giao an tu chon ki 2 giao an chuan

- Nâng cao kĩ năng về lập dàn ý bài văn thuyết minh về t/g văn học.. Hãy lập dàn ý cho bài văn thuyết minh về tác giả văn học Nguyễn Trãi.. Làm bài tập trên giấy Làm bài tập trên giấy I/

Häc k× 2

- A7:

TiÕt 1:

LuyÖn tËp lËp dµn ý thuyÕt minh vÒ t¸c gi¶ v¨n häc

A Môc tiªu bµi häc :

- Củng cố kiến thức về văn thuyết minh.

- Nâng cao kĩ năng về lập dàn ý bài văn thuyết minh về t/g văn học

B Chuẩn bị:

I GV:SGK, SGV;Thiết kế bài học

II HS: SGK, vở ghi, vở soạn

C.Tiến trình tổ chức dạy học

I ổn định tổ chức

II- Kiểm tra bài cũ:

III- Bài mới :

Hđ của thầy Hđ của trò Nội dung cần đạt

Bài tập 1:

? Hãy lập dàn ý cho bài văn

thuyết minh về tác giả văn

học Nguyễn Trãi

L

u ý : Sắp xếp ý: có thể theo

trật tự trên hoặc đảo ý nào đó

lên trớc cũng đợc miễn sao

phải có đợc câu chuyển ý phù

hợp với lời văn liền mạch

Bài tập 2:

? Lập dàn ý thuyết minh về

tác giả Nguyễn Trãi

Làm bài tập trên giấy

Làm bài tập trên giấy

I/ Bài tập 1:

1/ Xác định đề tài:

Thuyết minh về Phạm Ngũ Lão 2/ Lập dàn ý:

MB:

Giới thiệu về Phạm Ngũ Lão: thân thế, sự nghiệp, thời đại TB:

- Tìm ý, chọn ý:

+ Xuất thân là 1 thờng dân yêu n-ớc

+ Tình cờ gặp đc Trần Hng Đạo + Làm gia khách và sau làm con rể của Trần Hng Đạo

+ Có nhiều công trạng trong kháng chiến chống quân Nguyên Mông + Yêu thơ ca, thích đọc sách và sáng tác

+ Tác giả của bài thơ Tỏ lòng

( Thuật hoài) nổi tiếng

KB:

- Khẳng định tài năng và cống hiến

to lớn của Phạm Ngũ Lão cho đất nớc

- Nêu suy nghĩ riêng và có thể rút

ra bài học về trách nhiệm và bổn phận của con ngời đối với Tổ quốc

II/ Bài tập 2:

MB:

- Giới thiệu đôi nét về con ngời, vị trí của Nguyễn Trãi

- Dẫn dắt vào vấn đề: TM về cuộc

đời, sự nghiệp văn học

TB:

Củng cố:

- Cần chọn vấn đề, lời văn

thích hợp giúp ngời đọc nhận

ra kiểu văn bản thuyết minh

- Tìm ý, chọn ý, sắp xếp ý

thích hợp trong phần thân bài

làm sao cho hấp dẫn, lôi cuốn

ngời đọc

- Tóm lợc ý vừa trình bày

trong mối q/h với đề tài và tạo

đc cảm xúc, suy nghĩ trong

lòng ngời đọc

* Cuộc đời Nguyễn Trãi:

- Thuở thiếu thời

- Từ khi ra làm quan cho đến khi

bị kết án oan

- Tham gia cuộc khởi nghĩa Lam Sơn

+ Viết ĐCBN và tham gia xd đất

nc, những mâu thuẫn trong triều dẫn đến việc Nguyễn Trãi cáo quan

+ Trở lại nghiệp quan và vụ án Lệ Chi Viên ( Trại Vải) xảy ra

- 1464: Lê Thánh Tông minh oan cho Nguyễn Trãi

*Sự nghiệp văn học Nguyễn Trãi:

- Những tác phẩm chính:

+ Chữ Hán ( kể tên)

+ Chữ Nôm ( kể tên)

- Nội dung thơ văn Nguyễn Trãi: + Nội dung chính luận

+ Nội dung trữ tình

- Gía trị nghệ thuật các t/p

KB:

- Khẳng định Nguyễn Trãi là ngời

toàn tài toàn đức và có công lao to lớn đối với đất nc Song oan án thảm khốc tới mức hiếm có

- Các t/p văn học để lại cùng với giá trị to lớn của nó cho thấy ông

là thiên tài văn học đa NT trở thành hiện tợng văn học, mở đờng cho sự phát triển nền văn học mới

Hớng dẫn hs học bài ở nhà:

- Trên cơ sở dàn ý nêu trên => Tìm đọc các tài liệu có liên quan và viết thành bài văn thuyết minh hoàn chỉnh

- TLTK: + Nguyễn Trãi t/g và t/p

+

Ngày soạn: 15 /02 Ngày giảng: - A4: 17/02

- A7:

Tiết 2:

Thực hành về:

Phú sông bạch đằng

- Trơng Hán

Siêu-A Mục tiêu bài học :

Giúp học sinh :

- Củng cố kiến thức về văn thuyết minh

- Nâng cao kĩ năng về lập dàn ý bài văn thuyết minh về t/p văn học

B Chuẩn bị:

I GV:SGK, SGV;Thiết kế bài học

II HS: SGK, vở ghi, vở soạn

C.Tiến trình tổ chức dạy học

- ổn định tổ chức

- Kiểm tra bài cũ:

- Bài mới :

I/ Ôn tập kiến thức:

1/ Thể loại:

PSBĐ thuộc loại phú cổ thể- 1 loại phú có trớc đời Đờng, thờng đợc dùng dới hình thức đối đáp chủ - khách, câu văn tơng đối tự do, không bị gò bó vào niêm luật, không nhất thiết có đối, cuối b ài thờng đc kết lại bằng thơ

2/ S Bạch Đằng:

- Địa danh lịch sử: ghi lại bao chiến công lịch sử

- Nguồn cảm hứng trong văn chơng VN từ xa đến nay

3/ Cảm nhận, phân tích văn bản:

a Nhân vật '' khách'':

* Tỏ ra là ngời đi nhiều(d/c ), biết rộng , có hùng tâm tráng chí

* N/v '' khách'' đã học Tử Trờng ( T Mã Thiên) - nhà sử học lớn TQ từng đi nhiều nơi để có t liệu viết => theo gơng ngời xa để tận mắt chứng kiến 1 nơi từng ghi dấu nhiều chiến công oanh liệt của dân tộc

* MĐ của n/v ''khách'' không chỉ thởng thức vẻ đẹp thiên nhiên mà còn là nghiên cứu cảnh trí đn, nâng cao cảm xúc tâm hồn

* Cái tráng chí của n/v ''khách'':

+ Thể hiện ở tâm hồn khoáng đạt, hoài bão lớn lao, muốn đi khắp phơng để mở mang kiến thức(d/c )

+ Đợc gợi nên từ những địa danh nổi tiếng: những địa danh lấy trong điển cố TQ; những địa danh của đất nc VN

* Cảnh sông Bạch Đằng

- Cảnh vật:

+ Đc nhắc tới qua những địa danh cụ thể( Đại Than, Đông Triều)-> hình ảnh trực tiếp hiện ra trớc mắt đc '' khách'' kể lại

+ Cảnh hiện lên vừa hùng vĩ, hoành tráng, thơ mộng (d/c ); vừa mang màu sắc

ảm đạm, hiu hắt của 1 thơì oanh liệt đã qua (d/c )

* Tâm trạng n/v '' khách'': '' Buồn vì còn lu'' -> thể hiện sự xúc động sâu xa trong tâm hồn'' khách''

b N/v các bô lão:

* N/v tập thể các bô lão địa phơng có thể là có thật

Cũng có thể n/v này chỉ có tính chất h cấu theo hình thức chủ - khách đối đáp của thể loại phủ cổ thể

*N/d lời các bô lão:

- Nói với '' khách'' nơi đang đứng từng là chiến địa; ghi dấu các chiến côg vang dội trong lịch sử ( )

- Kể về chiến côg '' buổi Trùng Hng nhị thánh bắt Ô Mã'':

+ Hai bên xuất quân với binh lực hùng hậu (d/c )

+ Trận đánh diễn ra gay go, quyết liệt cuối cùng quân ta chiến thắng - địch thất bại nhục nhã (d/c? )

* Nhận xét lời kể của các bô lão:

- Xúc tích, cô đọng, nhịp điệu câu dài ngắn

- Dùng các hình ảnh mang tính chất khoa trơng, ớc lệ, thủ pháp đối lập, các điển tích quen thuộc trong thơ văn trung đại

=> ý/ n: tăng giá trị biểu cảm gợi lại đc diễn biến, khôg khí của trận đánh, nói lên

đc cái tầm vóc hùng tráng, sự oai hùng của các chiến côg giữ nc của dân tộc

- Lời suy ngẫm bình luận của các bô lão: Chỉ ra nguyên nhân ta thắng , địch thua: + Ta thắng vì đn ta tồn tại từ ngàn xa, có '' thiên thời địa lợi nhân hoà'' mà cốt yếu nhất là nhân hoà, là do đức lớn của con ngời

+ Địch thua vì '' bất nghĩa tiêu vong''

c Lời ca, lời bình luận của n/v ''khách'':

- Ca ngợi sự anh minh của 2 vị thánh quân

- Ca ngợi chiến tích của s BĐ lịch sử; kđ truyền thốg chôg giặc ngoại xâm hào hùng; thể hiện niềm tự hào dân tộc

- Biện luận, kđ chân lí: trg 2 yếu tố'' địa linh, nhân kiệt'' thì yếu tố ''nhân kiệt'' có y/n quyết định

