Sự nghiệp đổi mới của nhân dân ta do Đảng khởi xướng đến nay đã trải qua hơn 30 năm với những thành tựu vô cùng quan trọng. Nước ta đã thoát ra khỏi khủng hoảng kinh tế xã hội và tạo được những tiền đề cần thiết để chuyển sang thời kì mới thời kì đẩy mạnh CNH HĐH đất nước. Từ trong thực tiễn phong phú và sôi động của công cuộc đổi mới, chúng ta ngày càng cảm nhận sâu sắc những tư tưởng cách mạng, khoa học của V.I.Lênin, sự chỉ đạo chiến lược tài tình của Người trước những bước ngoặt của cách mạng, đặc biệt những tư tưởng của Người về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở một nước kinh tế chậm phát triển.
Trang 1T tëng cña V.I Lªnin vÒ sö dông chñ nghÜa t b¶n nhµ níc
vµ sù vËn dông cña §¶ng ta
Sự nghiệp đổi mới của nhân dân ta do Đảng khởi xướng đến nay
đã trải qua hơn 30 năm với những thành tựu vô cùng quan trọng Nước
ta đã thoát ra khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội và tạo được những tiền
đề cần thiết để chuyển sang thời kì mới - thời kì đẩy mạnh CNH - HĐH đất nước Từ trong thực tiễn phong phú và sôi động của công cuộc đổi mới, chúng ta ngày càng cảm nhận sâu sắc những tư tưởng cách mạng, khoa học của V.I.Lênin, sự chỉ đạo chiến lược tài tình của Người trước những bước ngoặt của cách mạng, đặc biệt những tư tưởng của Người về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở một nước kinh tế chậm phát triển
Từ thực tiễn nước Nga, Lênin là người mác - xít đầu tiên đã nêu ra luận điểm chủ nghĩa tư bản nhà nước (CNXHNN) dưới chính quyền vô sản Không phải ngay từ đầu những tư tưởng về CNXHNN của Lênin đã hoàn chỉnh và có thể áp dụng có hiệu quả vào thực tiễn Nó đã phải trải qua nhiều giai đoạn, từng bước được triển khai, bổ sung trong thực tiễn
để đi đến một lý luận hoàn chỉnh
Khi thực tiễn cuộc sống, nhất là đời sống kinh tế đã chứng tỏ chủ trương chuyển trực tiếp lên các quan hệ XHCN thuần tuý bằng cách nhà nước nắm mọi quá trình sản xuất và phân phối sản phẩm, thủ tiêu các quan hệ hàng hoá tiền tệ và thương nghiệp là sai lầm duy ý chí, thì Đảng không thể không thay đổi chính sách Khi đó, Đảng phải tìm con đường khác, có thể là con đường vòng để đi đến chủ nghĩa xã hội Lênin cho rằng, xuất phát từ một nền kinh tế tiêu nông đi lên chủ nghĩa xã hội, trong một mức độ nào đó CNTB là không thể tránh khỏi, nó là sản vật của tự nhiên, của nền tiểu sản xuất và trao đổi Chính sách cuối cùng có thể áp dụng được và duy nhất hợp lí là không tìm cách ngăn cấm hay chặn đứng sự phát triển của CNTB mà tìm cách hướng nó vào con đường CNXHNN "về phương diện kinh tế đó là điều có thể thực hiện được, vì ở chỗ nào cso những thành phần tự do buôn bán nào có những thành phần TBCN nói chung, thì ở đó có CNXHNN dưới hình thức này hay hình thức khác, ở trình độ này hay trình độ nọ"
Trang 2Trước những bước ngoặt của cỏch mạng, nhiều người trong Đảng Bụna-vớch Nga lỳc đú khụng hiểu nổi thực chất của việc sử dụng CNXHNN, đó cụng khai chỉ trớch Lờnin Người đó kiờn trỡ giải thớch rằng, muốn giải quyết vấn đề nay, trước hết phải hỡnh dựng thật hết sức
