Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.Đánh giá hiện trạng môi trường nước và đề xuất một số giải pháp xử lý nước thải tại nhà máy sản xuất gang Sơn Cẩm – Phú Lương.
Trang 3L I C
châm h i hành, th i gian th c t p t t nghi n c n thi t
ng s hoàn thành v ki n th c, lý lu n c công tác nh
ng nhu c u c a th c ti n và nghiên c u khoa h c
t ki n th c quý báu trong su t th i gian th c t p và rèn luy n t i
h c Nông Lâm Thái Nguyên Em xin chân thành c o, các
gian th c t p
b n thân em có nhi u c g và th i gian có h n, nên khóa
Trang 5DANH M C HÌNH
Hình 4.2: u t ch c c a nhà máy 31
Hình 4.3: h th 37
Hình 4.4: h th ng x c s n xu m 39
Hình 4.5 : Bi th hi n k t qu phân tích ch tiêu BOD5 45
Hình 4.6: Bi th hi n k t qu phân tích ch tiêu COD 45
Trang 7M C L C
DANH M C B NG i
DANH M C HÌNH iii
M C L C iv
PH N 1: M U 1
t v 1
1.2 M tài 2
1.3 Yêu c tài 2
tài 2
c t p và nghiên c u khoa h c 2
1.4.2 c ti n 2
PH N 2: T NG QUAN TÀI LI U 4
khoa h c c tài 4
2.1.1 M t s khái ni m liên quan 4
c 4
2.1.3 Tài nguyên khoáng s n 11
pháp lý 12
th c ti n c tài 13
2.3.1 Tình tr ng ngu c t i Vi t Nam hi n nay 13
2.3.2 Tình tr ng ngu a bàn t nh Thái Nguyên 16
PH N 3: NG, N U 19
ng và ph m vi nghiên c u 19
m và th i gian ti n hành 19
3.3 N i dung nghiên c u 19
u 19
Trang 8p thông tin th c p 19
u tra kh o sát th a 20
20
ng h p so sánh và d báo k t qu thu th c 22
u ki n t nhiên, kinh t - xã h i c m huy Thái Nguyên 23
u ki n t nhiên 23
u ki n kinh t - xã h i 25
n c a nhà máy s n xu 29
4.2.1 V a lý 29
4.2.2 Khái quát chung v nhà máy s n xu m 29
u t ch c nhà máy 31
4.3 Hi n tr ng s d c, ngu n gây ô nhi c th i và quy trình x c th i c a nhà máy s n xu m 32
4.3.1 Hi n tr ng s d c c a nhà máy 32
4.3.2 Ngu n gây ô nhi c 33
4.3.3 Quy trình x c th i nh m gi m thi u ô nhi c t i nhà máy s n xu m 35
c c a nhà máy s n xu m Phú 40
4.4.1 Ch c th i 4.4.2 Ch c ng m 42
4.4.3 Ch c m t 43
4.5 ng c a ho ng s n xu c và khu v c lân c n thông qua ý ki n c i dân 46
4.5.2 Tình hình s c kh i dân
Trang 94.6 M t s ng và gi i pháp kh c ph c, gi m thi u ô nhi m môi
c th i nhà máy gây ra 48
4.6.1 Gi n th ch chính sách 48
4.6.2 Gi i pháp gi m thi c th i 49
4.6.3 Gi i pháp tuyên truy n giáo d c 49
4.7 xu t m t s gi i pháp x c th i t i nhà máy 50
PH N 5: K T LU N VÀ KI N NGH 52
5.1 K t lu n 52
5.2 Ki n ngh 53
Trang 10cho công
Trang 111.2 M c tiêu tài
-Phú L-
- T o cho em i v n d ng lý thuy t vào th c ti n, cách th c ti p
c n và th c hi n m tài nghiên c u khoa h c
- Nâng cao ki n th c, k ng h p, phân tích s li u và rút ra
nh ng kinh nghi m th c t ph c v cho công tác sau này
