Trong quá trình giáo dục, gia đình nhà trường và xã hội, các ban ngành cũng phải hiểu và thống nhất với nhau trong việc tham gia vào việc giáo dục đặc biệt chăm sóc trẻ, để trẻ phát triển tốt, khoẻ mạnh, hồn nhiên vui tươi và phát triển trí thông minh.
Trang 1I TÊN ĐỀ TÀI:
MỘT SỐ BIỆN PHÁP ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG
CHĂM SÓC SỨC KHOẺ CHO TRẺ TRONG TRƯỜNG
MẦM NON VÙNG NÔNG THÔN
II ĐẶT VẤN ĐỀ:
Giáo dục mầm non là một cấp học cực kỳ quan trọng,việc chăm sóc trẻ mầm non cũng giống như những người trồng cây, nếu không chăm lo để cho cây con khoẻ mạnh và mọc thẳng thì sẽ không có được những cây tốt và khoẻ mạnh, cây cằn cổi là do thiếu công chăm sóc hoặc người trồng chăm sóc không hợp lý Giáo dục mầm non cũng quan trọng như vậy tôi cũng nhận thức được rằng trẻ nhỏ như cây non rất cần sự chăm sóc về sức khoẻ ban đầu
và được giáo dục thường xuyên ở mọi lúc mọi nơi
Trong quá trình giáo dục, gia đình nhà trường và xã hội, các ban ngành cũng phải hiểu và thống nhất với nhau trong việc tham gia vào việc giáo dục đặc biệt chăm sóc trẻ, để trẻ phát triển tốt, khoẻ mạnh, hồn nhiên vui tươi và phát triển trí thông minh
Để đạt được yêu cầu đó vai trò của gia đình, nhà trường và giáo viên rất quan trọng Tuy nhiên để cùng phối hợp tuyên truyền giáo dục cho cộng đồng
có hiệu quả thì các biện pháp đề ra phải phù hợp với thực tế và tình hình vì sự nhận thức về vấn đề giáo dục ở một số phụ huynh còn hạn chế Điêù dễ dàng nhận thấy là trong cùng một lớp nhưng mỗi phụ huynh có một công việc, một trình độ và một sự quan tâm đến các cháu khác nhau Nên sự phát triển của trẻ nếu không có biện pháp tốt thì sẽ có những biểu hiện trẻ bị chậm phát triển ở những trẻ không được quan tâm hoặc người chăm trẻ thiếu hiểu biết về cách chăm sóc giáo dục nói chung, chăm sóc sức khoẻ nói riêng, nhất là ở những vùng nông thôn như trường tôi
Qua khảo sát những năm học trước đây, trẻ ở trường tôi tỉ lệ trẻ SDD ở kênh D vẫn còn 1,25%, ở kênh C lại khá nhiều 10% Từ thực trạng đó là Hiệu trưởng tôi luôn lo lắng băn khoăn về việc làm thế nào để chăm sóc sức khoẻ trẻ tốt, giúp trẻ phát triển tốt, cân đối để có sức khoẻ nhằm học tốt ở cấp học trên Từ suy nghĩ đó, hai năm gần đây tôi đã phối hợp với gia đình, các ban
Trang 2ngành đoàn thể và cùng tập thể giáo viên dựa vào hướng dẫn cấp trên đề ra một số biện pháp phù hợp với địa phương, điều kiện của gia đình vùng nông thôn để chăm sóc sức khoẻ trẻ Vì thế tôi chọn và viết đề tài này, đề tài được
áp dụng trong phạm vi trường mầm non vùng nông thôn
III.CƠ SỞ LÝ LUẬN:
Muốn có nguồn lực con người tốt thì phải giáo dục và đào tạo con người từ tuổi ấu thơ.Trong quá trình giáo dục gia đình, nhà trường và xã hội cũng phải hiểu thống nhất phối hợp nhau trong việc tham gia giáo dục chăm sóc trẻ để trẻ phát triển tốt, khoẻ mạnh, hồn nhiên vui tươi và thông minh
Để đạt được điều đó vai trò của nhà trường và giáo viên rất quan trọng Tuy nhiên muốn phối hợp cho mọi người và các bậc cha mẹ hiểu được điều