rừ ràng xem trong thực tiễn CNXHNN sẽ như thế nào và sẽ cú thể như thế nào trong lũng chế độ sẽ cú Xụ Viết, trong khuụn khổ nhà nước Xụ viết, đừng vỡ những khỏi niệm "tư bản" ỏm ảnh mà trở nờn hoảng hốt, hoài nghi theo thiờn kiến tiểu tư sản
Nghiên cứu để vạch ra chính sách kinh tế mới, V.I Lênin thấy cần phải đa t bản t nhân vào quỹ đạo “Chủ nghĩa t bản nhà nớc”, mà Ngời coi
là biện pháp quá độ có thể thực hiện đợc để chuyển sang chủ nghĩa xã hội và là phơng thức để xúc tiến sự phát triển lực lợng sản xuất trong
n-ớc Ngời viết: “Ngay cả hiện nay nữa, thờng thờng chúng ta vẫn lặp lại cái lý luận cho rằng: “Chủ nghĩa t bản là xấu, chủ nghĩa xã hội là tốt” Nhng cái lý luận đó là sai vì nó không đếm xỉa tới toàn thể các kết cấu kinh tế hiện có Chủ nghĩa t bản là xấu so với chủ nghĩa xã hội Chủ nghĩa t bản lại là tốt so với thờ kỳ trung cổ, với nền tiểu sản xuất Bởi vậy, chúng ta phải lợi dụng chủ nghĩa t bản (Nhất là bằng cách hớng nó vào con đờng chủ nghĩa t bản nhà nớc), làm mắt xích trung gian giữa nền tiểu sản xuất và chủ nghĩa xã hội, làm phơng tiện, con đờng, phơng pháp, phơng thức để tăng lực lợng sản xuất lên”1 Và nh thế “Đối với chúng ta, chủ nghĩa t bản nhà nớc sẽ là một bớc tiến lên phía trớc”2
Theo V.I Lênin, chủ nghĩa t bản nhà nớc trong điều kiện chính quyền công nông là sự can thiệp, chi phối, tác động của nhà nớc xã hội chủ nghĩa bằng chính sách kinh tế và sự kiểm kê, kiểm soát vào các cơ sở sản xuất- kinh doanh dựa trên cơ sở chế độ t hữu t nhân về t liệu sản xuất V.I Lênin viết: “Chủ nghĩa t bản nhà nớc nghĩa là thực hiện chế độ kiểm
kê, kiểm soát” và “Chủ nghĩa t bản nhà nớc là cái gì đó có tính chất tập trung, đợc tính toán, đợc kiểm soát và đợc xã hội hoá”3 V.I Lênin cũng chỉ ra tính tất yếu khách quan của sự tồn tại các quan hệ t bản chủ nghĩa trong thời kỳ quá độ và đề ra nhiệm vụ hớng sự phát triển của chúng vào con đờng chủ nghĩa t bản nhà nớc: “Về phơng diện kinh tế, đó là điều có
1 1 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 276
2 2 V.I Lênin Toàn tập, T 36, NXB Tiến bộ M 1978, tr 310
3 3 V.I Lênin Toàn tập, T 36, NXB Tiến bộ M 1978, tr 311
Trang 3thể thực hiện đợc, vì ở chỗ nào có những thành phần t bản chủ nghĩa nói chung, thì ở đó có chủ nghĩa t bản nhà nớc dới hình thức này hay hình thức khác, ở trình độ này, hay trình độ nọ”4
Trong tác phẩm “Bàn về thuế lơng thực”, V.I Lênin nêu lên những hình thức cơ bản của chủ nghĩa t bản nhà nớc:
Tô nhợng: Đây là hình thức cho các nhà kinh doanh t nhân thuê các công xởng, nhà máy, xí nghiệp loại nhỏ của nhà nớc để kinh doanh thu lợi nhuận “Chủ nghĩa t bản nhà nớc dới hình thức tô nhợng có lẽ là hình thức đơn giản nhất, rành mạch nhất ở đây, chúng ta có một hợp đồng trực tiếp, chính thức viết trên giấy tờ, với chủ nghĩa t bản Tây Âu Chúng
ta biết đích xác những cái lợi và cái hại cho chúng ta, những quyền hạn
