Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)

Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)Tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trại lợn Nguyễn Văn Chiêm, xã Đạo Tú huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc và biện pháp phòng trị. (Khóa luận tốt nghiệp)

Sinh viên

DANH M C B NG

Trang

39

44

48

49

theo 50

52

54

54

B 55

56

M C L C

Trang

: 1

1

2

2

2

: 3

3

3

4

5

28

28

33

: 37

37

37

37

37

3.4.1 Ph Phúc 38

39

39

3.4.4 Cá 40

40

: 42

42

42

45

49

49

50

i Phúc 52

53

54

55

: 59

59

59

1

Ph n 1

t v

Trong nh

l n nói riêng ngày càng phát tri n m ng ph n l n nhu c u v th c

ph m c i dân và gi m t v trí quan tr ng trong n n kinh t qu c dân

Nh ng v i s phát tri c, B Nông Nghi p và Phát tri n

Vi c áp d ng các ti n b khoa h c k thu t vào th c ti n s n xugiúp chúng ta x lý và kh ng ch b nh d ch M t khác khi m c s ng c a

Trong các b nh gây thi t h n thì b nh liên quan t i

ng hô h p di n ra m t cách ph c t p và gây nhi u thi t h i l n B nh

ng hô h p là m t trong nh ng b nh có nhi u nguy

khu n, vi rút, Mycoplasma, gây n ch p c a l n

c th c hi n ph i thông qua các ph nang

- Hô h p trong: là quá trình s d ng O2 mô bào

- Quá trình v n chuy n CO2, O2 t ph c l i

ng tác hô h u khi n b ch th n kinh th d ch và

d u, h ng, khí qu n, ph qu n) và ph i

D ng d n khí có h th ng th n kinh và h th ng m ch máu phân

b c có tác d i m không n ph i Trên niêm m c

ng hô h p có nhi u tuy n ti t d ch nh gi b i và d v t có l n trong không khí Niêm m ng hô h p lông rung luôn chuy ng

y các d v t ho c b i ra ngoài

c m trên niêm m ng hô h p r t nh y c m v i các thành ph n l có trong không khí Khi có v t l có ph n x ho, h

nh y v t l ra ngoài, không cho xâm nh ng hô h p

Khí O2 sau khi vào ph i và khí CO2 th c i t i ph nang

Ph i l n bao g m r t nhi u ph n tích b m t trao khí

2.1.2.Tìm hi u m t s vi khu n gây b nh ng hô h p

hô h p mà l ng xuyên m c trang tr i Nguy là:

- B nh viêm ph i do Mycoplasma gây ra;

- B nh viêm ph i do Actinobacillus pleuropneumoniae gây ra;

- B nh viêm ph i do Pasteurella multocida gây ra;

- B nh viêm ph i do vi rút gây ra;

- B nh viêm ph i do ký sinh trùng gây ra;

2.1.3 M t s b ng hô h n hình

2.1.3.1 B nh suy n l n

* Nguyên nhân

B nh do Mycoplasma hyopneumoniae gây ra, b nh hay còn g i là b nh

viêm ph a l n B nh gây nhi u thi t h i nhi u v kinh t

tr ng kém, tiêu t n th tr ng cao

+ ng nhi m b nh

B nh lây tr c ti p t con m sang con kh ng hô h p và

c truy n b nh là do gia súc th , h c dãi, d n sang con kh e, ho ng n n chu ng mà gia súc kh e

li m ph i Ngoài ra, m m b c truy n t nh

n mang trùng mà hàng ngày th i m m b ng

+ Quá trình sinh b nh

Sau khi xâm nh p vào ph ng hô h p, Mycoplasma t o tr ng

thái cân b ng n u s kháng c t t Khi s kháng c

Mycoplasma ng gây h i ch ng viêm ph i nh, thùy tim, thùy hoành cách mô S k t h p c a các vi khu n k Pasteurella multocida, Streptococcus, Staphylococcus ng làm cho b nh thêm

tr m tr ng và gây bi n ch ng viêm ph i, nung m ph i

ho t nh 39 - 39,50C, khi có bi u hi n b nh, con v t h ng

h i lâu do các ch t d ch ti t sâu ng hô h p ho c do viêm ph i có

d ch bài xu t n sau c a b nh Vài ngày sau, con v t ho, khi ho v n

ng m ng bi u hi n b nh lúc sáng s m và chi u t i L n b nh ho liên t c trong 2 - 3 tu

