NGHIÊN CỨU NHÀ LÃNH ĐẠO THÀNH CÔNG VỚI TẦMNHÌN CHIẾN LƯỢC Trong nền kinh tế thị trường tự do cạnh tranh như ngày nay, có rất nhiều doanh nghiệp được thành lập nhưng không phải doanh nghi
Trang 1NGHIÊN CỨU NHÀ LÃNH ĐẠO THÀNH CÔNG VỚI TẦM
NHÌN CHIẾN LƯỢC
Trong nền kinh tế thị trường tự do cạnh tranh như ngày nay, có rất nhiều doanh nghiệp được thành lập nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng thành công và làm ăn có hiệu quả Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến điều đó là sự yÕu kém của những người “lái con thuyền” doanh nghiệp Một nhà lãnh đạo thành công là người luôn tận tụy với hoạt động kinh doanh của mình và phải có được trong mình những tố chất và kỹ năng cần thiết để điều hành doanh nghiệp dưới phương pháp lãnh đạo mà mình đã chọn Cùng với việc đề ra khuôn khổ hoạt động, các giá trị và tạo động lực cho nhân viên, phân bổ vốn và các nguồn lực, nhiệm vụ của người lãnh đạo là xác định phương hướng tổng thể để tạo thuận lợi cho việc lựa chọn các giải pháp, đảm bảo những nỗ lực của doanh nghiệp được thực hiện một cách có
trọng tâm Do vậy mà người lãnh đạo cần phải có các tố chất sau:
Tầm nhìn chiến lược, có tính quyết đoán và phải liều lĩnh:
- Một nhà lãnh đạo có tầm chiến lược phải có khả năng chỉ đạo doanh nghiệp của mình Người đó phải đảm bảo rằng các mục tiêu và chiến lược dài hạn được xây dựng và những nhân viên chịu trách nhiệm thực hiện phải hiểu rõ và ủng hộ những mục tiêu và chiến lược này
Trang 2- Những chiến lược dự kiến sẽ được thực hiện thông qua một cơ cấu tổ chức
do nhà lãnh đạo có tầm chiến lược lựa chọn
- Người lãnh đạo phải thiết lập một hệ thống thông tin để giúp nhân viên có thể hiểu rõ về chiến lược, ngoài ra đảm bảo người lãnh đạo chiến lược được cập nhật về những thay đổi đang diễn ra
Ví dụ: Sau khi xây dựng thành công được chuỗi các tờ báo địa phương và được tờ Wall Street Transcript đặt cho cái tên Tờ báo hàng đầu của năm năm
1979, tại sao Neuharth vẫn muốn chọn một sự liều lĩnh quá táo bạo và có vẻ như ngu ngốc như vậy?
Ai sẽ mua những mẩu tin vắn như thế? Giờ đây người ta dễ dàng trả lời câu hỏi trên – có hàng triệu người mua nó và sẽ tiếp tục mua Nhưng vào năm
1982, khi tờ báo được phát hành lần đầu tiên thì mọi việc không dễ dàng như vậy
Thế nhưng Neuhart đã nhìn thấy trước được viễn cảnh mà người khác không thấy về đế chế của tờ báo gia đình mình Ông còn thấy trước được số đông người tiêu dùng luôn thiếu thời gian nhưng lại đang khát thông tin Đây là vấn
đề có thể giải quyết được
Đầu tư vốn vào mạng lưới tổ chức các tờ báo địa phương của ông, Neuharth
đã tạo lập được một quy trình vận chuyển rất công phu dành cho việc sản xuất
