Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)

Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)Nghiên cứu khả năng tích lũy các bon rừng trồng Thông mã vĩ (Pinus massoniana Lamb) tại xã Trung Thành, huyện Tràng Định, tỉnh Lạng Sơn (Khóa luận tốt nghiệp)

Khoa : Lâm nghi p

THÁI NGUYÊN , N M 2015

Tôi xin cam oan ây là công trình ngiên c u khoa h c c a b n thân tôi Các s li u và k t qu nghiên c u là quá trình i u tra trên th c a hoàn toàn trung th c, ch a công b trên các tài li u, n u có gì sai tôi xin ch u hoàn toàn trách nhi m!

Thái Nguyên, ngày tháng n m 2015

Tr n Th Lan H ng

XÁC NH N C A GV CH M PH N BI N

(Ký, h và tên)

L I C M N

hoàn thành t t ch ng trình ào t o trong nhà tr ng h c i ôi v i hành, m i sinh viên khi ra tr ng c n chu n b cho mình l ng ki n th c chuyên môn v ng vàng cùng v i nh ng k n ng chuyên môn c n thi t Và

th i gian th c t p t t nghi p là kho ng th i gian c n thi t m i ng i v n

d ng lý thuy t vào th c ti n, xây d ng phong cách làm vi c khoa h c c a

m t k s Nông lâm nghi p

c s giúp nh t trí c a ban ch nhi m khoa Lâm Nghi p và giáo viên

h ng d n, tôi ã ti n hành nghiên c u tài “Nghiên c u kh n ng tích l y

các bon r ng tr ng Thông mã v (Pinus massoniana Lamb) t i xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n” Sau th i gian th c t p c sgiúp t n tình c a các th y cô trong khoa lâm nghi p, UBND xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n cùng v i s c g ng c a b n thân khóa lu n

t t nghi p ã c hoàn thành Tôi xin g i l i c m n sâu s c t i ThS D ng

V n oàn và TS Nguy n Công Hoan ã h ng d n tôi hoàn thành khóa lu n Tôi chân thành c m n các th y cô giáo trong khoa lâm nghi p cùng UBND xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n ã t o m i i u ki n giúp tôi trong quá trình nghiên c u tài th c t p t t nghi p

Do trình còn h n ch và th i gian th c t p có h n nên b n khóa lu n không tránh kh i nh ng thi u sót nh t nh V y tôi kính mong nh n c sóng góp ý ki n c a các th y cô trong khoa cùng toàn th các b n sinh viên

Tôi xin chân thành c m n!

Thái Nguyên, ngày tháng 5 n m 2014

Sinh viên

Tr n Th Lan H ng

DANH M C B NG

B ng 2.1 Hi n tr ng s d ng t c a xã Trung Thành 17

B ng 2.2 Phân b dân c – t l lao ng 19

B ng 2.3 C c u thành ph n dân t c c a xã Trung Thành n m 2013 20

B ng 4.1 Sinh kh i t i cây g trên 9 lâm ph n 34

B ng 4.2 Ph ng trình t ng quan gi a sinh kh i t i các b ph n cây tiêu chu n v i D1,3 35

B ng 4.3 Sinh kh i t i cây b i th m t i, th m m c 36

B ng 4.4 T ng sinh kh i t i r ng tr ng Thông mã v 38

B ng 4.5 B ng sinh kh i khô cây g trên 9 lâm ph n 41

B ng 4.6 Ph ng trình t ng quan gi a sinh kh i khô các b ph n cây tiêu chu n v i D1,3 42

B ng 4.7 Sinh kh i khô cây b i th m t i, th m m c 43

B ng 4.8 T ng sinh kh i khô r ng tr ng Thông mã v 45

B ng 4.9 T ng l ng tích l y các bon cây g r ng tr ng Thông mã v trên 9 lâm ph n 48

B ng 4.10 Ph ng trình t ng quan gi a l ng tích l y các bon c a các b ph n cây tiêu chu n v i D1,3 49

B ng 4.11 Các bon cây b i th m t i và th m m c 50

B ng 4.12 T ng l ng các bon tích l y r ng tr ng Thông mã v 52

DANH M C HÌNH

Hình 3.1 S ô tiêu chu n 26

Hình 4.1 Sinh kh i t i các b ph n cây tiêu chu n r ng tr ng Thông mã v 33

Hình 4.2 Sinh kh i t i cây b i, th m t i, th m m c 37

Hình 4.3 T ng sinh kh i t i r ng tr ng Thông mã v 39

Hình 4.4 Sinh kh i khô cây tiêu chu n r ng Thông mã v 40

Hình 4.5 Sinh kh i khô cây b i th m t i, th m m c 44

Hình 4.6 T ng sinh kh i khô r ng tr ng Thông mã v 46

Hình 4.7 Tr l ng các bon cây cá l t i xã Trung Thành 47

Hình 4.8 Các bon cây b i th m t i và th m m c 51

Hình 4.9 T ng l ng các bon tích l y r ng tr ng Thông mã v 53

M C L C

Ph n 1: M U 1

1.1 t v n 1

1.2 M c tiêu nghiên c u 3

1.2.1 V lý lu n 3

1.2.2 V th c ti n 3

1.3 Ý ngh a c a tài 3

1.3.1 Ý ngh a trong h c t p và nghiên c u khoa h c 3

1.3.2 Ý ngh a trong th c ti n s n xu t 3

Ph n 2: T NG QUAN TÀI LI U 4

2.1 C s khoa h c 4

2.2 Tình hình nghiên c u trong và ngoài n c 6

2.2.1 Nh ng nghiên c u v sinh kh i và tích l y các bon trên th gi i 6

2.2.2 Tình hình nghiên c u trong n c 10

2.3 T ng quan khu v c nghiên c u 16

2.3.1 i u ki n t nhiên và kinh t xã h i 16

Ph n 3: I T NG, N I DUNG VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U 25

3.1 i t ng và ph m vi nghiên c u 25

3.1.1 i t ng nghiên c u 25

3.1.2 Ph m vi nghiên c u 25

3.2 a i m và th i gian ti n hành 25

3.3 N i dung nghiên c u 25

3.3.1 Nghiên c u sinh kh i t i và khô r ng tr ng Thông 25

3.3.2 Nghiên c u kh n ng tích l y các bon r ng tr ng Thông 25

3.4 Ph ng pháp nghiên c u và các ch tiêu theo dõi 26

3.4.1 Ph ng pháp lu n 26

3.4.2 Ph ng pháp thu th p s li u 27

3.4.3 Ph ng pháp k th a 29

3.4.4 Ph ng pháp x lý s li u 29

Ph n 4: K T QU NGHIÊN C U VÀ TH O LU N 32

4.1 M t s ch tiêu th ng kê 27 cây tiêu chu n ch t ng r ng tr ng Thông mã v t i xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n 32

4.2 c i m sinh kh i t i c a r ng Thông mã v t i xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n 32

