Bàn về công tác kiểm tra Bác Hồ dạy: “Muốn tránh được bệnh quan liêu, bàn giấy, muốn biết các nghị quyết có thực thi hay không, thi hành có đúng hay không, muốn biết ai ra sức làm, ai làm cho qua chuyện chỉ có một cách là khéo léo kiểm soát, kiểm tra khéo léo bao nhiêu khuyết điểm lòi ra hết, hơn nữa kiểm tra khéo léo về sau khuyết điểm sẽ bớt đi”(chuyên đề: sửa đổi lề lối làm việc). Kiểm tra là một trong những chức năng quan trọng trong quản lý. Kiểm tra chặt chẽ sẽ làm cho việc nắm tình hình các nhiệm vụ, chỉ thị, quy định được kịp thời, thấy được những ưu khuyết điểm tồn tại, nguyên nhân.
Trang 1I Tên đề tài: VÀI BIỆN PHÁP TỔ CHỨC KIỂM TRA GIỜ DẠY TRÊN LỚP CỦA GIÁO VIÊN TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐINH TIÊN HOÀNG HUYỆN
II Đặt vấn đề:
Bàn về công tác kiểm tra Bác Hồ dạy: “Muốn tránh được bệnh quan liêu, bàn giấy, muốn biết các nghị quyết có thực thi hay không, thi hành có đúng hay không, muốn biết ai ra sức làm, ai làm cho qua chuyện chỉ có một cách là khéo léo kiểm soát, kiểm tra khéo léo bao nhiêu khuyết điểm lòi ra hết, hơn nữa kiểm tra khéo léo về sau khuyết điểm sẽ bớt đi”(chuyên đề: sửa đổi lề lối làm việc) Kiểm tra là một trong những chức năng quan trọng trong quản lý Kiểm tra chặt chẽ sẽ làm cho việc nắm tình hình các nhiệm vụ, chỉ thị, quy định được kịp thời, thấy được những ưu khuyết điểm tồn tại, nguyên nhân Qua kiểm tra người cán bộ quản lý sẽ đôn đốc, động viên uốn nắn giúp đỡ để đẩy mạnh việc thực hiện kế hoạch trong nhà trường, trên cơ sở đó có kế hoạch bồi dưỡng giáo viên Đối với cán bộ quản lý nhà trường kiểm tra sẽ là cơ sở
để báo cáo đúng tình hình nhà trường và đề xuất ý kiến với cấp trên và là cách
để người quản lý xem xét, kiểm nghiệm lại các kế hoạch thực hiện của nhà trường, trên cơ sở đó cần cải tiến và khi cần thiết sửa đổi chủ trương, biện pháp chỉ đạo của mình cho phù hợp với thực tiển khách quan nhằm đạt được mục đích quản lý với hiệu quả ngày càng cao
Trong quá trình dạy học thì giờ dạy trên lớp có ý nghĩa quan trọng quyết định chất lượng giáo dục đào tạo của nhà trường Giờ dạy trên lớp phản ánh khả năng hiểu biết, phương pháp dạy học, kỹ năng vận dụng và sử dụng thiết
bị dạy học của giáo viên, chính vì vậy để đánh giá chất lượng giảng dạy của giáo viên thì người cán bộ quản lý phải tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp Qua kiểm tra để đánh giá tình hình giảng dạy của giáo viên, mức độ tiếp thu của học sinh trên cơ sở đó nhận định kết quả đào tạo, trình độ tay nghề của giáo viên Làm được như vậy người cán bộ quản lý mới có kế hoạch giúp đỡ, bồi dưỡng giáo viên để nâng cao năng lực sư phạm, nâng cao chất lượng giờ dạy
Trong quá trình chỉ đạo, người cán bộ quản lý nhà trường tác động đến giờ dạy của giáo viên càng nhiều thì hiệu quả giờ dạy của giáo viên càng tốt Trong quá trình làm công tác quản lí nhà trường, trực tiếp quản lí về công tác chuyên môn, tôi nhận thức được rằng để nâng cao chất lượng học tập của học sinh thì người giáo viên phải có những giờ lên lớp thật sự có chất lượng với sự chuẩn bị chu đáo và tôi đã dành nhiều thời gian để dự giờ giáo viên và tổ chức kiểm tra giờ dạy của giáo viên trên lớp