và nghĩa vụ của chúng ta, chúng ta biết đích xác thời hạn mà chúng ta cho tô nhợng, chúng ta biết những điều kiện để chuộc lại trớc kỳ hạn, nếu hợp đồng nói đến cái quyền ấy”5
Về các tô nhợng, V.I Lênin cho rằng: “Tất cả những khó khăn của nhiệm vụ là phải suy nghĩ, phải cân nhắc hết mọi điều khi ký hợp đồng tô nhợng và sau đó, phải biết theo dõi và chấp hành nó Cố nhiên, nh vậy
có khó khăn và trong thời gian đầu, không thể tránh khỏi sai lầm Nhng
so với nhiệm vụ khác của cách mạng xã hội và nói riêng so với những hình thức khác để phát triển, dung nạp và du nhập chủ nghĩa t bản nhà
n-ớc, thì những khó khăn ấy là rất nhỏ”6
Chủ nghĩa t bản hợp tác xã: Các hợp tác xã của những ngời tiểu chủ, các nhà t bản t nhân và những ngời sản xuất hàng hoá nhỏ, nó là một hình thái của chủ nghĩa t bản nhà nớc “Chủ nghĩa t bản hợp tác xã giống chủ nghĩa t bản nhà nớc ở chỗ nó tạo điều kiện kiểm kê, kiểm soát, theo dõi, cho những quan hệ đã đợc ghi trong hợp đồng giữa nhà nớc (ỏ đây là nhà nớc Xô Viết) với nhà t bản”7 V.I Lênin cho rằng: tô nhợng và chủ nghĩa t bản nhà hợp tác xã là những hình thức kinh tế quá độ để hớng lên chủ nghĩa xã hội, “Từ chủ nghĩa t bản tiểu t sản đi đến chủ nghĩa t bản nhà nớc với quy mô lớn cũng nh đi đến chủ nghĩa xã hội, đều phải trải
4 4 V.I Lênin Toàn tập, T 36, NXB Tiến bộ M 1978, tr 268
5 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 270
5
6 6 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 271
7 7 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 272
Trang 4qua cùng một cái trạm trung gian, đó là “Sự kiểm kê và kiểm soát của toàn dân đối với sản xuất và phân phối sản phẩm…Ai không hiểu đAi không hiểu đợc
điểm ấy thì ngời đó mắc phải sai lầm không thể tha thứ đợc trên vấn đề kinh tế”8
- Đại lý thơng mại: Là hình thức thu hút nhà t bản vào việc bán hàng hóa của các xí nghiệp nhà nớc, thu mua và bán sản phẩm của những ngời sản xuất hàng hóa nhỏ, của nông dân
- Nhà nớc cho các nhà t bản thuê xí nghiệp, vùng mỏ, khu rừng, khu
đất…Ai không hiểu đHợp đồng cho thuê ở đây cũng giống nh hợp đồng tô nhợng V.I Lênin cho rằng: “Hai hình thức này của chủ nghĩa t bản nhà nớc ở nớc ta không ai nói đến cả Không ngời nào suy nghĩ tới Đó không phải vì chúng ta mạnh và thông minh mà vì chúng ta kém và dốt”9
- V.I Lênin chỉ rõ Chủ nghĩa t bản nhà nớc giúp cho nền kinh tế nhỏ, phân tán và thô sơ lên một nền kinh tế lớn, đợc tổ chức chặt chẽ, giúp xây dựng các xí nghiệp có kỹ thuật hiện đại trong các ngành có ý nghĩa quyết định của nền kinh tế: “Chính sách tô nhợng một khi thắng lợi sẽ đa lại cho chúng ta một số xí nghiệp lớn, kiểu mẫu…Ai không hiểu đngang trình
độ chủ nghĩa t bản tiên tiến hiện đại; mấy chục năm nữa những xí nghiệp
ấy sẽ hoàn toàn thuộc về quyền sở hữu của chúng ta”10 Khi du nhập chủ nghĩa t bản nhà nớc dới hình thức tô nhợng, sẽ tăng cờng đợc nền sản xuất cơ khí hóa hiện đại, tiên tiến, đối lập với nền kinh tế nhỏ, thủ công, lạc hậu, củng cố đợc những quan hệ kinh tế do nhà nớc điều chỉnh, đối lập với những quan hệ tiểu t sản vô chính phủ, cho phép sử dụng kinh nghiệm, tổ chức quản lý của nhà t bản Chủ nghĩa t bản nhà nớc mang lại lợi ích rất lớn: “Dới chính quyền xô viết thì chủ nghĩa t bản nhà nớc sẽ