Khi ph i b t ng thì con v t có tri u ch ng khó

m c b nh l n nào B t ng t và lây lan nhanh Khi có tác

ng c a vi khu n k phát làm ch ng viêm ph i càng tr nên tr m tr

+ Th á c p tính:

Th này th ng g p l n t p giao, l n lai, l n con còn bú m B nh có

ghép v i b nh t huy t trùng thì s t cao B nh có th kéo dài vài tu n l

+ Th mãn tính:

Th b ng t th c p tính và th á c p tình chuy n sang

c p tính, b nh khó phát hi n do bi u hi n không rõ ràng Con v t ho khan vào bu i sáng s m, bu i chi u t xong L n ho

t ng ti ng m t ho c t ng h i kéo dài, ho m t tu n r i gi c kéo dài liên miên Con v t khó th , th nhanh, t n s hô h 40 100

Con v i a ch y Thân nhi ng 39 400C, có th

th nh tho ng ho nh , khi con v t stress do th i ti i ho c th

m b o thì b nh m i phát ra Con v ng, phát tri n ch m,

th i gian nuôi v béo kéo dài

tr ng xám, có b t, ph c l i, khi dùng tay bóp không x

ng Sau khi viêm t 10 20 ngày, vùng nh c d

* Ch nh:

khu n h c, ch t thanh h c

c s d ng ph bi n nh vào các bi u hi n hình c a

b o bu i sáng s m và chi u t i, khi th i ti t l nh, sau khi v n

ng B n hình là viêm ph i kính, có vùng gan hóa, nh

th m, vàng nh t nh, thùy tim

* V m t d ch t :

- Cách lây lan: b nh lây ch y ng hô h p L n kh e m c b nh khi nh t chung v i l n m, hít th không khí có Mycoplasma hyopneumoniae

L n s phát b nh khi g u ki n s ng không thu n l i: th i ti t

+ Chu ng tr i thông thoáng, s ch s nh k quét vôi di t khu n

+ Nên t túc v con gi ng

+ Mua l n v ph c nh theo dõi ít nh t m t tháng, n u không có tri u ch ng ho, khó th thì m i nh

i v c gi ng c n ph i ch t ch m tra l i lai l ch, ngu n

g c, nh t riêng ít nh t hai tháng, hàng ngày theo dõi tri u ch ng hô h p sao

Hi n nay trên th ng có r t nhi u lo i thu u tr b nh

em d ng hai lo i thu c kháng sinh là tylosin - 200 và vetrimoxin L.A u tr b nh

Theo Stan Done (2002) [24], vi khu n Actinobacillus pleuropneumoniae

khu n này có kh i phóng enzym protease có kh y hemoglobin, s c t v n chuy n oxy trong máu Các protein có kh n

v i s t có trong vi khu n này cho phép chúng l t t v t ch Chúng còn có kh c t và n c t Ngoài ra, b n thân

vi khu n c bao b c b i m t l p giáp mô có tác d ng b o v vi khu n

b i các t bào b o h c a v t ch

* Tri u ch ng:

B nh l n có 3 th ch y u: th quá c p, th c p tính và th mãn tính (Taylor, (2005) [59]

da tr nên tím tái (Nicolet, 1992) [54], l n m c b ng ch t sau 24 - 36 gi

-0

C - 410C, da

rõ (Fenwick và Henry, 1994) [41

l n b viêm hai bên ph i v i t nh, thùy tim và m t

ph n các thùy trên vòm hoành Viêm màng ph ng r t

rõ nh ng l n ch n c p tính c a b nh H u h t nh ng nghiên

c u k t lu n r ng nh ng t c t c a vi khu n A pleuropneumoniae gây ra (Bertram, 1986) [37] ng h p t vong

c p tính th y khí qu n và các ph qu n b l y b i

các ch t ti t nhày, b t nhu m máu, ph i tr nên s m màu, có r t nhi u máu

khi cho vào

V c xin dùng tiêm cho l n con khi kháng th th ng nh c t

Vi khu n A pleuropneumoniae có MIC cao v i streptomycin,

kanamycin, spectinomycin, spiramycin và lincomycin (Nicolet và Schifferli,

1982 [53]; Inoue và cs, 1984 [44]) Prescott và Baggot (1993) [56

giá l i kh y c m c a vi khu n này v i m t s kháng sinh S xu t

hi n tình tr ng vi khu n A pleuropneumoniae kháng l i ampicilin,

cephalosporin, colistin, tetracyclin, streptromycin, sulfonamide là v

có hi u qu u tr b nh do vi khu n A pleuropneumoniae gây ra

l u tr b ng kháng sinh ch có hi u qu n m i phát b nh, có tác d ng làm gi m t l l n ch t N u tr mu t hi n

nh i máu ho c t n b r i lo n hô h p thì k t qu

r t kém C n là khi thí nghi u tr b ng kháng sinh Sthành công c u tr ph thu c ch y u vào vi c phát hi n s m các d u

hi u lâm sàng và can thi u tr k p th i

2.1.3.3 B nh viêm ph i do Pasteurella multocida gây ra

* Nguyên nhân

Vi khu n P multocida c bi n là nguyên nhân gây b nh t huy t

trùng cho các loài gia súc, gia c m Tuy nhiên P multocida c coi là

m t trong nh ng nguyên nhân gây lên b nh viêm ph i l n

B nh viêm ph i l n do P multocida gây ra là k t qu c a s lây nhi m

vi khu n vào ph i B ng th y n cu i c a b nh viêm ph i c c

b hay nh ng b nh ghép ng hô h p c a l n

*

B nh viêm ph i l n do vi khu n P multocida gây ra r t khác nhau

tùy thu c vào ch ng vi khu n gây b ng xu t hi n 3 th là th quá c p,

th c p tính và th mãn tính

tính: ít

nhanh, có khò khè, trong

có khi có máu; ho ho co rút toàn thân,

viêm

Quan sát th y l n b nh b i da vùng h u và lan r ng

b u táo sau a ch y có khi có máu ho c c c máu do xu t huy t ru t

B nh ti n tri n t n 12 ngày, con v t g y y u d i ch t

-tích

B nh tích th ng xu t hi n thùy nh và m t trong c a ph i, trong khí qu n có nhi u b t khí Có s phân ranh gi i rõ ràng gi a vùng t ch c

ph i b t n th ng s có màu t n xanh xám Trong các tr ng h p b nh

n ng có th xu t hi n viêm ph m c ho c apxe các m c khác nhau Khi

nuôi - chu ng ngh ho ch di t loài g m nh m; kh

c chu ng tr nh k b ng vôi b t, dung d ch NaOH 2%, dung d ch foocmol 0.5%, Han- iodine 10% Khi có l n m c b nh c n cách ly tri nh ng con u tr k p th i b ng thu c kháng si c hi u

nh m tiêu di t vi khu n, tiêu di t m m b l n m c b nh;

kanamycin, và cephalosporrinvà quinolone enrofloxaxin, d

vi rút gây ra

- Corona vi rút (vi rút pneumoniae

n

2 tháng và

- Influenza vi rút type A (H1N1) gây b nh cúm l n

Tác nhân gây b nh là vi rút nhóm A: H1N1, H1N2, H3N2, Các vi rút trên

thu c h Orthomyxoviridae, nhóm A g m nh ng vi rút gây b i, gia súc, gia c n Vi rút cúm có th lây truy n t l n, gia c i