- Là ngu n tài li u cho h c t p và nghiên c u khoa h c
c ti n
Trang 13- S c ng là tai bi n ho c r i ro x y ra trong quá trình ho t
ng c i ho c bi i th ng c a t nhiên, gây ô nhi m, suy thoái ho c bi ng nghiêm tr ng
- Kh ng ho ng: là các suy thoái ch ng MT s ng quy
ngu c và bi n b ô nhi m nghiêm tr ng th ng t ng ozon
c
2.1.2.1 Khái ni m và t m quan tr ng
c là y u t ch y u c a h sinh thái, là nhu c n c a m i s
Cùng v i các d ng tài nguyên thiên nhiên c là m t trong
Trang 14b n ngu n l phát tri n kinh t -xã h ng và là
m t y u t c u thành lên l ng s n xu t
c tài nguyên tái t c, sau m t th i gian nh c dung
l c là m t thành ph n c u t o nên sinh quy s c
b Các ngu n gây ô nhi c
Trang 15* Ngu n g c nhân t o
S ô nhi m nhân t o ch y u là do x c th i t
khu công nghi p, ho ng giao thông v n t i, thu c tr sâu, thu c di t c ,
n giao thông v n t c bi t là giao thông v n t ng bi n
- Ngu n ô nhi m do sinh ho t
vi n, khách s ng h c ch a các ch t th i trong quá trình vsinh, sinh ho t c i
Thành ph n c c th i sinh ho t là các ch t h bphân hu sinh h c (cacbonhydrat, protein, d u m ), ch ng
ch t ch a nito và không ch a nito(ch t h a cacbon) Các ch t h
ch a nito ch y ein, amin và amin axit.Các ch t không ch a
, xà phòng, hydratcacbon, xenlulo
- Ngu n ô nhi m do công nghi p
c th i công nghi c th i t s n xu t công nghi p,
ti u th công nghi p, giao thông v n t i
c th i công nghi p ch a các hóa ch c h i (kim lo i n
t h y sinh h c (phenol, ch t ho t
thu m riêng c a t ng ngành s n xu t
Các ngu n ô nhi m chính do công nghi p gây ra:
Trang 16c th i công nghi p
c th i công nghi p x ra ao, h , c ng rãnh thì các ch t ô nhi m
ng d n này có th b h ng trong quá trình s d ng nên gây ra s dò rit nhiêm
li u và các lo i hóa ch t công nghi p tr thành ngu n gây ô nhi c
ng m Bên c o tính ch t các lo u pha tr n kém, khi b rò r
t s di chuy n xu i d gây ô nhi c ng m
+ Ho ng khai khoáng
Ho ng khai khoáng các vùng m i có th là nguyên nhân gây nên
nh ng hi ng khác nhau v ô nhi c ng m S ô nhi m này phthu c vào lo i qu ng khi thác và hình th c c a quá trình x lý qu
nghi n tuy n ch n Các vùng m than, photphat, s ng, chì, k m dù là
các ion kim lo i và sunphat cao
+ Công nghi p khai thác d u m
c th i t công nghi p ch bi n hóa d ng ch a các mu i amoni, sunphat, clorua, ion kim lo i Na, Ca và các kim lo i khác N u không
c x lý thích h c khi x
ngu n gây ô nhi c ng m
- Ngu n ô nhi m do nông nghi p
Trang 17Bao g m các lo i phân hóa h c, thu c tr sâu, di t c ng ngu n gây ô nhi T ng s các ch t th i nông nghi p x vào ngu c khá l c bi t là nh ng vùng nông nghi p phát tri n.
