Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên (Khóa luận tốt nghiệp)

Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.Nghiên cứu đặc điểm nông sinh học của giống bưởi diễn tại xã Tức Tranh huyện Phú Lương tỉnh Thái Nguyên.

TRÁNG SEO LIÊN

tài:

"NGHIÊN C M NÔNG SINH H C C A GI I DI N T I

Chuyên ngành : Nông lâm k t h p

Thái Nguyên 2015

TRÁNG SEO LIÊN

tài:

"NGHIÊN C M NÔNG SINH H C C A GI I DI N T I

Xu t phát t nh ng yêu c c s ng ý c ng và Lâm

Trong quá trình th c t p và hoàn thành b n lu c s

t n tình c a các th y cô giáo và các b c bi t s ng d n t n tình c a Th.s Tr nh Quang Huy gi ng viên khoa Lâm Nghi p, PGS.TS Ngô Xuân Bình, Khoa Công Ngh Sinh h c, và ThS Nguy n H u Th , Khoa Kinh

t và Phát tri n Nông thôn

nhi m khoa, các

th y cô giáo trong khoa Lâm Nghi p cùng b tôi trong su t quá trình th c t p và th c hi tài.

u ki n th c có h n ch , lu a tôi không tránh kh i nh ng thi u sót Kính mong nh c s n c a các

th y cô và các b lu t nghi p c a tôi t

Tôi xin chân thành c

Thái Nguyên, ngày 20 tháng

Sinh viên

Tráng seo liên

là k t qu nghiên c u do tôi t th c hi n, không sao chép c a

c ghi chú ph n tài li u tham kh o c a khóa lu n

DANH M C CÁC B NG

Trang

B ng 2.1 Tình s n xu i các vùng trên th gi 14

B ng 2.2: Tình hình s n xu i và cam c a m t s c trên th gi i 16

B ng 2.3: Tình s n xu t m t s Vi 21

B ng 2.4 Di n tích m t s lo t c a xã T 24

B m hình thái c i Di n 34

m hình thái lá gi i Di n t n thí nghi m 35

B i Di n 36

B ng 4.3a: Th i gian ra l c c t l c xuân và l i Di n ghép) 37

B ng 4.3b: th i gian ra l c c t l c xuân và l i Di n chi t) 37

B ng c t l c xuân 38

B ng c t l c hè 39

B ng 4.5: th i gian ra hoa c i Di tu 41

B ng 4.6 T l u qu i Di n thí nghi 42

DANH M C CÁC HÌNH TRONG KHÓA LU N

TrangHình 4.1 Các l c c i Di n 40Hình 4.2: Các qu i Di n r ng 43Hình 4.3: M t s lo i sâu h i di n 45

