Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ cấy đến khả năng sinh trưởng và phát triền của giống lúa QP05 trong vụ đông xuân năm 2015 tại Thái Nguyên.Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ cấy đến khả năng sinh trưởng và phát triền của giống lúa QP05 trong vụ đông xuân năm 2015 tại Thái Nguyên.Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ cấy đến khả năng sinh trưởng và phát triền của giống lúa QP05 trong vụ đông xuân năm 2015 tại Thái Nguyên.Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ cấy đến khả năng sinh trưởng và phát triền của giống lúa QP05 trong vụ đông xuân năm 2015 tại Thái Nguyên.Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ cấy đến khả năng sinh trưởng và phát triền của giống lúa QP05 trong vụ đông xuân năm 2015 tại Thái Nguyên.Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ cấy đến khả năng sinh trưởng và phát triền của giống lúa QP05 trong vụ đông xuân năm 2015 tại Thái Nguyên.
Trang 1I H C THÁI NGUYÊN
I H C NÔNG LÂM
tài:
NG VÀ PHÁT TRI N GI NG LÚA QP-05 TRONG
V XUÂN 2015 T I THÁI NGUYÊN
Trang 2I H C THÁI NGUYÊN
I H C NÔNG LÂM
tài:
NG VÀ PHÁT TRI N GI NG LÚA QP-05 TRONG
V XUÂN 2015 T I THÁI NGUYÊN
Trang 3Qua b n tháng h c t p, làm vi c và nghiên c u t i xã Phúc Trìu, thành ph
l c h c t p và làm vi hoàn thành Khóa lu n
t t nghi p m t cách t t nh t Bên c nh nh ng thu n l p không ít khó
y v i s giúp c ng và th y cô giáo khoa Nông H
y và hoàn thành khóa lu n Tôi xin g i l i cn:
- Ban Giám Hi i h c Nông Lâm Thái Nguyên
- Ban Ch nhi m Khoa và các quý th y cô Nông h c i h c Nông Lâm Thái Nguyên
- i dân xã Phúc Trìu, thành ph Thái Nguyên
o m u ki n t t nh tôi h c t p và nghiên c hoàn thành t t khóa lu n này
M c dù b n thân có nhi u có g n ch v th i gian, trình
và kinh nghi m tài không tránh kh i nh ng thi u sót R t mong c
hoàn thi
Xin chân thành c
sinh viên
Trang 42012 3
5
- 28
lúa QP-05 .30
-05 32 Xuân 2015 34
QP-Xuân 2015 35
lúa QP- 37
- 39
lúa QP- 40
Trang 5-05Nguyên 2015 18
33
36
Trang 7M C L C
.1
1
2
2
2
.3
3
3
2.1.2 Tình hình s n xu t lúa g c Vi t Nam 6
2.2 Nh m c a cây lúa 8
m th c v t h c 8
m lá lúa 9
2.2.3 Nhánh và s nhánh c a cây lúa 9
2.2.4 Các y u t nhánh 11
12
12
15
.17
17
17
17
17
17
18
20
3.5.1 20
22
3.5.3 Các ch tiêu v kh ng ch u sâu b nh 25
Trang 827
.28
4.1 M t s m nông h c c a gi ng QP-05 trong v Xuân 2015 t i Thái Nguyên 28
4.2 ng c a m c n m t s ch ng c a gi ng lúa QP- 05 v Xuân 2015 29
4.2.1 ng c a m c n th ng c a gi ng lúa QP-05 v Xuân 2015 29
4.2.2 ng c a m c n kh c a gi ng lúa QP-05 trong v Xuân 2015 32
4.2.3 ng c a m c n kh nhánh c a gi ng lúa QP v Xuân 2015 33
4.3 ng c a m c n kh ng ch u sâu b nh c a gi ng QP-05 v Xuân 2015 36