ng n gây ô nhi m khá l i v i ngu c tính ô nhi m c a ch t th i
ng v t là ch ng ch t h phân h y và mang nhi u lo i vi sinh v t gây b nh
c ch y tràn trên m c ch y tràn trên m c
c t ng ru ng là ngu n ô nhi c sông, h c
r ng ru ng có th cu n theo thu c tr sâu, phân bón
ra thành tiêu chu n Khi nói v c th i hay ô nhi i ta
Trang 18sáng m t tr i Các sinh v t s ng ng b thi u ánh sáng Các ch t r n
s ng h p có th gây t vong cho sinh v t Ch c suy gi m làm
+ Mùi và v : N c t nhiên s ch không có mùi ho c có mùi v d ch u
c có s n ph m phân hu ch t h t th i công nghi p, các kim lo i thì mùi v tr nên khó ch u
ng là mu i c a kim lo
c
+ Nhi : Nhi c t nhiên ph thu c vào khí h u, th i ti t c a
c làm cho quá trình sinh, lí, hoá c i, d n t i
khác, m t s còn l i phát tri n m nh m S i nhi c thông
ng không có l i cho s cân b ng t nhiên c a h c
Trang 19có m t c a ch t r c, màu s c
và các tính ch t khác
nên trong su t và không màu Do ch a các h t s t và mùn, vi sinh v t, h tb i,
sinh v t khác
mu i Ca và Mg v ng l n
c n m trong kho ng t 8 ng m nh ph thu c nhi t , s phân hu hoá ch t, s quang h p c a t oxy t do
c th p s làm gi m ho ng c a các sinh v c nhi u khi
Trang 20+ Thu c b o v th c v t: là nh ng ch c có ngu n g c t nhiên ho c
t ng h p hoá h phòng tr sâu b nh trong nông nghi p.Tuy nhiên trong s n xu t ch có m t ph n thu c tác d ng tr c ti p lên côn trùng và
+ Coliform: Vi khu n nhóm coliform(coliform, fecal coliform, fecal
t trong ru t non và phân c ng v t
phát tri m m nh m n u ki n nhi thu n l i
S li u coliform cung c p cho chúng ta thông tin v m v c và
+ Các lo i sinh v t: Sinh v c có nhi u d ng khác nhau Bên c nh nh ng sinh v t có ích còn có nhi u nhóm sinh v t gây
ho c truy n b i và sinh v t khác Trong s
lo i vi khu n, siêu vi khu n và kí sinh trùng gây b lo i b nh
, l , siêu vi khu
2.1.3 Tài nguyên khoáng s n
Khoáng s n là các thành t o hóa lý t c s d ng tr c ti p trong công nghi p ho c có th l y ra t kim lo i và khoáng v t dung cho ngành công nghi p Khoáng s n có th t n t i tr ng thái r n (qu
Trang 21ng chung hi n nay là ngày càng nhi u ch ng lo i khoáng s n
Trang 22- nh b o v ng t nh Thái Nguyên tuân theo Quy nh
Trang 25-công khai Va
2.3.2 Tình tr ng ngu a bàn t nh Thái Nguyên
148 phép do UBND Thái Nguyên
Trang 26khai thác khoáng góp tích vào
tháo khô moong khai thác, trôi qua khu khai thác,
Trang 27có tiêu Cadimi, chì, asen, quy môi
Cau, than Khánh Hoà, An Khánh, Bá Núi
khai thác khoáng trái phép còn ra
lý (khai thác cát, lòng sông, sankhai thác vàng) gây thoát tài nguyên, môi
giao thông, gây xúc trong nhân dân ( chímôi
Trang 28- Tài li u v u ki n t u ki n kinh t xã h i( dân s , vi c
- Tài li u v quá trình phát tri n c a ho ng khai thác, ch bi n, công ngh s d ng trong ho ng khai thác kim lo i
- Tài li u v báo cáo hi n tr ng c
-Tài li u v công tác qu n lý ch ng t a bàn nghiên c u
- Tài li u v n b n pháp quy v khai thác khoáng s n, v b o v
ng, v qu c, các tiêu chu n, quy chu n Vi t
u có liên quan
Trang 29- Bình ch a m u có dung tích 2 lít (phân tích các ch tiêu lý hóa) ph i
s ch, khô và tráng ít nh t 3 l n b ng chính ngu c khi l y m u
M c c n l y kín n p Riêng m u phân tích vi sinh c n
