Thực trạng công tác thanh tra về việc thực hiện pháp luật Bảo hiểm xã hội của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp FDI) đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình

Tuy nhiên bên cạnh những tích cực trong việc phát triển kinh tế, tại nhiều tỉnh thành cũng phát sinh nhiều vấn đề đáng quan tâm tại nhiều Doanh nghiệp đóng trên địa bàn như vấn đề thực h

Qư NÓI ĐẦU

Trong những năm gần đây, nền kinh tế nước ta đã có những bước phát triển đáng kể Cùng với sự hội nhập nền kinh tế thế giới tạo điều kiện thuận lợi cho nền kinh tế quốc nội vươn lên phát triển không ngừng, thu hút nhiều nguồn vốn đầu tư trong nước và ngoài nước, tạo môi trường phát triển thuận lợi cho hàng trăm doanh nghiệp trên khắp tất cả các tỉnh thành trên cả nước Tuy nhiên bên cạnh những tích cực trong việc phát triển kinh tế, tại nhiều tỉnh thành cũng phát sinh nhiều vấn đề đáng quan tâm tại nhiều Doanh nghiệp đóng trên địa bàn như vấn đề thực hiện Pháp luật An toàn, vệ sinh lao động, pháp luật lao động…và đặc biệt là vấn đề thực hiện pháp luật Bảo hiểm xã hội tại các Doanh nghiệp ở nhiều các tỉnh thành

Ở tỉnh Hòa Bình, một trong những tỉnh thành có nguồn vốn đầu tư lớn thì tình trạng nhiều Doanh nghiệp vi phạm nghiêm trọng pháp luật Bảo hiểm xã hội cũng là vấn đề nhức nhối đối với nhiều cơ quan quản lí Để việc quản lí về vấn

đề thực hiện pháp luật Bảo hiểm xã hội các Doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Hòa Bình hiện nay một cách có hiệu quả thì cần phải có những biện pháp nhằm phát hiện kịp thời, sử lý nghiêm những vi phạm, đảm bảo lợi ích của nhiều bên liên quan trong quan hệ lao động Trước thực tế còn nhiều điểm bất cập và với mong muốn tìm hiểu rõ hơn về tình trạng vi phạm pháp luật Bảo hiểm xã hội của các Doanh nghiệp đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình, em đã lựa chọn đề tài:

“Thực trạng công tác thanh tra về việc thực hiện pháp luật Bảo hiểm xã hội của các Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp FDI) đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình” làm đề tài nghiên cứu của mình.

Trong quá trình làm, em không tránh khỏi những sai sót, em mong thầy cô góp ý để bài tiểu luận của em được hoàn thiện hơn Em cảm ơn cô Lưu Thu Hường đã hướng dẫn em hoàn thành bài tiểu luận này

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THANH TRA LAO ĐỘNG

1.1 Một số khái niệm

1.1.1 Khái niệm Thanh tra lao động

Theo Điều 3 Luật thanh tra: Thanh tra lao động là hoạt động thanh tra của

cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong lĩnh vực đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật về lao động, quy định chuyên môn – kỹ thuật, quy tắc quản lý thuộc lĩnh vực lao động

1.1.2 Khái niệm Bảo hiểm xã hội

Theo Điều 3 Luật Bảo hiểm xã hội: Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế

hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp,

hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ Bảo hiểm xã hội

1.1.3 Khái niệm Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài

Doanh nghiệp FDI hiểu theo định nghĩa Tiếng Anh là doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (Foreign Direct Investment) Tuy nhiên, hiện nay, trong các văn bản pháp luật của Việt Nam, việc định danh loại hình doanh nghiệp này chưa thực sự rõ ràng

Theo đó, Luật Đầu tư 2005 (đã hết hiệu lực) phân loại: Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài bao gồm doanh nghiệp do nhà đầu tư nước ngoài thành lập để thực hiện hoạt động đầu tư tại Việt Nam; doanh nghiệp Việt Nam do nhà đầu tư nước ngoài mua cổ phần, sáp nhập, mua lại

Tuy nhiên, theo quy định của Luật Đầu tư 2014 không đề cập trực tiếp loại hình doanh nghiệp này mà chỉ định nghĩa một cách khái quát tại Khoản 17 Điều

3 Luật Đầu tư 2014 như sau:

Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài là tổ chức kinh tế có nhà đầu tư nước ngoài là thành viên hoặc cổ đông