4.2.1 c i m sinh kh i t i r ng tr ng Thông mã v 32

4.2.2 c i m sinh kh i t i c a cây b i th m t i 36

4.2.3 c i m t ng sinh kh i t i c lâm ph n Thông mã v 37

4.3 c i m sinh kh i khô c a r ng Thông mã v t i xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n 39

4.3.1 c i m sinh kh i khô c a lâm ph n Thông mã v 39

4.3.2 c i m sinh kh i khô c a cây b i th m t i, th m m c trong lâm ph n Thông mã v 42

4.3.3 c i m t ng sinh kh i khô c a lâm ph n Thông mã v 44

4.4 Tr l ng các bon c a lâm ph n Thông mã v 46

4.4.1 Tr l ng các bon cây cá l 46

4.4.2 T ng l ng tích l y các bon cây g trong r ng tr ng Thông mã v 47

4.4.3 T ng h p t ng quan các bon các b ph n cây tiêu chu n v i D1.3 48

4.4.4 Tr l ng các bon tích l y trong cây b i th m t i, th m m c c a r ng tr ng Thông mã v 49

4.4.5 T ng nh l ng các bon tích l y trong lâm ph n Thông mã v 52

PH N 5: K T LU N VÀ NGH 54

5.1 K t lu n 54

5.2 ngh 55

TÀI LI U THAM KH O 56

PH L C

Ph n 1

1.1 t v n

Hi n nay khí h u toàn c u ang b bi n i theo chi u h ng ngày càng

x u i Thiên tai x y ra ngày càng nhi u, ngày càng m nh, nó không ch nh

h ng x u n môi tr ng s ng c a muôn loài mà còn nh h ng tr c ti p

n m i m t c a i s ng con ng i Nguyên nhân c a s bi n i ó là do nhi t trung bình trên b m t trái t ang t ng lên d n trong 200 n m tr

l i ây và nhi t s ti p t c t ng lên n u ta không tìm ra gi i pháp gi i quy t nh ng v n ó

Nhi u b ng ch ng khoa h c cho th y s m d n lên c a khí h u liên quan n s tích l y các hi u ng nhà kính: CO2, CH4 và các khí khác Trong

ó khí CO2 c coi là m t trong nh ng nguyên nhân chính Hi n nay n ng

CO2 trong khí quy n cao h n b t kì th i kì nào trong n a tri u n m tr l i

ây và l ng CO2 trong khí quy n v n ang có xu h ng ti p t c t ng b i các bon trong khí quy n ngày càng nhi u T n m 1850 n n m 1998 có t i 270Gt các bon xâm nh p vào b u khí quy n Trái t, k t qu c a t nhiên

qu nghiên c u thì n m 1855 n n m 1940 nhi t trái t t ng 0,50C, n u không có các bi n pháp kh c ph c hi u ng nhà kính thì nhi t trái t skhông ng ng t ng lên

H sinh thái trên c n óng m t vai trò quan tr ng trong chu trình các bon toàn c u (C) R ng nhi t i Vi t Nam liên t c thay i do h qu c a

vi c khai thác r ng và chuy n i sang các lo i hình s d ng t khác B i

k t qu c a nh ng thay i này, nh ng nghiên c u v tích l y Các bon c a các h sinh thái r ng ã c ti n hành trong vài n m qua Vi t Nam

L ng các bon tích l y trong các lo i r ng t nhiên Vi t Nam t 66,05 - 206,23 t n C/ha (V T n Ph ng, 2009) Trong khi ó, i v i các lo i r ng

tr ng Vi t Nam, tùy theo loài cây tr ng và tu i c a r ng mà l ng các bon tích l y có th t 4,8 - 173,93 t n C/ha (Ngô ình Qu , 2008) i v i các

tr ng thái th m c và cây b i l ng các bon tích l y có th t t 4 - 20 t n C/ha (V T n Ph ng, 2006)

Trung Thành là xã vùng cao c a huy n Tràng nh, t nh L ng S n có

di n tích r ng tr ng Thông mã v l n Cu c s ng c a ng i dân ây v n còn ph thu c nhi u vào r ng Trong nh ng n m g n ây Thông mã v

(Pinus massoniana Lamb) ã và ang có vai trò quan tr ng trong vi c phát

tri n kinh t , xã h i c a a ph ng thông qua các l i ích tr c ti p nh khai thác lâm s n, c i t o và gi t, i u ti t ngu n n c, h n ch xói mòn, h p

th CO2 và tích l y các bon Do ó vi c nghiên c u kh n ng tích l y các bon r ng r ng tr ng Thông mã v thu n loài làm c s khoa h c cho vi c

áp d ng chi tr d ch v môi tr ng r ng, giá tr th ng m i c a các bon

Xu t phát t th c ti n, tôi th c hi n tài: “Nghiên c u kh n ng tích l y

các bon r ng tr ng Thông mã v (Pinus massoniana Lamb) t i xã Trung Thành, huy n Tràng nh, t nh L ng S n”

1.2 M c tiêu nghiên c u

1.2.1 V lý lu n

Cung c p nh ng lu n c khoa h c v kh n ng tích l y các bon r ng

tr ng Thông mã v th n loài, u tu i làm c s khoa h c cho vi c chi tr

d ch v môi tr ng r ng trong t ng lai t i khu v c nghiên c u

1.2.2 V th c ti n

Xác nh c kh n ng tích l y các bon r ng Thông mã v t i khu

v c nghiên c u

1.3 Ý ngh a c a tài

1.3.1 Ý ngh a trong h c t p và nghiên c u khoa h c

Th c hi n tài này s c ng c cho sinh viên nh ng ki n th c ã h c trên l p vào th c ti n, nh m giúp cho sinh viên c làm quen d n v i th c

t s n xu t Sau khi hoàn thành tài sinh viên có th h c c các ph ng pháp, k n ng trong l p k ho ch, vi t báo cáo, phân tích ánh giá k t qu

ây là nh ng v n c n thi t cho công vi c sau nay

Ph n 2

T NG QUAN TÀI LI U

2.1 C s khoa h c

Th c v t h p thu khí CO2 trong quá trình quang h p và chuy n thành

nh ng h p ch t h u c ( ng, lipit, protein ) trong sinh v t s n xu t (th c

v t), các h p ch t này là th c n cho sinh v t tiêu th Cu i cùng là xác bã

th c v t, s n ph m bài ti t sinh v t, phân h y Chúng ta th y trong môi

tr ng các bon là ch t vô c (khí) Nh ng c qu n xã sinh v t s d ng thành ch t h u c m t ph n làm th c n cho sinh v t tiêu th , ph n l n c tích

l y d ng sinh kh i th c v t nh trong các b ph n c a cây (thân, cành, lá )

* Tên, c i m hình thái th c v t c a loài nghiên c u

c i m hình thái th c v t

Cây Thông mã v a khí h u á nhi t i, th ng phân b các khu

v c có nhi t trung bình n m không v t quá 21,50C Cây thích h p v i

nh ng khu v c có nhi t không khí trung bình n m trong kho ng 21,50C và t ng l ng m a hàng n m 1.000 - 2.500 mm Tuy v y, v n có th