Tuy nhiên trong quá trình quản lí hiện nay có nhiều hoạt động đồng thời diễn ra trong quá trình một năm học nên việc kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên cũng còn mang tính hình thức, chưa thực hiện theo kế hoạch và chưa tạo được ý thức tự kiểm tra của giáo viên, do đó chất lượng giảng dạy của giáo viên còn hạn chế dẫn đến chất lượng học tập của học sinh chưa
Trang 2cao.Như vậy làm thế nào để có những giờ dạy thực sự hiệu quả, chất lượng
đó là điều làm tôi trăn trở vì vậy tôi xin trình bày: “Vài biện pháp tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên” với mong muốn sẽ làm tốt hơn
công tác kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên của nhà trường
III Cơ sở lý luận:
Tổ chức là sắp xếp bố trí các bộ phận để củng cố thực hiện một nhiệm vụ hoặc một chức năng chung Hay tổ chức là tập hợp người được tổ chức theo
cơ cấu nhất định để hoạt động vì lợi ích chung (Từ điển Tiếng việt Nguyễn Văn Ý chủ biên)
Kiểm tra là một chức năng cơ bản của quản lí Đó là công việc hoạt động nghiệp vụ mà người quản lý ở bất kỳ cấp nào cũng phải thực hiện để biết rõ những kế hoạch mục tiêu đề ra trên thực tế đã đạt đến đâu và như thế nào? Từ đó đề ra những biện pháp động viên, giúp đỡ, uốn nắn, nhằm điều chỉnh thúc đẩy cá nhân, tổ chức phát triển
Kiểm tra nội bộ trường học là hoạt động xem xét và đánh giá hoạt động giáo dục, điều kiện dạy học, giáo dục trong phạm vi nội bộ nhà trường nhằm mục đích phát triển sự nghiệp giáo dục nói chung, phát triển nhà trường và giáo viên nói riêng
Giờ dạy trên lớp là một trong quá trình dạy học được đúc kết trọn vẹn trong khuôn khổ nhất định về thời gian hoạt động dạy và học của thầy và trò đều được thực hiện dưới sự tác động tương hỗ giữa các yếu tố cơ bản của quá trình dạy học đó là mục đích, nội dung, phương pháp, phương tiện và hình thức tổ chức dạy học
Qua giờ dạy trên lớp, giáo viên truyền thụ kiến thức, giáo dục nhân cách cho học sinh, dần dần hình thành những năng lực phẩm chất của người lao động trong giai đoạn công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
Kiểm tra giờ dạy trên lớp là một trong những hoạt động kiểm tra chuyên
đề nằm trong kế hoạch kiểm tra nội bộ của nhà trường Hoạt động kiểm tra này nhằm kiểm tra hoạt động sư phạm của giáo viên trong phạm vi chuyên môn được phân công trên lớp cùng với các tiết dạy cụ thể Kiểm tra giờ dạy trên lớp giúp người cán bộ quản lý của nhà trường xem xét và đánh giá được trình độ vận dụng phương pháp giảng dạy và giáo dục của giáo viên.Qua đó
có kế hoạch bồi dưỡng trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên và cho
cả đội ngũ của mình, đồng thời dự trữ những kế hoạch phân công mới cho tương lai phát triển của nhà trường
Trên thực tế, theo tôi kiểm tra giờ dạy trên lớp thực chất là kiểm tra trình độ vận dụng phương pháp giảng dạy và giáo dục của giáo viên thể hiện chủ yếu ở các tiết trên lớp Đây là mặt xem xét và đánh giá đồng thời với kiểm tra trình độ nắm kiến thức, kĩ năng thái độ cần xây dựng cho học sinh qua việc giảng dạy của giáo viên mà các kiểm tra viên đã khẳng định.Nội dung kiểm tra toàn diện giáo viên: trình độ nghiệp vụ, thực hiện quy chế