Như vậy, ta có thể hiểu một cách cơ bản, doanh nghiệp FDI là các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp của nước ngoài, không phân biệt tỷ lệ vốn của bên nước ngoài góp là bao nhiêu

1.2 Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn Thanh tra lao động

1.2.1 Chức năng

Theo Điều 1, Quyết đingj số: 614/2013/QĐ-LĐTBXH, Thanh tra Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (gọi tắt là Thanh tra Bộ) là cơ quan thuộc Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, có chức năng giúp Bộ trưởng thực hiện các quy định của pháp luật về công tác thanh tra; tiến hành thanh tra hành chính đối với cơ quan, tổ chức và cá nhân thuộc phạm vi quản lý của Bộ; tiến hành thanh

tra chuyên ngành đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân hoạt động trong ngành, lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ; phòng, chống tham nhũng; tiếp công dân, xử lý đơn, thư, giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật

1.2.2 Nhiệm vụ

Nhiệm vụ chủ yếu của thanh tra lao động được quy định tại Điều 237 chương XVI Luật lao động:

- Thanh tra việc chấp hành các quy định pháp luật về lao động;

- Điều tra tai nạn lao động và những vi phạm an toàn lao động, vệ sinh lao động;

- Tham gia hướng dẫn áp dụng hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về điều kiện lao động, an toàn lao động, vệ sinh lao động;

- Giải quyết khiếu nại, tố cáo về lao động theo quy định của pháp luật;

- Xử lý theo thẩm quyền và kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền xử lý các

vi phạm pháp luật về lao động

1.2.3 Quyền hạn

Theo Điều 238 Luật lao động, thanh tra lao động có các quyền hạn sau:

Thanh tra Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, Thanh tra Sở Lao động -Thương binh và Xã hội thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành về lao động

- Việc thanh tra an toàn lao động, vệ sinh lao động trong các lĩnh vực: phóng xạ, thăm dò, khai thác dầu khí, các phương tiện vận tải đường sắt, đường thuỷ, đường bộ, đường hàng không và các đơn vị thuộc lực lượng vũ trang do các cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực đó thực hiện với sự phối hợp của thanh tra chuyên ngành về lao động

1.3 Mục đích Thanh tra lao động

Theo Điều 2, Chương I, Luật Thanh tra, Mục đích của hoạt động thanh tra lao động nhằm phát hiện những sơ hở trong cơ chế quản lý trong lao động, chính sách, pháp luật về lao động để kiến nghị với các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền các biện pháp khắc phục, phòng ngừa, phát hiện và xử lý hành vi

vi phạm pháp luật trong lao động, giúp các cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện đúng quy định của pháp luật về lao động, phát huy các nhân tố tích cực, góp phần nâng cao hiệu quả của hoạt động quản lý Nhà nước, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân

1.4 Nguyên tắc hoạt động của Thanh tra lao động

Theo điều 4, chương I Nghị định số: 39/2013/NĐ-CP quy định về tổ chức

và hoạt động thanh tra chuyên ngành lao động

- Hoạt động của thanh tra ngành Lao động - Thương binh và Xã hội phải tuân theo pháp luật, bảo đảm chính xác, trung thực, khách quan, công khai, dân chủ và kịp thời

- Hoạt động thanh tra hành chính được tiến hành theo Đoàn thanh tra; hoạt động thanh tra chuyên ngành được tiến hành theo Đoàn thanh tra hoặc

do Thanh tra viên, công chức thanh tra chuyên ngành tiến hành độc lập

1.5 Cơ cấu tổ chức của Thanh tra lao động

Theo nghị định Số: 39/2013/NĐ-CP ban hành ngày 24 tháng 04 năm 2013

về tổ chức và hoạt động của thanh tra ngành lao động thương binh và xã hội Điều 5 Các cơ quan thực hiện chức năng thanh tra ngành Lao động – Thương binh và Xã hôi gồm có:

Các cơ quan thanh tra nhà nước:

- Thanh tra Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội;

- Thanh tra Sở Lao động - Thương binh và Xã hội các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương

Các cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành:

- Tổng cục Dạy nghề;

- Cục Quản lý Lao động ngoài nước

1.6 Hình thức hoạt động Thanh tra lao động

Theo điều 37 Luật Thanh tra 2010

- Hoạt động thanh tra được thực hiện theo kế hoạch, thanh tra thường xuyên hoặc thanh tra đột xuất