và phân phối một tờ báo quốc gia để bổ sung chứ không phải thay thế những người đưa báo địa phương
Trang 3Điều gì đã giúp Neuhart nhìn thấy những triển vọng rộng mở cho một tờ báo quốc gia vậy? Rõ ràng là ông có một tầm nhìn về các cơ hội và quan trọng
hơn là khả năng biến cơ hội đó thành hiện thực (nguồn Vn Express)
- Có tính kiên nhẫn
- Biết chia sẻ công việc: Dù bạn là người thông minh và hoạt bát đến đâu thì
bạn vẫn có thể mắc sai lầm nếu cứ ôm đồm tất cả mọi việc Nếu bạn muốn điều hành tốt một doanh nghiệp bạn cần học cách tin tưởng và giao phó công việc cho những người khác
- Biết chia sẻ kinh nghiệm: Mặc dù nhân viên của bạn phải có những kỹ năng
làm việc nhất định, trong công việc luôn có những điều mới mẻ và khó khăn
Là sếp, người nhiều kinh nghiệm bạn cần biết giúp đỡ và chỉ dạy cho nhân viên mỗi khi họ gặp rắc rối
- Tính tự lập cao: Là chủ một doanh nghiệp vì vậy bạn sẽ không còn ông chủ
nào “đi sau” để nhắc nhở bạn về công việc nữa Ngược lại, bạn cần thể hiện phong cách làm việc chuyên nghiệp và tôn trọng mọi quy tắc để nhân viên có thể học hỏi
- Có khả năng làm việc với các con số: Kinh doanh độc lập đòi hỏi bạn phải
biết quản lý mọi thứ Bạn cần có khả năng kế toán để có thể tóm lược được kế hoạch chi tiêu của công ty như cân đối các khoản chi ra, nguồn thu vào, thuế
và một số nguồn khác
- Biết chấp nhận sai lầm: Bạn dám chấp nhận mỗi khi làm sai và hơn nữa bạn
còn rút ra được mỗi bài học sau những kinh nghiệm đó
Trang 4- Yêu thích công việc: Điều này không có nghĩa rằng bạn cần phải làm việc
rất vất vả để doanh nghiệp có thể thành công Bạn cần tìm ra yếu tố đam mê nào dẫn bạn đến với việc kinh doanh này Nó chính là nguồn cảm hứng giúp bạn nỗ lực và không mệt mỏi với công việc
- Không dễ dàng từ bỏ: Bạn có thể phải gặp phải rất nhiều khó khăn khi kinh
doanh độc lập và đôi khi nó có thể làm bạn chùn bước Để tiến được tới nấc thang thành công bạn cần lạc quan khi đối mặt với những thách thức trong công việc
- Thừa nhận sai lầm: Nếu bạn không mắc một lỗi nào, tức là bạn chẳng nỗ lực làm một việc nào
Người lãnh đạo cũng cần có tố chất kinh doanh như:
- Chấp nhận rủi ro
- Quyết đoán
Về kỹ năng lãnh đạo, phần lớn các nghiên cứu trước đây về các đặc điểm của lãnh đạo đều tập trung vào sự hình thành các khả năng lãnh đạo Mặc dù các nhà lãnh đạo cần phải có một vài khả năng, tài năng và kỹ năng nhất định, nhưng các đặc điểm này không có mối tương quan cao đối với tính hiệu quả của lãnh đạo
Nghiên cứu về các kỹ năng lãnh đạo được coi là rõ ràng và có kết luận chính xác hơn là nghiên cứu về khả năng lãnh đạo Các kỹ năng lãnh đạo được chia thành 3 nhóm chính: kỹ năng chuyên môn, kỹ năng liên kết giữa các cá nhân với nhau, và kỹ năng mang tính nhận thức.