Trang 3chuyên môn, kết quả giảng dạy giáo dục,việc thực hiện nhiệm vụ khác cũng là một trong những hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp
Đối với giờ dạy trên lớp của giáo viên, vai trò của người cán bộ quản lí
là gián tiếp nhưng hoàn toàn không phải là không tác động hiệu quả đến giờ dạy trên lớp của giáo viên Người cán bộ quản lí một mặt phải có những biện pháp nhằm tạo điều kiện cho giáo viên lên lớp có hiệu quả, mặt khác cùng phối hợp với các bộ phận trong nhà trường tìm mọi biện pháp tác động trực tiếp đến giờ dạy trên lớp của giáo viên
Để thực hiện tốt nhiệm vụ kiểm tra cần phải tuân thủ theo các nguyên tắc: Chính xác, hiệu quả, thường xuyên, thuyết phục.Xác định rõ nhiệm vụ kiểm tra là: Kiểm tra, đánh giá, tư vấn, thúc đẩy Nắm vững nội dung kiểm tra: Kiểm tra việc thực hiện chương trình, kiểm tra đổi mới phương pháp dạy học,kiểm tra hoạt động học tập của học sinh,kiểm tra phương pháp giảng dạy, trình độ chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên, khả năng vận dụng kiến thức của học sinh thể hiện qua nội dung bài dạy
Trên cơ sở nội dung kiểm tra người cán bộ quản lí sử dụng các phương pháp kiểm tra chủ yếu sau: phương pháp quan sát, phương pháp phân tích tài liệu sản phẩm, phương pháp tác động trực tiếp đến đối tượng, phương pháp tham dự các hoạt động giáo dục cụ thể Nhưng việc kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên thường sử dụng phương pháp đặc trưng chủ yếu là dự giờ, tham gia hoạt động giáo dục của giáo viên, có thể dự giờ dưới nhiều hình thức: báo trước, không báo trước, chuyên đề
IV Cơ sở thực tiễn:
Năm học 2011-2012 trường Tiểu học Đinh Tiên Hoàng huyện Phú Ninh có 10 lớp với 234 học sinh
Ban giám hiệu: 2
Tổng số giáo viên: 14
Số giáo viên có trình độ Đại học: 3
Số giáo viên trình độ Cao đẳng: 10
Số giáo viên trình độ trung cấp: 1
Được chia thành 2 tổ chuyên môn Có những thuận lợi và khó khăn như sau:
* Thuận lợi:
Tất cả các lớp đều có một phòng học riêng đảm bảo phòng học cho học sinh được học 2 buổi/ ngày, học chính khóa cùng buổi
Mỗi lớp học được trang bị một tủ đựng đồ dùng dạy học trên lớp cho giáo viên và học sinh
Trình độ giáo viên giảng dạy đạt chuẩn 100%, và trên chuẩn 92,8% Đội ngũ cán bộ quản lý trẻ, nhiệt tình, có tinh thần trách nhiệm cao Lãnh đạo nhà trường và giáo viên đều nhận thức được vai trò quan trọng của công tác kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên
*Khó khăn:
Trang 4Trường có một điểm trường lẻ nên việc kiểm tra chưa được thường xuyên
Quy mô trường nhỏ chỉ có 10 lớp khó khăn cho việc tổ chức các hoạt động phong trào
Hầu hết học sinh con em nông dân nên còn thiếu sự đầu tư quan tâm đến việc học
Năng lực giảng dạy, trình độ chuyên môn của giáo viên chưa đồng đều Hoàn cảnh kinh tế gia đình của một số giáo viên còn có những khó khăn nhất định
Đa số giáo viên lớn tuổi nên khả năng ứng dụng công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu tình hình mới còn nhiều hạn chế
Giáo viên dạy các môn chuyên không được đào tạo chuyên sâu nên kết quả giảng dạy còn hạn chế
Giáo viên còn có biểu hiện lo lắng, ngại khi được kiểm tra, chưa hiểu rõ mục đích chính của kiểm tra