đó một cách có hiệu quả thì biện pháp phối hợp giáo dục không phải đơn thuần Vì sự nhận thức về vấn đề giáo dục và chăm sóc trẻ ở một số phụ huynh còn hạn chế.Việc phối hợp đôi lúc chưa thường xuyên, công tác tuyên truyền từng lúc từng nơi làm chưa tốt nên chất lượng chăm sóc sức khoẻ cho trẻ trong trường không tốt Nên tôi luôn chú ý vào biện pháp đẩy mạnh công tác tuyên truyền về kiến thức nuôi dạy trẻ cho cộng đồng và các bậc phụ huynh, tích cực làm tốt công tác tham mưu, chú ý các hoạt động có ý nghĩa nhằm góp phần tăng chất lượng chăm sóc sức khoẻ trẻ như hội thi, trao đổi kinh nghiệm trong đội ngũ giáo viên về chăm sóc sức khoẻ trẻ Tích cực mở lớp bán trú, chế biến thức ăn cho trẻ theo thực phẩm sẳn có tại địa phương, tham gia các lớp bồi dưỡng chuyên môn về chăm sóc sức khoẻ trẻ theo bài học do Sở giáo dục và Phòng GD&ĐT triển khai tập huấn để giáo viên có kiến thức cơ bản về chăm sóc sức khoẻ trẻ và tuyên truyền cho phụ huynh Đây là điều kiện cơ bản nhất để trẻ mầm non phát triển tốt về thể lực nhằm giúp trẻ có cơ thể khoẻ mạnh để học và tiếp thu tốt kiến thức ở cấp học tiếp theo Đồng thời đảm bảo được yêu cầu nhiệm vụ của cấp học mầm non đề ra, đảm bảo được tỉ lệ suy dinh dưỡng ngày càng giảm đi, tăng số trẻ ở kênh A hằng năm Do đó việc đề ra biện pháp nâng cao chất lượng chăm sóc sức khoẻ trẻ mầm non ở trường mẫu giáo vùng nông thôn là rất quan trọng trong nhiệm
vụ chung của Ngành
Trang 3Với yêu cầu trên, để thực hiện đề tài này tôi luôn căn cứ vào hướng
dẫn chỉ đạo của các cấp ngành chuyên môn để từ đó đề ra biện pháp tổ chức thực hiện như sau:
- Các công văn của chính quyền địa phương về việc phối hợp các ngành chức năng thực hiện chăm sóc sức khoẻ trẻ mầm non
- Các văn bản chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, Sở GD&ĐT và Phòng GD&ĐT huyện Phú Ninh về việc chăm sóc sức khoẻ trẻ mầm non
- Thực hiện các nội dung, phương pháp về chăm sóc sức khoẻ trẻ Mầm non do Vụ GDMN biên soạn và hướng dẫn hoặc do Sở GD&ĐT, Phòng GD&ĐT huyện Phú Ninh chỉ đạo
- Làm tốt công tác phối hợp với các ban ngành để hỗ trợ giúp đỡ mọi điều kiện để chăm sóc sức khoẻ trẻ
- Làm tốt công tác tuyên truyền với các bậc cha mẹ về công tác chăm sóc sức khoẻ trẻ
- Làm tốt công tác tham mưu với các cấp để có sự lãnh - chỉ đạo sâu sát việc chăm sóc sức khoẻ trẻ khoa học và phù hợp với điều kiện vùng nông thôn khó khăn
Nhờ các căn cứ trên, tôi đã dựa vào tình hình thực tế của địa phương xã Tam An để có biện pháp thực hiện công tác chăm sóc sức khoẻ trẻ mầm non theo yêu cầu đề ra
IV CƠ SỞ THỰC TIỄN:
Là một trường mầm non thuộc vùng nông thôn ở một huyện mới tách khỏi thành phố Tam Kỳ còn nhiều khó khăn, trường MGBC Họa Mi trước đây chỉ có 3 lớp gần 70 cháu, không có học bán trú, cơ sở vật chất, phòng học còn thiếu, sự quan tâm của phụ huynh cũng chưa nhiều, nên nhìn chung chất lượng giáo dục và chăm sóc đều chưa được Lãnh đạo các cấp đánh giá cao, trong đó riêng về chất lượng nuôi và chăm sóc sức khoẻ trẻ còn nhiều hạn chế không những do điều kiện mà còn do thiếu sự phối hợp cũng như công tác tuyên truyền vận động giữa nhà trường, xã hội và gia đình
Qua khảo sát tình hình về chăm sóc sức khoẻ trẻ trong trường mẫu giáo Hoạ Mi ở năm học 2007- 2008 và 2008-2009 về chất lượng còn quá khiêm tốn, cụ thể như sau:
Trang 4Năm học Số lớp Số trẻ
Tình hình khám sức khoẻ
Tình hình thực hiện BĐTT
