TRUONG D~I HOC KINH TE TP.HO- CHI MIN:S NGUYEN THJ HONG YEN CAC GIAI PHAP CO BAN CUA TONG CONG TY BUU CHINH VIEN THONG Chuyen nganh : Tai chinh Luu thong ti~n t~ & tin dlng Ma sd: 5.
Trang 1TRUONG D~I HOC KINH TE TP.HO- CHI MIN:S
NGUYEN THJ HONG YEN
CAC GIAI PHAP CO BAN
CUA TONG CONG TY BUU CHINH VIEN THONG
Chuyen nganh : Tai chinh Luu thong ti~n t~ & tin dl)ng
Ma sd: 5.02.09
LU!N VAN TH~C SIKINH TE
Nguoi huong dfin khoa hoc TSBUIHUUPHUOCrTAw~~ 8 ~ 1 Ao~o~vc-vf~~o-Ao-TA-.o-l
Trang 2DANH Ml)C CAC KY HltU, CHU VIET TAT
DANH Ml)C CAC BANG
DANH Ml)C CAC S(j DO, BIEU DO
LOIMOI>AU
DOANH NGHJtP NHA NUOC NGANH THONG TIN DI
1.2 ~ THONG CHI TIEU DANH GIA HfflU QUA KINH DOANH CUA
DOANH NGHrtP NHA Nu'OC NGANH THONG TIN DI DONG 2
1.2.4 Nq kh6 doi va ty 1~ nq kh6 doi tren doanh thu 5 1.3 cA.c l'Eu TO ANH Hu'dNG DEN Hrtu QUA KINH DOANH evA DOANH
1.4 KINH NGHfflM PHA T TRIEN NGANH THONG TIN DI DONG
cHl.1(1NG 2 : THljc TR~NG v:E Hitu QUA Ho~ T DONG NGANH
, , ~ ' , A ? ? A A
2.1 KHAI QUAT VE TINH HINH PHA T TRIEN CUA THONG TIN DI DONG
Trang 32.1.2 Tinh hlnh phat triSn ciia di<$n tho~i di d()ng tren ph~m vi tofm du
, , , ? ' "
2.2 QUA TRINH HINH THANH VA PHAT TRIEN NGANH THONG TIN DI
2.2.1 GiOi thi<$u khai quat v~ T5ng cong ty BC- VT Vi~t Nam 20 2.2.2 Tmh hlnh phat triSn cac m~ng DTDD ciia TCT BCVT Vi~t Nam 21
2.3 J>ANH GIA HI(tU QUA KINH DOANH NGANH TTDB CUA TONG CONG TYBC - VT VI(tT NAM TRONG THOI GIAN QUA v A CAC YEU TO ANH
2.3 1.2 L<Ji nhu~n - Ti sufft l<;1i nhu~n 27
2.3.1.4 N9 kh6 doi va ty 1~ n<J kh6 doi 30 2.3.2 Danh gia cac ye'u tO' anh hu'dng de'n hi~u qua kinh doanh 31
cHlJONG 3: cA.c GIAI PHAP co BAN DE NANG cAo Hitu QUA
3.1.3 D!nh huang phat triSn nganh TTDD ciia VNPT de'n nam 2010 47
Trang 4NGANH TTDD CUA VNPT 50
3 2.1.1 Giai pha p v~ d~ u tu' cong ngh~ m6i va m<J r()ng m~ng luoi 50 3.2.1.2 Giai phap v~ ngu6n t~ti tr<J v6n 53
3.2.2.3 D§'y m~nh kenh phan ph6i, ho~t d()ng quang cao
3.2.3.1 Giai phap giam chi phi quan ly va khai thac 60 3.2.3.2 Giai phap diflh muc chi phi v~t tu hang h6a 61 3.2.3.3 Giai phap khai thac t6i da cong sua't tai san c6 dinh 61 3.2.3.4 Giai phap tang cuong thu n<J cu'oc t6n dQng 62 3.2.4 Giai phap v~ d6i moi quan ly kinh doanh 63
3.2.4.2 Phat tri~n ngu6n nhan llfc cho giai do~n moi 64 3.2.4.3 Hoan thi~n cong tac nghien cuu phat tri~n 65 3.2.4.4 Tie'n tdi xay dlfng VNPT theo mo hinh 66
cong ty m~ - cong ty con
3.2.5.1 Giai phap v~ chfnh sach cong ngh~ 68
3.2.5.3 Giai phap v~ chinh sach d6i moi mo hinh quan ly DNNN 68 3.2.5.4 Giai phap v~ md r()ng quy~n tlf chii kinh doanh 68 3.2.5.5 Giai phap v~ hoan thi~n h~ th6ng lu~t phap 69
KETLU!N
TAl L:fflU THAM KHAO
PHT) Ll)C
Trang 5BCVT Bu'u Chinh Vi~n Thong
g6i chung -Ia cong ngh~ thong tin di d(>ng dt;t'a tren chuy~n m(;lch g6i - the' h~ thu 2,5
thong tin di d(>ng toan cffu cua Chau Au the'h~ thu 2
Ngan hang thuong m(;li Nha nu'oc
Singapore Telecom International
kenh theo thoi gian
San xua't kinh doanh TcSng cong ty
Tnich nhi~m hfi'u h(;ln
Trang 7Bang 2.1 : Tlnh hlnh phat tri~n thue bao ml;lng Callink tu 1992- 2002
Bang 2.2: Trnh hlnh phat tri~n thue bao ml;lng MobiFone tu 1993-2002
Bang 2.3: Tlnh hlnh phattri~n thue bao ml;lng Vinaphone tu 1996- 2002
Bang 2.4 : Cac chi tieu ati chanh nganh TTDB ciia VNPT tu 2000 - 2002
Bang 2.5 : Hi~u sua't sii' d-qng v6n nganh TTDB ciia VNPT tu 2000 - 2002
So a6 1: Tlnh trl;lng sau cai each (giai OOl;ln Q~U) CUa nganh Vi~n thong
So d6 2.1 : Qua trlnh phat tri~n ciia cong ngh~ TTDB tren the' gioi 17
Bi~u d6 2.2: Tlnh hlnh phat tri~n thue bao BTDB tren the' gioi (1996-2001) 19
Bi~u d6 2.3 : Phan b6 thue bao TTDB theo cac khu vgc tren the' gioi nam 2001 20
Bi~u d6 2.5: Ti tr9ng doanh thu nganh TTDB ciia VNPT d nam 1996 va 2002 26
Bi~u d6 2.6: Doanh thu toan nganh TTDB ciia VNPT giai dol;ln 1996- 2002 26
Vinaphone, MobiFone, Calink tu nam 1996 - 2002
Sod6 3 Xu huang pha t tri~n ciia TTDB tren the' gioi 46
Trang 8, ~ , , ? ~ '
I TINH CAN THIET CUA DE TAl
Nganh Vi~n thong n6i chung va nganh thong tin di d()ng n6i rieng du<;1c coi nhu' Ia nganh miii nh<;>n cua n~n kinh te' nu'oc nha Xu hu'ong ttJ do h6a thi tru'ong vi~n thong tren the' giOi da va dang c6 tac d()ng khong nho de'n stJ phat
Nam da t6n t~i nhi~u nam trong cd che' d()c quy~n dang dgn du'<;1c md cil'a cho h()i nh~p va cc,mh tranh Trong xu the' d6, m<;>i doanh nghi~p kinh doanh vi~n
thac thong tin di d()ng Ion nha't tren toan lanh th6, song ·trong tu'dng lai thi phgn
se bi chia se cho cac nha khai thac khac Xua't phat tU' thtJc tr~ng nhu' v~y, d€
th€ giam bot thach thuc Va t~n d"Qng Cd h(}i tie'p t"QC ho~t d(}ng hi~U qua trong moi tru'ong moi thl vi~c tlm ra "Oic giai phap cd ban nang cao hi~u qua hor;zt dqng nganh thong tin di dqng tr;zi T6ng cong ty Buu chinh Vi~n thong Vi~i Nam trong giai dor;zn hqi nhcJ_p" la m()t va'n d~ c6 y nghia ly lu~n va thtJc ti~n
II MlJC DICH CUA DE TAl
Lu~n van nghien crru nh~m m"Qc dich dua ra cac giai phap cd ban nh~m
nang cao hi~u qua ho~t d()ng nganh thong tin di d()ng cua T6ng cong ty Bu'u chinh Vi~n thong Vi~t Nam, h()i nh~p va c~nh tranh th:ing l<;1i trong thoi gian toi
III DOl Tu'(jNG v A PH~M VI NGHIEN cuu
BO'i tu'<;1ng nghien Cllu la ho~t d()ng san xua't kinh doanh nganh thong tin
Trang 9Trong d6 ph~n danh gia tht!c trc;tng v€ hil$u qua hoc;tt d(>ng du'<Jc phan tich ky trong giai doc;tn tu nam 1996 cho de'n he't nam 2002, m(>t sef sef lil$u va thong tin du'<Jc c~p nh~t de'n thang 6 nam 2003 V€ khong gian lu~n van nghien cli'u hoc;tt d(>ng nganh thong tin di d(>ng cua T6ng cong ty Bu'u chinh Vi6n thong Vi«$t Nam
tren phc;tm vi ca nu'dc
IV PHUONG PHAP NGHIEN CUU
Trong qua trlnh nghien cli'u va thtfc hil$n d€ tai da sii' d1:1ng m(>t sef phu'dng phap ke't h<Jp nhu' : duy v~t bil$n chung, thefng ke, so sanh, nghien cli'u kinh nghil$m quan ly cua m(>t sef nu'dc tren the' gidi, cac phu'dng phap phan tich va t6ng h<Jp
V NHUNG DONG GOP CHiNH CUA LU~N VAN
Lu~n van du'a ra m(>t s6 d6ng g6p chinh nhu' sau:
- HI$ th6ng h6a cac ly lu~n cd ban v€ vai tro, d~c di~m cua nganh thong tin di d(>ng, cac chi tieu cd ban danh gia hil$u qua hoc;tt d(>ng kinh doanh cua doanh nghil$p nha nu'dc nganh thong tin di d(>ng va cac nhan tef anh hu'dng de'n hil$u qua hoc;tt d(>ng
- Danh gia hil$u qua hoc;tt d(>ng nganh thong tin di d(>ng cua T6ng cong
ty Bu'u chinh Vi6n thong Vi«$t Nam trong thoi gian qua, qua d6 tha'y du'<Jc nhfi'ng
di~m mc;tnh, di~m ye'u, cd h(>i va thach thuc d6i vdi giai doc;tn tdi
- D~ xua't cac giai phap cd ban nh~m nang cao hil$u qua hoc;tt d(>ng nganh thong tin di d(>ng cua T6ng cong ty Bu'u chinh Vi6n thong Vi«$t Nam
VI BO Cl)C LU~N vAN
Ngoai IOi md d~u va ke't lu~n, lu~n van g6m 70 trang, 5 bang, 9 sd d6 va bi~u d6, 1 danh m1:1c tai lil$u tham khao, 9 ph1:1 I1:1c Lu~n van du'<Jc chia thanh 3 chu'dng chu ye'u :
Trang 10nude nganh thong tin di d<)ng "g6m cac va'n d€:
- E>~c di€m va vai tro cua thong tin di d<)ng do'i vdi n€n kinh te' xa h<)i
- He% tho'ng chi tieu danh gia hi<%u qua kinh doanh cua doanh nghi<%p nha nude nganh thong tin di d<)ng
- Cac nhan to' anh hudng de'n hi<%u qua kinh doanh nganh thong tin di d<)ng
- Kinh nghi<%m phat tri€n nganh thong tin di d<)ng cua m<)t so' nude tren the' gidi