4.4 ng c a m c y t t và các y u t c t c a gi ng lúa QP-05 v Xuân 2015 38
4.4.1 ng c a m n các y u t c t c a gi ng lúa QP-05 v Xuân 2015 38
.42
1 K t lu n 42
ngh 43
44
Trang 91.1
Lúa (Oryza sativa L.) c chính c t n a dân s th
gi i, t p trung t c châu Á, châu Phi và châu M La tinh Lúa g o có vai tròquan tr ng trong vi m b c và nh xã h i Theo d báo
c a FAO - Food and Agricuture Organization, th gi u h t
c do dân s (kho ng b y t
th c, th c ph m t i nhi i khí h u toàn c u gây hi m h a khô
h n, bão l t, quá trì th hoá làm gi t lúa, nhi c ph c
tr ng cây nhiên li u sinh h c vì s khan hi m ngu n nhiên li u r t c n thi t cho nhu c i s ng và công nghi p phát tri n Chính vì v c là v n
c p thi u c a th gi i hi n t
Vi t Nam là m t qu c gia s d ng lúa g c chính, và l c
xu t kh u lúa g ng th hai trên th gi i Vi c nghiên c u và phát tri n cây lúa
là r t c p thi t v m t lý thuy t ,lúa có kh u h
thi n.chính vì v y,ngày nay các nhà nghiên c u luôn tìm hi u và nghiêm c tìm
ra nh ng bi n pháp canh tác t t nh t phù h p v i t ng gi ng lúa nh
t c a cây lúa.cùng v i công tác ch n t o
Trang 10tài: nghiên c u ng c a m n kh ng và phát tri n
c a gi ng lúa QP-05 trong v m 2015 t i Thái Nguyên
- nh m thích h p cho gi ng lúa QP-05 t i Thái Nguyên
Trang 11719,7 2 2010
B ng 2.1: Di t và s ng lúa toàn th gi i
Di n tích(tri u/ha)
t(t /ha)
Trang 12Qua B y r ng: di t và s ng lúa qua
Tuy nhiên, di
u ng c a bi i khí h u, nhi u thiên tai x y ra liên ti p
t, h n hán, r y nâu, khô v cho di n tích b thu h n
n m khu v c châu Á, ch có Australia n m châu Úc, Brazil n m châu M
còn l i 89,1 t /ha (Australia) và 67,4 t /ha (Trung Qu u này có th lý gi i
thâm canh cao
tri u t n (Thái Lan) và 6,61 tri u t n (Vi t lúa
lúa c a các nhà khoa h c Thái Lan là các gi ng ph i có th ng t
n dài ngày (vì ph n l n lúa Thái Lan ch tr ng 1 v t g o
t lúa Vi t Nam là 56,3 t /ha (2012).T t c c th hi n rõ qua
b ng 2.2 :
Trang 13kh u g o chính c a th gi i bao g m Thái Lan, Vi t Nam, Riêng xu t kh u
g o c a hai c Thái Lan và Vi t Nam s chi m kho ng 50% t ng s ng g o
Trang 14- Tiêu dùng g o trên th gi i ti p t c bi t châu Á, châu Phi là hai khu v c s d ng nhi u lúa g o Khu v c Tây bán c u và Trung
- Nhi u qu c gia xu t kh u g o l n gi m ng g o xu t kh u, trong khi nhu
c u nh p kh u g n cung th ng g o s thi u h t so v i c u, giá g o trên th ng th gi i gi m c cao
Tình hình s n xu t lúa g o trên th gi
2.1.2 Tình hình s n xu t lúa g c Vi t Nam
c gi vai trò ch o trong vi c cung c c cho con
i nhi c trên th gi i nói chung và c ta lúa còn là m t nông
s n xu t kh u mang l i giá tr cao cho nông nghi ng s n xu t lúa
ki n thu n l cây lúa có th phát huy t a gi ng