Tình hình cân đo
Tỉ lệ SDD chung
%
Số lượng Tỉlệ
%
Số lượng Tỉ lệ
%
Số lượng Tỉ lệ
%
Năm học Số lớp số trẻ
Tình hình khám sức khoẻ kênh A
Tình hình khám sức khoẻ kênh B
Tình hình khám sức khoẻ kênh C
Tỉ lệ SDD chung
%
Số lượng Tỉlệ
%
Số lượng Tỉ lệ
%
Số lượng Tỉ lệ
%
Với thực trạng trên, tôi rất lo lắng về việc thực hiện nhiệm vụ nuôi dạy trẻ, tôi đã cố gắng tìm tòi đọc kỹ lại các văn bản, công văn hướng dẫn về công tác nuôi - chăm sóc trẻ và những nội dung tập huấn về công tác nuôi - chăm sóc trẻ do Sở GD&ĐT, Phòng GD&ĐT huyện Phú Ninh triển khai chỉ đạo để năm kỹ lại kiến thức, các phương pháp thực hiện về chăm sóc sức khoẻ trẻ mầm non và học hỏi thêm ở một số trường tốt, một số đơn vị có kinh nghiệm
để học tập và vận dụng vào đơn vị mình ở những điểm phù hợp với đặc điểm của xã cả về kinh tế và phong tục tập quán để có biện pháp thực hiện mang tính khả thi
Nhìn chung đề tài này không phải là mới, các biện pháp thực hiện tuy
ai cũng làm nhưng cách làm, cách đặt vấn đề và việc phối hợp thực hiện cũng như theo dõi thì mỗi người có cách riêng Đối với tôi qua 2 năm thực hiện, từ năm học 2008 – 2009 đến năm học 2009 -2010, số trẻ trong trường được chăm sóc sức khoẻ tốt hơn, nhà trường cải thiện được chất lượng sức khoẻ ở trẻ đó là tỉ lệ trẻ được khám sức khoẻ, cân đo đạt cao hơn, tỉ lệ trẻ suy dinh dưỡng giảm, đặc biệt điều kiện cơ sở vật chất để đảm bảo sức khoẻ trẻ được cải thiện rất nhiều, trong đó tôi chú ý thêm khâu phát triển bán trú trong trường
Trang 5(Hình ảnh cháu ăn cơm ở bán trú có phòng giáo dục kiểm tra)
V NỘI DUNG NGHIÊN CỨU:
Để thực hiện đảm bảo được việc nâng cao chất lượng chăm sóc sức khoẻ trẻ trong trường mầm non ở vùng nông thôn, tôi đã dựa vào vào các căn
cứ, văn bản đặc biệt là sự chỉ đạo của Sở GD&ĐT, Phòng GD&ĐT huyện Phú Ninh Đồng thời dựa vào thực trạng của trường, tình hình của địa phương
và đề ra các biện pháp để tổ chức thực hiện trong trường ở điều kiện khó và thuộc vùng nông thôn, cụ thể như sau:
1 Trao đổi toạ đàm trực tiếp với phụ huynh
Trong công tác giáo dục mầm non việc gặp gỡ trao đổi với phụ huynh
là việc làm rất cần thiết, lâu nay nhiều nhà trường chúng ta cũng đã tiến hành Nhưng vấn đề đặt ra là phải xây dựng về mặt hình thức và nội dung trao đổi như thế nào để có tác dụng thiết thực giúp phụ huynh hiểu rõ thêm và cùng phối hợp với nhà trường
Ở trường chúng tôi tổ chức gặp gỡ trao đổi với phụ huynh được đặt ra thành một nhiệm vụ quan trọng, được thường xuyên duy trì và củng cố
Trang 6Thường thường việc trao đổi toạ đàm được tiến hành trực tiếp ở lớp, ở nhóm
và ở văn phòng trường, thực tế số phụ huynh tham gia từ 20 đến 30 người, thời gian tọa đàm khỏang từ 1 đến 2 giờ đồng hồ Mỗi buổi toạ đàm đưa ra giải quyết 1,2,3 vấn đề nếu đưa ra nhiều quá phụ huynh sẽ nắm không được Vấn đề ở đây cần chọn những nội dung thật cần thiết với phụ huynh, phần này nhà trường chúng tôi đặc biệt quan tâm đầu tư nghiên cứu đi sâu vào từng bài một, từng nội dung một
(Hình ảnh tổ chức toạ đàm của trường)
Ví dụ: Toạ đàm bài “Dinh dưỡng trẻ em” giới thiệu cho phụ huynh các