- Thanh tra theo kế hoạch được tiến hành theo kế hoạch đã được phê duyệt

- Thanh tra thường xuyên được tiến hành trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ của cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành

- Thanh tra đột xuất được tiến hành khi phát hiện cơ quan, tổ chức, cá nhân có dấu hiệu vi phạm pháp luật, theo yêu cầu của việc giải quyết khiếu nại,

tố cáo, phòng, chống tham nhũng hoặc do Thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền giao

1.7 Phương thức Thanh tra lao động

Công tác thanh tra lao động tiền hành bằng phương thức thanh tra viên phụ trách vùng thông qua phiếu tự kiểm tra (Quyết định số 01/2006/QĐ-BLĐTBXH ngày 16 tháng 02 năm 2006 về việc ban hành quy chế hoạt động thanh tra nhà nước về lao động theo phương thức thanh tra viên phụ trách vùng, Quyết định 02/2006/QĐ-BLĐTBXH ngày 16 tháng 02 năm 2006 của Bộ LĐTBXH về việc ban hành quy chế sử dụng phiếu tự kiểm tra thực hiện pháp luật lao động)

1.8 Nội dung Thanh tra lao động

Thanh tra lao động chịu trách nhiệm thanh tra các tổ chức, doanh nghiệp về lĩnh vực lao động, bao gồm các nội dung sau:

- Thanh tra về thực hiện pháp luật lao động;

- Thanh tra về tiền lương;

- Thanh tra về bảo hiểm xã hội;

- Thanh tra về an toàn, vệ sinh lao động;

- Thanh tra về hợp đồng lao động;

- Thanh tra về quy định thời gian làm việc, thời giờ nghỉ ngơi;

- Thanh tra về kỷ luật lao động và trách nhiệm vật chất

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THANH TRA VỀ VIỆC THỰC HIỆN PHÁP LUẬT BẢO HIỂM XÃ HỘI CỦA CÁC DOANH NGHIỆP CÓ VỐN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI (DOANH NGHIỆP FDI) ĐÓNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HÒA BÌNH

2.1 Giới thiệu chung về tỉnh Hòa Bình và các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp FDI) đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình

2.1.1 Giới thiệu chung về tỉnh Hòa Bình

Hòa Bình là một tỉnh miền núi thuộc vùng Tây Bắc Việt Nam, có vị trí ở phía nam Bắc Bộ Tỉnh Hòa Bình nằm cách trung tâm thủ đô Hà Nội 73 km Tỉnh Hòa Bình nằm giáp ranh giữa 3 khu vực: Tây Bắc, Đông Bắc và Bắc Trung Bộ của Việt Nam Hòa Bình hiện có 1 thành hố và 10 huyện, trong đó có 210 đơn vị hành chính cấp xã, gồm có 11 thị trấn , 8 phường và 191 xã Diện tích tự nhiên toàn tỉnh là 4.662.5 km² , chiếm 1.41% tổng diện tích tự nhiên của ViệtNam Thu nhập bình quân đầu người là 1500 USD

Do đặc điểm địa lý tiếp giáp với đồng bằng sông Hồng và thủ đô Hà Nội, có điều kiện tự nhiên, đất đai, tài nguyên khoáng sản, đặc điểm văn hoá đa dạng

và phong phú đã tạo điều kiện cho tỉnh Hoà Bình phát triển mạnh một số lĩnh vực kinh tế lợi thế về công nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng ,công nghiệp chế biến nông – lâm sản ,công nghiệp cơ khí, điện tử, may mặc, giày da:dựa trên địa thế tiếp giáp với các trung tâm công nghiệp lớn là Hà Nội Nhiều vùng sản xuất hàng hóa chuyên canh nguyên liệu tập trung được phát triển và nhân rộng như: vùng cam huyện Cao Phong; vùng mía tím huyện Tân Lạc, Cao phong, vùng gỗ, luồng nguyên liệu ở huyện Đà Bắc, Mai Châu