t?i T6ng cong ty Bltu chinh Vi~n thong Vi<%t Nam trong thoi gian qua" g6m cac
· va'n d€:
Khai quat v€ tinh hinh phat tri€n cua thong tin di d<)ng tren the' gidi
- Qua trinh phat tri~n nganh thong tin di d<)ng t~i T6ng cong ty BC- VT Vi<%t Nam
- E>anh gia hi<%u qua kinh doanh nganh thong tin di d<)ng cua T6ng Cong
Ty BC- VT Vi<%t Nam trong thoi gian qua
- Phan tich di~m m~nh, di~m ye'u, cd h<)i va thach thuc do'i vdi nganh thong tin di d<)ng cua T6ng Cong Ty BC- VT Vi<%t Nam
nganh thong tin di d<)ng t~i T6ng cong ty Bltu chinh Vi~n thong Vi<%t Nam trong giai do~n h<)i nh~p
Trang 11CUA DOANHNGHIEP NHA Nu'OC NGANH THONG TIN DI DONG
1.1 D~C DIEM VA VAl TRO CUA THONG TIN DI DQNG DOl VOl NEN KINH TE XA HQI
' ? " , , , , ~ , , _ ,
1.1.1 VAl TRO CUA THONG TIN DI DONG DOl V<JI NEN KINH TE XA HOI
Ngay nay, the' gioi dang chuy€n sang cong ngh~ di d()ng Cung voi sv phat tri€n cong ngh~ m~nh me cua nganh vi~n thong, nganh cong ngh~ thong tin va nganh truy€n thong d~i chung cilng dang h()i tl,l l~i, di€u nay dang lam
· cho the' giOi chuy€n lhtong thanh m()t xa h()i thong tin di d()ng (TTD£>), m()t xa h()i rna tftt Ca IDQi SV trao d6i thong tin va giao dich kinh doanh d€u -CO th€ thttc hi~n duqc thong qua chie'c may di~n tho~i di d()ng (E>TD£>) Sii' d1,1ng E>TD£> da
la mQt phffn khong th€ tach roi trong CUQC s6ng cua nhi€u nglfoi va £>TD£> dang
th~t st;( trd thanh xu huang chinh trong tuong lai cua thoi d~i thong tin da phudng
ti~n di d()ng
Ho~t d()ng kinh doanh nganh vi~n thong n6i chung va nganh TTD£> n6i rieng c6 m()t s6 d~c di€m nhu sau:
1.1.2.1 Tinh vo hinh cua san philm djch V{l TTDB
San phffm TTD£> la ho~t d()ng cung ling nh~m truy€n dua tin tuc til nguoi gil'i de'n nguoi nh~n duqc th€ hi~n duoi d~ng dich Vl,l, chu y"e'u la vo hlnh Do san phffm TTD£> c6 tinh vo hlnh nen cffn phai c6 chinh sach Marketing thich h<Jp Cfing do d~c di€m nay nen cac doanh nghi~p (DN) vi~n thong khong cffn de'n nhfi'ng nguyen v~t li~u chinh Do d6 trong co ca'u chi phi san xu.a't kinh doanh (SXKD) chi phi nguyen v~t li~u chie'm ty trQng nho, chi phi ti€n luang, chi phi kha'u hao, bao trl bao duong thie't bi chie'm ty trQng Ion £>€ nang cao hi~u qua SXKD cffn ap d1,1ng nhfi'ng bi~n phap d€ t6i uu h6a co ca'u chi phi mang l~i lqi nhu~n cao nha't
Trang 121.1.2.2 Qua trinh SXKD vi~n thong mang tfnh day chuyln
£>€ truy~n dua m()t tin tuc ho~m chinh, m6i ddn vi vi€n thong chi tht;tc hi~n m()t giai do~n nha't dinh cua qua trlnh, trong khi d6 vi~c thanh toan clioc thliong chi di€n ra a ndi chffp nh~n tin tuc truy~n di Va'n d~ quan trqng la nguyen til:c phan chia doanh thu cuoc giua cac ddn vi d€ dam bao phan anh chinh xac ke"t qua ho~t d()ng SXKD cua DN
1.1.2.3 Qua trinh san xudt giin liln v{/i qua trinh tieu thTJ san phfi"m
Trong ho~t d()ng TTDE>, qua trlnh tieu tht;t trung voi qua trlnh san xua't
Do dfJ.c di€m nay, nganh TTDE> phai dam bao cha't lu<Jng song khong du<Jc d€ tlnh tr~ng rot s6ng, nghen m~ch Cfing do diJ_c di€m nay nen nganh vi€n thong thuong thu cuoc phi trlioc khi khach hang sit dl;lng £>6i voi cac DN, ca nhan c6
ky h<Jp d6ng, c6 th€ thanh toan cuoc sau vao m()t thoi di€m qui dinh trong thang Do d6 DN luon c6 nhung khoan n<J cuoc phai thu cua khach hang vao cu6i ky bao cao
1.1.2.4 Tai tr{Jng khong dtJng dlu theo khong gian va thm gian
Nhu cftu v~ truy~n dua tin tuc cua khach hang xua't hi~n khong d6ng d~u v~ khong gian va thoi gian Do v~y cong tac dftu tli trong nganh TTDE> phai dam bao dap ling dli<Jc nhu cftu trong hi~n t~i cfing nhli trong tlidng lai a cac vung, mi~n Nhu cftu truy~n dua tin tuc ph\1 thu()c vao nhip d() sinh ho~t cua xa h()i nen doi hoi nganh TTDE> phai b6 tri phlidng ti~n t~ong tin va lao d()ng d€ thuong tr\}'c ph\lc V\1 mQi thoi di€m £>€ giai quye't t6t va'n d~ dam bao cha't lu<Jng thong tin cao nha't voi chi phi tha'p nha't, phai nghien cliu m()t each c6 h~ tho'ng
va khoa hQC tinh qui lu~t CUa tai trQng, tren Cd sa d6 tinh toan Va t6 chuc khai thac cac ye"u t6 cua qua trlnh san xua't nha't la thie"t hi m()t each h<Jp ly va hi~u qua nha'i
1.2 H~ THONG CHI TIEU DANH GIA HI~U QUA KINH DOANH CUA DOANH NGHieP NHA Nu'OC NGANH THONG TIN DI DQNG
D€ cac cd quan quan ly nha nuoc c6 cd sa danh gia dli<Jc th\}'c cha't hi~u
qua kinh doanh cua doanh nghi~p nha mtoc (DNNN) nganh TTDE> tren cd sa nhung chi tieu mang tinh dinh lli<Jng, DN thuong sit dl;lng h<% th6ng cac chi tieu
Trang 13sau:
1.2.1 DOANH THU THUAN VA SAN Lu'(1NG
a/ Doanh thu thulin: phan anh s6 doanh thu ban hfmg h6a, d~ch V\1 da tru di cac khoan giam tru trong ky (cac khoan hofm cu'oc, chie't kha'u ban hang, giam gia hfmg ban, hang ban b~ tra l~i) Day la chi tieu ke't qua kinh doanh quan trqng nha't th~ hi~n qui m6 ho~t d()ng SXKD cua DN
bl San lli(lng : phan anh t6ng s6 thue bao dang sll.' dvng d~ch vv tren m~ng
DTDD trong ky Day Ia chi tieu ke't qua kinh dminh phan anh muc tang trudng
va th~ ph~n ciia DN trong nganh TTDE>
1.2.2 L(il NHU~N VA TI SUA T L(1I NHU~N
H~ th6ng chi tieu danh gia hi~u qua kinh doanh quan trqng nha't cua DN Utl<Ji nhu~n va ty sua't l<Ji nhu~n
1.2.2.1 L(li nhuqn
L<Ji nhu~n du'<Jc chia ra tam l<Ji nhu~n tru'oc thue' va l<Ji nhu~n sau thue' :
- Lr;i nhu(in tnt(Jc thue:· la ph~n chenh l~ch giil'a doanh thu thu~n voi chi phi SXKD cho san phffm d~ch V\1 tieu th\1 trong ky
L<Ji nhu~n truoc thue' = Doanh thu thu~n - Chi phi SXKD cho san
phffm d~ch vv tieu thv trong ky
- Lr;i nhu(in sau thue:· phan anh l<Ji nhu~n con l~i cua ddn v~ sau khi tru thue' thu
nh~p DN phai n()p phat sinh trong ky bao cao
Lqi nhu~n sau thue' = Lqi nhu~n tru'oc thue'- Thue' thu nh~p DN
1.2.2.2 Ti suiit l(li nhuqn
D~ danh gia dung da:n hi~u qua kinh doanh cua DN, ngoai chi tieu l<Ji
nhu~n nguoi ta con dung cac chi t1eu ty sua't lqi nhu~n sau day:
a/ Ti suii't l(li nhuqn sau thut tren doanh thu thulin: phan anh m()t d6ng doanh thu dem l~i bao nhieu d6ng lqi nhu~n sau thue' trong ky bao cao
Ti sua't lqi nhu~n sau thue' tren doanh thu thu~n
Lqi nhu~n sau thue' Doanh thu thuffn
b/ Ti suiit l(li nhuqn sau thut tren viln kinh doanh: phan anh m()t d6ng v6n
Trang 14kinh doanh blnh quan sli' dl;lng trong ky dem lc:ti bao nhieu d6ng lqi nhu~n Ti sua't IQi nhu~n sau thue" tren vO'n kinh doanh cang cao thl hi~u qua sli' dl;lng vO'n kinh doanh cang cao
Ti sua't lqi nhu~n sau thue'
tren vO'n kinh doanh
Lqi nhu~n sau thue' T6ng sO' vO'n SXKD blnh quan
cl Ty sullt l(li nhuljn sau thut tren vlfn chil slJ hilu : phan anh m<)t d6ng vO'n chu sd hfi'u se tc:to ra bao nhieu d6ng lqi nhu~n sau thue" Chi tieu nay dmg cao thl chung to hi~u qua sli' dl;lng vO'n chii sd hfi'u cang cao va qua d6 cfing chung to
DN bie't sli' d1:1ng cac don b§'y tai chinh nh~m gia tang mile sinh IC1i tren sO' vO'n thl;l'c sl;l' bo ra
Ti sua't lqi nhu~n sau thue' tren vO'n chu sd hfi'u
=
Lqi nhu~n sau thue'
V O'n chu sd hfi'u blnh quan
N goai ra, de danh gia hi~u qua kinh doanh tung m~t, con c6 cac chi tieu sau:
, , , ? " '
1.2.3 HI~U SUA T SU Dl)NG VON
Cac chi tieu nay cho tha'y khai quat hi~u qua sli' dl;lng vO'n cua DN
1.2.3.1 Hi~u sudt sit d11-ng vlfn co' djnh: phan anh eli m<)t d6ng vO'n cO' dinh sli' dl;lng trong hoc:tt d<)ng SXKD c6 the tc:to ra bao nhieu d6ng doanh thu thuffn trong