nội dung cần chăm sóc bà mẹ có thai và cho con bú, cách nuôi con theo khoa học Trong vấn đề này nên nhấn mạnh các nội dung: Bữa ăn hằng ngày cho trẻ cần có những gì, số lượng bao nhiêu, cách làm cho trẻ ăn ngon miệng, giữ gìn vệ sinh trong ăn uống và sinh hoạt hằng ngày, cung cấp lịch khám sức khoẻ, cân đo, tiêm chủng định kỳ, cách theo dõi biểu đồ tăng trưởng …
Trang 7Để cho phụ huynh hiểu rõ điều căn bản nhà trường chúng tôi thường thông báo trước với phụ huynh thời gian và vấn đề trao đổi toạ đàm Bên cạnh
dự định tài liệu phát cho phụ huynh đọc trước như “Muốn bé ngoan chúng ta cần làm gì”, “Nuôi con khoẻ dạy con ngoan” v.v… Ngoài ra để phụ huynh hiểu rõ thêm thì cần phải chuẩn bị tranh ảnh như tháp thức ăn, cách giữ vệ sinh, chăm sóc răng miệng, các loại rau quả bổ sung vitamin, biểu đồ theo dõi sức khoẻ, các đồ chơi cho trẻ chơi …
Trong quá trình trao đổi toạ đàm cũng thường thấy ở một số cô giáo và một số nơi thực hiện với phong cách lên lớp, nhưng đối với nhà trường chúng tôi vấn đề này cũng được xem là một biện pháp để thành công trong việc tuyên truyền Phải thật tôn trọng phụ huynh biểu hiện sự khiêm tốn có tình cảm qua lời nói thái độ cử chỉ để có sức thuyết phục phụ huynh, không “lên lớp” với phụ huynh Các nội dung để trao đổi thường nêu dưới dạng câu hỏi
và giải đáp chứ không cầm tài liệu đọc cho phụ huynh nghe và dành thời gian
để phụ huynh thảo luận với nhau Có trường hợp phải trao đổi riêng với phụ huynh, cũng có lúc tận dụng từng hoàn cảnh, từng tình huống cụ thể để gợi ý trao đổi và thống nhất với phụ huynh.Đôi lúc mình phải cần tận dụng những phụ huynh có chuyên môn am thiểu về kiến thức chăm sóc sức khoẻ trẻ để truyên truyền thêm cho mọi người hiểu
Từ những vấn đề trao đổi toạ đàm lâu nay, trường tiến hành tưởng chừng như đơn giản nhưng chúng tôi đã phải tập trung nghiên cứu, thay đổi cách thức, hoàn cảnh nội dung để những vấn đề cần truyền đạt tới phụ huynh
có hiệu quả, đặc biệt là luôn có nội dung liên quan đến việc chăm sóc sức khoẻ trẻ mà phụ huynh đang có nhu cầu
Thực tế qua 2 năm thực hiện biện pháp trao đổi toạ đàm với những nội dung và cách thức mới mà phụ huynh có nhận thức tốt hơn về giáo dục mầm non và cách nuôi dạy con theo khoa học hỗ trợ rất nhiều cho nhà trường trong việc giáo dục chăm sóc sức khoẻ trẻ
Nói tóm lại việc gặp gỡ trao đổi với phụ huynh là một hình thức tích cực và phải được thực hiện thường xuyên Vấn đề quan trọng là chúng ta phải
có kế hoạch cụ thể, nội dung phải phong phú và truyền đạt một cách hấp dẫn lôi cuốn thì mới có thể duy trì thường xuyên và mới đạt hiệu quả giáo dục cao
Trang 82 Xây dựng “góc phụ huynh”, “góc dành cho cha mẹ” để gây sự chú ý của phụ huynh
Một đặc điểm dễ thấy ở trường mầm non là đa số phụ huynh thường đưa con đến tận lớp học, trong thời gian chờ đón trẻ phụ huynh cũng rất muốn biết con mình học những gì và học như thế nào
Xuất phát từ đặc điểm tâm lý này tôi chỉ đạo xây dựng một góc phụ huynh đặt ngay ở cửa đón và trả trẻ hằng ngày của lớp và một góc chung cho toàn cụm trường Việc này giáo viên nào cũng làm được nhưng vấn đề làm sao gây chú ý phụ huynh và được phụ huynh có nhu cầu đọc tìm hiểu là vấn