c có truy n th ng s n xu t nông nghi p g n bó v i cây lúa t xa
u ki n t nhiên n m trong vùng khí h u nhi i, nh ng b ng châu th phì nhiêu, Vi thành cái nôi s n xu t lúa g o h u trong khu v c và trên th gi i Vi t Nam là m c nông nghi p, có t i 75%
dân, nó có vai trò r t quan tr i s i Lúa g o không ch
gi vai trò trong vi c cung c c nuôi s ng m i mà còn là m t hàng xu t kh vào n n kinh t qu c dân M t khác, do có
u ki n t nhiên thu n l i phù h p cho cây lúa phát tri c tr ng
kh p m i mi nc c Theo Nguy n V các vùng tr ng
m khí hhai y u t chính chi ph i các v lúa, trà lúa và hình thành nên các vùng tr ng lúa c a
c ta
Trang 15c ta có 8 vùng lúa phân b theo 3 mi n sinh thái nông nghi
Tây B c và ng b ng B c B ng b ng Sông H ng)
Trung B và Vùng Duyên h i Nam Trung B
Vi t Nam có 2 vùng s n xu t r ng l n nh ng b ng châu
th Sông H ng b ng sông C u Long
2013 trong khi qu t dành cho tr ng lúa có h t lúa nhi u vùng,
xem nh ch ng g o v n ph bi n trong h u h t các h
khoa h c công ngh , ki n th c th ng c a nông dân còn nhi u h n ch
c s n xu t lúa c a Vi t Nam trong th i
m nh s n xu t các gi ng lúa có ch ng cao, dành 1 tri s n xu t lúa ph c
v m c tiêu xu t kh u, duy trì, ch n l c, lai t o và nh p kh u các gi ng lúa có ch t
ng cao ph c v cho yêu c u c a s n xu t là m t nhi m v s ng còn và ph t
t 1,3 t n/ha, s ng 5,4 tri u t n Hi n nay, v i nh ng ti n b k thu t
Trang 16xu t tiên ti n nên h nh d n áp d ng khoa h c k thu t vào s n xu t, dùng các gi ng lúa m i, các gi ng l lai, các gi ng lúa cao s n, các gi ng lúa thích nghi v u ki c bi t c a t ng vùng, cácgi ng lúa ch t tiêu chu n xu t
c nh y v t v t, s ng và giá tr kinh t c ta xu t kh u
lúa chi m 70%.Tuy nhiên, con s này b ch ng l m xu ng còn 34,5
nói chung và di t tr ng lúa nói riêng ngày càng b thu h p Vì v y, v c p
Trang 17m lá lúa
thìa : là v y nh hình tam giác.Tai lá là m p tai lá hình l i li
Lá lúa gi vai trò quan tr i s ng c a cây Thông qua s sinh
ng và màu s c c a lá ta bi ng nhanh hay ch m, t t hay
x u Màu s c phi n lá, góc lá thay i theo gi ng lúa, th i k sinh
nhánh: nhánh là m c tính sinh h c c a cây lúa, liên quan ch t ch
n quá trình hình thành s t cây lúa Cây lúa non ho c cây m
i ta g i là thân chính hay cây m ) Các nhánh m c ra t c g i là nhánh nguyên thu ng có t 5 - 7 nhánh nguyên thu ) Các nhánh m c
ra t nhánh nguyên thu c g i là nhánh c p 2 và các nhánh m c ra t nhánh c p
c g i là nhánh c p 3 Nhánh nguyên thu phát tri n gi a thân chính và lá th hai
k t g c
M c dù v n dính li n vào thân cây m t i t n nh n phát tri n sau,
nh ng nhánh nguyên thu v c l p k t khi nó có r riêng Th nhánh
c c tính t khi lúa bén r h
m quanh b có th 1 - u tiên khi có 4 - 5 lá (g i là m ng nh trê),