Giới hạn đề tài tài: Trong khuôn khổ đề tài này tôi giới hạn ở nội dung: Vài biện pháp tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên trường Tiểu
học Đinh Tiên Hoàng huyện Phú Ninh
V Nội dung nghiên cứu:
1 Xây dựng kế hoạch:
Để thực hiện công tác kiểm tra một cách khả thi và hiệu quả, đồng thời thúc đẩy hoạt động chuyên môn của nhà trường đi vào nề nếp để ngày một phát triển đáp ứng tình hình dạy học hiện nay Căn cứ vào kế hoạch của các cấp, căn cứ vào tình hình thực tế của nhà trường xây dựng kế hoạch năm học,
kế hoạch kiểm tra nội bộ và triển khai trước hội đồng sư phạm ngay từ đầu năm học Đảm bảo hiệu trưởng, hiệu phó dự giờ 4 tiết/ tuần, tổ trưởng 2 tiết/ tuần Để thực hiện điều này nhà trường bố trí cho tổ trưởng được nghỉ 1 buổi/ tuần để có thời gian đi dự giờ trong tổ
Thời gian kiểm tra dự giờ được chia đều trong 9 tháng học nhưng tập trung nhiều nhất từ tháng 10 đến tháng 4 Từ kế hoạch năm chúng tôi cụ thể hóa bằng kế hoạch tháng, tuần Do tính chất của công việc đôi khi phải điều chỉnh kế hoạch cho phù hợp.Việc xây dựng kế hoạch cần có sự bàn bạc thống nhất của tổ trưởng chuyên môn của nhà trường để tránh trùng lắp với kế hoạch của tổ chuyên môn Nhà trường không lên kế hoạch kiểm tra vào các tuần tổ chức kiểm tra định kì Với việc bố trí như vậy chúng tôi sẽ kiểm tra hết 14 giáo viên trong một tháng, tất cả mọi giáo viên đều lấy kết quả kiểm tra
đó để làm cơ sở đánh giá xếp loại giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp và còn để
có biện pháp giúp đỡ giáo viên còn yếu tay nghề
Nội dung kế hoạch phải được xây dựng theo biên chế năm học, kiểm tra giờ dạy trên lớp sao cho phù hợp với nội dung, chương trình của Bộ giáo dục quy định Kiểm tra không tập trung vào môn nào mà phải kiểm tra tất cả các môn, bởi vị giáo dục Tiểu học là giáo dục toàn diện không có môn nào là
Trang 5phụ cả Ngoài việc dự giờ còn đi kèm kiểm tra nề nếp dạy và học của giáo viên, học sinh, công tác chủ nhiệm, các hoạt động học tập của học sinh
Để thực hiện tốt nội dung, kế hoạch kiểm tra bản thân đã tập trung vào các hình thức kiểm tra sau:
Kiểm tra đột xuất: Để tránh tình trạng đối phó một số giáo viên khi kiểm tra được báo trước thì chuẩn bị chu đáo từ khâu lập kế hoạch bài dạy cho việc chuẩn bị đồ dùng dạy học, thể hiện tiết dạy đạt hiệu quả cao.Ngược lại những ngày dạy bình thường trên lớp thì không chuẩn bị, không xem trước nội dung bài dạy nên thể hiện tiết dạy khá lúng túng đơn điệu, không đạt được mục tiêu của từng hoạt động đẫn đến học sinh tiếp thu kiến thức một cách thụ động Số lần dự giờ đột xuất của giáo viên không giới hạn trong năm Nếu có trường hợp giáo viên mới, giáo viên mới chuyển về sẽ lên kế hoạch kiểm tra 1 lần/ tuần Đối với trường hợp làm việc có trách nhiệm lâu năm tại trường thì 1 lần/ tháng
Kiểm tra được báo trước: Nhằm có thời gian để giáo viên chuẩn bị tốt hơn cho tiết dạy Đồng thời giúp giáo viên tự tin và có điều kiện thể hiện hết khả năng của mình Mỗi giáo viên chỉ được báo trước 2 lần/ năm Mỗi lần báo trước cách 2 ngày