ky Hi~u sua't sli' dl;lng vO'n cO' dinh cang IOn thl hi~u qua sli' dl;lng vO'n cO' dinh cang cao
Doanh thu thuffn trong ky
Hi~u sua't sli' dl;lng vO'n cO' d!nh =
V O'n cO' dtnh blnh quan trong ky
1.2.3.2 Hi~u suat sit d11-ng vlfn lztu dQng: Chi tieu nay n6i len sl;l' v~n d<)ng cua vO'n htu d<)ng nhanh hay ch~m, n6 phan anh sO' vong quay vO'n htu d<)ng thl;l'c hi~n du'qc trong m<)t thC1i ky nha't dinh, thu'dng tinh trong m()t nam
SO' vong quay cua vO'n htu d()ng = Doanh thu thuffn trong ky
VO'n lu'u d<)ng blnh quan trong ky
Trang 151.2.3.3 Hi~u sudt sit d1Jng von SXKD : phan anh cu m(>t d6ng v6n si'r dt,mg trong ho~t d(>ng SXKD c6 th€ t~o ra bao nhieu d6ng doanh thu thuffn trong ky Hi~u sua't si'r dt,mg v6n SXKD dmg ldn thl hi~u qua sll' dt,mg v6n SXKD ding cao
Hi~u sua't sll' dt;mg v6n SXKD = Doanh thu thuffn trong ky
V 6n SXKD blnh quan trong ky 1.2.4 N(l PHAI THU KHO DCH v A TY LE N(l PHAI THU KHO DC>I TREN DOANHTHU
1.2.4.1 Cac khoan n(l phai thu kho doi
Theo cong van s5 5956/TCDN ngay 26/1111999·cua B(> Tai chinh v~ vi~c thoa thu~n Quy che' tai chinh cua T6ng cong ty Blill Chinh Vi~n Thong Vi~t
Nam v~ mJ kh6 doi thl:
ngay de'n h~n thu n<J du'<Jc ghi trong H<Jp d6ng kinh te', cam ke't n<J hoi,ic ngay phat hanh h6a don, gia'y, phie'u thu n<J
- Cac khoan nr;J phai thu kh6 doi : la khoan n<J phai thu da qua h~n thanh toan til 02 nam trd len k€ til ngay de'n h~n thu n<J du'<Jc ghi trong H<Jp d6ng kinh te', cam ke't n<J hoi,ic ngay phat hanh h6a don, gia'y, phie'u thu n<J; don vi da doi nhi~u lffn nhu'ng v~n chua thu du'<Jc n<J Trong tru'ang h<Jp di,ic bi~t, trong thai gian qua h~n chua tdi 02 nam, nhu'ng con n<J dang trong thai gian xem xet giai th€, pha san hoi,ic c6 da'u hi~u khac nhu' bo tr6n hoi,ic dang bi cac co quan phap
lu~t giam giu, xet xU' thl cfing du<Jc coi la khoan n<J phai thu kh6 doi Chi tieu nay phan anh muc d(> thi~t h~i cua DN trong kinh doanh
1.2.4.2 Ty 1~ llf/ phai thu kho doi tren doanh thu : Chi tieu nay phan anh 1 d6ng doanh thu thl chiu thi~t h~i do khach hang khong thanh toan ti~n la bao nhieu d6ng Ty 1~ nay cang tha'p th€ hi~n cong tac quan ly va thu h6i n<J la t6t,
don vi c6 t1nh hlnh tai chinh lanh m~nh
Ty 1~ n<J phai thu kh6 doi
tren doanh thu
Blnh quan cac khoan n<J kh6 doi trong ky
T6ng s6 doanh thu ban chi.u trong kv
Trang 16, , , " ' ? ? , , " ? ?
NGANH THONG TIN DI DONG
1.3.1 CAC YEU TO BEN NGOAI
1.3.1.1 Ctic ytu tff moi trztung vl mo
G6m nhung ye'u t6 tae d()ng gian tie'p de'n eae DN TTDD trong nSn kinh te' Cae ye'u t6 nay e6 phc;tm vi r()ng Ion bao trum toan b() nSn kinh te'
a Ytu to' chinh tri- phap lu/jt: bao g6m eae lu~t 1~, qui ti{e, quan diem dU'ong IO'i ehinh saeh, eae xu hU'ong ehinh tri ngoc;ti giao eua ehinh phd, nhung di~n
bie'n ehinh tri trong nU'oe, trong khu vrf.e va tren toan the' gioi Cae dc;to lu~t dinh ehe' hoc;tt d()ng ki:q.h doanh nganh TTDD g6m: Lu~t DNNN; Lu~t Doanh Nghi~p; Lu~t Dffu tll' nll'oe ngoai; Phap l~nh BU'u ehinh Vi~n thong
b Ytu tff kinh tt:
Cae ye'u t6 anh hU'CJng ehu ye'u de'n DN la:
+ Tiing trztllng kinh tt: mue tang GDP, mue d() lc;tm phat, ed ea.'u kinh te', xu hU'ong tang giam eua thu nh~p thr{.e te', h~ th6ng va mue thue', eae bie'n d()ng tren thi trU'ong ehung khoan, ngu6n t[ti tr<;1 e6 anh hU'CJng de'n hoc;tt d()ng eua DN
+ Chinh sach kinh tt quoc gia: ehinh saeh kinh te' th€ hi~n quan di€m, dinh huong phat tri€n nSn kinh te' eua Nha nuoe, 1tu dai hay hc;tn ehe' d6i voi , m()t s6 nganh, linh vrf.e nao d6
+ Chu kY kinh doanh ciia nin kinh tt: tang trU'CJng nhanh hay suy thoai
e6 anh hU'CJng de'n eae quye't dinh quan tri eua DN vS srf t6n tc;ti eua DN
c Yeu to' viin h6a - xii h{ji:
+ Dan so' va thu nhQ,p: thu nh~p, d() tu6i, gioi tinh, m~t d() phan b6 dan ell' Ia eae du li~u effn thie't d€ DN quye't dinh e6 nen dffu tll' hay khong
+ Moi trlldng viin h6a: nhung bie'n d6i trong eae ye'u t6 xa h()i efing tc;to nen nhung ed h()i ho~e nguy ed eho eae DN nhU' : nhung quan di€m vS dc;to due, thgm my, 16i s6ng, tinh linh hoc;tt eua ngU'oi tieu th\1, nhung quan tam va U'u
tien eua xa h()i
Trang 17·d Yiu ttl kj thuljt - cong ngh~ : EHiy Ia m()t trong nhii'ng ye'u to' nang d()ng nha't, chU'a nhi~u cd h()i va thach thU'c d6i vdi DN va mang tinh quye't dinh de'n
Iau thl cong ngh~ I~c h~u thl mdi c6 th~ c~nh tranh du'<Jc Hffu he't cac nha khai thac Iva chQn cong ngh~ moi, phil h<Jp nha't rna trong vai nam v~n chua I~c h~u;
d6ng thai cong ngh~ d6 phai t~n d~ng du'<Jc tffn sO' Ia ngu6n tai nguyen qu6c gia m()t each hi~u qua
e Yiu ttl ttl nhien va cd sll htJ tilng kinh ti:
+ Moi trztung ttf nhien: Ta't ca nhii'ng va'n d~ v~ vi tri dia Iy, khi h~u sv o nhi€m moi tntong, sv Hing phi tai nguyen Ia nhii'ng m6i quan tam Ion cua m()t ddn vi SXKD d~ til' d6 cac· nha quan tri dua ra cac bi~n phap va cac quye't dinh h<Jp ly
+ Cd sll htJ tilng kinh ti: bao g6m m~ng ludi giao thong, v~n tai, m~ng
luoi thong tin buu chinh vi€n thong (BCVT) Phat tri~n ccJ sd h~ tffng kinh te' la
di~u ki~n tien quye't d6i vdi vi~c phat tri~n n~n kinh te'
1.3.1.2 Cac yiu to" moi trliUng vi mo
a/ Khach hang : Khach hang Ia nhii'ng nguoi hay t6 chU'c sii' d~ng san phffm, dich v~ cua DN Khach hang la ye'u t6 quye't dinh dffu ra cho doanh nghi~p
Nhung d()ng thai v~ nhu cffu, sv tv do Iva chQn san phffm la nhii'ng ap Ivc d6i voi ho~t d()ng cua DN, d~n de'n c~nh tranh giii'a cac nha san xua't
b/ Nha cung clip: Nha cung ca'p Ia nhung t6 chU'c hay ca nhan cung U'ng cac
Io~i nguyen v~t li~u, thie't bi hay dich v~ cho DN Nhii'ng uu the' va d~c quy~n
cua cac nha cung ca'p c6 th~ t~o ra nhii'ng ap Ivc d6i vdi DN nhu' v~ thai h~n
giao hang, cha't lu<Jng, gia ca Cho nen vi~c nghien cll'u d~ hi~u r6 cac nha cung ca'p la khong th~ thie'u du<Jc trong qua trlnh nghien cll'u moi truong
c/ Cac doz thu c(Jnh tranh: D6i thu c~nh tranh la nhii'ng t6 chU'c hay ca nhan c6 kha nang thoa man nhu cffu khach hang cua DN b~ng each san xua't cling m()t Io~i dich v~ khac nhan hi~u ho~c dich v~ mdi c6 kha nang thay the' dich v~
chie'n lu<Jc gianh 1iU the', cai thi~n vi tri cua hQ tren thi truong
Trang 18dl Cac DN mUi gia nhljp nganh : Vi~c gia nh~p nganh cua cac DN moi se lam tang muc d9 q.nh tranh giii'a cac DN trong cling m9t nganh Day la nhii'ng
~o'i thu ti~m fi'n rna DN c~n phcH nghien CUu va tim hi€u tntoc bdi m<)t khi no trd thanh m<)t do'i thu chfnh thuc thl se anh hudng IOn de'n tlnh hlnh kinh doanh cua
e! Nhilng san philm thay the': Slf hi~n hii'u cua san phfi'm thay the' ngay cang
Vl v~y DN phai luon chu y gi~mh ngu6n llfc cho vi~c phat tri€n cong ngh~ moi, nghien CUu va n8:m dli'QC san phfi'm thay the' ti~m ffn d€ dua ra cac chie'n lUQC phu h<Jp
1.3.2.1 Ytu td marketing
Marketing trong IInh vlfc TTDD co th€ duqc mo ta nhu m<)t qua trlnh xac
do'i voi djch vv C~n quan tam de'n cac n<)i dung sau: muc d9 n6i tie'ng, cha"t
htqng va fin tuqng v~ djch vv; muc da d~ng cua djch vv; co ca"u djch vv va kha nang md r<)ng; kenh phan pho'i, so'lu<Jng, ph~m vi va muc d9 ki€m soat, muc d9
am hi~u v~ nhu c~u khach hang; vi~c quang cao va khuye'n mai co hi~u qua va sang t(}.o; cong tac cham soc khach hang; chie'n luqc gia va tinh linh ho~t trong