18-a Thông mã v n tr ng nh ng khu v c có nhi t trung bình n m lên

t i 22 - 230C, nhi t trung bình tháng nóng nh t 250C - 290C, song chúng sinh tr ng kém và d b sâu b nh

Thông mã v a sáng, a nóng m và không ch u c bóng H r

c a cây phát tri n nhanh và n sâu vào t Chúng sinh tr ng t t nh ng khu v c có t ng t m t sâu, chua (pH = 4,5 - 6) và thoát n c Tuy v y, Thông mã v v n có th m c trên các vùng t b c màu, v i t ng t m t

m ng, chua và khô h n Trên các i núi, t b c màu v i th m th c v t u

th là Sim (Rhodomyrtus tomentosa (Ait.) Hass.), Ch i s (Baeckea frutescens L.), Mua (Melastoma spp.),… u có th tr ng Thông mã v

i u ki n t nghèo ki t, khô h n Thông mã v có s c ch ng ch u kém h n so v i Thông nh a Nh ng n u i u ki n khí h u và t ai t ng

i thích h p Thông mã v l i sinh tr ng nhanh h n so v i Thông nh a Trong 10 n m u tiên, Thông mã v có t c t ng tr ng trung bình hàng

n m t kho ng 0,7 - 0,8m theo chi u cao và 1,3 - 1,5cm theo ng kính thân Sinh kh i t ng tr ng hàng n m có th t trung bình 5 - 10m3/ha Trong giai o n u t c t ng tr ng c a Thông mã v th ng t ng i cao, nh ng các giai o n sau thì ch m d n Thông mã v th ng b t u ra nón giai o n 5 - 6 tu i: Cây th ng ra nón vào tháng 4 - 5 và chín vào các tháng 11 - 12 c a n m sau

Phân b t nhiên c a loài Thông

Thông mã v ã c tr ng t i L ng S n, Qu ng Ninh, Hà Giang, Lai Châu, V nh Phúc, Thái Nguyên, Hà Tây, Thanh Hoá, Ngh An

Thông mã v là cây nguyên s n mi n Nam Trung Qu c (Qu ng ông, Qu ng Tây)

Công d ng Thông mã v

Trong nh a Thông mã v thì hàm l ng tinh d u có kho ng 30-35%, colophan kho ng trên d i 60% Trong lá ch a 0,2% tinh d u và trong nón cái c ng ch a 0,2-0,4% tinh d u Thành ph n chính trong tinh d u lá là các

h p ch t pinen, còn trong tinh d u nón cái là limonen

Công d ng Thông mã v : g dùng ch y u cho xây d ng, tr m , óng gia d ng, làm diêm, các công trình d i n c G ch a kho ng 62% là xenlulozo và có th dùng s n xu t gi y và s i nhân t o, và g tr m có giá tr

Nh a là ngu n nguyên li u cho m t s m t hàng trong công nghi p

và y t

M t s a ph ng t i mi n Nam Trung Qu c ã dùng nh a Thông mã

v làm thu c ch a s i m t, th p kh p và m n nh t

Tuy có tính ch ng ch u kém h n so v i Thông nh a và Thông ba lá,

nh ng Thông mã v v n c coi là “cây tiên phong”, là i t ng tr ng

r ng trên các vùng t tr ng, i núi tr c, t ai c n c i, khô h n

2.2 Tình hình nghiên c u trong và ngoài n c

2.2.1 Nh ng nghiên c u v sinh kh i và tích l y các bon trên th gi i

Liebig J V (1840) [19] l n u tiên ã nh l ng v s tác ng phân

bón t i th c v t và phát tri n thành nh lu t “t i thi u” Riley G A (1944)

[23], Fleming R H (1957) [24] t ng k t l ch s ra i và phát tri n c a sinh

kh i và n ng su t trong công trình nghiên c u c a mình

Lieth H (1964) [20] ã th hi n n ng su t trên toàn th gi i b ng bi u

n ng su t, ng th i s ra i c a ph ng trình sinh h c qu c t “IBP” (1964) và ch ng trình sinh quy n con ng i “MAB” (1971) ã tác ng

m nh t i nghiên c u n ng su t và sinh kh i Cannell M G R (1981) [22] ã

công b công trình “Sinh kh i và tài li u n ng su t s c p r ng th gi i”

trong ó t p h p h n 600 công trình nghiên c u ã c tóm t t v sinh kh i khô thân, cành, lá và m t s thành ph n s n ph m s c p c a h n 1200 lâm

ph n thu c 46 qu c gia trên th gi i

Qua tham kh o, t ng h p các ph ng pháp nghiên c u sinh kh i và

n ng su t th c v t c a các tác gi trên th gi i, có th t p trung l i các

ph ng pháp nh sau:

+ Ph ng pháp dioxyt các bon: Do Transeau (1926) kh i x ng c

áp d ng u tiên c, Anh, M và Nh t b i các tác gi Huber (1952), Monteith (1960 - 1962), Lemon (1960 - 1967), Inoue (1965-1968) [5]

+ Ph ng pháp Oxygen: Do Edmonton và c ng s x ng n m 1968

nh m nh l ng ô xi t o ra trong quá trình quang h p c a th c v t màu xanh [5]

+ Ph ng pháp Chlorophyll: c Aruga và Monsi xu t n m 1963 cho phép xác nh hàm l ng ch t di p l c trên m t n v di n tích m t t

là m t ch tiêu bi u th kh n ng c a h sinh thái h p thu các tia b c x ho t

ng quang t ng h p c dùng ánh giá sinh kh i c a h sinh thái [5] + Ph ng pháp thu ho ch: Khi xem xét các ph ng pháp nghiên c u

Whitaker R H (1966) [23] cho r ng: “S o n ng su t chính là s o v

t ng tr ng, tích l y sinh kh i c th th c v t trong qu n xã”.

T ý ngh a ó, Whittaker R H., Woodweel G M (1968) [26] ã ra

ph ng pháp “thu ho ch” nghiên c u n ng su t s c p th c Các tác gi ngh ch n ô tiêu chu n i n hình, ch t toàn b cây trong ô tiêu chu n, cân xác nh tr ng l ng Tuy nhiên, vi c ch t toàn b cây trong ô tiêu chu n và cân tr ng l ng là khó th c hi n i v i r ng g l n, r ng c d ng và r ng

g quý

+ Ph ng pháp cây m u: N m 1967 Newbould P J [21] ngh

ph ng pháp “cây m u” nghiên c u sinh kh i và n ng su t c a các qu n

xã t các ô tiêu chu n Ph ng pháp này c ch ng trình sinh h c qu c t

“IBP” th ng nh t áp d ng Trên c s các ph ng pháp nghiên c u trên, các nhà khoa h c ã nghiên c u cho các i t ng khác nhau và ã thu c các

k t qu áng k

b Nh ng nghiên c u v kh n ng tích l y các bon r ng tr ng

Diyiho cho bi t th c v t bi n hàng n m quang h p n 3x1010 t n

v t ch t h u c , còn trên m t t là 5,3x1010 t n Riêng i v i h sinh thái

r ng nhi t i n ng su t ch t thô thu n t 10-50 t n/ha/n m, trung bình là 20

t n/ha/n m, sinh kh i ch t khô t 60 - 800 t n/ha/n m, trung bình là 450

t n/ha/n m (d n theo Lê H ng Phúc-1994) [9]

ch ng l i s bi n i khí h u, H i ngh th ng nh Trái t RioDe Janerio, c ng ng qu c t ã th o lu n và ban hành công c khung

c a Liên H p Qu c v bi n i khí h u (1992) Công c này sau ó c

ph i tr phí cho nh ng n c tr ng r ng h p th CO2 Các n c tr ng r ng s

ti n hành o m tính toán l ng tích l y các bon trong cây và t r i bán cho các n c, các vùng phát th i khí CO2