Trang 18m sinh v t h c c a cây lúa Qu n th ru ng lúa có kh u
ti t Khi c nhi u Khi c y dày, qu n th r m r p thì
ra s b l i tàn b t
Kh nhánh c a lúa nhi u hay ít ph thu c nhi m c a
gi ng M t gi ít hay nhi u còn ph thu c vào tu i m , k thu t c u
ki u ki n ngo i c nh Khi c y m non, c y nông tay s
u ki n th c t ng ru ng thì không th
Trang 19V kho ng cách c ng cách c y gi a các cây (t c là m t
N u c y v i m n b t h p lý thì s nhánh lúa trên m di n tích s b gi y v i m t gi ng lúa nh nh, ngay t khi nghiên c u ch n,
t o gi ng thì tác gi i nghiên c a m t m c y cùng v u
ki p trong quy trình k thu t c a gi
V mùa v gieo c y: Th nhánh c a m t gi ng lúa dài hay ng n
ph thu c vào th i v gieo c y V chiêm xuân có th
Trang 20C nhi u s tranh ch p ng và ánh sáng v
nhánh kém
M n phát tri n c u liên quan m t thi n y u t c u
n m trong m t h qu liên hoàn t o nên hi u su t cao nh u t
u có liên quan m t thi t v y m ng,phát tri n
u liên quan và t t sau này
quy nh vào th i k c và sau tr ,n u g u ki n thu n l i t l h t lép s
gi m.t l h t lép/bông không ch b ng b i y u t nói trên mà còn b nh
Kh ng 1000 h t : y u t này bi ng không nhi u ki n dinh
ng và ngo i c nh mà ch y u ph thu c vào gi ng.Kh ng 1000 h c
c u thành b i 2 y u t : kh ng v tr u (kho ng 20%) và kh ng h t g o (kho ng 80%) Vì v y mu n kh ng 1000 h t cao ph ng 2 y u t này
T i Nh t B n,m c y 35x15 cm,c y m i khóm 3 d nh thì theo k t qunghiên c u c a tr m thí nghi m nông nghi p Hokkaido cho th y trong m t ph m
vi m nh nh thì kh ng và phát tri n c a cây lúa h
Trang 21i M c y thích h p nh c tính gi ng T lai thí nghi m nghiên c u v kho ng cách c y t i Nh t B n ngày
c nhân r ng
T i Trung Qu Yuan Qianhua, Lu Xinggui, Cao Bing và
c ng s , Ban Nghiên c u tiêu chu n và phát tri n cây tr ng chuy n gen thu c
cao Trung Qu d ng t h p lai hai dòng nghiên c u ng c a m c n các y u t c u thành
t c a t h p lai Các tác gi s d ng hai công th c c
khóm/ha) và công th c c y truy n th ng Trung Qu c (300.000 khóm/ha) K t
qu nghiên c u cho th y s c a công th c c so
t c a công th c c m 17 - 19%
Theo Togari Matsuo (1977) tác gi i Nh t B n thì s ng, s bông,
s nhánh không nh t thi t t l v ng n t cao thì s
T i Vi t Nam nghiên c u v m c c chú tr ng nghiên c u.m t
c y là m t k thu t quan tr nó còn ph thu c vào nhi u ki n khí
h u và k thu t canh tác khác Theo Nguy (2003) m non c y 3 - 4
d nh/khóm (m ), 30 - 35 khóm/m2 sau th i k nhánh có s
i m thâm canh, kho ng cách 25 x 12cm ng
Trang 22ng i v i m non, khi c t 9 - 10 bông/khóm và m 35 - 39 khóm/m2 thì ch c n c y 2 d nh/khóm, không nên c i m
nhi u n u c y nhi u d nh cây lúa s ra nhi u nhánh quá nh , y u d n bông lúa
- m c a gi ng lúa gieo c y: Gi ng lúa ch u thâm canh cao ti
