Phương pháp nghiên cứu thống kê nhu cầu hàng hóa trên thị trường Việt Nam - (Môn Thống Kê Thương Mại) SV Nhóm 01 - ĐH Thương Mại
Trang 1LỜI CẢM ƠN!
Chúng em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của
của cô giáo ………… Cùng toàn thể các thầy (cô) giáo trong nhà trường đã
tạo điều kiện giúp chúng em thực hiện và giúp đỡ chúng em hoàn thành đề tài này./
Trang 2MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN! .1
LỜI MỞ ĐẦU 4
PHẦN I PHƯƠNG PHÁP THỐNG KÊ NHU CẦU TIÊU DÙNG HÀNG HÓA VÀ DỊCH VỤ TRÊN THỊ TRƯỜNG 5
1 Các phương pháp thống kê nhu cầu: 6
1.1 Nhóm phương pháp thông kê nghiệp vụ: 6
1.1.2 Nhóm phương pháp điều tra thống kê nhu cầu : .6
1.1.3 Thống kê xu hướng biến động của nhu cầu 7
a Xu hướng phát triển cơ bản của nhu cầu 7
b Tính chất thời vụ của nhu cầu 7
c Nhu cầu bằng phương pháp tương quan 7
PHẦN II Ý NGHĨA CỦA VIỆC NGHIÊN CỨU 8
1 Xác định nhu cầu và mong muốn thực tại của khách hàng về hàng hóa sản phẩm dịch vụ 8
2 Thống kê nhu cầu tiêu dùng hàng hóa va dịch vụ trên thị trường sẽ giúp các nhà sản xuất định hướng sản phẩm trong hiện tại và tương lai 9
3 Giúp các nhà sản xuất và doanh nghiệp tiếp cận được khác hàng mục tiêu 9
Trang 34.Giúp các nhà sản xuất và doanh nghiệp tiếp cận được khác hàng
mục tiêu 10
PHẦN III LIÊN HỆ THỰC TIỄN 11
1 Đây là một mục tiêu đáng để phấn đấu nhưng lại rất khó nắm bắt. .11
2 Sau đây là một vài ví dụ: 13
KẾT LUẬN 15
vBẢNG ĐÓNG GÓP CÔNG VIỆC 16
vBIÊN BẢN HỌP VÀ ĐÁNH GIÁ THÀNH VIÊN NHÓM 17
BẢNG NGÀY VÀ THỜI GIAN HỌP 17
BẢNG ĐIỂM ĐÁNH GIÁ CÁC THÀNH VIÊN 18
Trang 4LỜI MỞ ĐẦU
Thống kê thương mại là một bộ phận của khoa học thống kê kinh tế,
nó vận dụng các phương pháp thống kê để nghiên cứu mặt lượng trong sự liên hệ mật thiết với vật chất của các hiện tượng và quá trình kinh tế phát sinh, phát triển , ở lĩnh vực thương mại trong điều kiện thời gian , không gian nhất định
Trong điêù kiện mới nay, thông tin thống kê thương mại có vai trò cực
kì quan trọng đối với Doanh nghiệp thương mại kinh doanh trong nền kinh
tế thị trường Có thông tin thương mại đầy đủ , doanh nghiệp thương mại mới làm tròn được các chức năng: Tự chủ kinh doanh, hoạt động kinh doanh theo đúng quy luật và thông lệ của thị trường ,mở rộng quan hệ kinh tế thông qua các hợp đồng liên doanh liên kết , mới thực hiện được quyền bình đẳng
tự do kinh doanh trong khuôn khổ pháp luật của nhà nước , mới thật sự tự chủ hạch toán kinh tế, tự chủ trang trải bù đắp chi phí, mới thật sự giám chịu trách nhiệm với người lao động và nhà nước Đối với ngành thương mại ,thông tin thống kê thương mại là một trong những căn cứ để xây dựng các chủ trương , chế độ pháp qui trong kinh doanh thương mại
Nhận thấy sự cần thiết của môn học Thống kê thương mại, nhóm I lớp
K6_HK11A nghiên cứu đề tài thảo luận : “ Phương pháp nghiên cứu
Trang 5thống kê nhu cầu tiêu dùng hàng hoá và dịch vụ trên thị trường, ý nghĩa của việc nghiên cứu”
Bài thảo luận của chúng em được chia làm 3 phần:
Phần 1: Phương pháp nghiên cứu thống kê nhu cầu tiêu dùng hàng hóa và dịch vụ trên thị trường
Phần 2: Ý nghĩa của việc nghiên cứu
Phần 3: Liên hệ thực tiễn
Do khả năng hiểu biết còn nhiều hạn chế chắc chắn đề tài sẽ còn nhiều thiếu sót,rất mong sự quan tâm đóng góp của Cô giáo va các bạn nhóm khác
để bài thảo luận của chúng em hoàn thiện hơn
PHẦN I PHƯƠNG PHÁP THỐNG KÊ NHU CẦU TIÊU DÙNG HÀNG HÓA VÀ DỊCH VỤ TRÊN THỊ TRƯỜNG.
