36
Trang 10DANH SÁCH CÁC BẢNG
Bảng 2.1 Tốc độ tăng trưởng doanh thu du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh
Bảng 2.2 Tốc độ tăng trưởng khách du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh giai
Bảng 2.3 Tốc độ tăng trưởng khách lưu trú trên địa bàn tỉnh Trà Vinh giai
Bảng 2.4 Thời gian khách lưu trú trên địa bàn tỉnh Trà Vinh giai đoạn
Bảng 2.5 Cở sở lưu trú du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh giai đoạn 2011-
Bảng 2.6 Số công chức quản lý trực tiếp về du lịch của cơ quan chuyên
Bảng 2.7 Vốn đầu tư xây dựng CSHT DL tỉnh Trà Vinh năm 2011-2016 45 Bảng 2.8 Thống kê nguồn nhân lực trực tiếp trong hoạt động du lịch đến
Bảng 2.9 Kinh phí đầu tư trong công tác quảng bá, xúc tiến du lich
Bảng 3.1 Dự báo phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Trà Vinh đến 2025 65
Trang 11TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tiếng việt
[1] Nguyễn Thị Bé Ba (2014) “Định hướng phát triển cơ sở vật chất kỷ thuật du lịch
vùng ĐBSCL”, Tạp chí khoa học Đại học Sư phạm thành phố Hồ Chí Minh, (63)
[2] Nguyễn Thái Bình (2003) “Để du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn”,
Tạp chí Du lịch, (11)
[3] Ban chỉ đạo phát triển du lịch tỉnh Trà Vinh (2014), Giải pháp phát triển du
lịch tỉnh Trà Vinh đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020, BCĐPTDL tỉnh
Trà Vinh
[4] Ban chỉ đạo phát triển du lịch TP Cần Thơ (2015), Báo cáo tổng kết hoạt động
năm 2015 và phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm năm 2016, BCĐPTDL TP Cần
Thơ
[5] Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (2014), Chiến lược marketing du lịch đến năm
2020, Đề án, Hà Nội
[6] Chính phủ nước Cộng hòa XHCN Việt Nam (2007), Nghị định số 92/2007/NĐ-CP
ngày 01/6/2007, Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Du lịch, Hà Nội
[7] Nguyễn Mạnh Cường (2015), Vai trò của chính quyền địa phương cấp tỉnh trong
phát triển du lịch ở tỉnh Ninh Bình, Luận án tiến sĩ kinh tế, Trường Đại học Kinh
tế quốc dân Hà Nội
[8] Nguyễn Văn Đính (2008), Giáo trình Kinh tế du lịch, NXBĐH Kinh tế Quốc dân
Hà Nội
[9] Nguyễn Văn Đính và Trần Thị Minh Hòa (2006), Kinh tế du lịch, NXB Lao động
và Xã hội - Hà Nội
[10] Hội Đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh (2014), Nghị quyết Số: 14/2014/NQ-HĐND
ngày 05/12/2014 về việc ban hành quy định một số chính sách ưu đãi, hỗ trợ đầu
tư trên địa bàn tỉnh Trà Vinh, HĐND tỉnh Trà Vinh
[11] Hội Đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh (2016), Báo cáo giám sát việc thực hiện Luật
Du lịch và công tác xúc tiến du lịch trên địa bàn tỉnh, Trà Vinh
[12] Hội đồng Du lịch và Lữ hành thế giới (WTTC) (2016), Tác động kinh tế của Du
lịch và Lữ hành ở Việt Nam năm 2016
Trang 12[13] Học viện Hành chính Quốc gia (2011), Giáo trình quản lý hành chính nhà nước, tập
1, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
[14] Đình Hài (2006), “Giải pháp tăng cường quản lý nhà nước về du lịch ở tỉnh Quảng
Nam”, Tạp chí Quản lý nhà nước, (126)
[15] Nguyễn Văn Lưu (2013), Xuất khẩu tại chổ thông qua du lịch Nhà xuất bản Văn
hóa, Thông tin
[16] Nguyễn Duy Mạnh (2005), “Du lịch sẽ là một trụ cột của phát triển kinh tế bền
vững”, Tạp chí Quản lý nhà nước, số132 (2005)
[17] Trần Thị Mai (2006), Giáo trình Tổng quan du lịch, NXB Lao động – Xã hội,
Hà Nội
[18] Đổng Ngọc Minh, Vương Lôi Đình (2000), Kinh tế Du lịch & Du lịch học, NXB
Trẻ, TP Hồ Chí Minh
[19] Thái Thị Kim Oanh (2015), Đánh giá năng lực cạnh tranh du lịch biển đảo của
tỉnh Nghệ An và khuyến nghị chính sách, Luận án tiến sĩ kinh tế, Trường Đại học
Kinh tế quốc dân Hà Nội
[20] Nguyễn Thuận Phương (2014), Phát triển du lịch Trà Vinh, Luận văn thạc sỹ kinh
tế, Trường Đại học Đà Nẵng
[21] Nguyễn Thị Duy Phương (2016), “Liên kết phát triển du lịch: Nhìn từ thực tế các
địa phương” Tạp chí Tài chính, (2)
[22] Đào Duy Quân (2015) “Đánh giá năng lực cạnh tranh của ngành du lịch TP Cần
Thơ”, Tạp chí phát triển và hội nhập, 24(34)
[23] Quốc hội (2005), Luật Du lịch số 44/2005/QH11, Nxb Chính trị Quốc Gia, Hà Nội [24] Trương Sĩ Quý và Hà Quang Thơ (2010), Giáo trình Kinh tế du lịch, Đại học Huế [25] Bùi Tiến Quý (2000), Phát triển và quản lý nhà nước về kinh tế dịch vụ, Nhà xuất
bản Khoa học và Kỹ thuật, Hà Nội
[26] Sở khoa học và công nghệ Trà Vinh (2005), Điều tra tiềm năng du lịch sinh thái
tỉnh Trà Vinh, Đề án, Trà Vinh
[27] Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Trà Vinh (2015), Báo cáo tổng kết công tác năm
2011-2015, Trà Vinh
[28] Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Trà Vinh (2015), Kế hoạch hành động về du lịch
tỉnh Trà Vinh giai đoạn 2015 – 2020 (Nhằm thực hiện Nghị quyết số 92/NQ-CP về một số giải pháp đẩy mạnh phát triển du lịch trong thời kỳ mới, Trà Vinh