- Vi rút gây h i ch ng r i lo n hô h p và sinh s n l n (PRRS)

+ Nguyên nhân:

c Vi n Thú y Lelystad (Hà Lan)

vi rút gây ra h i ch ng r i lo n sinh s n và hô h p l n Vi rút c phân l p

t i th c bào c a l n b b c Vi n Thú y Lelystad

nghiên c c tính vi sinh v t h c và kh

v a gây h i ch ng r i lo n sinh s n và gây ra các h i ch ng hô

h p Thu t ng i ch ng r i lo n sinh s n và hô h p l n c

t công nh n và s d ng r ng rãi Vi rút gây b t tên là vi rút

Lelystad ghi nh công lao c a các nhà khoa h c Vi

tìm ra nó

D a theo c u trúc gen c a vi rút c hai nhóm:

Nhóm I g m các vi rút thu c ch ng Châu Âu (g i là vi rút Lelystad) và nhóm

II g m nh ng vi rút dòng B c M mà tiêu bi u cho nhóm này là ch ng vi rútVR-2332

Qua nghiên c u và gi i mã gen c a vi rút t i M và Trung Qu c cho

th y các ch ng PRRS t i Vi t Nam có m ng v amino acid t 99

n 99,7% so v i các ch ng vi rút gây b nh th c l c cao Trung Qu c và

u b m u này cho th y các ch ng PRRSV c ta hi n nay thu c dòng B c M c l c cao gi ng ch ng Trung Qu c (C c thú

y, 2008) [6]

Nhi u nghiên c u c a các tác gi c t

nh n nh PRRSV t i Vi t Nam hi nh thu c ch ng B c Mdòng Trung Qu c (Lê Thanh Hòa và cs, 2009 [11]; Nguy m và cs

2011 [5 t và cs, 2012 [29]; Lý Th Liên Khai và cs, 2012 [13])

+ Kh nh c a vi rút

Vi rút gây b nh cho l n t t c các l a tu n con và l n nái

ng m n c m c L n r ng là ng v t mang trùng và có thcoi là ngu n d ch thiên nhiên (Tô Long Thành, 2007) [28] V c l c, i ta

th y vi rút gây PRRS t n t i i 2 d n d ng c n và d ng bi n th

c l c cao D ng c n c l c th p, d ng này khi l n m c b nh thì có

t l ch t th p, ch t 1 - 5% trong t ng bi n th c l c cao gây nhi m b nh cho l n lây lan nhanh, tr m tr ng và ch t nhi u (Kegong, 2007) [47].

Vi rút gây PRRS có trong d c b c ti u c a

gi ng nhi m vi rút n lây lan b nh l n nái mang thai, vi rút có

th t m xâm nhi m sang bào thai và gây b nh L n mang trùng có th bài

t i th c bào trong nang ph i b vi rút xâm nh p r t s m và phá h y làm gi m kh c a ph u, PRRS có th kích thích s

i th -3 ngày, vi rút này s gi t ch t chúng,

c gi i phòng t xâm nhi m sang các t bào khác, ti p t c quá trình nhân lên và phá h y i th l n m do m c PRRS có

t i 40% t i th c bào b vi rút gi t ch t (William và cs, 2001) [31] Trong h th ng mi n d ch c i th rò vô cùng quan

bào trình di n kháng nguyên thi t y i th c bào b phá h y b i PRRSV m u cho quá trình mi n d ch không x l

vào tr ng thái suy gi m mi n d ch và d dàng m c các b nh nhi m trùng th

u này có th th y rõ nh n v béo chu n b gi t th t, khi bnhi m PRRSV s có s t bi n v t l viêm ph i k phát do nh ng vi khu n v n s ng hô h Mycoplasma hyopneumoniae, P

multocida, S suis, A pleuropneumoniae Tiêu Quang An và cs (2011) [1]

khi nh m t s vi khu n k phát gây ch t l n trong vùng d ch PRRS

k phát b nh do các nhóm vi khu ng hô h ng ru A pleuropneumoniae, P multocida, S suis, Escherichia coli, Salmonella sp,