có thể là 3/4 chủ nghĩa xã hội, bởi vì ngời nào tổ chức ra những xí nghiệp
t bản nhà nớc thì ta có thể biến ngời đó thành trợ thủ của mình”11
Đối với nớc ta hiện nay đang phát triển nền kinh tế thị trờng định h-ớng xã hội chủ nghĩa, tất yếu phải tăng cờng sử dụng các hình thức kinh
tế quá độ – các hình thức của chủ nghĩa t bản nhà nớc Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X chỉ rõ phải phát triển mạnh các thành phần kinh tế,
8 8 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 254
9 9 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 274
10 10 V.I Lênin Toàn tập, T 43, NXB Tiến bộ M 1978, tr 273
11 11 V.I Lênin Toàn tập, T 36, NXB Tiến bộ M 1978, tr 313
Trang 5các loại hình tổ chức sản xuất – kinh doanh trên nền tảng kinh tế nhà
n-ớc và kinh tế tập thể: “Doanh nghiệp cổ phần ngày càng phát triển, trở thành hình thức tổ chức kinh tế phổ biến, thúc đẩy xã hội hóa sản xuất – kinh doanh và sở hữu…Ai không hiểu đkhuyến khích phát triển mạnh hơn các loại hình kinh tế tập thể đa dạng về hình thức sử hữu và hình thức tổ chức kinh doanh…Ai không hiểu đtạo môi trờng kinh doanh thuận lợi cho các loại hình doanh nghiệp phát triển không hạn chế quy mô trong mọi ngành nghề, lĩnh vực…Ai không hiểu đmà pháp luật không cấm…Ai không hiểu đ,đa dạng hóa các hình thức và cơ chế để thu hút nguồn lực của các nhà đầu t nớc ngoài vào những ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh quan trọng”12 Để tiếp tục vận dụng t tởng của V.I Lênin về chủ nghĩa t bản nhà nớc theo tinh thần Đại hội X của Đảng, cần phải tập trung giải quyết một số vấn đề sau:
Một là, Mở rộng các hình thức liên doanh, liên kết giữa Nhà nớc với kinh tế t nhân trong và ngoài nớc Hình thức chủ nghĩa t bản nhà nớc này nhằm mục đích thu hút vốn; nhập đợc kỹ thuật, công nghệ mới; học đợc kinh nghiệm quản lý Trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa ở
n-ớc ta hiện nay đang cần nhiều vốn, chúng ta phải đẩy mạnh khai thác các nguồn vốn đầu t từ nớc ngoài thông qua các hình thức liên doanh, liên kết, khuyến khích đầu t trực tiếp, lập các doang nghiệp 100% vốn nớc ngoài, của t nhân trong nớc
Hai là, Đẩy mạnh phát triển các công ty cổ phần
Công ty cổ phần ra đời từ rất sớm do nhu cầu tập trung vốn rất lớn để thực hiện những dự án kinh doanh hứa hẹn đem lại lợi nhuận cao trong
t-ơng lai, mà đợi sự tích lũy vốn của một cá nhân sẽ không thực hiện đợc C.Mác đã từng nói: Nếu phải đợi sự tích lũy của từng nhà t bản riêng biệt thì đến nay thế giới vẫn cha có đờng sắt, nhng tập trung vốn thông qua các công ty cổ phần thì việc này có thể đợc hình thành rất nhanh chóng Hiện nay, một trong những biểu hiện của chủ nghĩa t bản hiện đại là việc phát triển rất mạnh mẽ các loại công ty cổ phần Hiện tợng đó trớc hết là phản ánh quá trình xã hội hóa của sản xuất xã hội tơng ứng với trình độ phát triển của lực lợng sản xuất hiện đại Trong quá trình đi lên chủ nghĩa xã hội, chúng ta hoàn toàn có thể tiếp thu những thành tựu mà chủ nghĩa t bản đã làm trong việc hình thành và phát triển các công ty cổ phần Việc hình thành các công ty cổ phần và cổ phần hóa một bộ phận