t càng cao thì c c l i gi ng lúa ch u thâm canh kém thì c y
-Tu i m : Tu i m càng ng n, m non kh nhánh cao c
n che r sau này có kho ng
250 - 300 bông/m2là có th t trên 5 t n/ha
Theo Nguy n H u T và c ng s (1997), thì gi ng lúa có nhi u bông nên c y
200 - 250 d n/m2, gi ng to bông c y 180 - 200 d nh/m2 S d nh c y/khóm là
3 - 4 d nh v mùa và 4 - 5 d nh v ch (2002) v i các gi ng lúa lai nên c y 2 - 3 d nh v i m t 50 - 55 khóm/m2và c y 3 - 4 d nh v i m 40 -
45 khóm/m2 Nhìn chung, m khóm/m2 và s d nh c y/khóm có nh
ng r t rõ r n s bông/m2 t t lúa trên m t
di n tích canh tác
Trang 23u ki ng ru ng t t, m c trong thích
h i v i các gi ng lúa cao cây Vi t Nam, nên c y d y h p lý, và m i khóm nên c y ít d nh B i lúa c y ít d nh s thu n l i, s có các nhánh xòe ra b n phía,
b i lúa tròn và s kh ng b i c y nhi u d nh M khóm và m d nh trong khóm là nh ng bi n pháp có th s d u ti t m
nhánh c a cây lúa và qua s nhánh s u ti t s phát tri n c a c qu n th
Qua các k t qu nghiên c u trên, m và s d n c y/ khóm là m t
bi n pháp k thu t quan tr ng, ph thu c vào nhi u y u t u ki n th i ti t,
các chi phí khác góp ph n nâng cao hi u qu kinh t cho s n xu t lúa hi n nay
M là bi n pháp k thu t r t quan tr i ph thu c vào nhi u y u t áp d ng các bi n pháp k thu u ki n sinh thái
c a t i v y, c n có các công trình nghiên c c m , s
d nh c ng v i các m c bi t là m c phân bón th p) thích h p nh t phù h p v i t ng vùng canh tác là v c n ph i th c hi ng xuyên c a các nhà nghiên c u
Trang 24c h t m c i v i c u trúc qu n th ru ng lúa.m t qu n th ru ng lúa t t ph m b o nh ng ch tiêu nh nh vgió,quang h c trong su ng và phân b không gian trên m t
ru c bi t là th i k ng m nh nh t.m thích h p giúp cây lúa phát tri n t t,t n d ng hi u qu ch c và ánh sáng t o nên s
a các cá th cây lúa và qu n th ru ng lúa.m c y thích
h p còn h n ch c th nhánh h u hi u và lãng phí ch t dinh
n hi u su ng phát tri n,ngoài ra còn r m r p t u ki n cho sâu
Trang 25PH N 3
3.1
Gi ng lúa QP-05
Phân bón : phân h m, lân và kali
m : Thí nghi c th c hi n t i t tr ng lúa c a xã Phúc Trìu,thành ph Thái Nguyên
lúa QP-05 v Xu n 2015 t i Thái Nguyên
- Nghiên c u ng c a m c n sâu b nh h i trên gi ng lúa
Trang 26D i b o
v
D i b o v
D i b o v
+ Khay nh a: 30 x 20 x 30cm
Trang 27- K thu n b vào khay chi u dày l t là 2,5cm
c ng, bu c liên k t chúng v i nhau b ng m t thanh tre dài theo chi u d c lu ng cho
ch c ch n Dùng nilon hình ng màu tr ng kh 1,2 - 1,4m, d
quanh lu ng m , l y bùn dõng lu ng m chèn kín k xung quanh sao cho không khí không l t vào và thoát ra ngoài lu ng m c ng p 2/3 dõng, cách mép lu ng m 2-3cm thì m t lu ng m m, không c n m nilon ra
