Tính khối lượng muối clorua khi cho kim loại tác dụng với dung dịch HCl giải phóng khí H
Trang 1CHUYấN ĐỀ : CÁC DẠNG BÀI TẬP AXIT GIẢI THEO CễNG THỨC
Th.S Trần Quốc Toàn Khoa Húa - ĐHSP Thỏi Nguyờn
A CÁC DẠNG TOÁN VÀ CễNG THỨC GIẢI
1.DẠNG 1: Tớnh khối lượng muối clorua khi cho kim loại tỏc dụng với dung dịch HCl giải phúng khớ H 2
m Muối clorua = m KL + 71 n H2
Cõu 1: Cho 10 gam hỗn hợp kim loại gồm Mg, Al, Zn tỏc dụng với dung dịch HCl thu được 22,4 lớt khớ H2 ( đktc) Tớnh khối lượng muối thu được
Hướng dẫn giải mMuối clorua = mKL + 71 nH2 = 10 + 71 1 = 81 gam
Cõu 2 : Cho 1,75 gam hỗn hợp kim lọai Fe, Al, Zn tan hũan toàn trong dung dịch HCl, thu được 1,12 lớt khớ H2 (đktc) Cụ cạn dung dịch khối lượng muối khan thu được là:
A 5,5 gam B 3,525 gam C 5,12 gam D 5,3 gam.
2.DẠNG 2: Tớnh khối lượng muối sunfat khi cho kim loại tỏc dụng với dung dịch H 2 SO 4 loóng giải phúng khớ H 2 mMuối sunfat = m KL + 96 n H2
Cõu 3 : Cho 10 gam hỗn hợp kim loại gồm Mg, Al, Zn tỏc dụng với dung dịch H2SO4 loóng thu được 2,24 lớt khớ H2 ( đktc) Tớnh khối lượng muối thu được
Hướng dẫn giải mMuối Sunfat = mKL + 96 nH2 = 10 + 96 0,1 = 29,6 gam
Cõu 4 : (ĐH-KA-2007) Hoà tan hoàn toàn 3,22g hỗn hợp X gồm Fe, Mg, Al bằng lượng vừa đủ dd H2SO4
loóng thu đc 1,344 lit khớ (đktc) và dung dịch chứa m gam muối Giỏ trị của m là:
3.DẠNG 3: Tớnh khối lượng muối sunfat khi cho oxit kim loại tỏc dụng với dung dịch H 2 SO 4 loóng tạo
muối sunfat và H 2 O PTPƯ: M 2 O n + nH 2 SO 4 loóng → M 2 (SO 4 ) n + nH 2 O
m Muối sunfat = m Oxit + 80 n H2 SO4
Cõu 5 :(ĐH-KA-2007) Hoà tan hoàn toàn 2,81 gam hỗn hợp gồm Fe2O3, MgO, ZnO trong 500 ml axit H2SO4 0,1M (vừa đủ) Sau phản ứng, hỗn hợp muối sunfat khan thu được khi cụ cạn dung dịch cú khối lượng là (cho H = 1, O = 16, Mg = 24, S = 32, Fe = 56, Zn = 65)
A 6,81 gam B 4,81 gam C 3,81 gam D 5,81 gam.
Cõu 6 : Cho 25 gam hỗn hợp bột gồm 5 oxit kim loại ZnO, FeO, Fe3O4, MgO, Fe2O3 tỏc dụng vừa đủ với
200 ml dung dịch HCl 2M Kết thỳc phản ứng, khối lượng muối cú trong dung dịch X là
A 36g B 38 C 39,6 g D 39,2g.