12 12 Đảng cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X, NXB CTQG H 2006, Tr 83
Trang 6các doanh nghiệp nhà nớc ta hiện nay chính là nhằm thực hiện chiến lợc
đa dạng hóa các quan hệ sở hữu; khắc phục cơ chế quản lý hành chính bao cấp, tình trạng “Vô chủ” trong các doanh nghiệp nhà nớc vừa qua; huy động vốn cho quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa Cổ phần hóa cũng là con đơng đi tới xí nghiệp cổ phần ở nớc ta đối với các doanh nghiệp nhà nớc Thực chất của cổ phần hóa các doanh nghiệp nhà nớc ở nớc ta là chuyển từ sở hữu nhà nớc thành sở hữu tập thể, sở hữu hỗn hợp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất- kinh doanh của các doanh nghiệp nhà nớc hiện nay Đại hội X của Đảng đã chỉ rõ “Đẩy mạnh va mở rộng cổ phân hóa doanh nghiệp nhà nớc, kể cả các tổng công ty nhà nớc…Ai không hiểu đ Thúc
đẩy hình thành một số tập đoàn kinh tế mạnh, tầm cỡ khu vực, có sự tham gia cổ phần của Nhà nớc, của t nhân trong và ngoài nớc, các công
ty bảo hiểm, các quỹ đâu t…Ai không hiểu đtrong đó, Nhà nớc giữ cổ phần chi phối”13 Vì vậy, cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nớc là khâu quan trọng nhằm tạo
ra bớc chuyển biến căn bản nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất- kinh doanh của các doanh nghiệp Nhà nớc Tính đến hết tháng 6 năm 2007, cả nớc đã cổ phần hóa đợc 3680 doanh nghiệp và bộ phận doanh nghiệp nhà nớc Trong đó, doanh nghiệp thuộc các ngành công nghiệp, giao thông, xây dựng chiếm 66,15%, ngành thơng mại, dịch vụ chiếm 27,6%, ngành nông, lâm, ng nghiệp chiếm 6,25% Nếu tính tất cả doanh nghiệp và bộ phận doanh nghiệp đợc cổ phần hóa thì đến ngày 30 tháng 6 năm 2008, cả nớc có 3.786 doanh nghiệp và bộ phận doanh nghiệp đã cổ phần hóa Tổng số vốn điều lệ khi cổ phần hóa là 106 nghìn tỷ đồng, trong đó nhà nớc nắm giữ 50%, ngời lao động nắm 11%, nhà đầu t bên ngoài nắm giữ 39% vốn điều lệ Quá trình cổ phân hóa doanh nghiệp nhà nớc đã thu về khoảng 78 nghìn tỷ đồng cho nhà nớc và các doanh nghiệp Qua cổ phần hóa, 90% số doanh nghiệp nhà nớc đã cổ phần hóa đạt hiệu quả kinh doanh cao, vốn điều lệ tăng 44%, doanh thu tăng 23,6%, lợi nhuận tăng bình quân 139,76%, nộp ngân sách tăng 24,9%, thu nhập của ngời lao
động tăng 12%, cổ tức bình quân là 17,11%, số lợng lao động tăng 6,6%
Từ năm 2007 đến 2010, phải cổ phần hóa xong 1.500 doanh nghiệp và khi đó cả nớc chỉ còn 554 doanh nghiệp 100% vốn nhà nớc, trong đó đó
có 26 tập đoàn và tổng công ty, 178 doanh nghiệp an ninh quốc phòng,
200 nông, lâm trờng, 150 doanh nghiệp thành viên các tập đoàn và tổng