vi~c dinh gia; kha nang thu th~p thong tin c~n thie't v~ thi truong; thi ph~n
1.3.2.2 Yeu td san xuat
Dong vai tro quan trQng d€ t~o ra dich vv cha"t lu<Jng cao, gia thanh h~ Cffn chu y de'n cac ye'u to' dung lu<Jng m~ng luoi, thie't bi hi~n d~i va t~n dvng cong sua"t; cong tac bao trl, bao duong m~ng luoi, gia ca va muc dQ cung ling nguyen v~t li~u; cha"t lu<Jng hang t6n kho; lqi the' do qui mo khai thac IOn
1.3.2.3 Yeu ttl tai chfnh
ch~m, quye't djnh v~ co ca"u vo'n d~u tu co anh hudng Ion de'n hi~u qua SXKD cua nganh TTDD
Trang 191.3.2.4 Cong tac qudn tri:
Bay la khau xttdng s6ng quye't dinh mQi ho~t d<)ng trong n<)i b<) DN B<) may quan tri ciia DN gQn nhy, nang d<)ng, thich ling dtt<Jc voi S\1' bie'n d<)ng ciia moi trttong kinh doanh luon luon la doi hoi buc thie't d6i voi DN Mo hlnh t6 chuc quan Iy kinh doanh va cac qui trlnh cung ca'p dich V\1 phai khong ngirng dtt<Jc hoan thi~n dap ling yeu cdu ngay cang tang ciia khach hang
1.3.2.5 DQi ngii nhan llfc
Lao d<)ng sang t~o ciia con ngttoi la nhan t6 quye't dinh toi hi~u qua SXKD Cling voi qua trlnh tlj do h6a vi~n thong, khoa h9c cong ngh~ phat tri~n m~nh me voi t6c dQ dang kinh ng~c, thl ttu the' v~ tri tu~ dang trd thanh ttu the'
c~nh t~anh hang ddu Cac nha khai thac vi~n thong cffn chu~n hi lljc lu<Jng lao d<)ng c6 trlnh d<) chuyen mon cao, c6 dii nang 1\l'c d~ dam dttdng cac cong tac moi
1.3.2.6 Chien lti{Jc kinh doanh
Trong xu the' toan cffu h6a n~n kinh te' the' giOi, d~ ling ph6 c6 hi~u qua voi sv thay d6i khong lttong trttoc ciia moi trttong kinh doanh, doi hoi DN phai c6 m<)t chie'n ltt<Jc kinh doanh mang tinh chii d<)ng t~n dl;lng cac cd h9.i va ta'n cong lam h~n che' cac de d9a ciia thi trttong Chie'n ltt<Jc kinh doanh phai dtt<Jc xay dl;l'ng theo qui trlnh khoa hQC, phai th~ hi~n tinh linh ho~t c~o M<)t va'n d~
quan trQng d~ nang cao hi~u qua SXKD la phai chu y de'n cha't ltt<Jng khau tri~n
khai thl;l'c hi~n chie'n lli<JC, cac ke' ho~ch Va chinh sach kinh doanh phu h<Jp
1.3.2.7 Ytu to' nghien cuu va phat triin
Cha't ltt<Jng ciia cac n6 lljc nghien cliu va phat tri~n ciia doanh nghi~p c6
th~ giup t6 chuc gifi' vfi'ng vi tri dung dffu trong nganh ho~c ngu<Jc l~i lam cho doanh nghi~p t\}t h~u so voi cac doanh nghi~p ddu nganh trong cac llnh vljc nhtt phat tri~n dich v1,1 mOi, nang cao cha't ltt<Jng dich V\1, ki~m soat gia thanh va cong ngh~ san xua't
1.3.2.8 H? thong thong tin
Thong tin lien ke't ta't ca cac chuc nang trong kinh doanh voi nhau va cung ca'p cd sd cho ta't ca cac quye't dinh quan tri ciia DN M<)t DN· c6 h~ th6ng
Trang 20thong tin hi~u qua se cho phep DN theo doi du'qc bie"n d()ng cua moi tn.tong, h6 trQ, cho Vi~c thlfc hi~n, danh gia Va ki~m SOat chie"n lu'QC kinh doanh
Nu'OC TREN THE GIOI VA TRONG KHU Vl}C
VlEN THONG NHA NUOC TREN THE GIOI
Qua kinh nghi~m cai each nganh vi~n thong n6i chung va TTDD n6i rieng (j m()t so' nu'oc Chau A TBD, Anh va Australia, c6 th~ rut ra sau ye'u td co ban thuc dffy Chinh phu cac nuoc m?J cii'a thi tru'ong vi~n thong Tha nhdt, toan c~u h6a va h()i nh?p kinh te" qu6c te" ciing nhu' each m~ng cong ngh~ md du'ong cho c~nh tranh toan c~u Tha hai, cac t6 chuc tai chinh da phu'dng ngay cang gcln cac di€u ki~n cai each vao cac khoan vi~n tr<J nu'oc ngoai Tha ba, ngu6n tai chinh va cac khoan tin dl,mg tu cac nha cung cffp va cac nu'oc dang giam d~n, bu()c cac chinh phu phai quan tam de"n v6n d~u tu' cua kho'i tu' nhan, ca trong nu'oc va qu6c te" Tha tu, cac nha khai thac vi~n thong truy€n tho'ng khong th~ thoa man nhu c~u dich Vl,l ngay cang cao cua xa h()i Tha nam, Chinh phu cac nu'oc nh?n thuc du'<Jc nhii'ng cd h()i thu?n l<Ji do toan c~u h6a va h()i nh?p kinh te" qu6c te" mang l~i nhi€u l<Ji the' cho n€n kinh te" dfft nu'oc Tha sau, khach hang nh?n thuc du'<JC nhii'ng l<Ji ich cua C~nh tranh ca v€ gia ca l~n cong ngh~
Tu qua trlnh cai each nganh vi~n thong (j cac nu'oc, c6 th~ rut ra nhii'ng bai h9c kinh nghi~m cho chie"n lu'<Jc phat tri~n nganh vi~n thong n6i chung va nganh TTDD n6i rieng cua VNPT bao g6m 5 chie'n lur;c cai each co ban di tu
gia tq xua't phat de"n cai each (j muc d() tri~t d~ nhfft nhu' sau:
1 Chien lllf!c do?i mtJi cdu true cua nganh vi~n thong: di tU BCVT ho~t d()ng chung de"n buu chinh va vi~n thong tach rieng hoan toan Do slf khac bi~t dang k~ v€ cong ngh~, v~ quan ly ciing nhu' v~ vai tro cua hai linh vlfc bu'u chinh va vi~n thong, nhln chung da ph~n cac nu'oc llfa chQn phu'dng an bu'u chinh va vi~n thong tach rieng hoan toan
2 Chien lzt(/c dfli mtJi dja vi phap lj cua cd quan vi~n thong Nha mttJc :
di tu tr~ng thai "Cd quan nha nu'oc" chuy~n sang tr~ng thai cuo'i cung "Cong
Trang 21ty h6a" DO'i voi Vi~t Nam, chung ta ciing se di theo huong nay Nghi quye't H9i nghi 3 BCH TW kh6a IX da dinh huong chuySn cac DN 100% vO'n nha nuoc sang cong ty TNHH m9t chu sd hii'u la Nha nuoc, ho~c cong ty c6 phftn g6m cac c6 dong la cac DNNN Truoc khi "Cong ty h6a" thuong phai tie'n hanh vi~c tach rieng chile nang qm1n ly nha nuoc va chile nang quan ly khai thac kinh doanh Cac lu~t 1~ chinh sach ciing phai d1t<;1c hoan thi~n b6 sung lam cd sd cho chile nang quan ly nha nuoc .D6 la cac Lu~t Vi€n thong, Chinh sach ke't nO'i, Chinh sach nghia Vl,l ph6 c~p Trong moi trU'ong q.nh tranh, vai tro di@u tie't cua Nha nU'oc d~c bi~t quan trQng, tqo moi trll'ong Cqnh tranh blnh d~ng
3 Chie'n [lltfc dtfi mdi tll duy kinh doanh: tu huong v@ san xufft di de'n huong v~ khach hang Chie'n lu<Jc nay con d1t<;1c gQi Ia Thudng mqi h6a cd quan
vi~n thong nha nuoc, tuc la qua trlnh dua cac nguyen Hie thi tntong ap d1,1ng vao cd quan vi€n thong nha mtoc Do v~y, cac chile nang quan trQng trong m9t
DN ho~t dong trong cd che' thi tru'ong nhu tai chinh, ke' ho~ch chie'n lu<;1c, ngu6n nhan ll,l'c, marketing phai du'<Jc b6 sung, tang cuong .Di~u qua.n trQng la sue ep c~nh tranh cua thi tru'ong se Ia d(>ng ll,l'c m~nh me nhfft thuc d~y qua trlnh chuy€n d6i nay
4 Chie'n llllfc do?i mui hinh thuc sll hilu Cd quan viin thong nha nunc: di
tu sd hii'u nha nu'oc de'n tu nhan h6a Tu hlnh thuc sd hii'u nha nu'oc ban dftu, cac cd quan vi€n thong nha nu'oc trai qua m9t sO' hlnh thuc sd hii'u trung gian, h6n h<Jp giii'a nha nuoc va tu' nhan nh~m thu hut cac ngu6n vO'n khac nhau va nang cao hi~u qua SXKD DO'i voi Vi~t Nam, Dang va Nha nu'oc ciing c6 chu tru'dng da d~ng h6a sd huu DNNN thong qua cac hlnh thuc khac nhau nhu' : c6 phftn h6a, lien doanh, cho thue, ban khoan Nha nuoc chi sd huu 100% dO'i voi
m~ng duong trl,lc quO'c gia, quO'c te', ho~c giu c6 phftn chi phO'i dO'i voi m9t sO'
DN quan trQng khac
5 Chien [lllfc ddi mui lo~i hinh thi trllilng viin thong : di tu d(>c quy~n de'n tl,l' do h6a C~nh tranh la xu the' ta't ye'u tren thi tru'ong, d~c bi~t trong di@u ki~n xu huong toan cftu h6a va h9i nh~p quO'c te' Tuy nhien, do sue c~nh tranh
Trang 22cua dich v-q TTDD con kern, do v~y c~n phili c6 giai do~n chugn bi Trong giai
do~n nay c~nh tranh trong mtoc du'<Jc thuc dgy giup cho cac DN trong nu'oc t~p
du'<Jt, lam quen voi moi tru'ong CC;tnh tranh Tir trC;tng thai d<}c quy~n chuy~n sang thi tru'ong tlf do h6a c~n phai c6 cac bu'oc di c-q th~ Thong thuong, cac nu'oc thlfc hit%n tlf do h6a theo trlnh tlf: dich v-q gia tang tru'oc,djch v-q co ban sau; djch v-q di d<}ng tru'oc, djch v-q cef djnh sau