4.DẠNG 4: Tớnh khối lượng muối clorua khi cho oxit kim loại tỏc dụng với dung dịch HCl tạo muối
clorua và H 2 O PTPƯ: M 2 O n + 2nHCl → MCl n + nH 2 O
m Muối clorua =m Oxit + 27,5 n HCl = m Oxit + 55 n H2 O
Cõu 7 : Cho 4,291 gam hỗn hợp A gồm Fe3O4 , Al2O3 và CuO tỏc dụng vừa đủ với 179 ml dung dịch HCl 1M Cụ cạn dung dịch thu được khối lượng muối khan là
A 9,1415 gam B 9,2135 gam C 9,5125 gam D 9,3545 gam
Cõu 8 : Cho 50 gam hỗn hợp 5 oxit kim loại gồm ZnO, FeO, Fe2O3, Fe3O4 , MgO tác dụng hết với 200 ml dung dịch HCl 4 M (vừa đủ) thu đợc dung dịch X Lợng muối có trong dung dịch X bằng:
A 79,2 gam B 78,4 gam C 72 gam
D 94 gam
5.DẠNG 5: Tớnh khối lượng muối clorua khi cho muối cacbonat tỏc dụng với dung dịch HCl giải phúng khớ CO 2 và H 2 O PTPƯ: M2 (CO 3 ) n + 2nHCl → 2MCln + nCO 2 + nH 2 O
m Muối clorua = m Muối cacbonat + 11 n CO2
Cõu 9 : Hoà tan 8,18g hỗn hợp 2 muối Na2CO3 và CaCO3 bằng dung dịch HCl dư thu được dung dịch X và 1,792 lớt khớ (ở đktc) Cụ cạn dung dịch X thu được m gam muối khan Giỏ trị của m là:
Trang 2Cõu 10 : Hoà tan hoàn toàn 7,02g hỗn hợp CaCO3 và MgCO3 vào dung dịch HCl thấy thoỏt ra V lớt khớ (ở đktc) Dung dịch thu được đem cụ cạn được 7,845g muối khan Giỏ trị của V là:
A 1,344 lớt B 1,232 lớt C 1,680 lớt D 1,568 lớt
6 DẠNG 6 : Tớnh khối lượng muối sunfat khi cho kim loại tỏc dụng với dung dịch H 2 SO 4 đặc tạo sản phẩm khử ( SO 2 , S, H 2 S ) và H 2 O
M + H 2 SO 4 đặc→ M2 (SO 4 ) n + sản phẩm khử (SO 2 , S, H 2 S ) + H 2 O
m Muối sunfỏt = m KL +
2
96
.( 2n SO2 + 6 n S + 8n H2 S ) = m KL +96.( n SO2 + 3 n S + 4n H2 S )
* Lưu ý : - Sản phẩm khử nào khụng cú thỡ bỏ qua
- n H2 SO4= 2nSO2 + 4 n S + 5n H2
Cõu 11 : Hoà tan hết 16,3g hỗn hợp kim loại gồm Fe, Al, Mg trong dung dịch H2SO4 đặc, núng thu được 0,55mol SO2 Cụ cạn dd sau phản ứng, khối lượng chất rắn khan thu được là :
A 69,1g B 96,1g C 61,9g D 91,6g
Cõu 12 : Cho 11,9 gam hỗn hợp Al và Zn tác dụng vừa đủ với dung dịch H2SO4 đặc ,
khối lợng muối thu đợc sau khi cô cạn dung dịch sau phản ứng
7.DẠNG 7 : Tớnh khối lượng muối nitrat khi cho kim loại tỏc dụng với dung dịch HNO 3 giải phúng khớ : NO 2 ,NO,N 2 O, N 2 ,NH 4 NO 3
M + HNO 3→ M(NO3 ) n + sản phẩm khử (NO2 ,NO,N 2 O, N 2 ,NH 4 NO 3 ) + H 2 O
m Muối Nitrat = m KL + 62( n NO2 + 3n NO + 8n N2 O +10n N2 +8n NH4NO3) +80n NH4NO3)
* Lưu ý : - Sản phẩm khử nào khụng cú thỡ bỏ qua
- n HNO
3
= 2nNO2 + 4 n NO + 10n N2 O +12n N2 + 10n NH4NO3
Cõu 13 : Hòa tan hoàn toàn 3,58 gam hỗn hợp 3 kim loại Al, Fe,Cu bằng dd HNO3 thu
(không chứa muối amoni) là
A 16,58 g B 15,32 g C 14,74g D 18,22g
Cõu 14 : Cho 21 gam hỗn hợp gồm 3 kim loại Fe, Cu , Al tác dụng hoàn toàn với lợng d dd
l-ợng muối thu đợc sau phản ứng
Cõu 15 : Cõu 36 Hũa tan 1 hỗn hợp X gồm 2 kim loại A, B trong axit HNO3 loóng Kết thỳc phản ứng thu được hỗn hợp khớ Y cú 0,1 mol NO ; 0,15 mol NO2 và 0,05 mol N2O Biết rằng khụng cú phản ứng tạo muối
NH4NO3 Số mol HNO3 đó phản ứng :
Cõu 16 : Cho 1,35gam hụ̃n hợp A gụ̀m Cu, Mg, Al tác dụng với HNO3 dư được 1,12lit NO và NO2 có khụ́i lượng trung bình là 42,8 Biờ́t thờ̉ tích khí đo ở đktc Tụ̉ng khụ́i lượng muụ́i nitrat sinh ra là:
Cõu 17 : (ĐH-KB-2011). Hỗn hợp X gồm Fe(NO3)2, Cu(NO3)2 và AgNO3 Thành phần % khối lượng
của nitơ trong X là 11,864% Cú thể điều chế được tối đa bao nhiờu gam hỗn hợp ba kim loại từ 14,16 gam X?