L n m ng có các tri u ch u tiên là s t cao, b

m da, khó th , táo bón ho c a ch y, t lây lan nhanh c bi t, m t

s con l n m c b nh chóp tai b huy t có màu xanh tím và m t s tri u

ch ng khác tu thu c vào b nh k phát và t ng lo i l n

l n nái: Các tri u ch ng ch y u là tím âm h , s y thai, thai ch

thai g hàng lo non, l n con ra y u t, t l t vong cao T l thai

ít, ch ng kém bi u hi n qua các ch s tinh trùng C< 80.106,

ho t l c c a tinh trùng A< 0,6, s c kháng c a tinh trùng R< 3000, t l k hình K

>10%, t l s ng c a tinh trùng < 7 nhi m khu n cao 20.103 L c

gi ng r t lâu m i h i ph c kh n c a mình (Nguy

Thanh, 2007) [27]

l n choai, l n nái ngo i: L n m c b nh s t cao 400C n 420C, b

, ho; nh ng ph n da m ng g n tai, ph n da b u có màu h ng

nh t, d n d n chuy n sang màu h ng th m và xanh nh t L n con m i sinh h u

ch t sau vài gi ; s còn s ng sót ti p t c ch t vào tu n th nh t L n con

có tri u ch ng g y y u, b bú, da xu t huy t ph ng r p, khó th và tiêu ch y (Bùi Quang Anh và cs, 2008) [2]

+ B nh tích

L n m c PRRS b ng th n xu t huy t l m t

u ghim; não xung huy t; h ch h u, amidan ho c sung huy t;

huy i huy t; h ch màng treo ru t xu t huy t; loét van h i manh tràng; ph i t huy t, xu t huy t, cu ng ph i ch y d ch

nh t, s u b t (Bùi Quang Anh và cs, 2008) [2]

ph i k và viêm h ch lâm ba c 2 d ng (PRRS d ng c n và PRRS d ng

s t cao) Viêm ph i ho i t và thâm nhi i nh c ch c (nh c hóa) trên các thùy ph i Thùy ph i b xám, có m và

c ch c Trên m t c t ngang c a thùy b viêm l i ra, khô Nhi ng h p

l n m c b nh b viêm ph qu n ph i hóa m m i thùy nh

+ Phòng b nh:

Ba bi c áp d ng phòng ch ng h i ch ng r i lo n

hô h p và sinh s n l c B c M và Châu Âu

Ch t o v c xin c và v c xin vô ho t tiêm phòng b

t lo i v c xin nào có hi u l c phòng b n

ng d n d ch s phát hi n l n

b b nh và l n mang vi rút, x lý k p th i b ng cách: h y b tránh lây

v i theo dõi lâm sàng, d ch t n cho phép phát hi n s m l n b nh

(1) V c xin phòng PRRS BSL PS 100: Là lo i v c xin s c

c d ng n g c t ch ng JKL 100 thu c dòng vi rút gây PRRS B c M M t li u v c xin ch a ít nh t 105 TCID50 V c xin ch c pha v i dung d ch pha chuyên bi t, s d ng tiêm b p v i li u 20ml/con Mi n