Phân công dự giờ: Chúng tôi bố trí dự giờ theo tổ chuyên môn Nếu dự giờ giáo viên tổ 1,2,3 thì có tổ trưởng 1,2,3, dự giờ giáo viên tổ 4,5 có tổ trưởng 4,5 Ngoài ra giao nhiệm vụ cho tổ trưởng tự lên kế hoạch kiểm tra dự giờ để rút kinh nghiệm thêm cho giáo viên
Kế hoạch kiểm tra này được triển khai công khai ngay sau kế hoạch của hiệu trưởng, được phổ biến cho các tổ trưởng chuyên môn và lưu lại văn phòng để tiện theo dõi tiến độ thực hiện
Như vậy công việc xây dựng kế hoạch cho hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp đã đảm bảo yêu cầu cơ bản, đầy đử các nội dung, đúng thời gian và đúng thủ tục Với kế hoạch này tôi đã kiểm tra giáo viên cả một quá trình trong năm học và kịp thời chấn chỉnh những sai sót, hạn chế Đồng thời giúp
đỡ nhiều hơn cho những giáo viên còn thiếu kinh nghiệm trong giảng dạy
Với 14 giáo viên, tôi xây dựng kế hoạch kiểm tra giờ dạy trên lớp như sau:
PHÒNG GD&ĐT HUYỆN PHÚ NINH CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG TH ĐINH TIÊN HOÀNG Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Tam Đàn, ngày tháng năm 2012
KẾ HOẠCH KIỂM TRA GIỜ DẠY CỦA GIÁO VIÊN
NĂM HỌC 2011-2012
Thời
gian Họ tên GV Lớp Môn Bài dạy Hình thức dự giờ Phâncông
người dự
Kết quả rút kinh nghiệm
Báo trước
Đột xuất
Trang 62 Tổ chức kiểm tra:
Nhằm tổ chức tốt hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp đạt hiệu quả thì người cán bộ quản lý nhà trường cần xây dựng một kế hoạch, phương án kiểm tra giờ dạy trên lớp, đó là: lãnh đạo nhà trường sẽ kiểm tra giáo viên thông qua tổ chuyên môn hoặc đồng thời sẽ kiểm tra giáo viên thông qua tổ chuyên môn, đồng thời trực tiếp kiểm tra một số giáo viên đột xuất để xem xét kết quả kiểm tra đánh giá ở tổ chuyên môn có chính xác và đầy đủ không để từ đó
có hướng đánh giá và phân tích trình độ chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên một cách khách quan, bên cạnh đó để có cơ sở xem xét điều chỉnh cách kiểm tra cho kịp thời
Cần xây dựng lực lượng kiểm tra: sau khi thống nhất kế hoạch kiểm tra, Hiệu trưởng nhà trường ra quyết định thành lập tổ kiểm tra nội bộ trường học Trong đó Hiệu trưởng làm tổ trưởng (chịu trách nhiệm chỉ đạo và điều hành chung) , phó hiệu trưởng làm tổ phó (chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện kế hoạch và chịu trách nhiệm chính về hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp) còn lại là thành viên bao gồm các tổ trưởng, tổ phó.Hiệu trưởng nhà trường phải
tổ chức họp tổ kiểm tra để quán triệt tinh thần và trách nhiệm làm việc và bồi dưỡng cho các thành viên còn thiếu kinh nghiệm, nghiệp vụ của người kiểm tra
Để việc đánh giá giờ dạy trên lớp của giáo viên được chính xác và khoa học Trước tiên BGH nhà trường soạn thảo quy định về lề lối làm việc của nhà trường và một quy chế chuyên môn Trong đó thể hiện khá cụ thể chức năng nhiệm vụ của cán bộ, giáo viên, học sinh trong bộ máy chuyên môn nhà trường Sau đó thông qua trước hội đồng sư phạm đóng góp ý kiến,
bổ sung và hoàn thiện thêm Từ đó biểu quyết thống nhất thực hiện Đồng thời triển khai và phổ biến một số tiêu chuẩn về cách đánh giá, xếp loại khi kiểm tra giờ dạy trên lớp từ các văn bản pháp quy của cấp trên cho giáo viên nắm rõ và lưu ý đối với kiểm tra giáo viên là phải nắm chắc các tiêu chí đó, đồng thời tổ chức cho kiểm tra viên trao đổi thảo luận các chỉ tiêu để thống nhất cách đánh giá nhật xét, cách thức kiểm tra như thế nào cho hợp lý