Nhu cầu nói chung bao gồm nhu cầu vật chất và tinh thần như ăn mặc, vui chơi giải trí ,và các nhu cầu khác Thống kê thương mại không nghiên cứu nhu cầu nói chung mà chỉ nghiên cứu nhu cầu của thị trường về hàng hoá dịch vụ, song có khả năng thanh toán cho nhu cầu đó
Nhu cầu có khả năng thanh toán là biểu hiện bằng tiền cảu nhu cầu hàng hoá và dịch vụ trên thị trường Nhu cầu có khả năng thanh toán có thể được xác định : một cách gián tiếp thông qua mua hàng hoá , mức lưu chuyển hàng hoá ,mức thu nhập của dân cư Đối với doanh nghiệp thương mại nhu cầu của thị trường về hàng hoá và dịch vụ được xác định bằng các hợp đồng kinh tế, bằng điều tra thống kê thị trường, hoặc bằng quan sát thực
tế nơi bán hàng
Nhu cầu có khả năng thanh toán được chia thành : Nhu cầu thực tế và nhu cầu thực hiện
Trang 6Nhu cầu thực tế là toàn bộ khối lượng tiềm tàng có thể của nhu cầu đối với loại hàng hoá nào đó, được xác định bằng số lượng tiền tệ mà người tiêu dùng có thể dùng để mua hàng hoá đó theo giá bán lẻ
Nhu cầu thực hiện là nhu cầu đã được thực hiện trên thị trường Nhu cầu thực hiện được quyết định không những do khả năng thanh toán mà còn
do khả năng sản xuất và cung cấp hàng hoá Khi cung và cầu không tương xứng thì khối lượng nhu cầu thực tế và nhu cầu thực hiện là không bằng nhau
Nhu cầu có khả năng thanh toán còn có thể chia ra: Nhu cầu vĩ mô, và nhu cầu vi mô Nhu cầu vĩ mô là nhu cầu về những nhóm hàng Nhu cầu vi
mô là nhu cầu về từng loại hàng cụ thể
- Nhiệm vụ và ý nghĩa của thống kê nhu cầu Thống kê nhu cầu hàng hoá và dịch vụ có những nhiệm vụ :
+ Thu thập tài liệu để xác định khối lượng và cơ cấu nhu cầu của thị trường
+ Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến nhu cầu và dự đoán nhu cầu Thống kê nhu cầu có ý nghĩa quan trọng Đối với doanh nghiệp thương mại nghiên cứu nhu cầu để xác định đúng đắn đơn đặt hàng cho các ngành sản xuất , chủ động lựa chọn thị trường trong kinh doanh ,có các biện pháp cụ thể trong việc mua bán điều động hàng hoá
Đối với nền kinh tế kết quả nghiên cứu thống kê nhu cầu là một trong những căn cứ để các cấp quản lý vĩ mô định ra các chủ trương chính sách chiến lược trong thương mại
1 Các phương pháp thống kê nhu cầu:
1.1 Nhóm phương pháp thông kê nghiệp vụ:
Phương pháp thống kê nghiêpj vụ được tổ chức tại các điểm bán hàng
và được tiến hành bằng nhiều cách khác nhau như bán hàng trực tiếp quan
Trang 7sát tình hình biến động các măt hàng, theo dõi mặt hàng nào bán chạy , mặt hàng nào không bán được ,nguyên nhân tình hình này Hoặc áp dụng phương pháp :Mở hội chợ, đè nghị khách hàng để điều tra trực tiếp nhu cầu hàng hoá của khách hàng
Phương pháp thống kê nghiệp vụ còn được tiến hành bằng cách theo dõi định kì bảng báo cáo về tiêu thụ hàng hoá để nắm nhu cầu Báo cáo này thường lập trong khoảng thời gian ngắn như trong 10 ngày đầu tháng, hoặc trong 15 ngày cuối tháng
1.1.2 Nhóm phương pháp điều tra thống kê nhu cầu:
Điều tra thống kê nhu cầu thường bao gồm:
+ Điều tra điển hình về tình hình bán ra và dự trữ hàng hoá
+ Thu nhập, tổng hợp và phân tích những báo cáo thống kê về lưu chuyển hàng hoá và giá cả hàng hoá