Trang 5Các nhóm kỹ năng Nội dung
Chuyên môn Kiến thức về công việc, các phương
pháp, công cụ và kỹ thuật Liên kết giữa các cá nhân
với nhau
Kỹ năng liên kết với những người xung quanh ví dụ như giao tiếp, giải quyết xung đột, đàm phán thương lượng và xây dựng các nhóm làm việc
Mang tính nhận thức Kiến thức về việc giải quyết vấn đề, suy
nghĩ logic, ra quyết định, sáng tạo và lập luận bằng lý lẽ của mình
Sự thông minh và kỹ năng, mối quan hệ giữa các cá nhân với nhau và các kỹ năng dựa trên kinh nghiệm và sự hiểu biết vẫn nhận được sự quan tâm chú ý đặc biệt
- Thông minh là một trong những đặc điểm được sử dụng thường xuyên nhất
để miêu tả các nhà lãnh đạo và thường nằm trong các tranh luận về lãnh đạo
Rõ ràng rằng nhiệm vụ phức tạp của lãnh đạo đòi hỏi một người phải có khả năng nhận thức để thu thập và xử lý thông tin, phân tích vấn đề, phát triển các giải pháp và đánh giá những sự thay đổi, tất cả những vấn đề này liên quan đến sự thông minh Sự thông minh rõ ràng tác động lên nhận thức của chúng
ta về lãnh đạo, nhưng mối liên hệ giữa thông minh và hiệu quả rõ ràng là quá
xa (Rubin, Bartels và Bommer, 2002)
Trang 6- Cảm xúc: Trong một vài năm trước đây, một số nhận thức mới đã bổ sung thêm khái niệm về sự thông minh Các nhà nghiên cứu như Peter Salovey và John Mayer (1990) đã đặt ra thuật ngữ thông minh mang tính cảm xúc
“emotional intelligent” (EI hay EQ) để đánh giá các khía cạnh xã hội và mối quan hệ giữa các cá nhân với nhau của sự thông minh Trong khi sự thông minh nói chung được định nghĩa là đó là khả năng nhận thức và tinh thần thì mọi người cho rằng khả năng để liên kết các mối quan hệ giữa các cá nhân với nhau sẽ đóng góp thêm một khái niệm nữa về sự thông minh (Goleman,2004,1995) Khả năng để tác động qua lại tốt với nhân viên, làm hài lòng các nhu cầu mang tính cảm xúc của họ và khuyến khíc và thúc đẩy
họ là các nguyên tắc cơ bản nữa tạo ra tính hiệu quả của lãnh đạo
Các cá nhân có chỉ số EI/ EQ cao thường liên quan đến các cảm xúc và thể hiện sự tự quản lý trong khả năng kiểm sóat quá trình làm việc của họ và các cảm giác về tính hiệu quả và được khuyến khích và tập trung thậm chí trong các trường hợp có khó khăn trở ngại Họ có thể tự bình tĩnh khi nóng giận và lấy lại được trạng thái cân bằng Họ cũng khả năng đọc được các cảm xúc của người khác, cảm thấy thông cảm cho họ và thường đặt mình vào vị trí của họ Yếu tố cuối cùng của EI/EQ là có khả năng phát triển hiệu quả và các mối quan hệ tích cực giữa các cá nhân thông qua việc nhận thức, giải quyết mâu thuẫn và đàm phán
Khả năng tự điều chỉnh và kiểm sóat các cảm xúc của một người lãnh đạo, là một yếu tố khác của EI, cũng tác động đến đội ngũ nhân viên
Trang 7Mặc dù tài năng và khả năng nhận thức có thể là những yếu tố chính tạo nên thành công khi làm việc một mình, nhưng các nhà lãnh đạo cũng cần phải có mối quan hệ qua lại tốt đẹp với những người khác và khả năng khuyến khích
họ hoàn thành các mục tiêu Do đó EI/EQ là yếu tố trung tâm trong quá lãnh đạo, đặc biệt là phát triển lãnh đạo có uy tín và nhiều biến đổi, khi mà mối quan hệ cảm xúc giữa người lãnh đạo và nhân viên mang tính chất mệnh lệnh
- Khả năng sáng tạo của một người lãnh đạo càng ngày càng trở nên quan trọng dựa trên những thay đổi nhất định mà nhiều doanh nghiệp phải đối mặt Tính sáng tạo – hay còn gọi là các ý tưởng phân kỳ hay là các ý tưởng một chiều là khả năng kết hợp hay liên kết các ý tưởng theo một cách mới để tạo
ra những ý tưởng thay thế mới lạ và có ích (Boden,1994)