Trang 313.4.3.2 Ch tiêu phân tích
- Phân tích các ch c m t c, nhi , BOD5, COD, TSS, As, Pb, Mn, Fe, Mg, Al, SO4
, S2-, NO3 N, NH4
2-+-N, d u m , coliform)
- Phân tích các ch c ng m c ng, TS, As, Mn, Fe, Al,
SO42-, NH4+-N)
- Phân tích các ch c th i c, nhi , BOD5, COD, TSS, As, Pb, Mn, Fe, Mg, Al, SO4
, S2-, NO3 N, NH4
2-+-N, d u m , coliform)
ng h p so sánh và d báo k t qu thu th c
- D a vào s li u, thông tin thu th c ti n hành t ng h p s li u,
trong khu v c và có nh ng d báo v k t qu
- Các ch tiêu v c th i công nghi c so sánh v i QCVN52:2013/BTNMT- Quy chu n k thu t qu c gia v c th i công nghi p s n
xu t thép
- Các ch tiêu v c ng c so sánh v i QCVN Quy chu n k thu t qu c gia qu c gia v ch ng c ng m
09:2008/BTNMT Các ch tiêu v c m t c so sánh v i QCVN
tiêu th y l i
Trang 32ng 15km v phía Nam, cách trung tâm thành ph Thái Nguyên kho ng 7km v phía B c, có qu c l 3 ch y qua V i v a lý trên,
u ki n thu n l i v nhi u m phát tri n kinh t , xã h i
so v i các xã khác trong huy m có các phía ti
- Phía B c giáp xã Vô Tranh, huy
- Phía Nam giáp thành ph Thái Nguyên
Trang 34y d a bàn huy vào sông C u t m T ng chi u dài c
Sông C u là con sông l n nh a bàn huy n v i t ng chi u dài là
cung c c ch y u cho ho ng s n xu t và sinh ho t c a các xã phía
mùa h n 7,5m3/s, lòng sông m r ng t 70- 100m (theo báo cáo hi n tr ng
c sông C u)
H u h t các sông su i u có d ng dòng d c, lòng h p
ng x t, xói mòn và s t l t gây nhi u thi t
h i cho s n xu i s ng sinh ho t c a nhân dân
T m có nhi u ao h t nhiên và nhân t o Bên ph i nhà máy có khe su i ch ng và m c ph thu c theo mùa, mùa khô m c th c dâng lên cao tuy nhiên không gây
ng l n khu v c
u ki n kinh t - xã h i
u ki n kinh t
m là m i phát tri n so v i xã khác trong huy n
ng s n xu t kinh t ch y u trong xã là phát tri n nông nghi i và d ch v Ho ng s n xu t nông nghi p bao g m:
Toàn xã có 2.162 h làm nông nghi p và 1.347 h s n xu t phi nông nghi p
xu t công nghi p ch y u c a xã là s n xu t g ch th công và khai thác than
u ki n t nhiên- kinh t xã h m 2014)
4.1.2.2 Dân s ng
Trang 35Theo th n tháng 6/2010, dân s c m là 13.100
i, t ng s h là 3.550 h s a bàn 19 thôn xóm T l
c Kinh chi m trên 80%
Theo k t qu th ng kê cho th y tình hình bi ng dân s c a xã
trong th i gian t i c n quan tâm b qu n lý xã và nâng
hóa xã h i c a xã nói riêng và c a toàn huy n, t nh nói chung
4.1.2.3 Hi n tr ng s d t
nông nghi t công nghi p theo quy ho ch hi n nay là 125ha,
Nhà máy s n xu t gang thu ng Xe, t ng di
t nông nghi p kho ng 1,7ha, di t nông
t khác Trong khu v c này không có các công trình dân sinh
Trang 36u k t h p v trong huy n, trung
Trang 37c a xã là 198,58 ha H th ng giao thông c i thu n l i,qu c l 3
là tuy ng chính, r t quan tr ng trong vi c phát tri
ng Qu c l , các tuy ng liên thôn xóm c c bê tông hóa
t , xã h i c a xã
ng sông: Do sông C u n m d a bàn xã nên ngoài giao thông
Trang 38v và 3.092 h n th p sáng và ph c v cho ho t
Khu v c d án n m trong ph m vi c n c a t nh Thái Nguyên, g n
n cho nhà máy
d H th ng cung c c s ch: Trong nh
qu n lý cung c c s ch c a huy n (nay là Ban qu
- Phía Nam giáp khu v i cây
4.2.2 Khái quát chung v nhà máy s n xu m