i tránh làm m m trong lu ng m Sau khi gieo m trung bình 15 - 25 ngày, cây m c 2,5 - 3,5 lá th t yêu c u
ng bên ngoài, khi c y không b ch t rét
Bón lót toàn b phân chu ng + 100% phân lân + 3 m
t 1 (Khi lúa bén r h m + 50% kali
Trang 28Chi u cao cây: ch n ng u nhiên 10 cây c m chéo góc, m m 2 cây
ho ch 3 ngày, tính trung bình ba l n l p l tính cm
Góc thân: quan sát các thân ph so v i thân chính
Trang 295 m chéo góc, m m 1 cây và l y trung bình v
Trang 30- H t lúa:
- Hình d ng h t lúa: quan sát hình d ng h t lúa và miêu t
- Màu s c v tr u: quan sát màu v h t lúa và miêu t
- Chi u r ng h t ch ngang r ng nh t gi a hai n a v tr
tính mm
Ch tiêu nông h c:
ng thái ra lá
Ch n ng u nhiên 10 cây m u cây theo dõi Theo dõi: 3 ngày m t
-7 lá thì -7 ngày theo dõi s lá 1 l n
Cách tính tu i c a lá là t khi m i xu t hi n lúc lá ra h t (d a vào lá ghi) S xu t hi n c c ghi theo 4 m c sau: Lá v
tính là 0,2 lá; Lá v a m c m t n a tính là 0,5 lá; Lá xòe ra g n h t tính là 0,8 lá; Lá m hoàn toàn tính là 1 lá
Trang 31tàn lá: quan sát s chuy n màu c a lá
+ C p 1: mu n và ch m: lá gi màu xanh t nhiên
Trang 32+ Ngày tr hoàn toàn (trên 80 % tr )
+ Ngày chín hoàn toàn (trên 85 % h vàng)
+ T ng th ng (ngày sau khi gieo)
Trang 33ng chi u cao: ch n ng u nhiên 10 cây c m chéo góc, m m hai cây tr các cây hàng biên Dùng c c làm d u tra
trong cây lúa do quá trình quang h i không s d ng h t mà ch s d ng
h t, s ng c a b ph n này g i t kinh t , vì v c tính theo công th c:
t kinh t ( tr ng khô h t sinh v t (tr ngkhô toàn cây)
Trang 34m 0: Không có tri u ch ng
m 1: V t b nh v trí th u cao cây
m 3: V t b nh v trí 20-30% chi u cao cây
m 5: V t b nh v trí 31-45% chi u cao cây
m 7: V t b nh v trí 46-65% chi u cao cây
m 9: V t b nh v trí trên 65% chi u cao cây
3.5.4
chéo góc m i m m t cây tr cây hàng biên, tính trung bình ba l n l p l i, r i
m m m t cây tr cây hàng biên, tính trung bình ba l n l p l m s h t
Trang 35t l a m t c a ô = t l i lu ng thóc
t lý thuy c tính theo công th c sau:
NSLT (t n/ha) = (S bông/m2 x S h t ch c/bông x P1.000 h t) x 10-3 x 10-2
Trang 37ng và phát tri n là k t qu t ng h p các quá trình sinh lý di n ra
ng th i trong su t quá trình s ng c a cây ng là s t o m i các y u t
c u trúc c a t bào,mô và toàn cây,k t qu d n s s ng,kích
th c,th tích,sinh kh i c a chúng Còn phát tri n là quá trình bi i v ch t bên trong t bào,mô và toàn cây k t qu d n s i v hình thái và ch
c a chúng.Hai quá trình này di c trong su t quá trình s ng c a
th c v t.Nghiên c u v ng,phát tri n c a cây tr ng giúp con
i hi i s ng và nhu c u sinh lý c a m i loài,t ng các
bi n pháp k thu t h p lý vào s n xu c hi u qu kinh t cao nh t.Do
v y,khi nghiên c u các bi n pháp k thu t canh tác trong thâm canh lúa,c th là