DANH M C CÁC T VI T T T TRONG KHÓA LU N

M C L C

Trang

Ph n 1 M U 1

1.1.Tính c p thi t c tài 1

1.2 M c tiêu c tài 2

1.2.1 M tài 2

1.2.2 M c tiêu c tài 2

tài 3

c t p và nghiên c u 3

c ti n s n xu t 3

Ph n 2 T NG QUAN TÀI LI U 4

khoa h c c tài 4

2.2 Ngu n g c, phân lo i 4

2.2.1 Ngu n g c 4

2.2.2 Phân lo i 6

2.3 M t s gi ng b i ch y u trên th gi i và Vi t Nam, yêu c u sinh thái c i 6

2.3.1 M t s gi i ch y u trên th gi i 6

2.3.2 M t s gi i ch y u vi t nam 8

2.3.3 Yêu c u sinh thái c i 11

2.4 Tình hình s n xu t và tiêu th bý i trên th gi i và trong ný c 14

2.4.1 Tình hình s n xu t và tiêu th i trên th gi i 14

2.4.2 Tình hình s n xu t và tiêu th c 20

u ki n t nhiên, kinh t - xã h i khu v c nghiên c u 23

u ki n t nhiên c a khu v c nghiên c u 23

2.5.1.1 V a lý 23

23

u ki n khí h u th 25

u ki n kinh t - xã h i khu v c nghiên c u 26

hu n l c Tranh 29

2.5.3.1 Thu n l i c a xã T c Tranh 29

a xã T c Tranh 29

Ph NG, N U 30

ng nghiên c u 30

m và th i gian nghiên c u 30

m ti n hành nghiên c u 30

3.2.2 Th i gian ti n hành nghiên c u 30

3.3 N i dung nghiên c u 30

u 30

3.4.1 Nghiên c c tính nông sinh h c và kh ng c a gi i di n t n thí nghi m. 30

3.4.2 Tìm hi m sâu b nh h i trên gi i Di n t n nghiên c u 33

3.4.3 X lý s li u 33

Phân 4 K T QU VÀ TH O LU N 34

u qu c i Di n thí nghi n t i T 34

m hình thái c i Di n 34

4.1.3 Th i gian ra l c và kh ng c t l c 36

4.1.3.1 Th t l c c i Di n 36

4.1.3.2 Kh ng c t l c 38

4.1.4 Th i gian ra hoa và kh u qu c a gi i Di n thí nghi m 40

4.1.4.1 Th i gian ra hoa c i Di n thí nghi m 40

4.1.4.2 Kh u qu gi i Di n trong thí nghi m 41

4.2 Tìm hi u v m t s lo i sâu h i Di m sâu b nh h i Di i thí nghi m 43

4.2.1 Tìm hi u v m t s lo i sâu h i bý i Di n thí nghi m 43

v m sâu b nh h i Di n thí nghi m 44

Ph n 5 K T LU N VÀ KI N NGH 46

5.1 K t lu n 46

5.2 Ki n ngh 47

TÀI LI U THAM KH O 48

Ph n 1

1.1 Tính c p thi t c tài

i có tên khoa h c là citrus grandis l., là lo i qu thu c chi cam

c

i là cây tr ng không nh ng có giá tr kinh t cao mà còn có có giá tr

bi n d c i Di n có ch ng t t, th i gian treo qutrên cây dài khi qu chín, th i gian b o qu c lâu, giá thành nh, cây

không áp d ng khoa h c k thu t vào s n xu t, nh t là khi s d ng phân bón

i khi thu ho ch

có tri n v ng t i Thái Nguyên

1.2.2 M c tiêu c tài

t i Thái Nguyên bao g m:

- nh c i Di n trong th i gian thí nghi m.

c t p và nghiên c u

i h c h i thêm nh ng kinh nghi m trong th c t

Ph n 2

T NG QUAN TÀI LI U

thu c cây h cam quýt có múi và có nh ng nhu c u

sinh thái khí h u mà sinh ra nhi u ch ng lo

ng nhu c u s n xu t, t nh ng giá tr trên cho th y t m quan tr ng c a cây

v i n n kinh t c a vùng nh t là các h

h i ngày càng phát tri n nhu c

ng

2.2 Ngu n g c, phân lo i

2.2.1 Ngu n g c

c, phía Nam Nh t B n, phía

i ti ng anh g i là Pomelo, tuy nhiên nhi u t n Vi t Nam

d ch i ra thành grapefruit, th c ra grapefruit là tên g i b ng ti ng Anh c a

a vùng tr ng cây có múi

ng và phát tri n t c tr ng t t c các vùng trên th gi i t các vùng

2.2.2 Phân lo i

i có tên khoa h c là: Citrus grandis (L).Osbeck.

Cây b i thu c h cam: Rustaceae.

philippine, Thái Lan, Lào, Vi t Nam gi i có s thích nghi r ng và s

ng v m c di truy n r t l n, tuy nhiên trong th c ti n s n xu c

- Thái Lan: theo k t qu u tra, kh o sát c a tác gi N.Chomchalaw

c tr ng Chai Nat và Nakhon Sawan; gi ng Khao Uthai là gi c s n c a t nh

Narathiwat và Pattani [16]

không phát tri n nên không có h t, ch ng r t t c nhi

Theo W.C.Zhang (1981) có 7 gi i chùm là nh ng gi ng có

- Philippines là m c s n xu t nhi i Tuy nhiên các gi ng

Thái Lan, ví d : gi ng Khao phuang t Thái Lan, gi ng Amoy và Sunkiluk

pomelo, Pomelo China

Burni, Gagar, Zemabawk, Jorhat, Khanpara, Kamrup, Khasi, Bor Tanga, Hukma Tanga, Holong Tanga, Jamia Tanga và Aijal