d ch ch c ch n sau tiêm 1 l n kéo dài 4 tháng

- L n con tiêm l u vào lúc 3 tu n tu i

- L c gi ng tiêm lúc 18 tu n tu i và tái ch

- Nái h u b và nái sinh s c khi cai s a cho l n con

ho c khi ph i gi ng

(2) V c xin phòng PRRS BSK PS 100: là lo i v c xin vô ho t ch a

ch ng vi rút PRRS dòng gây b nh Châu Âu M t li u v c xin ch a ít nh t

107,5TCID50 V c xin an toàn và gây mi m d ch t t

Li u dùng 2ml/con, tiêm b p

- L n con: S d ng l u vào lúc 3 6 tu n tu i

- Nái h u b : Tiêm lúc 18 tu n tu i, tiêm nh c l i 3 4 tu n

- Nái sinh s n: Tiêm 3 4 tu c khi ph i gi ng

- L c gi ng: Tiêm lúc 18 tu n tu i, tái ch ng sau m i 6 tháng

B o qu n v c xin 2 60C (Nguy n Bá Hiên, Hu nh Th M L , 2007) [9]

u tr :

c nuôi l n công nghi p v i quy mô l n thu c B c M , châu

Âu, châu Á và châu Phi, khi phát hi nh r i lo n hô h p và sinh s ng di t s l n b b nh này và thay th c n

i l b nh t n t n r t khó thanh toán

2.1.3.5 B nh viêm ph i do ký sinh trùng gây ra

+ Do giun ph i l n Metastronggylus ký sinh khí qu n và nhánh khí

qu n c a l n

Tri u ch ng c a b nh: Con v t g ng, hi ng ho

rõ nh t vào bu i sáng s m và bu i t u con v ng bình

+ Do n Ascaris suum n di hành qua ph i

Tri u ch ng c a b nh: con v t ho, g y còm, lông xù, ch m l n

n, phát hi n s m l n có bi u hi n lâm

u tr k p th i ho c x tránh lây nhi m b+ Phòng b nh b ng v sinh thú y

nuôi nh t v a ph i

Phòng tr t ng h p là bi n pháp quan tr ng nh t g m: v c chu ng tr ng xuyên, nh k phun thu c sát trùng, ki m soát n

NH3, CO2 trong chu ng nuôi

Nên t túc v con gi ng, n u nh p con gi ng t bên ngoài thì nên mua

gi ng t nh ng vùng an toàn d ch L n mua v ph i nh theo dõi ít

nh t m t tháng, n u không có tri u ch ng ho, khó th thì m i nh i

v c gi ng, c n ph i ch t ch m tra l i lai l ch, ngu n g c, nh t riêng ít nh t 2 tháng, hàng ngày theo dõi tri u ch ng hô h m b o

+ Phòng b nh b ng v c xin:

Hi n nay i v c xin phòng b ng hô h v c xinphòng b nh suy n, v c xin phòng b nh viêm ph i màng ph i góp ph n tích c c trong công tác phòng b nh

- Phòng khi có d ch

B nh này ph i s d ng bi n pháp phòng tr t ng h p m t hi u qucao trong vi c phòng tr d ch b nh, t o cho con v t s kháng t t, sinh

B ng t n m, cho th protein vitamin

và mu i khoáng, có th tr n thêm kháng sinh oreomicin, tetramycin vào th c phòng b nh

* Nguyên t u tr

nh t trí r ng: B nh lý c a b ng hô h u g m hai quá trình là r i

lo ng hô h p và nhi m khu ng hô h p H u qu là con v t ho nhi u, khó th , ph i b viêm n ng d n m t ch bthi u O2tr m tr ng, acid lactic sinh ra nhi n hóa không kíp nên

con v t b c toan mà ch t Vì v u tr b ng hô

h p c n tuân theo các nguyên t c c th sau:

hô h p kháng l i, cho nên vi c l a ch u tr c n ph i ki m tra

qu u tr cao Ngoài ra, ph i tuân th c s d ng kháng sinh V u tr tri u ch ng ph i ti ng th i ng xuyên

n khi con v t kh i b nh, dùng thu c có tác d m, giãn ph

thu c có tác d ng kháng viêm, gi h s t tránh quá trinh viêm lan r ng

b nh b t tr m tr ng Ngoài ra c n b sung thêm vitamin trong quá trình

Oxytetracylin, tiêm b p, li ng 1ml/10kgTT/ngày, dùng liên t c 3 5 ngày Bio genta tylosin, tiêm b p, li ng 1ml/20kgTT/ngày, dùng liên

ho c menbendazol cho u ng

* Nh ng hi u bi t v thu c s d tài

tài, em s d ng hai lo i thu u tr b ng hô h p là:

+ Thu c Vetrimoxin L.A

- Thành ph n: trong 100ml vetrimoxin L.A có 15gam amoxycillin

h p mucopeptide trên t bào vi khu n

Amoxycillin có hi u l c di t khu i theo th i gian trên các vi khu Staphylococci, Streptococci, Corynebacteria và vi

khu n Gram (- E.coli, Samonella, Pasteurella

amoxycillin xâm nh

Kh n hóa c a amoxycillin y u nên ph n l n b th n th i tr qua

ng ti i d ng còn ho t tính

Hi u l c c a thu c kéo dài 48 gi

- Li u dùng 1ml/10kg th tr ng, tiêm b u tr trong 5 ngày

+ Thu c tylosin 200

- Thành ph n hóa h c:

M i ml ch a: 200 mg tylosin

- tác d ng: tylosin là kháng sinh thu c nhóm marcolid, ch y u

ho ng ch ng l i các vi khu n gram (+) và mycoplasma ch ng

l i m t s vi khu n gram (-), spiochetes, m t s ricketsia và chlamydia Nó có tác d ng g n v i ti u ph n 50S c n quá trình d ch mã

u tiên c a chu i polypeptide

- Li ng và cách dùng: tiêm b p th t 1ml/20kg TT, dùng trong 3 5 ngày

+ Thu c Analgin C

- Thành ph n hóa h c: Analgin (methamizole sodium), Vitamin C

- Công d ng: Gi s t

u tr các tri u ch ng s u nguyên nhân (c m cúm, viêm nhi m do vi rút ho c vi khu n).

Ph i h p v i kháng sinh s u qu u tr

- Li ng và cách dùng: Tiêm b p th t, li u 1ml/10 15kgTT Ngày 1-2 l n khi h t tri u ch ng

- Công d ng: Cung c p các vitamin nhóm B c n thi t, nâng cao s

ng kh ng ch u b nh t t, giúp tiêu hóa t t th

ng nhanh, ch ng strees do ngo i c nh

- Li ng và cách dùng: tiêm b p, li u 1ml/10kg TT

2.2.1 Tình hình nghiên c c

Trên th gi i b nh v ng hô h c các tác gi nghiên c u, tìm hi u v nguyên nhân và bi n pháp phòng tr

ngh t tên cho vi khu n Pasteurella, do Pasteurella gây b nh cho nhi u loài gia súc, cho nên tên vi khu n theo nh ng

c g n li n v i tên loài v t mà chúng gây b nh Vi khu n gây b c phân l p t c g i tên là P boviseptica, t l n là P suiseptica và g i chung là P multocida Rosembusch và cs (1939) [58

ngh t tên cho vi khu n P multocida c g i t i ngày nay

B nh do vi khu n P multocida ng 2 th ch y u là nhi m trùng máu xu t huy t (Haemorrhagic septicaemia HS) và viêm ph i

l n b c g i là nhi m trùng máu xu t huy t (Haemorrhagic septicaemia HS hay Swine plague) (De Alwis, 1992) [38]

T i Tri u Tiên, trong 80 ch ng P multocida phân l p t 450 ph i l n

b nh có 96,3% thu c type A; 3,9% thu c type D (Ahn và Kim, 1994) [33]