+ Sử dụng tài liệu điều tra thống kê thu chi của dân cư Điều tra điển hình về tình hình bán ra và dự trữ hàng hoá nhằm tìm hiểu nhu cầu về những hàng hoá chủ yếu
Tài liệu về giá cả hàng hoá thu được trong điều tra cho thấy yếu tố quan trọng ảnh hưởng tới nhu cầu
Điều tra thu, chi của dân cư thường điều tra điển hình Tài liệu điều tra thu chi của dân cư được tổng hợp theo các chỉ tiêu: Tổng thu, tổng chi, trong đó chi cho mua hàng hoá, thu nhập b́nh quân đầu người trong đó chi mua hàng hoá , đây là các chỉ tiêu phản ánh nhu cầu hàng hoá trong dân cư
Phương pháp điều tra Thống kê nhu cầu thường áp dụng ở phạm vi nghàng hoặc nền kinh tế
1.1.3 Thống kê xu hướng biến động của nhu cầu
a Xu hướng phát triển cơ bản của nhu cầu
Trang 8Mục đích phân tích nhằm thấy được nhu cầu phát triển theo xu hướng
cơ bản nào: tăng ( hoặc giảm ) không ngừng, hoặc tăng (giảm) không ổn định Phương pháp phân tích này thực hiện bằng cách thống kê mức hàng hoá bán ra liên tục trong một thời kì và tính các tốc độ phát triển liên hoàn trong thời kì đó
b Tính chất thời vụ của nhu cầu
Nhu cầu của thị trường có tính chất thời vụ Chỉ số thời vụ theo tháng (quý) cho thấy tính chất thời vụ của nhu cầu cao nhất ( thấp nhất) vào tháng ( quý) nào trong năm nghiên cứu
c Nhu cầu bằng phương pháp tương quan
Trên góc độ tầm vĩ mô có thể dùng phương pháp tương quan để nghiên cứu nhu cầu ,bằng cách nghiên cứu mối quan hệ giữa hai chỉ tiêu: mức thu nhập bình quân đầu người và mức chi mua hàng hoá bình quân một người trong một thời kì nào đó
PHẦN II Ý NGHĨA CỦA VIỆC NGHIÊN CỨU
1 Xác định nhu cầu và mong muốn thực tại của khách hàng về hàng hóa sản phẩm dịch vụ.
Tìm hiểu nhu cầu, nguyện vọng, mong muốn hay sự khao khát của khách hàng và đó sẽ là chìa khoá để mở ra một thị trường đầy tiềm năng
Trang 9khác.Nền kinh tế của chúng ta ngày càng tinh vi và có sự cạnh tranh cao Chúng ta có nhiều lựa chọn để đáp ứng được nhiều hơn những nhu cầu, mong muốn thiết yếu của khách hàng Chúng ta đã đề cập đến vấn đề mà các nhà nghiên cứu chưa tiết lộ, khai thác những thứ có thể sẽ là một nhu cầu lớn nhằm mục đích duy trì sự cạnh tranh và đó cũng không chỉ nhằm khẳng định mục tiêu ”tạo dựng thương hiệu” độc nhất.Nếu như hơn 90% tổng sản phẩm không thể bán được thì những nhà nghiên cứu thị trường phải chịu trách nhiệm Những sản phẩm đó tiếp tục có những dấu hiệu giống nhau và không có sự phân biệt rõ ràng vì những chiến thuật dùng để nghiên cứu thị trường thông thường là những điều đã quá cũ Rất nhiều nhà nghiên cứu đã thất bại trong việc đưa ra những biện pháp mới và các phương thức để xác định hiệu quả những mong muốn và nhu cầu lớn nhất của khách hàng Những yếu tố này rất quan trọng để xác định mục đích mà thương hiệu này
sẽ phục vụ
2 Thống kê nhu cầu tiêu dùng hàng hóa va dịch vụ trên thị trường sẽ giúp các nhà sản xuất định hướng sản phẩm trong hiện tại và tương lai
Ngày 17/11/2006, Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ 150 của tổ chức thương mại thế giới WTO Đây là một mốc quan trọng đánh dấu giai đoạn phát triển mới của Việt Nam Trong những năm vừa qua chúng ta