A 7,68 gam B 10,56 gam C 3,36 gam D 6,72 gam
Cõu 18 : Hoà tan hoàn toàn 2,16g Mg bằng dung dịch HNO3 dư, thấy thoỏt ra 0,896 lớt khớ NO (đktc) và dung dịch X Cụ cạn dung dịch X thu được lượng muối khan là
A 6,52 gam B 8,88 gam C 13,32 gam D 13,92 gam.
Cõu 1 9 : (ĐH-KA-2009). Hũa tan hoàn toàn 12,42 gam Al bằng dung dịch HNO3 loóng (dư), thu được dung dịch X và 1,344 lớt (ở đktc) hỗn hợp khớ Y gồm hai khớ là N2O và N2 Tỉ khối của hỗn hợp khớ Y so với khớ H2 là 18 Cụ cạn dung dịch X, thu được m gam chất rắn khan Giỏ trị của m là
A 97,98 B 106,38 C 38,34 D 34,08
Trang 38 DẠNG 8: Tính khối lượng muối thu được khi hòa tan hết hỗn hợp sắt và các oxít sắt bằng HNO3 dư giải phóng khí NO và NO 2
m Muối =
80
242
( m hỗn hợp + 24 n NO + 8 n NO2 )
Câu 20 : Hòa tan hết 7 gam chất rắn X gồm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 trong HNO3 dư thu được 1,792 lít
(đktc ) khí X gồm NO và NO2 và m gam muối Biết dX/H2 = 19 Tính m ?
Hướng dẫn giải Ta có : nNO = nNO2 = 0,04 mol
mMuối =
80
242 ( mhỗn hợp + 24 nNO + 8 nNO2 ) =
80
242 ( 7+ 24.0,04 + 8.0,04 )= 25,047 gam
Câu 21 .(§H-KA-2008) Hòa tan hết 11,36 gam chất rắn X gồm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 trong dung dịch HNO3 loãng dư thu được m gam muối và 1,344 lít khí NO (đktc) là sản phẩm khử duy nhất Tìm m ?
A 35,50g B 34,36g C 49,09g
D 38,72g
9.DẠNG 9 : Tính khối lượng muối thu được khi hòa tan hết hỗn hợp Fe, FeO, Fe2 O 3 , Fe 3 O 4 bằng
H 2 SO 4 đặc, nóng, dư giải phóng khí SO 2
m Muối =
160
400
( m hỗn hợp + 16.n SO2 )
Câu 22 : Hòa tan hết 30 gam chất rắn X gồm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 bằng H2SO4 đặc nóng, dư thu được 11,2 lít khí SO2 (đktc ) Cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được bao nhiêu gam muối khan
Hướng dẫn giải mMuối =
160
400 ( mhỗn hợp + 16.nSO2 ) =
160
400 ( 30 + 16.0,5 ) = 95 gam
Câu 23 : (§H-KB-2009). Hòa tan hoàn toàn 20,88 gam một oxit sắt bằng dung dịch H2SO4 đặc, nóng thu được dung dịch X và 3,248 lít khí SO2 (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc) Cô cạn dung dịch X, thu được m gam muối sunfat khan Giá trị của m là
Câu 24 : Hòa tan hoàn toàn m gam hỗn hợp gồm Fe, FeO, Fe O vào lượng dư dung dịch axit 2 3 H SO đặc 2 4
nóng ta thu được 8,96 lít khí SO2 duy nhất (đktc) và dung dịch X Cô cạn dung dịch X thu được 120 gam muối khan Giá trị của m là:
10 DẠNG 10 : Tính khối lượng Fe hoặc hỗn hợp chất rắn trong bài toán kinh điển về Fe
Fe (m gam) → + 2 + 2 4 , 3 →
1 ) ( H SO đac HNO
O chât ran X m Fe 3+ + sản phẩm khử (SO 2 , S, NO, NO )
Ta có m Fe ban đầu = 0,7.m chất rắn + 5,6.n electron sản phẩm khử nhận