13 13 Đảng cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lân thứ X NXB CTQG H 2006 Tr83
Trang 7công ty nhà nớc.14 Cổ phân hóa đã góp phần quan trọng vào việc dần dần xóa bỏ cơ chế chủ quản, làm giảm số lợng doanh nghiệp nhà nớc thuộc phạm vi quản lý của các bộ, ngành, địa phơng (Từ 12.000 doanh nghiệp năm 1993 xuống còn 5.600 doanh nghiệp năm 2000 và gần 2 000 doanh nghiệp năm 2006)
Ba là, Phát triển hơn nữa các hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn
Đây là doanh nghiệp mà trong đó thành viên góp vốn đợc hởng lợi nhuận
và chịu trách nhiệm về các khoản nợ của doanh nghiệp trong phạm vi số vốn đã cam kết góp vào doanh nghiệp công ty trách nhiệm hữu hạn, không đợc phép phát hành cổ phếu Thành viên của công ty trách nhiệm hữu hạn có thể là tổ chức hoặc cá nhân Quy định nh vậy là căn cứ vào tình hình thực tế và để phân biệt vê pháp lý với công ty cổ phần
Từ năm 2004 trở về trớc, loại hình công ty trách nhiệm hữu hạn cha
đợc a chuộng, vì ngời ta cha hiểu đợc công ty trách nhiệm hữu hạn là thể chế hạn chế rủi ro trong kinh doanh, muốn thành lập doanh nghiệp t nhân vì để tránh thủ tục hành chính, tránh kiểm tra…Ai không hiểu đSự ra đời của Luật doanh nghiệp tác động tích cực đến chuyển dịch cơ cấu loại hình doanh nghiệp Tỷ trọng doanh nghiệp t nhân trong tổng số doanh nghiệp giảm
từ 64% trong giai đoạn 1991 – 1999 xuống còn 34% năm 2003 và 30% năm 2004 Trong khi đó, tỷ trọng công ty trách nhiệm hữu hạn và công
ty cổ phần tăng từ 36% năm 2003 và 67,3% năm 200415
Bốn là, Hoàn thiện quy hoạch các khu công nghiệp trên phạm vi cả
n-ớc
Hiện nay nớc ta đã là thành viên của Tổ chức Thơng mại Thế giới (WTO), phải thực hiện đầy đủ các cam kết thơng mại quốc tế, nên có thể nói cả nớc ta là khu vực kinh tế mở, khu chế xuất Trong điều kiện ấy khu công nghiệp đợc coi là phơng thức thu hút đầu t trực tiếp nớc ngoài
và đầu t trong nớc ở đây có nhiều hình thức của chủ nghĩa t bản nhà
n-ớc nh: Liên doanh, tô nhợng, cho t bản nn-ớc ngoài thuê đất, thuê tài sản…Ai không hiểu đ Khu công nghiệp tạo ra môi trờng thuận lợi cho đầu t kết cấu hạ tầng cho
đến quan hệ kinh doanh, quản lý, hệ thống dịch vụ tài chính, ngân hàng…Ai không hiểu đmục tiêu của nó là tăng cờng khả năng cạnh tranh của nền sản xuất, tăng cờng xuất khẩu, tăng ngoại tệ, góp phần cải thiện cán cân
th-14 14 Nguyễn Hữu Đạt Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nớc ở Việt Nam- thực trạng và giải pháp – Tạp chí quản lý kinh tế tháng 11/2008 Tr 15
15 15 Nguyễn Văn Thơng (Chủ biên), Kinh tế Việt Nam 2004 Tr 125
Trang 8ơng mại và thanh toán quốc tế, đẩy nhanh quá trình khai thác công nghệ,
kỹ thuật tiên tiến và học tập kinh nghiệm quản lý của thế giới Qua 17 năm xây dựng và phát triển (1991- 2009), không kể cụm công nghiệp, cả nớc đã có 194 khu công nghiệp, khu chế xuất đợc thành lập với tổng diện tích đất tự nhiên 46.588 ha Trong đó, 110 khu công nghiệp, khu chế xuất đã đi vào hoạt động và 84 khu công nghiệp đang trong giai đoạn