Theo kết quả chính của Tổng cục Thống Kê dân số tỉnh Hòa Bình năm 2015 chỉ có 824.300 người Theo thống kê dân số toàn quốc năm 1999, trên địa bàn tỉnh có 6 dân tộc sinh sống, đông nhất là người Mường, người Việt (Kinh), người Thái, người Dao, người Tày, người Mông, ngoài ra còn có người Hoa sống rải rác ở các địa phương trong tỉnh.Và còn có một số người thuộc các dân tộc khác chủ yếu do kết hôn với người Hòa Bình công tác ở các tỉnh miền núi khác Như vậy với sự đa dạng về sắc tộc như vậy và đặc biệt gần với đồng bằng Bắc Bộ, cách thủ đô Hà Nội chỉ khoảng từ 80 tới 100 km, kết hợp với các điều kiện kinh tế, địa hình, phong cảnh của tỉnh; thì đây là tiềm năng lớn để phát triển kinh tế và du lịch, đời sống nhân dân dần ổn định và không ngừng nâng cao chât lượng cuộc sống vì thế đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội cũng được

mở rộng hơn

2.1.2 Giới thiệu chung về các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp FDI) đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình

Toàn tỉnh hiện có 32 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) còn hiệu lực Đến nay đã có 24 dự án đi vào hoạt động sản xuất - kinh doanh, vốn thực hiện khoảng 250 triệu USD, chiếm 53,4% tổng vốn đăng ký, đạt mức trung bình của

cả nước Các doanh nghiệp FDI chủ yếu là doanh nghiệp Nhật Bản, Hàn Quốc hoạt động trong lĩnh vực lắp ráp linh kiện điện tử và may mặc, triển khai dự án tập trung tại KCN Lương Sơn, bờ trái sông Đà, đóng góp tích cực vào doanh thu

và giá trị xuất khẩu của tỉnh, giải quyết việc làm cho lao động địa phương Hiện nay, việc thực hiện đóng Bảo hiểm xã hội tại các doanh nghiệp FDI tỉnh Hòa Bình đang phát triển theo hướng tích cực Để dễ quan sát hơn, ta có thể xem Phụ lục 1 và Phụ lục 2 Từ bảng số liệu, tình hình thu nộp BHXH tỉnh Hòa Bình của các doanh nghiệp FDI, giai đoạn 2014-2016 luôn đạt tỷ lệ cao và tăng dần qua các năm, cụ thể năm 2014 tỷ lệ thu nộp BHXH của các doanh nghiệp FDI là 94,61%, năm 2015 tăng lên 97,36% và năm gần nhất 2016 là 97,43% Bên cạnh đó số lao động trong các doanh nghiệp FDI tham gia BHXH luôn đứng thứ 2 về số Lao động tham gia BHXH, cụ thể năm 2014 là 9.154 người đến năm 2016 là 13.902 người Từ đó, ta có thể thấy các doanh nghiệp FDI đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình chấp hành khá tốt việc thực hiện pháp luật BHXH Nguyên nhân là do công tác thanh tra về Bảo hiểm xã hội đã ngày được quan tâm và nâng cao chất lượng thanh tra trên địa bàn tỉnh Hòa Bình

2.2 Thực trạng công tác thanh tra về việc thực hiện pháp luật Bảo hiểm

xã hội của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp FDI) đóng trên địa bàn tỉnh Hòa Bình

2.2.1 Cơ chế, chính sách của Thanh tra lao động

Căn cứ quyết định số Quyết định số 43/2014/QĐ-UBND ngày 31 tháng 12

năm 2014 của Ủy ban nhân dân tỉnh Hòa Bình, về việc ban hành Quy định, vị trí, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, và cơ cấu tổ chức của Thanh tra Tỉnh Hòa Bình Theo đó, Thanh tra tỉnh Hòa Bình có đầy đủ chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn được quy định trong thông tư liên tịch số 03/2014/TTLT-TTCP-BNV hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Thanh tra tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Thanh tra huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh của thanh tra chính phủ và bộ nội vụ ngày 08 tháng 09 năm 2014

2.2.2 Cơ quan thực hiện chức năng thanh tra lao động.

Sở lao Lao động – Thương binh và Xã hội tỉnh Hòa Bình phối hợp với cơ quan Bảo hiểm xã hội, ban quản lý khu công nghiệp, khu chế xuất, Bảo hiểm xã hội, Liên đoàn Lao động tỉnh để tổ chức kiểm tra, thanh tra việc thực hiện chính

sách bảo hiểm xã hội, thực hiện kiểm tra, thanh tra các doanh nghiệp trốn đóng,

nợ đóng, đóng chậm BHXH và theo căn cứ của Luật Bảo hiểm xã hội

2.2.3 Lực lượng Thanh tra lao động

Hiện nay, lực lượng thanh tra lao động tỉnh Hòa Bình còn yếu cả về số lượng lẫn chất lượng