T i Ireland kh n ng h p th CO2 c a r ng tr ng ã c ánh giá l i cho th i gian t n m 1906 n n m 2012 và c chia làm 2 giai o n, giai

o n 1 t n m 1906 - 2002 và giai o n 2 t 2003 - 2012 n n m 2002,

t ng l ng các bon c a r ng tr ng Ireland ã tích tr c 37,7 Mt (megatonnes), trong ó t n m 1990 - 2002 l ng các bon c nh c là 14,8 Mt Theo d oán trong th i gian t 2008 - 2012, trung bình m i n m

r ng tr ng ây có th c nh c 0,9 Mt các bon trên m t n m V i

l ng các bon c nh c t r ng tr ng có th áp ng c 22% l ng phát th i khí nhà kính c n gi m theo ngh nh th Kyoto mà n c này cam

k t (Byrne và Milne, 2006) [28]

M t công trình nghiên c u Philippines cho th y, hàm l ng các bon

ch a trong cây Lõi th bi n ng t 44,73 - 46,55%, trong khi hàm l ng các

bon trong Keo lá tràm (Acacia auriculiformis) chi m kho ng 51,20% (Digno,

2007) [27]

Nghiên c u v kh n ng h p th CO2 c a r ng tr ng h n giao gi a

Pinus massoniana và Cunninghamia lanceolata k t qu nghiên c u cho th y,

i v i c hai loài, hàm l ng các bon t p chung ch y u t ng cây g t trung bình 51,1%, ti p n là v t r i r ng chi m 48,3%, cây b i chi m 44,1%

và th p nh t là trong c ch chi m kho ng 33,0% so v i t ng sinh kh i khô

t ng b ph n t ng ng Kh n ng h p th các bon c a loài Pinus massoniana l n h n l ng các bon c a Cunninghamia lanceolata, trong ó

hàm l ng các bon ch a trong g , r , cành, v , lá c a Pinus massoniana l n

l t là 58,6%, 56,3%, 51,2%, 49,8% và 46,8%, trong khi ó loài

Cunninghamia lanceolata, có hàm l ng các bon ch a trong v , lá, g , r ,

cành l n l t là 52,2%, 51,8%, 50,2%, 47,5%, 46,7% (Kang Bing và cs, 2006) [18]

T i Trung Qu c, nghiên c u c th c hi n v i r ng h n loài gi a

Pinus masoniana và Schima superba cho th y, l ng các bon bi n ng t146,35 - 215,30 t n/ha trong ó l ng các bon c a cây tr ng và th m th c

v t d i tán r ng chi m 61,9% - 69,9%, l ng các bon trong t chi m t28,5% - 35,5% và l ng các bon trong v t r i r ng chi m t 1,6 - 2,8% (Yang Yunting và c ng s , 2003) [17] i v i r ng tr ng thu n loài Pinus masoniana, kh n ng c nh các bon c ng ã c ánh giá cho t ng giai

o n sinh tr ng Theo Wei Haidong và Ma Xiangqing (2007), l ng các bon c a cây tr ng, v t r i r ng và t c a r ng 30 n m tu i (r ng già) cao

h n l ng các bon c a r ng 20 n m tu i (r ng trung niên) và hai lo i r ng trên u có l ng các bon tích tr cao h n so v i r ng 7 n m tu i (r ng non) Tuy nhiên, i v i th m th c v t d i tán r ng thì l ng các bon cao nh t c ghi nh n r ng già, sau ó n r ng non và th p nh t là r ng trung niên

Hi n nay, trên th gi i ã b c u th c hi n các c ch nh tính toán

l ng tích l y các bon trong cây và t ã có r t nhi u ph ng pháp áp

d ng nh :

+ Ph ng pháp s d ng ph n m m Co2Fix V3.1 và các ng d ng trong tính toán sinh kh i và giá tr c a r ng Ph ng pháp này òi h i k n ng máy tính, ph n m m ngo i ng cao

+ Ph ng pháp truy n th ng: nh o, m, Ph ng pháp này m t nhi u th i gian và r t t n kém

2.2.2 Tình hình nghiên c u trong n c

Vi t Nam là m t n c n m trong khu v c ông Nam Á, h ng th c

v t r t phong phú a d ng là m t trong nh ng n c có ti m n ng l n v phát tri n lâm nghi p, 70% di n tích t c a Vi t Nam là i núi và 80% dân s

Vi t Nam s ng vùng nông thôn Trên 27 tri u ng i s ng mi n núi và

cu c s ng c a h còn ph thu c nhi u vào r ng ng và nhà n c ã có nhi u chính sách xóa ói gi m nghèo nh ng ch a t hi u qu cao N u tách

ng i dân ra kh i r ng b o v r ng thì nh ng ng i dân ó s g p r t nhi u khó kh n và công tác b o v r ng không có hi u qu Gi i pháp c

a ra là chi tr cho nh ng ng i dân s ng g n r ng h c s d ng

r ng theo cách b o v r ng, vi c chi tr d a trên tính toán l ng các bon d

l ng r ng… ây là nh ng nghiên c u b c u làm c s cho vi c nghiên

c u sinh kh i và tính toán l ng các bon h p th các loài cây n c ta

Hà V n Tu (1994) c ng trên c s ph ng pháp “cây m u” c a

Newboul, D.J (1967) ã nghiên c u n ng su t, sinh kh i m t s qu n xã r ng

tr ng nguyên li u gi y t i vùng trung du V nh Phú (d n theo Lý Thu Qu nh, 2007) [12]

Công trình “ ánh giá sinh tr ng, t ng tr ng, sinh kh i và n ng su t

r ng Thông ba lá (Pinus Keysia Roileex Gordm) vùng à L t - Lâm ng”

c a Lê H ng Phúc (1996) [10], ã tìm ra quy lu t t ng tr ng sinh kh i, c u trúc thành ph n t ng tr ng sinh kh i thân cây T l sinh kh i t i, khô c a các b ph n thân, cành, lá, r , l ng r i r ng, t ng sinh kh i cá th và qu n

th Sau khi nghiên c u tác gi ã l p c m t s ph ng trình nói lên

t ng quan gi a sinh kh i và các b ph n cây r ng v i ng kính D1.3

Ngoài ra, các tác gi Nguy n Ng c Lung và ào Công Khanh (1999), [9] c ng ã có công trình nghiên c u v sinh kh i r ng Thông ba lá tính toán th kh n ng c nh CO2 mà cây r ng h p th T vi c nghiên c u này tác gi ã xác nh c m t s hàm t ng quan mang tính ch t nh l ng sinh kh i