Các nhà lãnh đạo sáng tạo thường chú ý lắng nghe từ mọi nguồn thông tin, đặc biệt là các tin tức xấu, để biết được vấn đề tiếp theo cần giải quyết nằm ở khâu nào Họ đánh giá thông tin dựa trên khách quan và chủ quan Họ sẽ biến các lập luận, quan điểm nhận thức, các cảm giác và trực giác thành thực tế thông qua việc ra các quyết định có ý nghĩa và chứa đựng đầy thông tin Các yếu tố quan trọng khác được phát hiện ra đó là các hành vi sáng tạo và không theo qui luật, kiểm sóat quá trình và chỉ cho nhân viên biết công việc của họ
đã tác động lên doanh nghiệp như thế nào (Basadur, 2004) Các nhà lãnh đạo không chỉ có sáng tạo mà còn phải có khả năng chuyên môn để lãnh đạo nhân viên thông qua những thử thách của việc ra quyết định sáng tạo (Mumford
Trang 8and Licuanan,2004) Các nhà lãnh đạo sáng tạo thường có những đặc điểm sau:
- Kiên nhẫn đối mặt với các khó khăn trở ngại và tự tin Những người sáng tạo thường là người kiên trì hơn trong việc đối mặt với các khó khăn và có một niềm tin vững chắc vào việc giải quyết vấn đề đó
- Sẵn sàng chịu mọi rủi ro Các nhà lãnh đạo sáng tạo sẽ chấp nhận rủi ro
ở một mức độ vừa phải hơn là những vấn đề cực kỳ rủi ro mà dễ dẫn đến thất bại
- Sẵn sàng học hỏi và chi sẻ kinh nghiệm Các nhà lãnh đạo sáng tạo thường chia sẻ kinh nghiệm và cố găng thử các phương pháp mới
- Sẵn sàng chịu đựng những vấn đề chưa rõ ràng Các nhà lãnh đạo sáng tạo có thể chịu đựng việc thiếu cơ cấu hoặc không có những câu trả lời
rõ ràng
Khi các nhà lãnh đạo thăng tiến trong tổ chức doanh nghiệp của họ thì họ ít khi dựa vào các kỹ năng chuyên môn mà chủ yếu dựa vào kỹ năng liên kết giữa các cá nhân với nhau và những kỹ năng mang tính nhận thức Các CEO của các doanh nghiệp, hiệu trưởng các trường, và giám đốc bệnh viện thường không cần phải có khả năng thực hiện các công việc một cách cụ thể chi tiết Tuy nhiên họ cần phải có khả năng đàm phán thành công và hiệu quả và quản
lý tốt các mối quan hệ giữa các cá nhân ở bên trong và bên ngòai doanh nghiệp với nhau
Trang 9Hơn nữa các nhà lãnh đạo hàng đầu so với các nhà lãnh đạo cấp thấp hơn và các nhà quản lý thì cần phải tìm hiểu và phân tích môi trường bên trong và bên ngòai doanh nghiệp, ra các quyết định chiến lược mà đòi hỏi phải có các
kỹ năng về giải quyết vấn đề
Tác động của khả năng và kỹ năng lãnh đạo phụ thuộc rất lớn vào hoàn cảnh
cụ thể Các yếu tố mang tính hoàn cảnh như loại hình doanh nghiệp, cấp bậc lãnh đao, khả năng và nhu cầu của nhân viên, loại công việc, tất cả đều ảnh hưởng đến những khả năng và kỹ năng mà các nhà lãnh đạo cần để trở nên hiệu quả Ngòai ra, mặc dù các kỹ năng có thể được học hỏi và có thể tác động lên hành vi của nhà lãnh đạo , nhưng các nghiên cứu cũng cho thấy rằng
sẽ có một độ trễ về thời gian giữa việc học các kỹ năng và chuyển chúng thành các họat động thực tế
Những nhà lãnh đạo vĩ đại trong lĩnh vực kinh doanh cần bước trên làn ranh giữa việc tận dụng cơ hội chín muồi trong hoàn cảnh hiện tại với việc hoạch định một viễn cảnh tương lai khả thi Dù bối cảnh thực tại có ý nghĩa rất quan trọng trong việc xây dựng nền tảng thành công nhưng các nhà lãnh đạo không chỉ là những con tốt trong bàn cờ
Những người lãnh đạo có tầm nhìn như Neuharth có thể và thực sự đã định hình giới hạn thành công qua một viễn cảnh về tương lai Và hơn nữa, một điều quan trọng không kém đó là họ sở hữu trong mình khả năng hiểu rõ được
ý nghĩa của viễn cảnh đó
Trang 10Tài liệu tham khảo:
- http://www.kynang.edu.vn/ky-nang-lanh-dao-danh-cho-nha-quan-ly