- Về số lượng: Toàn tỉnh có 39 thanh tra, trong đó chỉ có 5 thanh tra chuyên

trách chuyên ngành lao động của toàn bộ các doanh nghiệp trong địa bàn tỉnh

- Về chất lượng: Thanh tra lao động là thanh tra về các lĩnh vực như tiền

lương tiền công, bảo hiểm xã hội, hợp đồng lao động… Vì vậy, các thanh tra viên không chỉ phải có những kiến thức về thanh tra mà còn cần có những hiểu biết nhất định liên quan đến những chuyên ngành về lao động Tuy nhiên hiện nay, chất lượng của đội ngũ thanh tra viên lao động còn chưa được đồng đều Cả

5 thanh tra lao động của tỉnh đều tốt nghiệp tại các trường đại học như đại học Luật, học viện hành chính quốc gia Những trường đó, chỉ được đào tạo về chuyên ngành thanh tra mà không được đào tạo về những lĩnh vực có liên quan Khi được hỏi về những văn bản, nghị định, quyết định mới của nhà nước đến lĩnh vực tiền lương thì cả 5 thanh tra viên lao động trên đều không trả lời được

Họ không chú trọng việc cập nhật những văn bản, thông tư mới để áp dụng vào thực tiễn

2.2.4 Hình thức Thanh tra

Hoạt động thanh tra tại tỉnh Hòa Bình thường sử dụng một số hình thức: Thanh tra theo kế hoạch do Giám đốc Sở lao động – thương binh và xã hội tỉnh

ra quyết định Thanh Tra và thanh tra đột xuất do phát hiện sai phạm tại các doanh nghiệp

2.2.5 Phương thức Thanh tra

Cũng như thanh tra nói chung, thanh tra lao động Hòa Bình thực hiện thanh tra theo phương thức thanh tra viên phụ trách vùng Theo đó, thanh tra viên phụ trách vùng sẽ có những nhiệm vụ và quyền hạn được quy định trong điều 4 quyết định số 01/2006/QĐ-BLĐTBXH là theo dõi tình hình thực hiện pháp luật lao động tại các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức hoặc cá nhân sử dụng lao động theo hợp đồng lao động thuộc vùng được giao phụ trách, đặc biệt là các doanh nghiệp có nguy cơ xảy ra tai nạn lao động, ngành nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm và đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm để đề xuất kế hoạch thanh tra, phương pháp thanh tra thích hợp trình Chánh thanh tra Bộ quyết định

2.2.6 Nội dung Thanh tra lao động về Bảo hiểm xã hội

Một số nội dung mà thanh tra lao động về bảo hiểm xã hội của tỉnh Hòa Bình đã tiến hành thanh tra như sau:

- Các hành vi vi phạm pháp luật về đóng bảo hiểm xã hội: không đóng, đóng không đúng thời hạn, đóng không đúng mức quy định, đóng không đủ số người thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội

- Các hành vi vi phạm pháp luật về lập hồ sơ để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội: gian lận, giả mạo hồ sơ; cấp giấy chứng nhận, giám định sai

- Các hành vi vi phạm pháp luật về thủ tục thực hiện bảo hiểm xã hội: không cấp sổ bảo hiểm, không trả sổ bảo hiểm cho người lao động; cố tình gây khó khăn hoặc cản trở việc hưởng các chế độ bảo hiểm của người lao động

- Các hành vi vi phạm pháp luật về sử dụng tiền đóng và quỹ bảo hiểm: sử dụng tiền đóng sai quy định của pháp luật; báo cáo sai sự thật, cung cấp sai thông tin, số liệu tiền đóng và quỹ bảo hiểm xã hội

2.2.7 Kết quả Thanh tra về Bảo hiểm xã hội

Qua những thông tin thu thập được cho thấy, từ trước 2015, tỉnh Hòa Bình chưa chú trọng tới công tác thanh tra về lĩnh vực lao động trong các doanh nghiệp Số vụ thanh tra về BHXH theo kế hoạch được thực hiện đều đặn 2 lần/năm, chủ yếu thanh tra các doanh nghiệp FDI mà năm trước vi phạm Số vụ thanh tra đột xuất rất ít, hầu như không có Tuy nhiên, từ năm 2015, khi nhận được lệnh của Thủ tướng chính phủ về việc tích cực thực hiện Luật phòng chống tham nhũng, Luật khiếu nại tố cáo thì Hòa Bình đã tiến hành nhiều cuộc thanh tra đột xuất hơn