c quan tâm Các nhà khoa h c thu c các Vi n nghiên c u chuyên

c nh ng k t qu không nh trong công tác nghiên c u,

xanh.Tr ng trung bình t 1-1,2kg/trái M u s c th t trái và tép múi ph t

h ng, vách múi giòn d tách r i, th t trái m ng nh t, v ng

Brix t 12-14 Th i gian thu h ach vào kh

i B ng Luân trái hình c t, tr ng trung bình 0,7-0,8

n a tháng

nh n khi chín m u vàng cam Tr ng trung bình t 0,8-1 kg/trái Múi và

- i Thanh Trà: là m t trong nh c s n c a t nh Th a Thiên

c kho ng 1.114 ha, phân b ch y u t i các huy

y và thành ph Hu Trong quy ho ch c a t nh, di n

- i Biên Hoà: vùng tr ng n i ti ng là cù lao Ph và cù lao Tân

t dôn d t chua Kh ng qu trung bình t 1,2 - 1,5 kg, t

ng kho , phân cành nhi u, cành lá m r ng, tán hình bán c u, lá hình

tháng 11- tháng 12, qu hình lê, v qu sau khi chín có màu xanh vàng ho c

Tây, Trung Qu c) qua quá trình tr ng Vi t Nam th y ch ng t

Khi nhi ban ngày cao s thu n l i cho quá trình quang h p t o ra ch t

ng b t và kích thích hình thành các s c t làm mã qu p

i v i cam quýt nhi là t 27

-r ng nhi thích h p nh t v i cam quýt là t 26oC 30oC Nhi và biên

hoa, qu non r ng hàng lo t, ngoài ra n

i c n nhi c nh t là th i k ra hoa k t trái và th i k cây con tuy

t (t /ha)

T b ng s li u cho th y châu á là châu l c có di n tích l n nh t so v i các Châu l c khác trên th gi i v i di n tích là 153,985ha, không nh ng th

Âu ch là 264,281 t /ha , s ng là 5.155,479 t n so v i các Châu l c

i c 2 lo i chùm (Citrus paradisi i (Citrus grandis), chi m

t là 137,055 t /ha và 11,170 t n Nhìn chung tính s n xu i trên th gi i

c a m t s c n m trong vùng nhi i b thu h p ho

su t (t /ha)

486,575 t /ha, s ng là 3.878,000 t n v i di n tích, s

su c trên th gi i v s n xu t cây i( s li

c chú tr ng nhi u Công tác ch n t o gi ng, k thu t canh tác

sâu b nh h i trên cây có múi x y ra nghiêm tr ng

ng th 3 th gi i v nh p kh i sau Nh t b n (288 ngàn t n) và Canada (51 ngàn t n ), trong t ng s 464 ngàn t n c a toàn

Nam Phi và Achentina

t 7,4 t n/ha

toàn vùng là 7.743 ha v i s ng 22.661 t n Trong vùng này có hai

n nam chi n kho ng 70% v i di n tích là 91.250 ha và s ng

t 1.010,000 t n Còn mi n b c chi n 30% v i diên tích là 47.00ha và s n

có s li u th ng kê c th nào v di n tích tr ng lo i qu có múi, không ch

th ng kê c th v di n tích, s

c th , tuy v c tr ng khác các t c, có nhi u

hi u qu kinh t cao, tr i hi u qu kinh t cao g p 4-5 l n tr ng lúa

nh thái nguyên nên chúng tôi ti n hành nghiên c u mong gi i

di n thích ng v i vùng nghiên c u

u ki n t nhiên, kinh t - xã h i khu v c nghiên c u

ki n t

u ki n t nhiên c a khu v c nghiên c u

2.5.1.1 V a lý

t nh Thái Nguyên, n m phía Nam c a huy n cách trung tâm thành ph30km, v i t ng di n tích là 2.559,35 ha V a lý c a xã nh