Ngoai cac chitn lu'<Jc cai each co ban neu tren, trong qua trlnh cai each con phai thlfc hit%n m<}t loC;tt cac va'n d~ lien quan khac nhau nhu d6i moi v~ cong nght%, v~ t6 chuc, quan ly mC;tng lu'oi, v~ s~p x~p lC;ti, dao tC;to lC;ti ngu6n nhan llfc
Theo 5 chie'n lu'<Jc cai each co ban n6i tren thl tlnh trC;tng sau cai each
(giai doC;tn d~u) cua nganh vi€n thong Vit%t Nam du'qc mo ta trong hlnh sau :
Sd d6 1 Tinh tr~ng sau ciii each (giai do~n cffiu)
Ca'u true BCVT Dia vi phap ly Tu' duy kinh doanh DC;tng scJ huu Thi tru'ong
Tinh trC;tng tru'oc di each ciia BCVT - - - - Tinh tr~ng sau ciii each
CONG TY TTDD TREN THE GIOI
Qua nghien CUU bai hQC kinh nghit%m thanh cong CUa mQt sef nu'OC trong
vi~c phat tri~n nganh TTDD nhu' Phap, Han Quefc ciing nhu' nhfi'ng tha't bc;ti cua
Trang 23mot sCi mtoc Chau Au trong vit%c tri~n khai cac cong nght% moi, chung ta c6 th~
rut ra cac bai hQC kinh nghit%m sau day:
11 vi phat triin cong ngh~ mui
~ Cong ty TTDB Orange cua Phap hit%n dung dffu (J Phap va dung thu hai
(J Chau Au v~ sCi thue bao BTDB Orange c6 36 trit%u khach hang tren 21 queic gia, trong d6 nguoi Phap la 16 trit%u Cac djch VlJ di dong cua cong ty da dl)'a tren ba chfnh sach Cd ban:
- Bffy·mqnh Internet di dong
- Kinh doanh djnh huang thi truong
- Phat tri~n rong rai cac djch Vl) moi dl)'a tren cong nght% luon cai tie'n tung buoc Orange til giai doqn sU' dl)ng cong nght% GSM ( cong nght% the' ht% thu hai), da mCJ rong djch VlJ moi cho cong nght% GPRS ( cong nght% the' ht% 2,5 cai tie'n til cong nght% GSM) vao nam 2002 va dang tri~n khai djch Vl;l UMTS (cong nght% the' ht% thu ba -3G) vao nam 2003
Cong ty c6 sl)' lien minh voi cac mqng di dong cua cac nuoc d~ thuong mC;ti h6a, lien ke't voi FT R&D (bo ph~n nghien cuu va phat tri~n cua France Telecom) d~ sang tC;tO va hit%n c6 mqng luoi hit%n dit%n (J kh~p ndi tren trai da't
~ Kinh nghit%m V~ tri~n khai djch Vl) di dong the' ht% thu 3 CUa cac cong ty vi~n thong Chau Au (BT-Cong ty Vi~n thong Anh, DT-Cong ty Vi~n thong Buc: ) cho tha'y sl)' n6ng voi, nhanh chong muCin thu l<;1i nhu~n, non n6ng dua ra cac djch VlJ moi - 3G trong khi nhu cffu chua thl)'c sl)' chin mu6i 'da d~n de'n nhung kh6 khan cho cac nha khai thac chu ye'u la: dffu tu qua muc da dffy toi sl)' CC;tnh tranh thiSu lanh m~nh, thu CUOC duoi gia thanh; Sl)' tang truCJng CUa djch Vl;l 3G da tung du<;1c mong d<;1i dem l~i ngu6n l<;1i nhu~n moi nhung khong du<;1c khach hang huCJng ung, ho~c la ra't kh6 khan mOi loi keo du<;jc nguoi dung, nhung l~i khong mang l~i l<;1i nhu~n Bai hQc kinh nghit%m cffn rut ra la cac cong ty vi~n thong phai chu trQng giai quye't cac va'n d~ Ion v~ vein, quan ly, djch Vl;l nhu sau:
- Vit%c dffy mC;tnh h<;1p tac lien doanh, lien ke't rong rai cua nganh TTDB VOi cac ngftnh khac trong vit%c phat tri~n djch Vl) da phudng tit%n di dong d~n
Trang 24de'n ban than cac cong ty vi~n thong phai tl,l' thl,l'c hi~n tin h<;>c h6a agn day cac nha khai thac vi~n thong IOn tren toan cgu 6 qt du'a vao cong ngh~ thong tin the' h~ moi, d(u true nen cac h~ tho'ng quan ly day chuy~n cung ung hoan thi~n h~ tho'ng quan ly quan h~ voi khach hang d~ nang cao trlnh d() quan ly
- Cqnh tranh trong llnh vl,l'c vi~n thong da trcJ thanh tr~n chie'n Ngay nay ne'u nha khai thac muo'n phat tri€n to't hon trong tuong lai, thl vi~c sang tqo cac dich V\1 moi da trd thanh di~u c~n thi~t Cac cong ty c~n chu tr<;>ng vao thi
tru'ong thoqi truy~n tho'ng, lam cho san phgm thoqi cang them da dqng h6a, bao g6m bao m~t so' may g<;>i de'n, tir cho'i cu()c g<;>i
- E>o'i voi nganh vi~n thong ngay nay, giu h~ tho'ng gia ca phai chang CUa dich Vl;l la rftt quan tr<;>ng, ngan ngl(a Cqnh tranh khong lanh ffiqnh lam anh huc:Jng de'n kinh doanh ciia cac cong ty vi~n thong, cgn bao h() dich V\1 di~n thoqi, lam cho l<Ji nhu~n t6ng th~ toan nganh giu d muc d() rna ca ngu'oi tieu dung, chinh phii va cac nha kinh doanh d~u c6 th€ cha'p nh~n du'<Jc
- Cac cong ty thl,l'c thi chinh sach ban tr<;>n g6i phu'ong an thong tin du'a dich V\1 C\1 th~ de'n t~n nguoi dung
- E>ua dich Vl:l 3G vao m()t each th~n tr<;>ng, vung ch5c, phat tri~n khach hang theo nhu c~u ngay tir luc mOi b5t d~u da phai chu tr<;>ng de'n va'n d~ l<Ji nhu~n Dich V\1 moi tuy c6 tri~n v<;>ng phat tri~n r()ng Ion nhu'ng cgn kien nh~n
di vao giai doqn tang tritc:Jng vira va tha'p, d~t co sd cho vong tang tru'dng cao sau nay
~ Kinh nghi~m thanh cong ciia Han Quo'c trong vi~c phat tri~n dich Vl:l 3G cilng ra't dang quan tam Chii ye'u la Han Quo'c da ap d1:1ng ba giai phap c6 tinh chie'n lu'<Jc:
- Giam bot so' nha kinh doanh cqnh tranh, tir 5 nha kinh doanh dich v1:1 TTD£> sap nh~p lqi con 3 nha kinh doanh
- Ca'm cac nha kinh doanh TTD£> thl,l'c hi~n khuye'n ma:i bu 16 ban re may cgm tay
- f>a dqng hoa dich Vl:l Va nang CaO hon nua chftt lu'<Jng J?hl:IC Vl:l
Trang 25B6 chfnh Ia don b£y thuc d£y phat tri~n dich VlJ mOi, da giup cho cac nha kinh doanh TTDB Han Qu6c chuy~n tll' 16 sang lai
21 vi chinh stich giti clltJc
- Vi~c duy trl gia cU'oc tho~i tha'p, cU'oc v~ du li~u cling 6 mU'c ra't tha'p
Ia ye'u t6 d~n de'n khong c6 slf h~n che' v~ Him ly khi sli' dt;J.ng tll' d6 kfch thfch tieu dung
- Quan di~m cua cac nha cung ca'p dich VlJ TTDB tren the' gioi la trong mQi thoi di~m, du htu lU'<;fng nhi~u hay it thl toan b<) m~ng lU'oi v~n phai ho~t d<)ng 6 mot che' do khong d6i Do d6, cac nha khai thac dich v1,1 TTDB tren the' giOi da phan do~n thi trU'ong, phan lo~i khach hang sao cho h<;fp ly nha't, chia nho thoi gian tfnh cU'oc trong ngay va trong m6i cu<)c gQi d~ khach hang tha'y l<;fi rna sli' dl,lng Nho v~y, nang llfc m~ng lU'oi cua hQ dU'QC tie't ki~m kha tri~t d~ va g6p phffn t6i da h6a dU'QC l<;fi nhu~n
Trang 26
KET LU~N CHu'ONG I
Chu'dng 1 ciia lu~n van da neu len vai tro ciia TTDD d6i voi n~n kinh te"
xa h<)i m<)t each khai quat qua d6 thffy du'<Jc ti~m nang phat tri~n ciia dich v1,1 nay trong tu'dng lai
£>~ di sau phan tich va tim kie"m giai phap cho vi~c nang cao hi~u qua ho~t d<)ng nganh TTDD ciia T6ng cong ty Bu'u chinh Vi€n thong Vi~t Nam,
Ben c~nh d6, d~ c6 th~ phat tri~n b~n vfi'ng nganh TTDD ciia T6ng cong
th~ thie"u vi~c nghien cliu bai hQc kinh nghi~m ciia cac nu'oc tren the' gioi va
nghi~m trong chie"n lu'<jc d6i moi cong ngh~ TTDD
Trang 27cHU'dNG 2 THVC TR~NG VE Hrtu QUA HO~T DONG ·NGANH
THONG TIN DI DQNG CUA TONG CONG TY Bu'U CHINH VlEN THONG VlftT NAM TRONG TH<JI GIAN QUA
2.1 KHAI QUAT VE TINH HINH PHAT TRIEN CUA TTDD TREN THE GI<JI
TREN THE Gldl
The' ky 20 da chung kie'n nhfi'ng bu'oc nhay v9t cua cong ngh~ TTDB qua
cac the' h~ pha t tri~n
Sd d6 2.1: Qua trinh phat triin ciia cong ngh~ TTDD tren the' gi6'i
Giai dol/.n dliu
Giai dol/.n phat tri€n
~ ) (
c) GSM, PDC, ) c) UM~~O~MT- c)
IS 95• PHS The' h~ thu ba The' h~ thu hai
Giai dol/.n dinh
Di d9ng (g6i) 2Mbitls (trong nhi\) 20Mbitls (hi~u qua nhiltltrong nhi\)
- Tht hf thu nhflt (JG) : di_lc tntng cua th~p nien 80 Ia cong ngh~ the' h~ thu
nha't, dl.J'a tren cong ngh~ tin hi~u tuang tlj (analog) voi dung lu'<;fng bang thong
hyp, chi cung ca'p chu ye'u Ia djch Vlf tho<;ti voi kh6i lu'<;fng khoang vai chlfc tri~u
