Giáo dục an toàn giao thông cho học sinh tiểu học là việc làm quan trọng, đây cũng là việc làm cấp bách nhằm hình thành cho các em những hiểu biết ban đầu về luật giao thông, có ý thức chấp hành luật giao thông và có kĩ năng thực hiện hành vi an toàn trong các tình huống khi tham gia giao thông. Nhưng muốn thực hiện tốt điều này cũng rất khó vì sự nhận thức về an toàn giao thông của các em chưa cao, kĩ năng khi tham gia giao thông còn hạn chế nên đôi lúc thực hiện an toàn giao thông trên đường chưa được tốt. Hơn nữa, cùng với sự phát triển của đất nước đó là sự tăng trưởng kinh tế, nhu cầu về giao thông cũng được gia tăng, các loại phương tiện giao thông không ngừng phát triển với nhu cầu đi lại của người dân. Chính vì vậy tai nạn giao thông là vấn đề bức xúc và đáng quan tâm của xã hội hiện nay.
Trang 1I TÊN ĐỀ TÀI:
MỘT SỐ KINH NGHIỆM TRONG VIỆC GIÁO DỤC AN TOÀN GIAO THÔNG NHẰM GIÚP CHO HỌC SINH LỚP 3 THỰC HIỆN TỐT KĨ NĂNG KHI THAM GIA GIAO THÔNG
II ĐẶT VẤN ĐỀ:
Giáo dục an toàn giao thông cho học sinh tiểu học là việc làm quan trọng, đây cũng là việc làm cấp bách nhằm hình thành cho các em những hiểu biết ban đầu về luật giao thông, có ý thức chấp hành luật giao thông và có kĩ năng thực hiện hành vi an toàn trong các tình huống khi tham gia giao thông Nhưng muốn thực hiện tốt điều này cũng rất khó vì sự nhận thức về an toàn giao thông của các em chưa cao, kĩ năng khi tham gia giao thông còn hạn chế nên đôi lúc thực hiện an toàn giao thông trên đường chưa được tốt Hơn nữa, cùng với sự phát triển của đất nước đó là sự tăng trưởng kinh tế, nhu cầu về giao thông cũng được gia tăng, các loại phương tiện giao thông không ngừng phát triển với nhu cầu đi lại của người dân Chính vì vậy tai nạn giao thông là vấn đề bức xúc và đáng quan tâm của xã hội hiện nay
Thực hiện chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, Ủy ban An toàn giao thông quốc gia phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra nội dung giáo dục về Trật tự an toàn giao thông vào dạy ở các trường tiểu học từ năm học
1998-1999 Tuy nhiên, do đặc điểm giao thông ở các vùng miền khác nhau nên có một số bài học chưa phù hợp và chưa đủ kiến thức để cung cấp cho các em nhất là vùng nông thôn
Cụ thể các em học sinh lớp 3 được học những bài sau:
Bài 1: Giao thông đường bộ
Bài 2: Giao thông đường sắt
Bài 3: Biển báo hiệu giao thông đường bộ
Bài 4: Kĩ năng đi bộ qua đường an toàn
Bài 5: Con đường an toàn đến trường
Trang 2Bài 6: An toàn khi đi ô tô, xe buýt
Trong các bài học nêu trên, điều thiếu sót ở đây là không đề cập đến việc an toàn khi đi xe đạp trong chính môn học An toàn giao thông mà chỉ có trong tiết Tự nhiên xã hội, như thế cũng chưa đủ vì thực tế ở vùng thôn quê
có rất nhiều học sinh lớp 3 đi đến trường bằng xe đạp Còn một số học sinh được bố mẹ chở đi học thì không đội mũ bảo hiểm, kiến thức về an toàn khi ngồi trên xe máy các em đã được học ở lớp 2 nhưng cũng nhiều em chưa thực hiện được…và việc đi bộ qua đường an toàn đối với vùng thôn quê, học sinh cũng thực hiện chưa tốt, nếu chỉ áp dụng những kiến thức trong chương trình