Phía Tây giáp xã Yên L c và xã Ph n M

Phía Nam giáp xã Vô Tranh

Xã T c Tranh bao g m 24 xóm và chia thành 4 vùng

Vùng phía Tây bao g m 5 xóm: Tân Thái, Bãi B ng, Khe C c,

(Ngu n s li u: UBND xã T c Tranh)

Qua b ng s li u 2.4 cho ta th y xã T c Tranh có t ng di t s

v a ph c v cho s n xu t nông nghi c bi t xã có kho ng 3 km dòng sông

không khí cao t u ki n cho các vi sinh v t gây b nh d ch cho cây tr ng

và v t nuôi Khí h u mùa thu ôn hòa, mát m thu n l i cho s n xu t và sinh

công tác th y l i không thu n ti n Ph n l i c a xã ph

ph c v cho nhu c u s n xu c sinh ho t và ph c v s n xu t

t cây tr ng, c i thi i s ng nhân dân

* V giao thông

c phát tri n m r ng huy n l r i nh a dài 3,6km ch y

V s n xu t nông nghi p: S n xu t nông nghi p chi m m t t tr ng

tham gia s n xu t nông nghi p Vi c k t h p ch t ch gi a tr ng tr

V lâm nghi p: Do là m t xã vùng núi có nhi i nên vi c tr ng cây

c phát tri n, ch y u là các hàng t p hóa ph c v cho cu c s ng

Nhìn chung n n kinh t c a xã còn kém phát tri n, v n mang tính t

i s

- Cây chè

dân T ng di n tích tr

chè v a tr i qua th i kì l nh kéo dài nên kh ng còn th

- Cây lâm nghi p

T m nuôi là 14.200 con, ch y u là các gi ng gia c a

c nuôi ch y u

2.5.3.1 Thu n l i c a xã T c Tranh

a bàn th c t p t t nghi p là m t xã thu n nông v i di n tích r t

a xã T c Tranh

T c Tranh là m t xã trung du mi n núi có a hình ph c t

n lí và s n xu t,

.Phong t c t p quán s n xu t c i dân còn l c h u, b o th ,

t nuôi nh ng h

dân còn h n ch

ng và phát tri n t t cao, ch ng nh, cây

gi ng kh e, có kh ng ch u sâu b nh t t, ch u úng ch u h n cao

c nhân gi ng vô tính b ng hai cách ch y u là ghép và chi t,

tài chúng tôi ti n hành nghiên c u và theo dõi 20 cây

i Di n chi t và 10

+ S hoa trên cành(cây):

N r ng hoa khi cây có kho ng 70%

Hoa n k t thúc khi t t c các n hoa cùng n 100%

+ S qu trên cành sau khi t t hoa:

M i cây ti Tây Nam - B c, r i ti n m i cành sau khi t t hoa khoang trên 5 ngày, sau

u qu và t l r ng qu :

+ Chi u cao phân cành c g c cành c m phân

Tùy thu c vào t ng lo i sâu h i mà chúng ta có nh

u tra khác nhau v i sâu h i lá: ti u tra ng u nhiên và m i cây

3.4.3 X lý s li u

B ng ph n m m excel trên máy tính

ng kính

g c thân (cm)

ng kính tán (m)

Chi u cao Phân cành

c p I (cm)

Chi u cao Phân cành

i Di

chi t và ghép v u ki n sinh thái

T k t qu cho ta th i Di n ghép và chi u có s sinh

ng và phát tri n t t Tuy nhiên t b ng 4.2 Cho th i ghép có chi u

i di n chi t là 0,694 cm, không nh ng chi u cao cây

B i Di n

Ch tiêu

Gi ng

Dài lá (cm)

R ng lá (cm)

quan ch t ch v i s u qu t, ch ng ch ng

vào, nh t là k thu t bón phân và c t t a

Qua b ng 4.3a cho ta th y th i gian ra l c c a gi ng b i Di n ghép

n thí nghi m v u ki n sinh thái c a vùng do cây còn tr

li u cho th t l c xuân có th i gian trong kho ng 30 ng t l c hè là kho ng 31 ngày