thue bao tren toan the' gioi Cac chu~n cong ngh~ TTDB tieu bi~u du'<;fc sii" dl;lng
trong giai do:;tn nay la: Nordic Mobile Telephone (NMT), Advanced
Mobilephone Service (AMPS) va phan kenh theo t§n s6 (FDMA)
- Tht hf thu hai (2G) : Th~p ky 90 de'n nay danh da'u b~ng cong ngh~ the' h~
thu hai dl.J'a tren cong ngh~ so: c6 m?t (J h§u he't cac nuoc tren the' gioi Hi~n nay
ba trung tam kinh te' the' giOi xay dl.J'ng cac tieu chu~n cong ngh~ 2G khac nhau:
tieu chu~n GSM cua Chau Au, IS95 va IS136 cua My va PDC cua Nh~t ban
+ Chutln GSM-TDMA (Global System for Mobile Telecommunications)
la h~ th6ng TTDB toan du cua Chau Au dl.J'a tren cong ngh~ da truy nh~p phan
kenh theo thoi gian TDMA (Time Division Multiple ~~~~~Ul lll.i;i.t lt:.QD
Trang 28cac cong nghc$ thong tin n6i b~t trong giai do~n nay Cong ngh<$ GSM dang d~t
de'n dinh cao cua S\1' phat tri~n va dang tung bttoc chuy~n tie'p len cong ngh<$ 3G
+ Chua?n PDC (Personal Digital Cellular): la he$ th6ng TTDB te' bao s6
ca nhan phat tri~n (J Nh~t Ban
+ Chua?n N-CDMA IS95 (Narrow Code Division Multiple Access):la cong
ngh<$ da truy nh~p phan kenh theo rna bang http dtt<Jc My va Han Qu6c sli' dvng
+ Hf thllng /PAS: sli' dvng cong ngh<$ PHS IS95 (TDMA) - ky thu~t s6,
ghep kenh theo thoi gian cua UT Starcom (My)
- Tht h~ thu ba (3G): D\1' kie'n trong vong 10 nam toi se danh da'u b~ng the' he$ thu ba 3G Ia m9t he$ tieu chu~n va ky thu~t thong tin toan cffu hoa 3G se t~o ra
m~ng lttoi TTDB co dung ltt<jng IOn, lo~i tru hoan toan s\f c6 nghen m~ch, cha't ltt<jng dam tho~i trung th\fc, h~n che' t6i da tiJ<$ rot cu()c gQi, tinh bao m~t ra't cao, dam bao truy~n dfi' li<$u t6c d9 ra't cao (giai do~n dffu Ia 144 Kb/s sau do co kha nang len toi 2 Mb/s), se dap ling hoan toan cac doi hoi v~ da phttdng ti<$n di d()ng
· Lien minh Vi€n thong the' gioi (ITU) dang n6 1\fc nh~m di de'n m9t he$
- Nh~t ban: PDC ~ IMT 2000 (WCDMA)
+ Chua?n UMTS: tu nam 1997 cac nuoc Chau Au nghien cuu he$ th6ng
BTDB the' he$ thu 3 la he$ th6ng Vi€n thong di d()ng toan cffu-UMTS (Universal
truy~n ra't cao de'n 2000 Kb/s trong khi do GSM chi co 9,6 Kb/s
+ Cong ngh~ GPRS (General Packet Radio Service )-cong ngh<$ chuy~n m~ch goi (2,5G): Ia m9t buoc chuy~n tie'p tu cong ngh<$ GSM sang UMTS GPRS co th~ cung ca'p cac djch vv s61i<$u co t6c d9 cao (t6c d9 cua GPRS la 115 Kbp/s so voi chi 9,6 Kbp/s cua GSM), hi<$n nay la m9t giai phap tie't ki<$m va
Trang 29+ Chuiln IMT-2000: la h~ thO'ng TTDD qu6c te' the' h~ thu 3 du<Jc trien khai d~u tien (J Nh~t ban nam 2001 voi cong ngh~ WCDMA
W-CDMA (Wideband Code Division Multiple Access): la cong ngh~ da truy nh~p phan kenh theo rna bang r()ng, h~u nhu phil h<Jp voi h~ thO'ng vi~n thong UMTS va IMT-2000 W-CDMA the hi~n la cong ngh~ t6t nhfft trong s6
cac cong ngh~ bang r()ng vi kha nang truy~n d~n s61i~u voi t6c d() cao d~t 384 kbit/s d6i voi htu l11<Jng internet, 2Mbit/s d6i voi m~ng di~n tho~i n()i h~t va chfft 111<Jng vung phu song t6t hdn cac cong ngh~ khac Da c6 80-85% cac nha khai thac TTDD tren the' gioi cling tfit ca cac nha khai thac t~i Chau Au hfa ch9n cong ngh~ WCDMA cho h~ th6ng TTDD the' h~ thu 3
- Tht h? thu tll ( 4G ): Dlf do an sau nam 2010 se la thoi ky cua TTDD the' h~ thu t11 voi t6c dQ truy~n s61i~u d~t de'n 100Mb/s
2.1.2.1 Tren phf!m vi toan cilu
Theo s61i~u cua ITU, s6 thue bao DTDD tang len rfft nhanh til' 139,7 tri~u thue bao di d()ng vao nam 1996len de'n 741 tri~u thue bao nam 2001 tuc Ia tang hdn gffp 5 l~n (bieu d6 2.2), muc tang tru'dng binh quan vao khoang 42%/nam
V oi to'c d() tang trltdng rfft nhanh, s6 lu'<Jng thue bao di d()ng da vu<Jt qua so' lu'<Jng thue bao cO' dinh t~i mQt s6 thi tru'ong T6c dQ tang tru'dng cua dich Vl;l
khai Vi~c trien khai cac m~ng the' hi% 3G dang g6p ph~n thuc d§'y m~nh me tie'n trinh toan c~u h6a cua nganh TTDD Thi tru'ong TTDD the' gioi hi<%n nay t~p trung vao cac khu VlfC chinh Ia Chau My, Chau Au va Chau A-Thai Binh Dudng Biiu dB 2.2 Tinh hinh phat triin thue bao DTDD tren the' gioi (1996-2001)
0*-==~~~-=~~~~==~~~
1996 1997 1998 1999 2000 2001
Trang 302.1.2.2 Tf!-i khu vlfc Chliu A-Thai Binh Dudng
bao di d¢ng tren the' gioi Be'n nam 2001, to~m khu vrfc da chie'm 113 t6ng seS
thue bao BTDB tren the' gioi (bie'u d6 2.3) Trong d6 s6Iuqng thue bao BTDB
Biiu d6 2.3 : Phan bo' thue bao TTDD theo cac khu vrf.c tren the' gi6'i nam 2001
2.1.2.3 Vj tri cua Vift Nam trong thj trztung TTDD the' giUi
trong nhfi'ng nu'oc kern phat tri~n nhfft trong khu vvc M~t d¢ BTDB thffp hdn
di~n tho~i c6 dinh thffp nhfft the' giOi, chie"m 34,17% cu6i nam 2002 Do d6 Vi~t
nam la nu'oc c6 ti€m nang v€ BTDB ra't IOn
a Chuc niing cua Tflng Cong Ty BCVT Vift Nam
+ Tu' vffn, khao sat, nghien cuu, thie't ke" va xay drfng chuyen nganh BCVT;
+ San xufft cong nghi~p, xua't nh~p kh~u thie"t bi, nguyen v~t li~u BCVT;
Trang 31b Cd cdu td chftc cua Tifng Cong Ty BCVT Vift Nam
Cd ca"u t6' chlic cila T6'ng Cong ty bao g6m: H()i d6ng qmin tri Ia t6 chlic cao nhfft cila T6ng Cong ty, thl;t'c hi~n chlic nang qmin ly T6'ng cong ty, dua ra cac quye't dinh cuo'i cling; Ban Giam do'c c6 trach nhi~m di~u hanh ho;:tt d()ng cua T6ng Cong ty Ben c;:tnh Hoi d6ng qmin tri va Ban Giam do'c c6 cac ban tham mu'u chlic nang Cac ddn vi thanh vien du'<JC chia lam 4 lo;:ti : cong ty h;:tch toan ph1,1 thu{)c, cong ty h;:tch toan d()c l~p, kho'i ddn vi hanh ch!nh sl;t' nghi~p va kho'i cong ty lien doanh (sd d6 2.4)
2.2.2 so Llf(1c vt TiNH HiNH PIIA T TRIEN c.Ac M~NG DIEN THO~I DI DONG CUA VNPT
T;:ti Vil$t Nam, VNPT Ia ddn vi d~u tien kinh doanh dich v1,1 TTDB voi 5 m;:tng di d()ng tu khi ra doi cho de'n nay Ia m;:tng di d()ng vung Callink (1992), m;:tng di d()ng toan qu6c MobiFone (1993), m;:tng di d()ng toan qu6c Vinaphone (1996), m;:tng di d()ng noi vung Cityphone Ha N()i (2002), m;:tng di d()ng noi vung Cityphone TP.HCM (2003) M;:tng Callink c6 qui mo nho nen de'n nay c6 sl;t' giam thi~u dang k~ ngttoi sli' d1,1ng dich v1,1 M;:tng Cityphone (J Ha N()i va TP.HCM moi ra doi, dang (J giai do;:tn d~u thli' nghil$m khai thac, 2 m;:tng MobiFone va Vinaphone dang trong giai do;:tn phat tri~n m;:tnh, chie'm thi phffn chil ye'u tren thi trttong di d()ng tu nam 1996 de'n nay
2.2.2.1 Tlnh hinh phat triin cua mq_ng Callink
Vao nam 1992, BB TP.HCM lien doanh voi cong ty Singapore Telecom International (STI) du'a vao khai thac m;:tng di d()ng Callink va thanh l~p Trung tam Bil$n tho;:ti di d()ng Sai Gon d~ di~u hanh ho;:tt dong kinh doanh M;:tng Callink sli' d1,1ng cong ngh~ AMPS the' hi$ thli 1 voi thie't bi Ericsson (Th1,1y Bi~n), c6 t!nh chfft thli' nghil$m, qui mo nho, ban d~u nhAm ph1,1c v1,1 chil ye'u cho khu vl;t'c TP.HCM Ia ch!nh, sau d6 md r()ng vung phil s6ng them m<?t so' tinh Ian c?n B6ng Nai, Song be va Vfing Tau voi t6'ng so' tr;:tm thu phat s6ng de'n cuo'i nam 2002 Ia 16 tr;:tm u'u di~m cua m;:tng Ia chfft ltt<Jng s6ng t6t, dap ling dli<Jc mot s6 khu vl;t'c khong c6 cap dil$n tho;:ti c6 djnh, m()t s6 do'i tu'<Jng kinh doanh nho Nhu'<Jc di~m cila m;:tng Ia vung phil s6ng qua hyp so voi Vinaphone va MobiFone; cong ngh~ cfi khong dap ling du'<Jc nhu c~u; thie't bi d~u cuo'i, t6ng dai tren the' gioi khong con san xufft Do v~y, nam 1999 VNPT oa quye't djnh mua l;:ti Callink tu phia do'i tac STI, chffm dlit thoi gian ho;:tt d()ng thli' nghi~m