ở lớp thì còn mơ hồ, chưa khắc sâu được cho các em
Đặc biêt, năm học này, tôi được phân công phụ trách lớp 3B trường Tiểu học Lê Hoàn Ở đây, đa số phụ huynh trong lớp đều là những nhà nông, cuộc sống còn nhiều khó khăn nên không thường xuyên đưa con đến trường
mà phó mặc cho các em tự đi Bên cạnh đó, một số học sinh ngoài địa bàn, đường đến trường hơi xa và quá chật hẹp mà xe cộ thì qua lại đông đúc, không có biển báo hiệu nhất là tuyến đường 616 (Tam Kỳ - Trà My) vào giờ cao điểm nên tai nạn giao thông là vấn đề nóng bỏng khiến mọi người cần phải quan tâm và đây cũng chính là điều mà giáo viên luôn trăn trở
Xuất phát từ thực tế đó, tôi chọn đề tài “Giáo dục an toàn giao thông” nhằm giúp học sinh lớp 3 thực hiện tốt kĩ năng khi tham gia giao thông để giảm thiểu tai nạn, đem lại sự an toàn cho các em
III.CƠ SỞ NGHIÊN CỨU:
1 Cơ sở lý luận:
- Thực hiện chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, Ủy ban An toàn giao thông
quốc gia phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa ra nội dung giáo dục về Trật tự an toàn giao thông vào dạy ở các trường tiểu học từ năm học 1998-1999; Bám sát nội dung của Luật Giao thông đường bộ đã được Quốc hội thông qua ngày 29/ 6/ 2001 và Chủ tịch nước kí sắc lệnh ban hành ngày 12/ 7/
Trang 32001 cùng những Nghị định của Thủ tướng Chính phủ, các văn bản khác liên quan đến vấn đề bảo đảm ATGT
- Thực hiện Luật Giao thông đường bộ, sách giáo khoa về ATGT lớp 3, Giáo dục ATGT cần bám sát nội dung của Luật Giao thông đường bộ, lấy việc hình thành kĩ năng, hành vi đúng làm cơ bản, dạy cho học sinh có hành
vi đúng và biết cách xử lí các tình huống giao thông theo quy định của Luật Giao thông đường bộ
- Các bài dạy lớp 3 xoay quanh 6 nội dung:
1 Giao thông đường bộ
2 Giao thông đường sắt
3 Biển báo hiệu giao thông đường bộ
4 Kĩ năng đi bộ qua đường an toàn
5 Con đường an toàn đến trường
6 An toàn khi đi ô tô, xe buýt
- Giáo dục ATGT lớp 3 nhằm cung cấp những hiểu biết cơ bản về pháp luật trật tự ATGT, có thái độ và kĩ năng thực tế khi tham gia giao thông và có trách nhiệm vào việc giải quyết các vấn đề về ATGT ở mức độ phù hợp với từng loại đối tượng; tạo nên chuyển biến tích cực trong ý thức, kĩ năng và hình thành văn hoá giao thông của các em; góp phần kiềm chế tai nạn giao thông…
- Thực hiện công văn số 392/ GD & ĐT ngày 12 tháng 10 năm 2012 của
PGD & ĐT Huyện Phú Ninh về việc Tổ chức các hoạt động hưởng ứng
“Ngày thế giới tưởng niệm các nạn nhân tử vong vì tai nạn giao thông” 2013, giáo viên chủ nhiệm phải hết sức quan tâm kiên trì tổ chức tốt việc dạy học, phối hợp với đoàn thể trong và ngoài nhà trường cùng với phụ huynh không ngừng nâng cao chất lượng dạy học và nâng cao ý thức pháp luật cho các em
- Giáo dục Trật tự an toàn giao thông cho các em học sinh là góp phần đem lại sự an toàn cho các em bởi lẽ : “ An toàn là bạn – tai nạn là thù !”