Nguy n V n D ng (2005) [3], ã a ra nh n nh r ng Thông mã vthu n loài 20 tu i có t ng sinh kh i t i (trong cây và v t r i r ng) là 321,7 - 495,4 t n/ha, t ng ng v i l ng sinh kh i khô là 173,4 - 266,2 t n /ha

R ng Keo lá tràm thu n loài 15 tu i có t ng sinh kh i t i (trong cây và v t

r i r ng) là 251,1 - 433,7 t n/ha, t ng ng v i l ng sinh kh i khô là 132

- 223 t n/ha

V V n Thông (1998) [7], ã th c hi n công trình “Nghiên c u c s xác nh sinh kh i cây cá l và lâm ph n Keo lá tràm (Accia auriculiformis Cunn) t i t nh Thái Nguyên”, qua ó ã l p b ng tra sinh kh i t m th i ph c

v cho công tác i u tra kinh doanh r ng

b Nh ng nghiên c u v kh n ng tích l y các bon r ng tr ng

i t ng c quan tâm nghiên c u u tiên là r ng Thông ba lá, bao

g m các nghiên c u c a Nguy n Ng c Lung, Ngô ình Qu , Nguy n Xuân Quát Trong ó Nguy n Xuân Quát (1985) ã d a vào nghiên c u r ng Thông ba lá ch ra r ng n ng su t r ng t nhiên c ng nh r ng tr ng có thcho 200m3/ha trong luân kì 15 n m v i l ng t ng tr ng t 10m3/ha/n m

Ngô ình Qu và c ng s (2006) ã nghiên c u kh n ng h p th các bon c a m t s lo i r ng tr ng Keo (Keo tai t ng, Keo lá tràm, Keo lai), Thông (Thông ba lá, Thông mã v , Thông nh a) và B ch àn Urophylla Tác

gi xây d ng ph ng trình m i t ng quan và tính toán kh n ng h p th các bon cho t ng lo i r ng R ng Keo lai 3-12 tu i (m t 800-1350 cây/ha) có

l ng h p th t ng ng là 60-407,37 t n/ha R ng Keo lá tràm có kh n ng

h p th 66,2-292,39 t n/ha t ng ng v i các tu i t 5-12 tu i (m t

1033-1517 cây/ha) i v i r ng Thông nh a tu i 5-21 tu i có kh n ng h p th18,81-467,96 t n/ha R ng tr ng B ch àn Urophylla 3-12 tu i v i m t trung bình t 1200-1800 cây/ha có kh n ng h p th l ng các bon là 107,87-378,71 t n/ha Các nghiên c u trên ch d ng l i i t ng r ng

tr ng thu n loài và t p trung vào m t s loài cây nh t nh (Ngô ình Qu và

c ng s , 2006) [6]

Võ i H i và c ng s (2009) [4], trong tài nghiên c u “Nghiên

c u kh n ng h p th và giá tr th ng m i các bon c a m t s d ng r ng

tr ng ch y u Vi t Nam” ã ti n hành nghiên c u n ng su t sinh kh i c a

m t s loài cây tr ng r ng nh : M , Thông mã v , Thông nh a, Keo lai, Keo

lá tràm,… K t qu ã ánh giá c c u trúc sinh kh i cây cá l và c u trúc sinh kh i lâm ph n r ng tr ng, tìm hi u rõ c m i quan h gi a sinh kh i cây cá l và lâm ph n v i các nhân t i u tra,… Góp ph n quan tr ng trong nghiên c u sinh kh i r ng tr ng và nghiên c u kh n ng h p th các bon c a

m t s loài cây tr ng r ng s n xu t ch y u n c ta hi n nay

Hoàng Chung và c ng s (2013) [1], ã ánh giá nhanh l ng các bon tích l y trên m t t c a m t s tr ng thái th m th c v t t i Thái Nguyên, k t qu cho th y: tr ng thái th m c , tr ng cây b i và cây b i xen cây g tái sinh l ng các bon tích l y t 1,78 - 13,67 t nC/ha R ng tr ng

t 13,52 - 53,25 t nC/ha R ng ph c h i t nhiên t 19,08 - 35,27 t nC/ha Nguy n Thanh Ti n (2012) [15], ã nghiên c u kh n ng h p thu CO2

c a r ng ph c h i IIB t i Thái Nguyên ã ch ra: l ng CO2 h p th trong

t ng cây g , t ng t ng cây d i tán, v t r i r ng và trong t r ng T ng

l ng CO2 h p th trong lâm ph n r ng IIB là r t l n, bi n ng t 383,68 - 505,87 t n CO2/ha, trung bình 460,69 t n CO2/ha, trong ó l ng CO2 h p

th t p trung ch y u t ng t d i tán r ng là 322,83 t n/ha, ti p n là

t ng cây g 106,91 t n/ha, t ng cây d i tán 15,6 t n/ha và v t r i r ng là 15,34 t n/ha T ng l ng CO2 h p th trong lâm ph n r ng IIB các huy n khác nhau c ng có s khác bi t, t l n nh t huy n Võ Nhai t 485,0

t n/ha ti p n là huy n nh Hóa t 446,335 t n/ha và th p nh t là huy n

i T t 450,809 t n/ha

Nguy n Tu n D ng (2005) [2], r ng tr ng Thông mã v thu n loài

tr ng t i Hà Tây tu i 20 có t ng sinh kh i khô là 173,4 - 266,2 t n/ha và

r ng Keo lá tràm tr ng thu n loài 15 tu i có t ng sinh kh i khô là 132,2 - 223,4 t n/ha, l ng các bon tích l y c a r ng Thông mã v bi n ng t 80,7

- 122 t n/ha và c a r ng Keo lá tràm là 62,5 - 103,1 t n/ha

i v i r ng t nhiên, vi c xây d ng mô hình tính toán sinh kh i và

tr l ng các bon h u nh là r t ít Nghiên c u c a B o Huy s d ng ph ng pháp ch t h o m sinh kh i và thi t l p mô hình toán cho c tính sinh

kh i và tr l ng các bon c a r ng lá r ng th ng xanh theo các tr ng thái: non, nghèo, trung bình và giàu Tây Nguyên Tuy nhiên nghiên c u m i ch

d ng l i vi c xác l p các mô hình tính toán sinh kh i và tr l ng các bon

ph n trên m t t Các b ch a các bon khác nh trong t, th m m c và cây

ch t, t ng th m t i và cây b i không c c p trong nghiên c u (Nguy n

B o Huy, 2009) [6]