Trang 39+ ng d ng công ngh m i, hi i vào quy trình n u luy n gang,
i, có s c c nh tranh th ng
+ T n d ng hi u qu ngu n nguyên li u t n thu c a t nh Thái Nguyên
và m t s t nh lân c ng, Tuyên Quang, L
+ Góp ph n quan tr ng trong quy ho ch phát tri n kinh t khu v c trung du mi n núi phía B c
Trang 40P T ch c hành chính
P Kinh doanh
Trang 414.3 Hi n tr ng s d c, ngu n gây ô nhi c, c th i và quy trình x c th i c a nhà máy s n xu m
- c làm mát: có nhi m v làm mát cho các thi t b t n nhi t Lo i
hoàn liên t c không ph i qua quá trình x lý
cho s n xu c b hao h t s c b sung thêm nh h th ng
Trang 42Áp su t (Mpa)
Nhi(0C)
4.3.2 Ngu n gây ô nhi c
Trang 43Ngu n g c ô nhi c và ch t ch th ô nhi m môi
Trang 44m b o v ng khu v c, khi b u tri n khai xây
d n hành xây d ng khu v c v sinh khép kín hoàn ch nh (bao g m b c, nhà t m, nhà v sinh, b x c th i sinh ho t) Khu
v c v sinh này s c s d ng trong su t quá trình nhà máy ho ng Toàn b c th i khu v c v c x lý t i b t ho i c i ti n v i
c k khí g m 4 tank with anearobic filter BASTAF hay còn g i là b ph n ng k khí v i
ng và l c k khí)Vai trò c a b t ho i là l ng các ch t r n, phân h y y m khí các ch t
i b c bi t B BASTAF có hi u su t x lý cao, trung bình
Trang 45chi u t i lên trên, ti p xúc v i các vi sinh v t k khí trong l p bùn
b Các ch t b n h c các vi sinh v t h p th và chuy n hóa làm ngu ng cho s phát tri n c
trình tr thành m t dãy b ph n ng k khí, cho phép tách riêng 2 pha ( lên men axit và lên men ki m) Qu n th vi sinh v t trong t khác nhau
u ki n phát tri n thu n l i V i quy trình v n hành này, BASTAF
v y hi u su t x g khi
làm s ch b c th i Các vi sinh v t k khí g n bám trên b m t các
Nhà máy xây d ng 2 khu v c nhà v sinh, m t u hành,
v i dung tích b ph t là dài x r ng x sâu = 2,2 x 2,5 x 1,5 = 7m3 và m t khu nhà v sinh cho công nhân v i dung tích b ph t là dài x r ng x sâu = 3,7 x 2,2 x 1,5 = 12m3 y v i dung tích 2 b t ng c ng là 19m3 s ng nhu c u x c th i sinh ho t c a nhà máy
y tràn trên b m t d án có th kéo theo b u
m và các ch t th i trên b m t, gây ô nhi m ngu n ti p nh n Do xung quanh
Trang 46x lý t n hành xây d ng bao xung quanh di n tích nhà máy nên h n ch y tràn vào khu v c.
y tràn sau khi qua h ga s ao c a nhà máy
- Ti n hành thu gom qu ng nguyên li u, các nguyên v t li u ph c vcho dây truy n s n xu t, gang thành ph tránh b cu n
- Xây d ng khu ch a nguyên v t li u và s n ph m c a nhà máy kiên
Ao trong nhà máy máy
Hình 4.3: h th ng t
c th i s n xu t
Nhà máy xây d ng h th ng x c th i s n xu s d ng tu n hoàn toàn b c th i s n xu t Thành ph c th i ch y u là ch t
Trang 47th i r n (TSS) và m t s kim lo i n c th c x t tiêu chu c c p cho s n xu t.
c làm mát h quang, lò trung t c sau khi làm mát lò hquang và lò trung t n tinh luy n, tr c nóng, nhi kho ng 700
n 800 y v b t p trung c a h th ng tu n hoàn T
th n c lên tháp làm l nh Quá trình làm ngu i khí di n ra theo
3 Sau khi k t thúc quá trình làm ngu c
l i h th ng làm mát trong dây chuy n s n xu ng
c hao h t s c b sung t h th c công nghi p c a nhà máy
c sau khi làm mát có nhi kho ng 200C 350C
Trang 48c công
nghi p
c trong quá trình s n xu nhi m b n s tr c ti p ch y vào máng
ng và thông qua máng thép này ch y vào b tr c b n