2 Cơ sở thực tiễn:
Trang 4Thực trạng ban đầu cho thấy tỉ lệ học sinh chưa hiểu luật giao thông khá cao Nhiều học sinh đi xe đạp không đúng quy định Hơn nữa, các em học sinh khi đi xe đạp nhưng chưa nắm được những quy định dành cho người đi
xe đạp Bên cạnh đó, các em còn đùa giỡn trên đường, đi hàng ba, hàng bốn, không quan sát kĩ khi qua đường, có nhiều em không đội mũ bảo hiểm khi ngồi trên xe máy…Một số học sinh đi bộ, khi qua đường, các em còn lúng túng Bên cạnh đó, cũng có em không dám qua đường nên từ cổng trường Lê Hoàn ra đường chính rồi rẽ trái, các em cứ đi mép đường đường bên trái và mãi khi về đến nhà Hơn nữa, nhiều em còn nắm tay bạn dàn thành hàng ngang trên đường Điều ấy rất dễ xảy ra tai nạn và còn ảnh hưởng đến mọi người khi tham gia giao thông
Dưới đây là 2 hình ảnh của học sinh lớp 3 (em Quốc ngồi trên xe máy không đội mũ bảo hiểm và em Bảo đi xe đạp của người lớn, hơn nữa còn đi mép đường bên trái)
Trang 5Theo thống kê về tình hình tham gia giao thông của lớp 3B đầu năm học:
TS HS thực hiện tốt ATGTSL TL HS thực hiện chưa tốt ATGTSL TL
Với tình hình thực tế của lớp, giáo viên rất khó khăn trong việc giáo dục các em Song với việc dạy học và rèn luyện đạo đức, giáo viên còn phải giáo dục An toàn giao thông cho các em, gắn liền với các hoạt động khác thực hiện tốt mục tiêu của nhà trường đề ra
Vì thế, người giáo viên cần phải nỗ lực hết sức, dù khó khăn đến đâu cũng phải vượt qua và tìm mọi biện pháp giải quyết phù hợp để mang lại hiệu quả thiết thực cho sự nghiệp giáo dục của mình
Cho nên, để đảm bảo nhu cầu thực tế đối với thực trạng của lớp 3B, giáo viên cần phải giúp các em thực hiện tốt kĩ năng khi tham gia giao thông
để tự bảo vệ chính mình đồng thời góp phần ngăn chặn các hành vi vi phạm
an toàn giao thông, mang lại hạnh phúc cho chính mình và cộng đồng
IV NỘI DUNG NGHIÊN CỨU:
Để nắm rõ tình hình cụ thể của lớp mà tìm ra những biện pháp phù hợp
áp dụng vào thực tế, những điều tôi đã làm đó là:
1 Thu thập thông tin ban đầu về tình hình thực hiện An toàn giao thông của lớp.
Vào đầu năm học, tôi đã thu thập thông tin cá nhân của từng thành viên trong lớp qua thực tế Sau khi tìm hiểu, tôi biết được lớp tôi có 14 em tự đi học bằng xe đạp, 6 em được bố mẹ đưa đón, còn lại là các em tự đi bộ đến trường Trong đó, em Quốc và em Diễm thường xuyên không đội mũ bảo hiểm khi ngồi trên xe máy Những em đi xe đạp thì đa số xe không đúng quy định, các em đã đi xe không vừa cỡ của mình mà lại hay phóng nhanh, đùa giỡn trên đường và chưa nắm được những quy định dành cho người đi xe đạp Một số em đi bộ thì ít chú ý quan sát kĩ khi qua đường Tình trạng học sinh đi
Trang 6hàng ba, hàng bốn trên đường cũng thường xuyên gây cản trở giao thông cho nhiều người và rất dễ xảy ra tai nạn Vì thế, tôi thực hiện bước tiếp theo như sau:
2 Giáo dục học sinh có ý thức tuân theo những quy định cơ bản trong luật giao thông đường bộ.
Nếu chỉ dạy những kiến thức trong chương trình thì vẫn còn thiếu đối với học sinh của lớp Do đó, ngoài việc giảng dạy những kiến thức trọng tâm của mỗi bài học An toàn giao thông, tôi thường xuyên nhắc nhở các em trong những buổi sinh hoạt tập thể vào thứ sáu hằng tuần những quy định cơ bản trong Luật Giao thông đường bộ để giáo dục các em có ý thức tuân theo trong
đó có cả việc dạy cho các em biết cách đi xe đạp, đi bộ trên đường quê không
có biển báo hiệu giao thông đường bộ và cách ngồi trên xe máy Đặc biệt, tôi thường nhấn mạnh những vấn đề sau:
* Khi đi ở ngoài đường cần thực hiện những quy định:
- Đi bên tay phải, đi sát lề đường
- Đi đúng hướng đường, đúng làn đường
- Phải quan sát thật kĩ trước khi qua đường
- Khi ngồi trên mô tô, xe máy cần phải đội mũ bảo hiểm để bảo đảm an toàn
- Khi đi từ ngõ (hẽm), trong nhà, từ cổng trường ra đường chính phải quan sát thật kĩ, nhường đường cho xe trên đường ưu tiên…
- Xe đạp phải có đầy đủ các bộ phận và đi xe đúng cỡ, ngồi trên xe có thể chống được chân xuống đất để khỏi bị ngã
Đồng thời tôi còn giáo dục cho các em có ý thức tránh những điều cấm như:
- Khi đi xe đạp, không được lạng lách, đánh võng đuổi nhau trên đường
- Không đi xe đạp người lớn, không dàn hàng ba, hàng bốn trên đường
- Không buông thả hai tay hoặc cầm ô che nắng, che mưa khi đi xe đạp
Trang 7- Không đứng nói chuyện giữa đường…(Theo điều 28 - Khoản 1,2,3; Điều
29 - Khoản 1,2 Luật Giao thông đường bộ)
Sau khi đưa ra những quy định trên, tôi bắt buộc tất cả các em đều phải tuân theo Bên cạnh đó, việc tôi đã làm tiếp theo là:
3 Giáo dục an toàn giao thông qua hành vi đúng, sai.
Đối với học sinh tiểu học, các em còn nhỏ nên có việc gì dù rất nhỏ nhặt cũng thường báo cáo với thầy cô Dựa vào điểm đó, tôi thường cho các em theo dõi lẫn nhau và báo cáo lại với cô giáo những bạn còn vi phạm vào những điều cấm trên Lúc đầu có rất nhiều em vi phạm những quy định khi tham gia giao thông Do đó, tôi thường hỏi cả lớp: Đi bộ và đi xe đạp hàng ba, hàng bốn trên đường đúng hay sai? Vừa đi xe đạp vừa đùa giỡn trên đường đúng hay sai? Tất cả các em đều trả lời “sai” Lúc đó, tôi nhấn mạnh về tác hại của việc không tuân thủ theo luật giao thông đường bộ để không những các em thực hiện tốt những quy định đối với người đi bộ, đi xe đạp và người ngồi trên xe mô tô mà còn có kĩ năng tốt, từ đó hình thành ý thức tự giác, thói quen tốt khi tham gia giao thông không chỉ bây giờ mà cả về sau
4 Tuyên truyền với phụ huynh để chấp hành tốt luật giao thông.
An toàn giao thông là nhiệm vụ của mỗi người dân đều phải thực hiện khi tham gia giao thông Đó cũng là khẩu hiệu mà ta thường gặp ở nhiều nơi, điều
đó ai cũng biết Thế nhưng nếu tuyên truyền đến với phụ huynh cũng không phải là dư thừa Vì thế, tôi thường trao đổi với phụ huynh về việc đi xe đạp không đúng cỡ ở một số em, hơn nữa các em chưa đủ tuổi đi xe đạp Nếu đi
xe đạp của người lớn, các em không chống chân xuống đất được vì yên xe quá cao nên rất dễ xảy ra tai nạn Phụ huynh trình bày hoàn cảnh khó khăn không tiện đưa con đến trường mỗi ngày mà không có điều kiện mua xe đạp nhỏ cho con nên đành phải vậy Còn số phụ huynh chở con đi học trên xe gắn máy nhưng không cho con đội mũ bảo hiểm và nói rằng các em còn nhỏ nên công an không phạt Đó là ý nghĩ tiêu cực mà nhiều phụ huynh đều có Cho nên tôi phân tích cho phụ huynh hiểu rằng đội mũ bảo hiểm là để bảo vệ cho
Trang 8chính mình chứ không phải để đối phó với công an, có như vậy mới bảo đảm
an toàn Việc tuyên truyền giúp phụ huynh thấu hiểu để cùng với giáo viên chủ nhiệm nhắc nhở con em mình tuân thủ luật lệ giao thông Dó đó, học sinh lớp 3B dần dần đi vào thói quen tốt khi tham gia giao thông, không còn em nào vi phạm vào điều cấm
5 Giáo viên chủ nhiệm phải là người gương mẫu
Nếu chỉ dừng lại ở việc giáo dục và tuyên truyền thì chưa chắc đạt hiệu quả Vì thế, là một giáo viên đang giảng dạy, tôi luôn có ý thức chấp hành luật giao thông Bởi đối với học sinh, những lời nói, hành động của cô giáo đều là những tấm gương để các em noi theo Nhận thức được vấn đề đó, tôi luôn có
ý thức chấp hành luật giao thông, đội mũ bảo hiểm khi đi xe máy, đi đúng luật
để đảm bảo cho chính bản thân mình và cũng là bài học cho các em noi theo Nhờ vậy tôi đã tạo được uy tín với các em và phụ huynh nên đã nâng cao hiệu quả trong việc giáo dục an toàn giao thông cho các em
V KẾT QUẢ:
Gần một năm qua, nhờ giáo dục tốt an toàn giao thông đã giúp học sinh thực hiện tốt kĩ năng khi tham gia giao thông mà nhận thức của các em và các bậc phụ huynh của lớp 3B cũng được nâng lên đáng kể
Cụ thể các em đã thực hiện được những điều sau:
- Thực hiện tốt các quy định của giao thông đường bộ đối với người đi bộ
và đi xe đạp
- Có thói quen đi sát lề đường bên phải và luôn quan sát trước, sau khi muốn sang đường