- Nhấn mạnh vai trò của cái chính nghĩa; vai trò của đạo đức, con ngời

=> thể hiện t tởng nhân văn cao đẹp

d Đặc sắc về nghệ thuật: là đỉnh cao nghệ thuật của thể phú trg VHVN thời

trung đại, bơỉ vì:

- Cấu tứ đơn giản mà hấp dẫn

- Bố cục chặt chẽ

- Lời văn linh hoạt

- Hình tợng nghệ thuật sinh độg, vừa gợi hình sắc trực tiếp, vừa mang y/n khái quát, triết lí

- Ngôn từ vừa trang trọng, tráng lệ, vừa lắng đọg, gợi cảm

II/ Rèn kĩ năng phân tích đề, lập dàn ý và làm bài:

Đề bài:

Vận dụng kiến thức về văn thuyết minh, hãy viết bài văn thuyết minh làm

rõ t tởng yêu nớc, tự hào dân tộc và t tởng nhân văn trong bài '' Phú sông Bạch Đằng'' ( Trơng Hán Siêu ).

Gợi ý:

I Dạng đề: Thuyết minh về tác phẩm văn học.

II Nội dung: y/c làm rõ:

- T tởng yêu nc, tự hào dân tộc

- T tởng nhân văn

L u ý : Cần phân tích n/d cả văn bản( các đoạn theo n/d lời kể, lời ca của n/v

''khách'', các bô lão ) Phần y/c của đề bài có thể đa vào phần cuối - kết luận của bài làm sau khi đã phân tích

Đáp án:

A MB:

- Vài nét về t/g; thể phú ( nội dung, bố cục)

- Dẫn dắt vào đề bài: vb thuộc loại phú nào; chủ đề - y/n giá trị

B TB:

S/d toàn bộ kiến thức trong I.3 - Ôn tập kiến thức cơ bản

C KB:

Bài ''Phú sông BĐ'' tiêu biểu cho văn học yêu nc thời Lí - Trần:

- Bài phú thể hiện lòng yêu nc và niềm tự hào dân tộc, tự hào về truyền thốg anh hùng bất khuất và truyền thốg đạo lí nhân nghĩa sáng ngơì của dân tộc VN

- Bài phú thể hiện t tởng nhân văn cao đẹp qua việc đề cao vai trò, vị trí của con ngời

Đề 2:

Viết bài văn thuyết minh về lời kể và lời ca của n/v '' khách'' ở đầu và cuối bài ''Phú sông Bạch Đằng''

* Củng cố và dặn dò:

- Nắm đc dạng bài, mô thức văn thuyết minh và các đơn vị kiến thức cơ bản để

từ đó vận dụng vào việc làm bài

- Trên cơ sở đó y/c viết thành bài văn hoàn chỉnh để chuẩn bị đề cơng cho bài làm văn số 5

Ng yày so nạn : 17/02 Ngày giảng: - A4: 19/02

- A7: 21/02 Tiết 3:

Thực hành thuyết minh:

A/ Mục tiêu cần đạt

Giúp hs:

- Nắm vững kiến thức cơ bản về T/P

- Làm cơ sở để hs làm tốt các đề bài về văn thuyết minh về tác phẩm văn học

B/ Chuẩn bị:

I- GV: SGK, tư liệu tham khảo, giáo án

II- HS: Vở ghi, SGK

C Tiến trình tổ chức các h/đ:

1 ổn định tổ chức:

2 Kiểm tra bài cũ:

- Đọc thuộc lòng văn bản và cho biết giá trị ý nghĩa của văn vbản '' Đại cáo bình Ngô''

3 Bài mới:

A/ Kiến thức cơ bản

I- Tìm hiểu chung:

1 Hoàn cảnh ra đời:

- Cuối 1427, sau khi quân ta đại thắng, tiêu diệt và làm tan rã 15 vạn viện binh của giặc, Vương Thông buộc phải giảng hoà, chấp nhận rút quân về nước

- Nguyễn Trãi thừa lệnh Lê Thái Tổ( Lê Lợi )soạn thảo ĐCBN Đc côg bố vào đầu năm 1428

2 Thể cáo:

- Dạng văn nghị luận cổ; vua chúa hoặc thủ lĩnh dùng để

- Viết bằng lối văn biền ngẫu, có tính chất hùng biện; lời lẽ đang thép, lí luận phải sắc bén, kết cấu mạch lạc, chặt chẽ

3 Bố cục: 4 đoạn, đại ý (tiểu dẫn-SGK)

II Phân tích n/d, nghệ thuật:

1/ Đoạn 1:

a Nội dung:

* Tư tưởng nhân nghĩa:

- Giốg như các bài cáo thưở xưa mở đầu bằng việc nêu lên nguyên lí chung làm cơ sở tư tưởng cho t/p:

'' Việc nhân nghĩa

.trừ bạo''

- Giải thích về nhân nghĩa: thời bấy giờ là phổ biến, mặc nhiên đc thừa nhận