Trang 32Sd d6 2.4 : Sd d6 t6 chuc cua T6ng Cong ty Bu'u chinh Vi~n thong Viet Nam
I H9i d6ng quan tri I r Caoddnvib>ohtoRn>-j Nh' d" r a may , Thi'b"B et J u'u D" l~n
t QC !J.P - Nhil may V~t Ii~u Bu'u E>i~n
Banki€m -l_ Nha may V~t Ii~u va Cap Vi~n thOng soat -j Cong ty V~t Ii~u Xay dlfng Bu'u E>i~n
- - Xi nghi~p In tern
t Cong ty D\f an Bu'u E>i~n
1 - COKYVINA Ban Ke' ho!J.ch
t Cong ty Thong tin di d9ng (VMS)
L - - Cong ty Tai chinh Ban Ke' toan ThO'ng Cac don vi h!J.ch toan
ke Tai chinh f ph\) thUQC
-t Cong ty Bu'u chinh lien tinh va QuO'c te'
1 - Cong ty Vi~n thOng quO'c te' Ban E>ftu tu' va Phlit
Cong ty Vi~n thOng Wln tinh
-1 - Cc:ing ty E>il$n toan va Truy~n sO' Iil$u
1 - Cong ty Dich V\J Vi~n thong (GPC) Ban Khoa hQc Cong
ngh~ va Cong nghi~p
Y Cong ty phlit hanh bao chi Trung uong
- Cac don vi hanh /rl HQc vi~n Cong ngh~ Bu'u chinh Vi~n thOng Ban H<;lp tac quO'c te' chinh slj nghi~p
- Vi~n Khoa hQc Ky thu~t Bu'u E>i~n
Vil$n Kinh te' Bu'u E>i~n
Trung tam E>ao t!J.o Bu'u chinh Vi~n thOng Ban Bu'u chinh Phat
Trung tam E>ao t!J.o Bu'u chinh Vi~n thong hanh Bao chi t
-f B~nh vi~n va tr!J.m di~u du'ong
-f Tru(lng cong nhan Bu'u E>i~n
Ban Vi~n thong
t -i Trung tam Thong tin Bu'u E>i~n
_ Cac congty lien rl VINADEASUNG doanh
/ H Cong ty Lien doanh VKX
-t Cong ty Lien doanh ALCATEL Vi~t
1 - Cong ty San xuilt Cap quang FOCAL Ban Gia cu'oc va Tie'p ,_ t Cong ty TELEQ
-Cong ty VINICO
1 - - Cac cong ty c5 phftn Ban Thanh tra
Trang 33
-Qua s6li«$u bang 2.1 ta tha"y trong giai do~n phat tri€n 1992- 1996 s6 thue bao tang til 1.120 thue bao de'n gfin 9.000 thue bao, t6c d() tang tntdng blnh quan ra"t cao Ut 85% Tuy nhien til nam 1997 do Sl,l' ra doi cila MobiFone va Vinaphone, t6c d() phat tri€n thue bao cila Callink giam dfin, t6c d() giam blnh quan 9%, de'n cu6i nam 2002 chi con tren 4.500 thue bao, chie'm 0,24% thi phfin TTD£> ca m.toc
Bang 2.1: Tinh hlnh phat triin thue bao ml;}ng Callink tu nam 1992- 2002
NAM 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002
s6 thue bao 1.120 3.650 6.777 7.467 8.942 8.160 5.344 3.981 4.657 4.564 4.514
2.2.2.2 Tznh h'inh phat triin cila m{lng MobiFone
Sl,l' bung n6 dich V\1 TTD£> chi thl,l'c sl,l' b:1t dfiu vao nam 1993 khi Cong ty thong tin di d()ng Vi«$t Nam (VMS) la nha cung ca"p dich V\1 TTD£> thu hai tham gia thi tnl'ong VMS du'<Jc sl,l' uy quy6n cila VNPT thl,l'c hil$n h<Jp d6ng h<Jp tac kinh doanh (BCC) giii'a VNPT va t~p doan Comvik (Th1;1y E>i€n) vao nam 1994
d€ xay dl,fng m~ng E>TD£> MobiFone voi cong nghl$ GSM 900 T6ng v6n dfiu tu' cila BCC la 340 tril$u USD, trong do phia d6i tac 50%, phia Vi«$t Nam 50%, thl,l'c hil$n trong 10 nam 1995-2005 VMS co nhil$m V\1 xay dl,fng phat tri€n va khai thac kinh doanh m~ng MobiFone tren qui mo toan qu6c VMS co tr1;1 sd chinh t~i
Ha N()i va 3 trung tam trl,l'c thu()c nam t~i TP.HCM, E>a Nang va Ha N()i lfu
diim cila m~ng Ia phil song m~nh C1 vung thi tru'ong trQng di€m (Ha N()i, TP.HCM, Vfing tau ), co cha"t lu'<Jng cu()c gQi t6t, tinh bao m~t cao, nhi6u dich v1;1 til$n ich, co chinh sach gia cu'oc tu'ong d6i phil h<Jp, thie't bi cfim tay co nhi6u
lo~i voi gia ca phil h<Jp, ngu'oi tieu dung d~ dang thay d6i m~u rna, kenh phan ph6i m~nh va ky nang ban hang t6t, co Sl,l' h6 trQ cila d6i tac Comvik co nhi6u kinh nghil$m trong vil$c khai thac nha"t la linh vl,l'c quang cao, ban hang, thuong hil$u nhi6u nguoi bie't de'n Nhli(Jc diim cila m~ng Ia m~t d() vung phil song C1 cac tinh va cac tf\lC qu6c 19 ye'u hon Vinaphone
Thoi gian dfiu, vung phil song cila VMS chi co C1 Ha N()i, TP.HCM, Vfing Tau, Bien Hoa va £>6ng Nai E>e'n thang 3/2000, m~ng lu'oi da phil song 61/61
tinh thanh ca nu'oc
Trang 34Bang 2.2: Tinh hinh phat triin thue bao m~ng MobiFone tit 1993-2002
Ngu6n: sd li~u cua cong ty VMS
Kenh pharr pho'i chinh thuc g6m co 79 ella hang, 3 d()i ban hang trlfc titp, gftn
MobiFone dang d giai do~n phat tri~n m~nh, til 1993-2002 so' thue bao tang til 2.302 thue bao dtn 692.792 thue bao, to'c d() tang tru'dng blnh quan ra't cao Ia 109%, dtn cu6i nam 2002 chitm IInh khoang 36% thi tru'ong TTDD ca nu'oc
2.2.2.3 Tznh hznh phat triin cua m(Jng Vinaphone
ngu6n v6n trong nu'oc GPC co tn,1 sd chinh t~i Ha N()i va 3 trung tam tn;t'c thu()c
tren nhiSu vung ciia da't nu'oc; kenh pharr ph6i la h~ th6ng ella hang, d~i Iy ciia
61 BD tinh nen co lqi tht trong vi~c phat tri~n cac khach hang da g~n ktt voi
BD, thu'dng hi~u nhiSu ngu'oi bitt dtn Nhli(lc diim ciia m~ng Ia t~i cac vung
du'qc to't, trong thoi gian vila qua doi khi con d~ xay ra tlnh tr~ng nghen m~ch
Bang 2.3: Tinh hinh phat triin thue bao m~ng Vinaphone tit 1996- 2002
Ngubn: so' li~u cua cong ty GPC
Cuo'i nam 2002 co 7 t6ng dai va 670 tr~m thu phat song H~ th6ng pharr ph6i g6m hon 1.600 cii'a hang va d~i ly (J 61 BD tinh tren ca nu'oc Nho GPC nghien
Trang 35cuu, rut tia kinh nghit$rn trong vit$c xay dl,l'ng va v~n hanh rn~ng hroi ciing nhu' trong ho~t d(>ng SXKD cua cac ddn vi di tru'oc, nen rn~ng Vinaphone de'n nay da
c6 seS thue bao tang tru'dng nhanh nha"t, narn 1996 seS thue bao Ia 8.622 thue bao de'n narn 2002 da len de'n 1.182.386 thue bao, teSc d9 tang tru'dng blnh quan ra"t cao la 141%, de'n cueSi narn 2002 da chie'rn linh khmlng 63% thi tru'ong TTDB ca nu'oc Vinaphone du'<Jc cac defi tac danh gia la rn~ng IOn C1 khu vrf.c Chau A-TBD
2.2.2.4 Tznh hinh phat triin cua mgng di dQng nQi vung Cityphone
M~ng Cityphone la rn~ng BTDB rnoi du'<Jc VNPT du'a vao khai thac t~i
Ha N9i vao 19112/2002 va t~i TP.HCM vao ngay 27/02/2003, do BB Ha N9i va
BB TP.HCM trrf.c tie'p dieu hanh vit$c xay drf.ng va khai thac M~ng Cityphone sii' dvng cong nght$ PHS-IP do cong ty UTStarcorn (My) san xua"t Uu diim cua d!ch Vl,l la cu'oc phi re hdn dich Vl,l BTDB khac (b~ng 113 lffn), an toan cho sue khoe, dap ung du'<Jc nhu cffu ve TTDB cho khach hang di chuy€n trong ph~rn vi n9i vung Nhll(lc diim la tefc d9 di d(>ng cua thue bao tha"p ( <40 km/gio), cong tac dffu tu' COn ch~rn, cha"t }u'<Jng tho~i con kern, d!ch Vl,l tit$n fch chu'a CO, rn~U rna thie't hi khong phong phu, khach hang g~p ba"t tit$n trong vit$c thay d6i rn~u rna Djch Vl,l hit$n dang (j giai do~n thii' nghit$rn khai thac Hit$n drf an dffu tu'
rn~ng dang hoan thit$n giai do~n 1 va dffy rn~nh lap d?t tr~rn giai do~n 2 Til'
thang 12/2002 de'n thang 6/2003 hai rn~ng c6 khoang hdn 7.000 thue bao
TRONG THOI GIAN QUA VA CAC NHAN TO ANH HlJONG
Trong giai do~n nay, thi tru'ong di d(>ng Vit$t Nam dang trong giai do~n
tang tru'dng cao Bay Ia giai do~n rna d!ch vv BTDB toan quefc cong nght$ GSM
phat tri€n voi tefc d9 ra"t nhanh va rnang l~i hit$u qua kinh doanh cao cho VNPT
2.3.1 DANH GIA HIJ:~U QUA KINH DOANH TTDD CUA VNPT GIAI DOl).N 1996-2002
2.3.1.1 Doanh thu thuiln va san lll(lng
Dich vv TTDB hit$n nay la rn9t trong nhii'ng dich vv chu lrf.c cua VNPT
Narn 1996, doanh thu nganh TTDB chie'rn ty trQng 4% tren doanh thu toan T6ng
cong ty, de'n narn 2002 ty It$ nay da tang de'n 16% (bi€u d6 2.5)
Doanh thu nganh TTDB cua VNPT tang len khong ngung qua cac narn til'
319,54 ty d6ng narn 1996 len de'n 3.080,94 ty d6ng narn 2002, t6c d9 tang blnh