Muốn thực hiện kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên đi vào nề nếp
và có hiệu quả là phải xác định rõ mục đích của kiểm tra, xác định tầm quan trọng của tổ chuyên môn theo Điều lệ của trường Tiểu học
3 Chỉ đạo kiểm tra:
Không thể kiểm tra một đối tượng nếu vận dụng những phương pháp
và quy tắc trái với bản chất chỉ đạo Trong thực tiễn những kiểm tra viên thường lúng túng trong việc phân tích học một cách khoa học, do đó nếu làm tốt việc này sẽ có tác động tích cực đến cả giáo viên và học sinh Để công tác kiểm tra đạt hiệu quả, người cán bộ quản lý chuyên môn cần chỉ đạo một số quy trình sau:
Chuẩn bị trước khi tiến hành kiểm tra: xem kế hoạch để biết thời gian được phân công kiểm tra là khi nào? Đối tượng kiểm tra là ai, môn gì,lớp
Trang 7mấy? Người kiểm tra xem lịch báo giảng để biết bài nào mà nghiên cứu trước nội dung chương trình, xác định rõ mục tiêu, chuẩn kiến thức kĩ năng cơ bản,
dự kiến cách thức tổ chức các hoạt động trong bài dạy của giáo viên Tìm hiểu
về tình hình học tập của học sinh, phát thảo nội dung cần quan sát, chuẩn bị bài tập nhỏ để khảo sát chất lượng học tập, kỹ năng vận dụng kiến thức của học sinh sau tiết học Sở dĩ người kiểm tra phải chuẩn bị trước khâu này vì khi tiến hành kiểm tra thì sẽ chủ động hơn, chặt chẽ hơn Điều quan trọng là đạt được mục đích kiểm tra Hơn thế nữa để trách tình trạng đối phó, biện ,
Thái độ của người kiểm tra khi tiến hành kiểm tra là hết sức cần thiết đối với giáo viên Trước khi đi vào kiểm tra phải hết sức tôn trọng giáo viên,
có thái độ niềm nỡ, vui vẻ, cởi mở với họ Cách trò chuyện thân mật động viên, khuyến khích giáo viên trước khi lên tiết dạy là hết sức cần thiết nhưng chỉ trong thời gian cho phép vài ba phút đồng hồ Lúc ấy họ cảm thấy mạnh dạn hơn, tự tin hơn để thể hiện hết khả năng của mình Đồng thời người dạy không chịu ảnh hưởng áp lực về mặt tâm lý là bị kiểm tra Song cũng có một vài giáo viên đôi khi còn chủ quan nên không tránh khỏi những sai sót
Tiến hành kiểm tra dự giờ: Là hệ thống những quan sát về diễn biến thực tế của giờ dạy trên lớp nhằm thu thập những thông tin phục vụ cho mục đích dự giờ, người kiểm tra làm tốt việc ghi chép để sau đó tái hiện được những tình huống dạy học cơ bản nhằm đánh giá giờ học đạt dược mức độ nào, người kiểm tra cần chú ý quan sát những vấn đề sau:
+ Thực hiện nội dung bài dạy: Nắm vững nội dung, chương trình, yêu cầu chuẩn kiến thức kỹ năng và giáo dục thái độ cho học sinh theo yêu cầu trọng tâm của bài dạy Biết quan tâm đến đối tượng yếu kém, phát huy đối tượng học khá giỏi trong lớp.Thể hiện cấu trúc bài dạy, mức độ đạt được mục tiêu chuẩn kiến thức kĩ năng Trong đó, chú ý đến việc xây dựng những kiến thức cơ bản của tiết học, thể hiện bài dạy một cách logic, hệ thống câu hỏi phù hợp, chính xác, chặt chẽ, ngắn gọn, rõ ràng dễ hiểu, phù hợp với trình độ học sinh hay chưa? Và đã kích thích được khả năng tư duy của các em hay không? Việc liên hệ, mở rộng và nâng cao kiến thức cho học sinh phù hợp với kiến thức cho cả lớp hoặc cho học sinh khá giỏi, chỉ dẫn áp dụng kiến thức vào thực tế cuộc sống phù hợp với nội dung bài Khả năng vận dụng kiến thức