T b ng 4.3b Cho ta th y: Th i gian ra l c c a gi ng b i di n chi t

kho ng 20 ngày và l c hè có th i gian kho ng 30 ngày

nhau, m t th i gian xu t hi n và k t thúc khác nhau, riêng c hai gi ng

Qua b ng 4.4a Ta th t l c xuân c i di n thí

m t cây b i Di n ghép còn b i Di n chi t có s ng l c trung bình là

90,40 l c trên cây, chi u dài l c là 16,23 cm trên cành l t

lá là 14,22 lá trên cành l c so v i Di n là 13,40 lá trên cành l c có

s lá nhi

t l c xuân ra l t o c s cho s ra hoa và ra qu c a cây

hi n l c m t th i gian ng n, b u xu t hi n hoa n vào kho ng tháng riêng,

t nh Thái Nguyên u có s ra n , ra hoa t t và thích ng v u ki n tnhiên vùng nghiên c u

khí h u c a vùng tr t qu c a chúng tôi qua th i gian

s ng qu b r ng là r t nhi i Di n s b r ng kho ng t 13 qu tr lên.

Hình 4.2: Các qu i Di n r ng 4.2 Tìm hi u v m t s lo i sâu h i Di

4.2.1 Tìm hi u v m t s lo i sâu h i bý i Di n thí nghi m

qu r t hay b b nh và có nhìu lo i sâu h i Theo Tr n Th T c [6] : có 44

chúng tôi ch th y xu t hi

Thông quá trình quan sát và tìm hi u v m t s lo i sâu h i Di n trong

Sâu h i thân, cành: sâu c thân h i cành và thân làm cho cây b ch y nh a.

thí nghi m

tr ng vào các khe n t c a cây sâu non l n lên s c thân cành t o thành các

n tháng 9 Khi th y xu t hi n chúng tôi ti n hành b ng

- Sâu v bùa: xu t hi

nhi u nh t là lúc co nhi u l c non Trong quá trình nghiên c u chúng tôi theo

ng xuyên và liên t c nên khi th y xu t hi

thu c tr sâu tecnamsao phun vào nh ng cây b h i, phun phòng b ng

i là chúng tôi ti n hành phun thu c tr sâu và b t c sên nên cây

- C u c t hi n tháng 5 m

hi n, thu c h b cánh c ng Khi th y xu t hi n chúng tôi ti n hành dùng

nên chúng tôi luôn theo dõi và phòng nên cây tro n thí nghi m b h i

t c a cây

- R p sáp: h i lá và qu , trên mình ph m t l p bông ho c g y tr ng

c vào qu r i làm th i qua, khi th y xu t hi n chúng tôi ti n hành dùng

trong quá trình nghiên c u nên chúng tôi luôn theo dõi nên nhìn th y xu t

Ph n 5

K T LU N VÀ KI N NGH

5.1 K t lu n

Trong quá trình nghiên c u chúng tôi ti n hành nghiên c u trên cây

Hình thái lá cây chi

Th i gian ra hoa c a c cây ghép và chi u vào cùng th

i chi t có th i gian ra hoa là 38 ngày còn cây

i di n ghép là 35 ngày

i/cây

thu t Qu ng Tây ( Lê S N ng d ch).

11 Trung tâm k th c ph n và phân bón ( FFTC) S tay s n xu t trái cây có

II TÀI LI U N C NGOÀI

12 Angelina M Garees citrus germplasm Conservation in the philippines

13 Chawlit Niyomdham (1992) , Plant resources of South East Asia 2 Edible fruit and nut, Indonnexia, p128 131

14 Pinhas Spiegel-Roy and Eliezer E.Goldschmidt.Biology of

citrus.Cambridge Uni Press 1996

15 J Saunt (1990), citrus varieties of the worb An Iiustrated guide, Many col pl Narwich uk sinclain international Ltd, p126

16 Webber (1967), pummel and grapruit the citrus industry

17 Wakana A Kira (1998), the citrus production in the worb, Tokyo, Japan

18 N Chomchalow, W Wunnachil, M Lim (1987), Characterization of pummelo in thailan, Neusletter, IBPGR Regional Committee for southeast Asia, Special ISSUE, 97p

III TÀI LI U THAM KH O TRÊN INTERNET

19.http://faostat.fao.org/site/567/default.aspx#ancor

20 http//www.cesti.gov.vn