Nguy n Vi t Khoa (Trung tâm khuy n nông qu c gia) và TS.Võ i

H i (Vi n khoa h c Lâm nghi p) [7] Sau khi th c hi n tài “Nghiên c u

kh n ng h p th các bon c a r ng tr ng Keo lai thu n loài t i m t s t nh phía B c” thu c k t qu là t ng l ng các bon tích l y trong lâm ph n Keo lai thu n loài r t l n, dao ng t 49,6 - 113,8 t n/ha, trong ó tích l y các bon trong t chi m 67,9% và các bon t ng cây g chi m 27,5%, các bon trong v t r i r ng chi m 3,1%, trong cây b i th m t i là 1,5% L ng các bon tích l y trong lâm ph n Keo lai theo các c p t và c p tu i khác nhau là

khác nhau Thông th ng c p t t t h n, tu i cao h n, m t r ng l n

h n thì l ng các bon tích l y s l n h n

V T n Ph ng, trung tâm sinh thái và môi tr ng thu c Vi n khoa

h c Lâm Nghi p Vi t Nam ã ti n hành nghiên c u u tiên v tr l ng các bon t n cây b i th m t i t i Vi t Nam Tuy nhiên nghiên c u ch ch y u

t p trung vào m t s loài cây b i tr ng thái t ch a có r ng (IA,IB) [11]

ng Th nh Tri u (2010) [16] trong tài nghiên c u “Nghiên c u

kh n ng c nh các bon c a r ng tr ng Thông mã v (Pinus massoniana Lambert) và Thông nh a (Pinus merkusii Jungh et de Vriese) làm c s xác

nh giá tr môi tr ng r ng theo c ch phát tri n s ch Vi t Nam” ã xác

nh c kh n ng h p th các bon c p tu i 6 c a lâm ph n Thông mã vkho ng t 115,21 - 178,68 t n/ha, c a lâm ph n Thông nh a kho ng 117,05 - 135,54 t n/ha tùy thu c vào c p t, ng th i tác gi c ng ã xây d ng c

b ng tra kh n ng h p th các bon c a cây cá l c ng nh lâm ph n Thông

mã v và Thông nh a chung và riêng cho t ng c p t, xác nh c giá tr

th ng m i các bon c a r ng tr ng Thông nh a và Thông mã v theo t ng

c p t

Nh v y, ph c v cho vi c xác nh sinh kh i r ng tr ng và tr

l ng các bon tích l y, các tác gi ã s d ng các ph ng pháp khác nhau nghiên c u Tính sinh kh i và nh l ng các bon m i m t ph ng pháp u

có nh ng u nh c i m riêng tùy vào i u ki n c th và m c tiêu c a công

vi c mà l a ch n ph ng pháp thích h p Tuy nhiên ph ng pháp “cây m u”

th ng c áp d ng ph bi n h n c , thông qua tr ng l ng các b ph n nghiên c u, xác l p các m i quan h c a chúng v i các nhân t i u tra lâm

ph n, qua ó thi t l p các mô hình làm c s xây d ng b ng tra sinh kh i và

nh l ng các bon gi a các b ph n cây ph c v cho s n xu t và nghiên c u khoa h c

2.3 T ng quan khu v c nghiên c u

- Phía B c giáp v i xã i C n, huy n Tràng nh

- Phía ông giáp v i xã Tân Minh, huy n Tràng nh

- Phía Tây giáp v i xã Qu c Vi t, huy n Tràng nh

- Phía Nam giáp v i xã ào Viên, huy n Tràng nh

b a hình

Xã Trung Thành là xã mi n núi c a huy n Tràng nh ch y u là t lâm nghi p Có a hình núi cao b chia c t m nh b i h th ng các dãy núi á vôi Nh ng vùng t b ng s n xu t nông nghi p ch y u n m d c theo các khe su i và thung l ng nh h p do quá trình h i t lâu ngày t o nên cao trung bình so v i m c n c bi n là 250 - 300m

* Tình hình s d ng t ai

t ai là t li u s n xu t c bi t trong s n xu t nông nghi p, nó v a

là t li u lao ng v a là i t ng lao ng, t ai c a xã Trung Thành

c th hi n b ng sau:

(Ngu n: ban a chính xã Trung Thành n m 2012)

Qua b ng 2.1 ta th y t ng di n tích t nhiên c a toàn xã là 6500,72ha

- t nông nghi p chi m t l cao nh t 89,39 ha trong ó:

+ t s n xu t nông nghi p chi m 7,75%, là m t xã vùng núi có di n tích t t nhiên khá cao, nh ng di n tích t tr ng lúa khá th p (3,85%)

+ t tr ng cây hàng n m khác hi u qu s d ng t không cao chi m 0,75% Lo i t này có th chuy n i sang tr ng cây n qu lâu n m ho c

tr ng r ng s cho hi u qu s d ng t cao h n

+ t tr ng cây lâu n m chi m t l th p (0,07%), di n tích t cây n

qu cho th y t nông nghi p trên a bàn xã ang ngày càng c s d ng

có hi u qu S nh n th c c a nhân dân trong xã ã và ang ngày càng c nâng cao, ng i dân ã nh n th c c t m quan tr ng c a t ai và giá tr

c a t Vì v y nhi u di n tích t tr ng i núi tr c ã c c i t o tr ng cây, có giá tr kinh t cao nâng cao thu nh p cho ng i dân

- t lâm nghi p chi m t l 81,63% ây là lo i t chi m t l cao

nh t trong các lo i t Nhi u di n tích n ng r y ang s d ng không có

hi u qu ho c t tr ng i núi tr c ch a s d ng c n c nhân dân chuy n

m c ích s d ng trong tr ng r ng t ng thêm di n tích t có r ng, t ng

hi u qu s d ng t trên a bàn xã

- t nuôi tr ng th y s n chi m 0,01%

ây là lo i t chi m t l th p, tuy nhiên ó ch là di n tích các ao

nh n m r i rác trên a bàn xã chuyên nuôi cá Ngoài nh ng di n tích ó,

di n tích m t n c chuyên dùng chi m 305,0 ha không ch cung c p n c t i cho s n xu t mà còn c k t h p nuôi cá nâng cao hi u qu s d ng t

- t phi nông nghi p chi m t l 10,51%

ây là t l khá cao tuy nhiên trong t ng s t l 10,51% thì t s n

xu t phi nông nghi p chi m t i 4,72% t có m c ích công c ng ch có 0,42%

i u này cho th y tình hình phát tri n kinh t xã h i a ph ng còn ch m

- t ch a s d ng chi m 0,10% t i núi ch a c s d ng ã bkhai thác a vào s d ng h t còn l i nh ng di n tích t tr tr i s i á không có kh n ng khai thác

d i u ki n khí h u, th y v n

Nhìn chung, trên a bàn xã khí h u mang c tr ng t ng i gi ng

v i khí h u toàn t nh, ch u nh h ng c a khí h u nhi t i gió mùa mang nét c tr ng c a vùng núi phía B c, mùa ông l nh và th i ti t khô hanh ít

m a, mùa hè nóng và m a nhi u, có n m ch u nh h ng c a bão

Nhi t trung bình n m là 19,80C, m a trung bình n m là 1670mm/n m m không khí là 85%, trên a bàn xã ít ch u nh h ng

( Ngu n: Ban dân s xã Trung Thành n m 2013 )