đề quan trọng Đây cũng là một biện pháp hữu hiệu đối với việc phối kết hợp giáo dục giữa gia đình và nhà trường Nội dung ở góc tuyên truyền trưng bày các tranh ảnh, bài viết, lời khuyên về chăm sóc sức khoẻ trẻ gần gũi thiết thực được sưu tầm hoặc tự viết, tự vẽ với từng thời điểm tuần tháng, theo từng nội dung
Ví dụ: Tôi trình bày tranh ảnh tháp thức ăn bên cạnh là bài “Dinh
dưỡng cho trẻ” và trình bày nên cho trẻ ăn gì? và ăn như thế nào? những điều cần tránh để trẻ không chán ăn, sợ ăn Trên mỗi góc phụ huynh được giới thiệu thực đơn hằng ngày của các bữa ăn tại lớp hợp khẩu vị đảm bảo đủ chất
… các món quà xế mà trẻ thích ăn Để thu hút sự chú ý của phụ huynh góc phải luôn thay đổi, sắp xếp trang trí các nội dung cho đẹp, hấp dẫn, ngắn gọn,
dễ hiểu, dễ nhớ và thường thay đổi theo từng tuần từng tháng Với mỗi lớp chỉ đạo mỗi góc có cách trang trí khác nhau, chữ lớn dễ nhìn
Ví dụ: Theo dõi sức khoẻ trẻ thể hiện trên bảng mỗi kênh sức khoẻ là
mỗi ô cái ví nhỏ Sau khi cân đo hoặc khám sức khoẻ trẻ có thể xếp sổ theo dõi của mình vào ô nào mà cô giáo cũng như phụ huynh theo dõi được
Một ưu điểm của góc phụ huynh là là tạo cho khung cảnh trường lớp có
vẽ mỹ quan với những tranh ảnh đẹp và làm cho phụ huynh chú ý nhiều hơn Kết quả là những ngày đầu có phụ huynh không được xem, ngày sau tranh thủ đến sớm hơn để được xem và theo thường lệ có thay đổi nội dung trên góc tuyên truyền đưa thông tin đến phụ huynh rất đạt hiệu quả Mục đích đề ra của nhà trường phần lớp được thông tin đến phụ huynh
Trang 9(Hình ảnh phụ huynh xem góc tuyên truyền )
Nói tóm lại xây dựng góc tuyên truyền có một ưu điểm rất lớn trong trường mầm non nếu chúng ta biết vận dụng thì sẽ góp phần rất tích cực trong việc phối giữa gia đình và nhà trường
3 Tham gia và tổ chức các hội thi thông qua đó truyên truyền kiến thức trong cộng đồng
Đây cũng là một trong những biện pháp tốt để thực hiện xã hội hoá giáo dục, thức tỉnh nhận thức của mỗi gia đình, vì tương lai của những đứa trẻ
mà nuôi dạy chúng cho tốt
Với các hội thi “ Bé thông minh nhanh trí”, “Thi chế biến thức ăn”,
“Mở chuyên đề dinh dưỡng và ATVSTP” Tổ chức sưu tầm những cặp thực phẩm xung khắc Hội giảng giáo viên giỏi về chăm sóc sức khoẻ trẻ
Trang 10(Hình ảnh thi Bé thông minh nhanh trí )
Từ những biện pháp nêu trên tuy không có gì mới nhưng tôi tập trung
đi sâu vào nội dung từng biện pháp, nên kết của bước đầu đáng khích lệ
Các bậc cha mẹ đã nhận thức đúng đắn về cấp học giáo dục mầm non, kiến thức chung về chăm sóc nuôi dạy trẻ, đặc biệt kiến thức về chăm sóc sức khoẻ trẻ Ở trường mầm non chính vì vậy từ năm học 2007-2008 đến nay học sinh 5 tuổi ra lớp đạt 100% thu hút thêm các cháu 3-4 tuổi ra lớp từ 20-30 cháu Nâng chất lượng chuyên cần từ 95-100%, chất lượng bé ngoan 90- 95
% đặc biệt nâng cao được chất lượng chăm sóc sức khoẻ trẻ
4 Tổ chức thực hiện công tác phối hợp với các ban ngành đoàn thể trên địa bàn
Để có điều kiện thực hiện công tác chăm sóc sức khoẻ trẻ, tôi đẩy mạnh công tác phối hợp với các ban ngành đoàn thể đóng trên địa bàn xã và tích cực tham mưu với các ban ngành theo ngành dọc để có sự hỗ trợ tối đa
về mọi mặt Trong đó đáng chú ý là sự đầu tư về cơ sở vật chất, các điều kiện trang thiết bị cho giáo dục và chăm sóc nói chung, trong đó công tác chăm sóc sức khoẻ nói riêng