Trong giai đoạn từ 01/01/2015 đến 30/6/2017 toàn ngành Thanh tra tỉnh Hòa Bình đã tiến hành 312 cuộc thanh tra(cơ quan Thanh tra tỉnh triển khai 50 cuộc), trong đó tiến hành Tổ chức tiến hành 28 cuộc thanh tra lao động về công tác thực hiện pháp luật Bảo hiểm xã hội của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên địa bàn tỉnh

Tình trạng trốn, nợ đọng bảo hiểm xã hội của người lao động tại các doanh nghiệp FDI trên địa bàn tỉnh xảy ra liên tiếp trong những năm gần đây, mặc dù ngành bảo hiểm xã hội tỉnh đã thực hiện nhiều giải pháp, nhưng thực trạng trốn,

nợ đọng bảo hiểm xã hội vẫn tiếp diễn nhiều ở các doanh nghiệp, năm 2014 tổng

số tiền nợ đọng bảo hiểm xã hội tại các doanh nghiệp FDI là 3,191 tỷ đồng, năm

2015 là 2,788 tỷ đổng và đến năm 2016 là 3,754 tỷ đồng

Tính đến hết năm 2016, toàn tỉnh hiện có 32 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài còn hiệu lực, nhưng theo thống kê của cơ quan Bảo hiểm xã hội tỉnh chỉ

có 23 doanh nghiệp tham gia đóng BHXH cho người lao động Trong số 23 doanh nghiệp tham gia đóng BHXH có 4 đơn vị đóng không đúng, không đủ và

nợ đọng tiền BHXH của người lao động trong thời gian dài với tổng số tiền hơn

3 tỷ đồng Việc các doanh nghiệp trốn, nợ đọng BHXH của người lao động đã ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng của người lao động

Đã có khá nhiều lao động bị mất quyền được hưởng (hoặc chậm được hưởng) các chế độ thai sản, ốm đau, tai nạn lao động Do chủ sử dụng lao động trốn đóng BHXH cho họ

Hầu hết các DN đều có đông công nhân, lao động làm việc nên số tiền đóng BHXH được trích từ 7% mức lương đóng BHXH của người lao động, do

đó có doanh nghiệp chiếm dụng số tiền đóng BHXH cho người lao động lên tới hàng chục, hàng trăm triệu đồng/tháng để đầu tư sản xuất, kinh doanh, sinh lợi nhuận – trong bối cảnh nguồn vốn vay bị hạn chế Nếu bị ngành BHXH nhắc nhở thì DN khất lần, trì hoãn, thậm chí đối phó bằng nhiều hình thức khác nhau

Có một số DN, sau khi người lao động đòi quyền lợi được hưởng chế độ tham gia đóng BHXH, giới chủ doanh nghiệp có giải quyết đóng BHXH cho người lao động nhưng chỉ đóng một phần nhỏ trên tổng số tiền phải đóng Sau đó một thời gian doanh nghiệp lại tiếp tục quay lại hành động trốn, nợ động BHXH Theo như những kết luận của công tác thanh tra tỉnh Hòa Bình, những năm gần đây, với sự quan tâm của Chính Phủ, công tác thanh tra tại tỉnh Hòa Bình đã đạt được nhiều thành tích đáng kể Đội ngũ cán bộ thanh tra về BHXH đã quan tâm, theo dõi, thanh tra tình hình thực hiện BHXH của các doang nghiệp FDI Nội dung thanh tra đã đi vào trọng tâm, trọng điểm, kết quả và hiệu quả lớn hơn, phòng ngừa và xử lý được nhiều vi phạm hơn trước Đặc biệt, với sự chỉ đạo của ban ngành cấp trên, lực lượng thanh tra lao động tỉnh đang ngày càng được nâng cao về chất lượng góp phần nâng cao hiệu quả và chất lượng thanh tra

2.3 Đánh giá

2.3.1 Ưu điểm

Công tác thanh tra về BHXH của tỉnh đã đang dần được quan tâm, chú trọng và ngày càng hoạt động hiệu quả

Công tác thanh tra về BHXH tại tỉnh đã thực hiện đúng pháp luật, bảo đảm chính xác, trung thực, khách quan, công khai và kịp thời