Qua b ng 2.2 ta th y t ng s lao ng c a toàn xã là 1185 lao ng, trong ó lao ng nam là có 602/1185 lao ng, chi m 50,8% trong t ng s

lao ng, n chi m 583/1185 lao ng, chi m 49,2% trong t ng s lao ng

t l lao ng nam và n khá cân b ng nhau chênh l ch không áng k Ngu n lao ng c a xã khá d i dào

B ng 2.3 C c u thành ph n dân t c c a xã Trung Thành n m 2013 STT Thành ph n dân t c S l ng (ng i) T l (%)

Qua b ng 2.3 ta th y xã Trung Thành có 2 thành ph n dân t c là Tày

và Nùng Dân t c có 1.167 ng i chi m 55,5%, dân t c Nùng có 939 ng i chi m 44,5% trong t ng t l Dân t c Tày và Nùng phân b h u h t các thôn Do trên a bàn xã có 100% là ng i dân t c, cu c s ng còn g p nhi u khó kh n, trình dân trí và nh n th c c a bà con còn h n ch nên r t c n

c s quan tâm c a các c p, các ngành giúp ng bào i lên thoát

kh i ói nghèo

b Tình phát tri n kinh t

* V kinh t :

- Nông nghi p

Di n tích t nông nghi p c a xã là 504 ha chi m 7,75% di n tích t

t nhiên c a xã, di n tích này còn ít so v i t ng di n tích t nhiên c a toàn

xã Trong di n tích t nông nghi p g m t tr ng cây hàng n m, t tr ng lúa, t tr ng cây hàng n m khác, t tr ng cây lâu n m

t tr ng cây lâu n m có di n tích là 4,08 ha chi m 0,07% di n tích

ng i dân ch y u tr ng nhãn, v i, h ng Tuy nhiên di n tích t cây tr ng lâu n m còn phân b r i rác không t p trung Vì v y c n khuy n khích ng i dân áp d ng các bi n pháp k thu t nh thâm canh, n t a, t o tán nâng cao n ng su t và ch t l ng

+ K t qu s n xu t v ông - Xuân: T ng di n tích gieo tr ng t 723,52 ha Bao g m các lo i cây: cây lúa, ngô, khoai tây, thu c lá, s n, d a

ã bi t phòng ch ng rét cho gia súc, gia c m nên xã không b thi t h i nhi u

Hi n nay, toàn xã có 315 con trâu, 49 con bò, 840 con l n, 1200 con gia c m

- Công tác tr ng, qu n lý và b o v r ng

6 tháng u n m 2014 có 3 h s ng kí h p ng tr ng r ng di n tích: 26,73 ha, tr ng cây n qu các lo i xã ti p nh n 2 nghìn cây lát và 11

v n 6 nghìn cây M và cây Thông v phân b cho các thôn, các n v trên

a bàn

Tuyên truy n v n ng nhân dân t ng c ng các bi n pháp b o v

r ng và phòng ch ng cháy r ng

- Công tác khuy n nông:

Ch o cán b khuy n nông ph i h p v i H i nông dân xã t v n, cung ng các lo i gi ng cây tr ng và phân bón có uy tín, m b o ch t

l ng, úng giá, tránh tình tr ng b t th ng ép giá V n ng nhân dân gieo tr ng úng th i v i v i t ng lo i cây tr ng

c V n hoá, giáo d c, y t

* V n hóa - thông tin

T ch c các ho t ng v n hóa, v n ngh , thông tin th thao sôi n i, thi t th c chào m ng các ngày l k ni m c a t n c c ng nh ph c vcác nhi m v chính tr c a a ph ng nh t ch c liên hoan v n ngh h ng

ng cu c vân ng: “Ngh a tình biên gi i, h i o” n m 2014 có 7/7 i v n ngh c a các thôn tham gia Duy trì t t ho t ng các Nhà v n hóa thôn b n tích c c v n ng nhân dân th c hi n phong trào “Toàn dân oàn k t xây

d ng i s ng v n hóa”

Tham gia các t gi i v n ngh , th thao do huy n t ch c nh tham gia th d c th thao dân t c, tham gia v n ngh ngày h i l ng t ng mùng 10 tháng giêng

*Giáo d c

N m h c 2013-2014, toàn xã có 105 cháu m u giáo, 85 cháu nhà tr ,

239 h c sinh ti u h c, 120 h c sinh trung h c c s Ngay t u n m UBND

xã ã ch o cán b ph i h p v i các tr ng n m ch c v tình hình h c sinh

c bi t là sau k ngh t t v n ng h c sinh n l p y , chu n b chu

áo các i u ki n c s v t ch t cho n m h c m i t l h c sinh i h c t 100%, ch t l ng giáo d c ngày càng i lên, có s t ch c và th c hi n các

bi n pháp giáo d c gi a nhà tr ng, gia ình và xã h i UBND xã ã quan tâm n công tác h p h i cha m h c sinh, ch o t ch c t t trung thu, k

ni m ngày nhà giáo Vi t Nam 20/11…

*Y t

Hi n nay, xã có 1 tr m y t v i 1 bác s , 2 y s , 2 y tá và 1 d c tá trang thi t b và d ng c y t c b n ã cung ng nhu c u khám ch a b nh c a

ng i dân trong xã

Xây d ng b tiêu chí chu n qu c gia v y t xã (94,8/100) th c hi n

th ng xuyên công tác tiêm ch ng m r ng, i u tr b nh lao, ch ng suy dinh d ng, ch m sóc s c kh e tinh th n, b o v s c kh e bà m và tr em Công tác khám ch a b nh ban u cho nhân dân s l n khám c 1.650 l t, tr em tiêm ch ng 30 cháu, tr suy dinh d ng 23/114 chi m 16,35% T y giun cho tr 24-60 tháng tu i là 85 cháu, tiêm AT cho ph n

có thai th c hi n c 96% S ca sinh trong n m là 25 ca

Tuyên truy n t v n bi n pháp tránh thai hi n nay m t s c p v ch ng

s d ng các bi n pháp tránh thai 205 c p chi m 79,9%

Ph n 3

I T NG, N I DUNG VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U

3.1 i t ng và ph m vi nghiên c u

3.1.1 i t ng nghiên c u

i t ng nghiên c u là r ng tr ng Thông mã v (Pinus massoniana

Lamb) tr ng thu n loài u tu i hi n ang sinh tr ng phát tri n bình th ng

3.3.1 Nghiên c u sinh kh i t i và khô r ng tr ng Thông

- Nghiên c u sinh kh i t i và khô cây cá l và lâm ph n

- Nghiên c u sinh kh i t i và khô cây b i th m t i và th m m c

- Nghiên c u t ng sinh kh i t i và khô r ng tr ng Thông

3.3.2 Nghiên c u kh n ng tích l y các bon r ng tr ng Thông

- Nghiên c u c u trúc các bon cây các l và lâm ph n

- Nghiên c u c u trúc các bon cây b i th m t i và th m m c

- Nghiên c u t ng nh l ng các bon r ng tr ng Thông t i khu v c nghiên c u

3.4 Ph ng pháp nghiên c u và các ch tiêu theo dõi

3.4.1 Ph ng pháp lu n

Ph n này c p n ph ng pháp chung nh t th c hi n tài, t b c thu th p cho n x lý s li u c ng nh gi i quy t t ng n i dung c th Nguyên t c chung là, các ph ng pháp c s d ng ph i nh t quán t b c thu th p s li u n xây d ng và ánh giá mô hình lý thuy t S nh t quán v