Theo Katri Levolen (2000) [46], vi c ch M hyopneumoniae có

hi n lâm sàng c a b nh viêm ph i và vi c ki m tra nh ng t

gi t m

Jens và cs (2015) [45] cho bi t, có th phát hi n M hyopneumoniae

trong b nh ph l n nhi m b nh t nhiên Tuy nhiên, k t qu nghiên

c y M hyopneumoniae có th c phát hi n trong khoang

trong m t kho ng th i gian gi i h n

Amy Galliher - Beckley và cs (2015) [34] t ch t b tr

d u m i có tên là OW-14 ch a ch c v t và dùng ch

phát tri n m t lo s d ng và chi phí th p, có th ho ng

t ch t b tr m nh m trong hai lo i v c xin phòng b nh cúm l n

H1N1và Mycoplasma hyopneumoniae

Hua L.Z., và cs (2014) [43] nghiên c u kh o sát m kháng

v i M hyopneumoniae c a ch ng l n n c Jiangquhai (JQHPL) và l n

Duroc x Landrace x Yorkshire (dly) cho th y, l n JQHPL th hi n s

M hyopneumoniae so v i dly Có th c tính này

c gây ra b i s niêm m c mi n d ch ki u hình c a ch ng JQHPL

Laval (2000) [14], nghiên c u th y vi khu n có th t l n m truy n cho l ng hô h p và t l n con này s truy n cho các l n con

nh vi khu n Streptococcus suis luôn có trong h ch Amidan và xoang

a l n kh e m nh mà không có tri u ch

m t trong nh ng tác nhân chung gây b nh l u ki n thu n l i do

Streptococcus suis gây ra có th phát d u mùa xuân ho c sau nh ng

i th i ti t ng t, Streptococcus suis là nguyên nhân c a nh ng

d ch nhi m trùng huy t, viêm não, viêm kh p, viêm h i hàm Bên c nh

Streptococcus suis n viêm não t y, viêm ph qu n ph i,

o

Tr nh Quang Hi p và cs (2004) [10] ki m tra kh n c m v i

kháng sinh c a 29 ch ng actinobacillus phân l p t tr nuôi l n t p trung thu c công ty gi ng Thái Bình và H i Phòng nh các lo i kháng sinh tác d ng t t là amikacin (94,95%), amoxicilin (88,89%), rifampicin (83,33%);

r i n oxacillin và ceftazidine cùng là 77,78% Nghiên c u s m n c m v i

kháng sinh c a A pleuropneumoniae Cù H u Phú và cs (2005) [23] cho bi t, ít

m n c m nh t là kanamycin (45,45%), neomycin (50%), lincomycin (63,64%) Nguy n Th Thu H ng (2010) [8] khi nghiên c u kh

c a các các ch ng A pleuropneumoniae phân l p c l n thu c các t nh

mi n B c cho bi t các ch ng A pleuropneumoniae phân l c m n c m

nh t v i kháng sinh ceftriaxone, chi m t l 73,01%; ti p theo là các kháng sinh ampicillin, amoxicillin, ceftazidine l t là 63,49%; 58,73% và 55,56%

M t s kháng c s d ng nhi u có t l kháng thu c khá

lincomycin b kháng t i 93,65%, ti p n là erythromycin, neomycin và gentamicin 85,71%, 80,95% và 49,21% Tiêu Quang An và cs (2011) [1] cho

bi t, các ch ng A pleuropneumoniae phân l p c l n m c PRRS m n c m cao v i các lo i kháng sinh florfenicol (89,47%), amoxicillin (84,21%), erythromycin (78,95%), và kháng m nh streptomycin (100%), enrofloxacin (94,74%), colistin (94,74%), gentamicin (89,47%)

Gajda, và cs (2015) [42] khi th nghi m kháng sinh tulathromycin v i

nhóm l n b nhi m Actinobacillus pleuropneumoniae n ra r ng:

N tulathromycin cao nh t trong ph i là 3337 ± nh vào th m 48 gi sau khi dùng thu tulathromycin

và cs, 2000) [33]; (Anette, 1997) [36]

Theo Amy Galliher-Beckley và cs (2015) [35], nghiên c u tra l n

c tiêm v c xin HP-vi rút c Trung Qu c (JXA1- o

v c l n kh i m c vi rút PRRS ch ng NADC NA-20