Trang 36quan Ut 65%/nam cho th~y muc dQ tang tntdng r~t cao cua nganh TTD:E> cua VNPT trong nhung nam qua (bi~u d6 2.6 va phvivc 1)
Biiu d6 2.5 : Ti trQng doanh thu nganh TTDD cua VNPT lJ nam 1996 va 2002
4%
Doanh thu khac
84%
Doanh thu TTDE>
1998 1999 2000 2001 2002
!fa Mc;tng Vinaphone D M~ng Mobiphone • M~ng Callink 0 T5ng doanh thu TTDD Doanh thu tang chu ye'u la do s6Iuqng thue bao va lu'u lu'qng sil' dvng cac dich V\1 cua 2 mc;tng Vinaphone va MobiFone tang ra't nhanh, con s6 lu'qng thue bao cua mc;tng Callink ngay cang giam Nam 1996, t6ng sef thue bao di d()ng cua VNPT la 68A97 thue bao, san lu'qng dc;tt 231 tri~u phut; de'n nam 2002 tang de'n 1.879.692 thue bao, san lu'qng dc;tt 3.259 tri~u phut, tefc d() tang thue bao blnh quan Ja 94%/nam (bi~u d6 2 7 Vel phl,l ll,lC 2)
E>~c bit%t la khi dich Vl,l di d()ng trii ti~n tru'oc cua mc;tng Vinaphone va mc;tng MobiFone ra doi nam 1999 thl sef thue bao tra tru'oc cua ca hai mc;tng (nh~t
la mc;tng Vinaphone) tang len dQt bie'n lam t6ng sef thue bao tang len r~t cao
Trang 37Cuo'i nam 1999, t6ng so' thue bao tra truoc Ia 59.952 thue bao/325.385 thuebao (chie'm 18%), de'n cuo'i nam 2002 t6ng s6 thue bao tra tru'oc len de'n 1.514.828 thue bao/1.879.692 thue bao (chie'm 80%)
Bi~u dO 2.7 : TI.nh hlnh phat tri~n thue bao m~ng Vinaphone, MobiFone, Callink
2.3.1.2 L(li nhuljn - Ti suiit l(li nhuljn
a L(li nhuljn
2001 2002
Trong giai do£.1.n 2000 - 2002 lqi nhu?n nganh TTD£> cao va khong ngung
tang len til 468,72 ty d6ng nam 2000 de'n 892,14 ty d6ng nam 2002, t6c d<) tang
blnh quan 47% cho tha'y dich vv dang mang 1'.1-i hit%u qua kinh doanh cao cho
VNPT Til d6 giup cho dcJn vi tich liiy vo'n nh~m nang cao nang llfc C£.1.nh tranh khi thi tru'ong chuy~n tu d<)c quy€n sang C£.1.nh tranh Lqi nhu?n tang len la do doanh thu tang nhanh hcJn chi phi Cac khoan chi phi chu ye'u lam tang doanh thu
la : chi phi kha'u hao, chi sii'a chua bao trl m{!ng luoi, chi hoa h6ng d£.1.i ly, chi phi quang cao khuye'n mai
bl/ Ty suiit l(li 1zhuljn tren doanh thu
Ty sua't l<;fi nhu?n tren doanh thu luon (J mtl'c cao trong giai do£.1.n 2000
-2002, nam 2000 la 30,16%, nam 2001 Ia 31,52% va nam 2002la 28,96%
Trang 386 Tl suift l(li nhu{jn
tren doanh thu
tren ad san
tren vO'n chu sCI hii'u
7 N(l phai thu kho doi Ty d6ng 37,31 34,92 56,79
thu ghi n<J
Ngu6n: sd li?u cua cac ddn vj TTDD
Trong khi l<Ji nhu~n va doanh thu d~u tang len th! ty sua't l<Ji nhu~n tren doanh thu tang va d~ t CI muc cao chung to hi~u qua sinh loi tren doanh thu la tich cl,l'c, don vi da c6 n6 ll,l'c trong vi~c tang doanh thu va giam tu'ong dO'i chi phi (so voi doanh thu) Ty sua't l<Ji nhu~n tren doanh thu d~t CI muc cao cho tha'y nganh
TTDD dang sinh l<Ji cao, ti~m nang nhu cfiu thi tru'ong con ra't IOn
b2/ Tl suat l(li nhu{jn tren tdng tai san
Trong giai do~n 2000 - 2002, ti sua't l<Ji nhu~n tren t5ng gia tq tai san c6
muc tang tru'Cing tO't trong khoang tu 12,76% CI nam 2000 de'n 14,23% CI nam
2002 Don vida tfch cl,l'c mCI r()ng qui mo SXKD, tang cu'ong dfiu tu' du'a tai san dfiu tu' moi vao khai thac m6i nam lam gia tri tai san tang nhanh dang k€, qui mo l<Ji nhu~n cfing gia tang nhu'ng don vi v~n giii' du'<Jc ti sua't l<Ji nhu~n tren tai san tang Di~u nay chung to cho tha'y don vi da sil' d~ng tai san ngay cang hi~u qua d€ t~o ra l<Ji nhu~n
Trang 39b3/ 11 suift l(li nhu{jn tren vtfn chil sll hilu
Trong giai doCJ.n 2000 - 2002, chi tieu t1 sua't lqi nhu~n tren vo'n chu sCJ huu cua nganh TTDD cao va tttong do'i 6n dinh, narn 2000 la 30,47%, narn 2001
la 28,37%, narn 2002la 29,25%, trung blnh dC].t 29,36% cho ca giai dOC].n Day la rn()t da'u hi<%u tich qtc D6 la do trong thCJi gian qua, don vi da buy d()ng nhi~u ngu6n vo'n d€ dffu ttt cho rnC}.ng lttoi rn()t each hqp ly va hi<%u qua, sii' dt;mg lqi
hang trong va ngoai nltoc, ngu6n vo'n hqp tac kinh doanh voi do'i tac nttoc ngoai d€ dffu tlt xay dlfng cd 'ban, dtta nhanh tai san hlnh thanh tu ngu6n vo'n vay va vo'n dffu tu nttoc ngoai vao khai thac Voi ke't qua kinh doanh dCJ.t dttqc ddn vi khong nhung tra dttqc n<;1 vay rna con sinh lqi Ion nen d sua't lqi nhu~n tren vo'n chu sCJ huu tang nhanh
2.3.1.3 Hi~u suiit luiin chuyin vlln
a/ Hi~u suiit sit dl!ng vtfn ctf djnh
Hi<%u sua't sii' d1,mg vo'n co' dinh nganh TTDD cua VNPT trong giai doC].n 2000-2002 tttdng d6i cao va c6 xu httong tang tu 0,53 narn 2000 len de'n 0,58 nam 2002 cho tha'y dlf an dffu ttt rnCJ r()ng mC}.ng lttoi trong thCJi gian qua khi dtta vao kinh doanh da rnang lC].i hi<%u qua cao T6ng gia tri TSCD tang nhanh tu 2.905,68 ty d6ng narn 2000 da len de'n 5.293,13 ty d6ng narn 2002 chu ye'u la thie't bi hi<%n dC].i, cha't lttqng cao dap ung dttqc nhu cffu phat tri€n dich V\1 nen lam cho doanh thu tang len tu'ong ung va don vi vfrn dam bao hi<%u sua't sii' d1,1ng vo'n c6 dinh tang len
b/ Hi~u suiit sit dl!ng vlln lltu dQng
Hi<%u sua't sii' d1,1ng vo'n htu d()ng nganh TTDD cua VNPT trong giai doC].n
2000- 2002 cao va tang nhanh Qua s61i<%u cho tha'y ddn vida nang cao vong quay vo'n htu d()ng len nhanh (tang tu 2,02 vong len 3,15 vong) g6p phffn tich ClfC vao Vi<%c dap ung du'QC vo'n cho nhu CffU rnCJ r(}ng dffu tu' Sci VOng quay vo'n htu d(}ng tang la do ddn Vida COke' hOC].Ch mua hang sat VOi kho'i lu'Qng tieu th1,1, lu'qng v~t tu' hang h6a t6n kho dlf tru h<;1p ly, ty 1<% hang h6a kern phci'rn cha't khong dang k€, cac khoan n<;1 cttoc phai thu tuy kha Ion va c6 tang len qua cac nam nhu'ng khong tang nhanh b~ng t6c d() tang doanh thu
c/ Hi~u suiit sit dl!ng vtfn SXKD
Trong giai doC].n 2000-2002, hi<%u sua't sll' d1,1ng vein SXKD nganh TTDD
Trang 40ciia VNPT tu'dng d6i t6t, tang len trong khoang 0,42 - 0,49 trong d6 doanh thu
va gia tq tai san d~u tang len ra't Ion v~ gia tri tuy~t d6i, day la mQt da'u hi~u
tich clfc trong vi~c sii' dgng to~m bQ v6n kinh doanh ciia ddn vi mQt each hi~u qua Di~u d6 da the hi~n slf n6 llfc ciia DN vua trong cong tac d~u tu' md rQng
m~ng lu'oi, tich clfc trong ho~ t dQng kinh doanh dich vg lam tang nhanh doanh thu, tU d6 lam tang kha nang luan chuyen v6n de tie't ki~m v6n, tich lily vo'n t~o di~u ki~n thu~n l<;Ji cho vi~c md rQng SXKD tie'p theo
TU NAM 2000 - 2002
6 Hi~u suiit sii dTJng vffn
1 Hi~u sua't sii' dgng vo'n c6 dinh 0,53 0,50 0,58
2 Hi~u sua't sii' dgng v6n htu dQng 2,02 3,97 3,15
3 Hi~u sua't sii' dgng vo'n SXKD 0,42 0,44 0,49
Ngu6n: s(/ li¢u cua cdc dan vt ITDD ,
2.3.1.4 Tj If n(l phdi thu kho doi tren doanh thu phat sinh
Trong thoi gian qua, ty 1~ n<;J cu'oc phai thu kh6 doi ciia cac ddn vi TTDD
da giam xuo'ng N<;J kh6 doi thu'ong phat sinh trong kinh doanh nganh TTDD Va'n d~ la quan ly ty 1~ n<;J kh6 doi phai C1 muc h<;Jp ly Trong giai do~n 2000 -
2002, ty 1~ cac khoan n<;J kh6 doi chie'm blnh quan nam 2000 la 2,85%, de'n nam
2002 giam chi con 2,78% Di~u nay cho tha'y tlnh hlnh n<;J cu'oc phai thu ciia cac
ddn vi da du'<;Jc ciH thi~n ph~n n~w D6 1a do cac ddn vi da c6 n6 1lfc trong cong tac thu n<;J dQng va giam cac khoan n<;J cu'oc cao ba't thu'ong Tuy nhien, trong giai
do~n tdi cac ddn vi phai quan tam de'n cong tac quan 1y cu'oc nhi~u hdn nua de giam m~nh chi phi n<;J phai thu kh6 doi ca v~ gia tri va ty 1~ so voi doanh thu