- Có ý thức chỉ đi xe cỡ nhỏ của trẻ em, một số em đi xe của người lớn đã
hạ thấp yên xe, không dàn hàng ngang, không buông tay lái trên đường
- Có kĩ năng đi xe đạp an toàn, biết cách lên, xuống và dừng xe đúng chỗ
- Có thói quen đội mũ bảo hiểm khi ngồi trên xe máy
Trang 9- Biết lựa chọn con đường đi an toàn, có hành vi đúng và xử lí tốt các tình huống giao thông, biết phòng tránh các tình huống không an toàn để tránh xảy
ra tai nạn
- Các em có tinh thần hào hứng khi tham gia các hoạt động an toàn giao thông
Cho nên: Tình hình học sinh thực hiện an toàn giao thông ở thời điểm cuối kì I:
TS HS thực hiện tốt ATGT HS thực hiện chưa tốt ATGT
Hình ảnh em Bi trong lớp đã hạ thấp yên xe để đi
Trang 10Đến nay, đa số học sinh của lớp 3B đều nghiêm chỉnh chấp hành luật giao thông đường bộ và có kĩ năng tốt, không còn lúng túng trong mọi tình huống khi tham gia giao thông, nhìn chung trong lớp chỉ còn 1 em đi xe đạp của người lớn nhưng cũng đã hạ thấp yên xe để được an toàn hơn
Nhờ thực hiện tốt an toàn giao thông nên các em có thể tự bảo vệ cho chính bản thân mình và còn có những hành vi tốt, đây chính là thói quen ứng
xử có văn hóa khi tham gia giao thông
Hình ảnh các em tham gia thi vẽ tranh về an toàn giao thông do Phòng Giáo dục tổ chức
Trang 11VI KẾT LUẬN:
Đất nước đang chuyển mình trên con đường đi lên Chủ nghĩa xã hội, sự nghiệp giáo dục cũng từng bước phát triển Học sinh được học tập theo hướng tích cực nên chất lượng ngày càng nâng cao và được giáo dục về mọi mặt nên
đã thích ứng với nhu cầu đi lên của xã hội, trong đó có cả việc thực hiện an toàn giao thông
Riêng đối với lớp 3B, việc thực hiện an toàn giao thông có chuyển biến khá rõ rệt Qua một năm áp dụng kinh nghiệm, tôi đã tạo nên một tập thể lớp vững mạnh, có ý thức chấp hành pháp luật về trật tự an toàn giao thông qua đó tác động đến các bậc phụ huynh nhằm hạn chế, đẩy lùi tình trạng vi phạm pháp luật về trật tự an toàn giao thông, giảm thiểu tối đa các vụ tai nạn giao thông đáng tiếc có thể xảy ra Từ những kết quả đạt được nêu trên, tôi tin tưởng rằng các em sẽ còn phát huy nhiều hơn nữa , bên cạnh đó còn rút ra được những kinh nghiệm quý báu trong quá trình công tác đó là: Muốn đem lại kết quả tốt trong việc giáo dục an toàn giao thông cho học sinh thì giáo viên cần phải: Thu thập thông tin ban đầu về tình hình thực hiện An toàn giao thông của lớp
để từ đó đưa ra biện pháp phù hợp; giáo dục cho học sinh hành vi đúng sai và những quy định cơ bản trong luật giao thông đường bộ mà các em phải tuân theo Bên cạnh đó, giáo viên cần phải tuyên truyền sâu rộng đến phụ huynh để mọi người cùng nhau thực hiện an toàn giao thông vì đây cũng là hạnh phúc,
là niềm vui của mọi nhà
Trong quá trình áp dụng đề tài, không tránh khỏi những khó khăn như: Cần phải bố trí, sắp xếp kế hoạch hợp lý để giáo dục các em đồng thời tạo điều kiện để tuyên truyền tốt trong phụ huynh học sinh Có được kết quả trên, phần lớn nhờ vào sự chỉ đạo, quản lý chặt chẽ của Ban giám hiệu, chuyên môn nhà trường, sự giúp đỡ của đồng nghiệp và sự cố gắng hết mình của giáo viên trong quá trình công tác, đồng thời còn có sự quan tâm của các bậc phụ huynh giúp thầy trò vượt qua mọi khó khăn để hoàn thành tốt nhiệm vụ