hay m = 0,7.m 1 + 5,6.n electron sản phẩm khử nhận
Câu 25 .(§H-KB-2007) Nung m gam bột Fe trong oxi , thu được 3g hỗn hợp chất rắn X Hòa tan hết hh X
Trong dd HNO3 dư thì thu được 0,56 lít ( đktc) NO ( là sản phẩm duy nhất ) Giá trị m là :
A 2,22 B 2,32 C 2,42 D 2,52
B BÀI TẬP LUYỆN TẬP Câu 1 Hoà tan hoàn toàn 1,45g hỗn hợp 3 kim loại Zn, Mg, Fe vào dung dịch HCl dư thu được 0,896 lit H2
(đktc) Cô cạn dung dịch ta được m (g) muối khan Giá trị của m là:
Câu 2 : Hòa tan hết m gam hỗn hợp X gồm FeO, Fe2O3, Fe3O4 bằng HNO3 đặc nóng thu được 4,48 lít khí
NO2 (đktc) Cô cạn dung dịch sau phản ứng thu được 145,2 gam muối khan giá trị của m là
Câu 3 Cho 230 gam hỗn hợp ACO3, B2CO3, R2CO3 tan hoàn toàn trong dung dịch HCl thấy thoát ra 0,896 lít khí (đktc) Cô cạn dung dịch sau phản ứng thì khối lượng muối khan thu được là:
Câu 4 Cho 19 gam hỗn hợp Mg, Al, Fe tác dụng hoàn toàn với dung dịch H SO đặc, nóng dư thu được V 2 4
lít khí SO2 (đktc) và 86,2 gam muối khan Giá trị của V là:
Câu 5: (CĐ-2011). Hoà tan hoàn toàn 13,00 gam Zn trong dung dịch HNO3 loãng, dư thu được dung dịch
X và 0,448 lít khí N2 (đktc) Khối lượng muối trong dung dịch X là
Trang 4Cõu 6 : Đốt chỏy mg Fe trong O2 sau 1 thời gian thấy cú 6,72 lớt khớ O2 phản ứng (đktc)và thu được 4 chất rắn Hoà tan 4 chất rắn này trong HNO3 dư thỡ thu được 4,48 lớt khớ NO (đktc) Gớa trị của m là :
A 22,4 g B 11,2 g C 3,36g D 33,6g
Cõu 7 Cho 11,36 gam hỗn hợp gồm Fe, FeO, Fe2O 3 , Fe 3 O 4 phản ứng hết với dung dịch HNO 3 loóng dư thu được 1,344lit khớ NO (sản phẩm khử duy nhất, ở đktc) và dung dịch X Dung dịch X cú thể hũa tan tối đa 12,88 gam Fe Số mol HNO 3 trong dung dịch đầu là
Cõu 8 Cho 13,24 gam hỗn hợp X gồm Al, Cu, Mg tỏc dụng với oxi dư thu được 20,12 gam hỗn hợp 3 oxit Nếu cho
13,24 gam hỗn hợp X tỏc dụng với dung dịch HNO 3 dư thu được dung dịch Y và sản phẩm khử duy nhất là NO Cụ cạn dung dịch Y thu được bao nhiờu gam muối khan?
Câu 9 Hòa tan hết 2,06 gam hh 3 kim loại Fe, Al, Cu bằng dd HNO3 thu đợc 0,896 lít NO (đktc) Khối lợng muối có trong dung dịch sau PƯ (không chứa muối amoni) là
A 9,5g B 7,44 g C 7,02 g
D 4,54
Câu 10 Cho 8,2 g hỗn hợp gồm Mg, Cu, Zn vào dd HCl d, thấy thoát ra 3,136 lít khí (đktc)
Cô cạn hỗn hợp sau phản ứng thu đợc m gam chất rắn Gía trị của m là
A 13,17 B 18,14 C 13,31
D 21,64
Cõu 11 Hoà tan hoàn toàn 7,4g hỗn hợp gồm Fe và Cu vào lượng dư dung dịch hỗn hợp HNO 3 và H 2 SO 4 đặc núng Sau phản ứng thu được 5,04 lớt NO 2 (đktc) và 1,12 lớt SO 2 (đktc) Khối lượng Cu trong hỗn hợp ban đầu là:
A 3,2 B 4,6 C 4,23 D 5,0