m t ph ng pháp còn th hi n m t k th a K t qu nghiên c u n i dung này là c s gi i quy t nh ng n i dung ti p theo, mà không gi i quy t c

l p t ng v n m t

- Ph ng pháp i u tra ô tiêu chu n

S li u th c hi n tài là t ng h p các thông tin thu th p t các lâm

ph n nghiên c u cùng các thông tin khác có liên quan t khi tr ng cho n

th i i m i u tra th c hi n nghiên c u, tài ã thu th p s li u ô tiêu chu n t m th i có di n tích m i ô 500 m2, các ô tiêu chu n c b trí i

di n cho i t ng nghiên c u thu c các l p a, m t và d ng a hình (chân, s n, nh) khác nhau

5

5

5 5

5

5

5 5

- o ng kính ngang ng c (D1,3) toàn di n b ng cách o chu vi sau

ó quy i ra ng kính thân cây

- o chi u cao vút ng n (Hvn) và chi u cao d i cành (Hdc) b ng th c sào có chia v ch n 20 cm, sai s o cao ± 10 cm

- o ng kính tán (Dt) toàn di n b ng th c dây 30 m thông qua hình chi u th ng ng c a mép tán lá d i m t t theo h ng -T, N-B, sau

ó l y giá tr bình quân Sai s o ng kính tán là ± 10 cm

- Tính toán và xác nh cây tiêu chu n theo cây tiêu chu n bình quân theo 3 c p kính có t ng ti t di n ngang b ng nhau T ó ch t h và xác nh sinh kh i

3.4.2 Ph ng pháp thu th p s li u

* Thu th p s li u v sinh kh i r ng tr ng Thông

+ Ph ng pháp thu th p sinh kh i cây tiêu chu n: T tr c n nay, có

r t nhi u công trình nghiên c u v cây tiêu chu n cho i u tra sinh kh i lâm

ph n nh ng nh ng cây tiêu chu n c ch n i u tra tr l ng g lâm

ph n ch a ch c ã là cây tiêu chu n v sinh kh i (vì th tích m i chú ý n

b ph n thân cây, còn sinh kh i c a cây bao g m nhi u b ph n) T ó, khi xác nh sinh kh i và tr l ng các bon lâm ph n b ng ph ng pháp cây tiêu chu n thì không nên ch n cây tiêu chu n bình quân chung (còn g i là cây tiêu chu n bình quân toàn lâm ph n) mà nên ch n cây tiêu chu n theo c p kính Do v y, cây tiêu chu n ch t h i u tra sinh tr ng còn c thu

th p sinh kh i

Khi i u tra sinh kh i cây tiêu chu n, c n th c hi n các b c nh sau: (1) o chi u dài men thân cây tiêu chu n (L, m); (2) ánh d u các v trí trên cây ng và o ng kính t i các v trí: 0,0 m, 1 m, 1,3 m, 2 m, 3 m,…; (3)

o ng kính có v và không v t i các v trí: 0,0 m, 1 m, 1,3 m, 2 m, 3

m,…; (4) Các b ph n: thân, cành, lá và r c cân t i ch ; (5) L y m u phân tích sinh kh i khô

+ L y m u phân tích sinh kh i khô: V i m i b ph n thân, cành, lá và

r c a cây ng l y 1 m u M u này có kh i l ng là 0,5 kg và m u c a các

b ph n c l y các v trí khác nhau t ng tính i di n M u c cân ngay xác nh kh i l ng t i ngoài hi n tr ng b ng cân k thu t Cách l y

m u c ti n hành nh sau:

+) V i b ph n thân: T i các v trí g c, gi a và ng n cây, c a m t th t

có b dày kho ng 3 cm Trên m i th t, dùng dao ho c c a tách l y m t m nh

g có hình r qu t ch y t tâm ra ngoài M i m nh g l y ra t o thành m t góc nh n (có nh là tâm lõi g ), sau ó dùng cân k thu t xác nh kh i

l ng cho cho c 3 m nh g l y ra t ba v trí (các m nh g này nên có kh i

l ng t ng ng nhau) ây c coi là m u l y s y xác nh t l sinh

kh i khô cho b ph n thân cây

kh i khô

+ Ph ng pháp thu th p sinh kh i cây b i th m t i: T i m i ô tiêu chu n, l p 5 ô th c p có di n tích 25m2 (5×5m), trong ó 4 ô 4 góc, 1 ô tâm ô tiêu chu n Trên m i ô này, dùng dao ch t thu gom toàn b cây b i

th m t i và phân theo các b ph n: thân, cành và lá, sau ó dùng cân xác

nh kh i l ng t i cho m i b ph n ngay t i hi n tr ng b ng cân kthu t Ti p theo, v i m i b ph n trên tr n u và l y 1 m u có tr ng l ng 0,5 kg mang v phòng thí nghi m xác nh t l sinh kh i khô và hàm

l ng các bon c nh cho t ng b ph n

+ Ph ng pháp thu th p sinh kh i th m m c: T ng th m m c c xác

nh g m các v t ch t h u c ch t trên b m t t Sinh kh i t ng th m m c

c thu th p trên 5 ô d ng b n v i di n tích m i ô là 1m2 Các ô này c

b trí tâm các ô th c p 25m2 i u tra sinh kh i cây b i, th m t i Trên

m i ô d ng b n 1m2, thu gom t t c th m m c và xác nh kh i l ng t i ngay t i hi n tr ng b ng cân k thu t Sau ó tr n u và l y 1 m u có

tr ng l ng 0,2 kg mang v phòng thí nghi m xác nh t l sinh kh i khô

và hàm l ng các bon tích l y trong b ph n th m m c

* Thu th p s li u v ho t ng lâm sinh:

Nh ng s li u v ho t ng lâm sinh c thu th p b ng ph ng pháp

ph ng v n k t h p k th a tài li u bao g m: L ch s r ng tr ng, di n tích,

ph ng th c x lý t, cây con em tr ng, th i v tr ng, m t tr ng ban

u và nh ng bi n pháp x lý r ng sau khi tr ng

3.4.3 Ph ng pháp k th a

K th a các tài li u, s li u i u ra v i u ki n t nhiên, kinh t xã

h i c a khu v c nghiên c u, các tài li u tham kh o liên quan n tài c a các tác gi trong và ngoài n c

3.4.4 Ph ng pháp x lý s li u

* Tính nh ng c tr ng th ng kê mô t lâm ph n

thu c nh ng th ng kê mô t c tr ng chung c a r ng tr ng Thông, tr c h t t p h p s li u v m t (N, cây), ng kính thân (D1,3, cm), chi u cao thân cây (Hvn, m), ti t di n ngang (G, m2) và th tích thân cây