đền bù giải phóng mặt bằng và xây dựng cơ bản Các khu công nghiệp, khu chế xuất đã thu hút đợc 3.325 dự án có vốn đầu t nớc ngoài với tổng
số vốn đầu t gần 39,3 tỷ USD và 3.082 dự án đầu t nớc ngoài với tổng số vốn đăng ký trên 185,4 nghìn tỷ đồng Tỷ trọng giá trị sản xuất công nghiệp của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp, khu chế xuất trong tổng giá trị sản xuất công nghiệp của cả nớc đã tăng lên đáng kể, từ mức 17% năm 2001 lên khoảng 30% năm 2007 hiện tại, khoảng 1,1 triệu lao
động đang làm việc tại các khu công nghiệp, khu chế xuất Với các kết quả đạt đợc nh trên, các khu công nghiệp, khu chế xuất đã có những
đóng góp quan trọng cho phát triển kinh tế- xã hội của từng địa phơng cũng nh cả nớc nói chung
Tuy vậy, việc phát triển các khu công nghiệp hiện nay vẫn còn nhiều bất cập nh: Các vấn đề phát sinh cha đợc giải quyết thỏa đáng nh nhà ở,
đời sống công nhân…Ai không hiểu đđình công, bãi công xẩy ra ở nhiều nơi; còn cha có
đủ hệ thống xử lý môi trờng, dẫn đến gây ô nhiễm môi trờng Đây là những vấn đề bức xúc cần phải đợc giải quyết để đảm bảo tính định hớng xã hội chủ nghĩa trong việc sử dụng các hình thức của chủ nghĩa t bản nhà nớc
Năm là, Hình thành các tổ chức hợp tác xã liên doanh với t cách là hình thức kinh tế t bản nhà nớc Đại hội X của Đảng đã chỉ rõ: “ Chú trọng phát triển và nâng cao hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã cổ phân”16 Đây là xu hớng tất yếu và phổ biến trong nền kinh tế thị trờng Những hợp tác xã liên doanh dựa trên sở hữu của t nhân những ngời sản xuất riêng lẻ rất đa dạng trong phạm vi hoạt động sản xuất, dịch vụ, t vấn khoa học kỹ thuật, xây dựng…Ai không hiểu đvới vốn đa dạng: Tiền, chất xám, các hợp tác xã dùng vốn mua t liệu sản xuất hoặc thuê t liệu sản xuất của Nhà nớc
16 16 13 Đảng cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toan quốc lân thứ X NXB CTQG H 2006 Tr86
Trang 9Hiện nay, nớc ta đang phát triển kinh tế thị trờng đã có đủ điều kiện
để sử dụng chủ nghĩa t bản nhà nớc vào công cuộc xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa, thông qua con đờng chủ nghĩa t bản nhà nớc mà V.I Lênin đã chỉ ra Sau hơn 30 năm đổi mới nớc ta đã tích lũy đợc những kinh nghiệm nhất định trong quản lý nền kinh tế quốc dân, Nhà nớc nắm trong tay một thực lực kinh tế lớn dựa trên sở hữu xã hội chủ nghĩa Nắm những vị trí then chốt của nền kinh tế, kinh tế nhà nớc giữ vai trò chủ
đạo Với những điều kiện đó, Nhà nớc đủ sức kiểm soát và hớng chủ nghĩa t bản nhà nớc theo định hớng xã hội chủ nghĩa Tuy nhiên, việc áp dụng chủ nghĩa t bản nhà nớc phải đảm bảo định hớng xã hội chủ nghĩa,
đặc biệt là cần phải tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, đào tạo, bồi d-ỡng đội ngũ cán bộ, công chức có trình độ, có t duy sáng tạo biết điều hành công việc, hoạt động có hiệu quả Chỉ có trên cơ sở đó, chúng ta mới sử dụng đợc các hình thức phong phú, đa dạng của chủ nghĩa t bản nhà nớc theo định hớng xã hội chủ nghĩa