đã học vào khâu luyện tập thực hành
+ Kỹ năng vận dụng các phương pháp dạy học của giáo viên: căn cứ vào nội dung, mục đích, yêu cầu, đối tượng học sinh để lựa chọn phương pháp thích hợp, vận dụng nhuần nhuyển các phương pháp dạy học, đảm bảo các yêu cầu sau: Trình bày rõ ràng, ngôn ngữ chính xác, trong sáng, có củng
cố khắc sâu, sử dụng đồ dùng dạy học hợp lý Biết hướng dẫn phương pháp học tập cho học sinh Biết tổ chức cho học sinh làm việc nhiều trên lớp Mọi học sinh đều được làm việc theo khả năng của mình Biết gợi mở, hướng dẫn học sinh tự tìm tòi kiến thức, có nhiều biện pháp phát huy tính chủ động sáng tạo của học sinh Quan tâm đến các đối tượng học sinh trong lớp học Tiến trình tiết học diễn ra hợp lý, thu hút được chú ý của mọi học sinh, phân bố
Trang 8thời gian thích hợp Các biện pháp thúc đẩy học sinh làm việc Vận dụng các phương tiện và đồ dùng dạy học có sẵn và tự làm đạt hiệu quả cao
+ Kiểm tra những nội dung khác có liên quan đến hoạt động dạy và học trên lớp của giáo viên: Đó là tiến hành kiểm tra giáo án, xem có thực hiện soạn giảng đúng phân phối chương trình, với lịch báo giảng hay không? Kiểm tra đánh giá, chấm chữa bài cho học sinh có thường xuyên hay không tất cả những nội dung đó được thể hiện qua biên bản kiểm tra nề nếp
+ Phân tích giờ dạy: Phân tích giờ dạy là sự khái quát hóa sư phạm nâng những nhận xét cụ thể thành những nhận định tổng quát hơn và nêu lên các lý lẽ của những nhận định đó bằng cách xác định tất cả các mối quan hệ của những hiện tượng quan sát được với các căn cứ khoa học của tâm lý học
và giáo dục học.Việc phân tích giờ dạy của giáo viên có ý nghĩa rất quan trọng, bởi vì mỗi lần kiểm tra người kiểm tra lẫn người được kiểm tra đúc kết được những gì? Kiểm tra không chỉ để đánh giá, xếp loại mà còn có ý nghĩa thúc đẩy hoạt động chuyên môn của nhà trường nói chung và điều kiện để bồi dưỡng đội ngũ, nâng cao tay nghề cho giáo viên Đồng thời quan đó người kiểm tra có thể rút kinh nghiệm được cái hay của người này để phổ biến cho người kia Trước khi trao đổi góp ý giáo viên thì có khâu hội ý trong tổ kiểm tra, để thống nhất cao những gì sẽ trao đổi với giáo viên và cũng để chỉ ra các giải pháp giúp giáo rút ra bài học kinh nghiệm cho mình Khi trao đổi với giáo viên là cả một nghệ thuật giao tiếp
4 Tổng kết kiểm tra:
Đối với việc tổng kết kiểm tra giờ dạy trên lớp cần thực hiện một cách nghiêm túc Sau khi đã phân tích đánh giá giờ dạy trên lớp về những mặt mạnh và hạn chế của hoạt động này, Hiệu trưởng nhà trường mời các thành viên trong tổ kiểm tra họp để sơ kết rút kinh nghiệm qua từng tháng, có những đánh giá trong đợt sinh hoạt chuyên môn hàng tháng trước tất cả các giáo viên Ở cuối học kỳ một, tổng kết cuối năm học nhằm bàn bạc thống nhất về kết quả kiểm tra, đồng thời rút kinh nghiệm cho từng thành viên tổ kiểm tra
VI Kết quả nghiên cứu:
Nhờ có hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp đi vào nề nếp đã giúp cho việc giảng dạy của giáo viên ngày càng đi vào chiều sâu và cùng nhau học hỏi trao đổi kinh nghiệm lẫn nhau để góp phần nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ ở một số giáo viên giúp nhà trường phát hiện và bồi dưỡng họ trở thành những giáo viên dạy giỏi, nâng cao chất lượng giờ dạy trên lớp
Công tác kiểm tra giờ dạy trên lớp có tầm quan trọng đặc biệt, kiểm tra giờ dạy trên lớp có tác dụng trực tiếp đến quá trình nâng cao chất lượng dạy
và học Chính vì thế trong thời gian qua ở đơn vị, chúng tôi đã có nhiều cố gắng trong công tác tổ chức kiểm tra giờ dạy trên lớp của giáo viên Bằng nhiều hình thức như kiểm tra gián tiếp qua trao đổi với các cá nhân, với tổ trưởng chuyên môn và kiểm tra trực tiếp qua dự giờ tham lớp đã mang lại một
số kết quả trong công tác chỉ đạo quản lý
Trang 9Kết quả xếp loại giờ dạy trên lớp giáo viên năm học 2011-2012
Tổ
chuyên
môn
Tổng số GV
Kết quả xếp loại giờ dạy trên lớp Giỏi khá Đạt yêu
cầu
Chưa đạt YC
VII Kết luận:
Như vậy hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp là một hoạt động chủ đạo trong công tác kiểm tra nội bộ trường học và toàn bộ hoạt động sư phạm của nhà trường nói chung Nó là cơ sở đầu tiên để khẳng định chất lượng của giáo viên và khẳng định tay nghề của đôi ngũ.Kiểm tra giờ dạy trên lớp là hình thức kiểm tra quan trọng nhất trong công tác kiểm tra chuyên môn của nhà trường, nó cho phép người cán bộ quản lý tiếp cận trực tiếp hằng ngày với giáo viên, góp phần ngăn chặn những tiêu cực xảy ra trong quá trình giảng dạy của giáo viên, là phương cách tốt nhất để nâng cao chất lượng giảng dạy của nhà trường Có thể nói trong năm học qua hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp có những kết quả tốt nhờ tuân thủ đúng nguyên tắc kiểm tra, xây dựng kế hoạch một cách khả thi, việc tổ chức kiểm tra thực hiện chu đáo,có nề nếp Việc chỉ đạo kiểm tra thật sự có mục đích đích và đúng quy trình Đồng thời việc tổng kết, đánh giá nhận xét kết quả kiểm tra kịp thời, chính xác nên động viên được người kiểm tra thực hiện kế hoạch đề ra một cách có hiệu quả góp phần làm cho đội ngũ thấy được tầm quan trọng của giờ dạy trên lớp.Tạo ra được bầu không khí sư phạm thỏa mái trong nhà trường
VIII Đề nghị :
Đối với trường: Tăng cường bổ sung các phương tiện dạy học, vận động giáo viên làm tốt công tác tự làm dạy học phù hợp tình hình của lớp, trường nhằm giúp cho giờ dạy trên lớp tốt hơn
Đối với phòng giáo dục: Cần tổ chức nhiều hình thức sinh hoạt chuyên
đề hoặc hội thảo về hoạt động kiểm tra giờ dạy trên lớp để giáo viên cùng nhau trao đổi kinh nghiệm trong thực tiễn và nhân rộng những điển hình làm tốt
Tạo điều kiện cho các đồng chí phó hiệu trưởng tham gia công tác kiểm tra của phòng giáo dục để có kinh nghiệm trong việc thực hiện nhiệm
vụ kiểm tra
Trang 10Tài liệu tham khảo
1/ Điều lệ trường tiểu học năm 2010
2/ Các văn bản chỉ đạo chuyên môn của các cấp
3/ Các tạp chí Giáo dục Tiểu học, Giáo dục thời đại, Thế giới trong ta
4/ Nguyễn Thị Hoàng Trâm – Nhà trường và quản lý nhà trường – TP HCM – 2005
5/ Trần Thị Tuyết Mai - Một số vấn đề lý luận cơ bản về quản lý giáo dục –
TP HCM – 2005