đã đạt được nhiều thành tựu lớn trong việc phát triển kinh tế xã hội Tuy nhiên với những cơ hội và thách thức mà WTO đặt ra cho Việt Nam thì chúng ta còn rất nhiều việc phải làm Trước tiên và quan trọng nhất đó là phải củng cố lại các ngành được coi là thế mạnh và truyền thống của Việt Nam Bên cạnh đó cũng phải xây dựng và phát triển những ngành nghề mà
VN còn chưa có và còn yếu và non trẻ Các ngành sản xuất của chúng ta nói chung còn yếu, nhỏ và chưa tập trung Mối lo đối với các ngành này không
Trang 10chỉ là làm sao để sản xuất cho tốt, sản phẩm chất lượng cap mà còn là làm sao để có thể đi vào thị trường, có thể tiêu thụ được sản phẩm Muốn tiêu thụ được sản phẩm, họ phải thông qua hệ thống phân phối để sản phẩm đến được tay người sử dụng chính vì vậy thống kê nhu cầu tiêu dùng hàng hóa
và dich vụ sẽ giúp nhà sản xuất định hướng được sản phẩm của doanh nghiệp mình
3 Giúp các nhà sản xuất và doanh nghiệp tiếp cận được khác hàng mục tiêu
Mỗi doanh nghiệp có đặc thù hoạt động, định hướng thị trường, quy trình quản lý, mục đích tiếp thị khác nhau nên chắc chắn luôn có những điểm khác biệt trong yêu cầu, cả về cách thức xử lý, cách thức tương tác với ngưởi dùng.Vì vậy, mọi quá trình triển khai dự án để đạt hiệu quả, phải xuất phát từ việc đặt “quá trình tìm hiểu, tiếp cận các nghiệp vụ và yêu cầu chi tiết của Khách hàng” làm trọng tâm và cơ sở triển khai.Trong giai đoạn này, Doanh nghiệp và khách hàng cùng xác định phân nhóm ngành dự định triển khai Nhằm trả lời các câu hỏi: Doanh nghiệp thuộc nhóm sản phẩm – kinh doanh nào? Quy mô thương mại mong muốn của ra sao? Có thích hợp không Nhờ đó doanh nghiệp sẽ có các định hướng ngành cụ thể nên các hệ thống tính năng cũng được chuẩn hóa đảm bảo rằng các đề xuất cơ bản đưa
ra là phù hợp với yêu cầu cơ bản của Khách hàng, phù hợp với từng khách hàng
4 Giúp các nhà sản xuất và doanh nghiệp tiếp cận được khác hàng mục tiêu
Mỗi doanh nghiệp có đặc thù hoạt động, định hướng thị trường, quy trình quản lý, mục đích tiếp thị khác nhau nên chắc chắn luôn có những điểm khác biệt trong yêu cầu, cả về cách thức xử lý, cách thức tương tác với ngưởi dùng.Vì vậy, mọi quá trình triển khai dự án để đạt hiệu quả, phải xuất
Trang 11phát từ việc đặt “quá trình tìm hiểu, tiếp cận các nghiệp vụ và yêu cầu chi tiết của Khách hàng” làm trọng tâm và cơ sở triển khai.Trong giai đoạn này, Doanh nghiệp và khách hàng cùng xác định phân nhóm ngành dự định triển khai Nhằm trả lời các câu hỏi: Doanh nghiệp thuộc nhóm sản phẩm – kinh doanh nào? Quy mô thương mại mong muốn của ra sao? Có thích hợp không Nhờ đó doanh nghiệp sẽ có các định hướng ngành cụ thể nên các hệ thống tính năng cũng được chuẩn hóa đảm bảo rằng các đề xuất cơ bản đưa
ra là phù hợp với yêu cầu cơ bản của Khách hàng, phù hợp với từng khách hàng
PHẦN III LIÊN HỆ THỰC TIỄN
Trang 121 Đây là một mục tiêu đáng để phấn đấu nhưng lại rất khó nắm bắt.
28-12-2005, một số báo của tập san Wall street đã công bố một bài báo với tiêu đề “Nó là thương hiệu mục tiêu, thật ngu ngốc” đồng tác giả bởi Clayton Christensen của trường kinh doanh Harvard, với trực giác của chủ tịch Scott Cook và Taddy Hall, giám đốc kế hoạch của tổ chức nghiên cứu quảng cáo Bài báo này liên quan đến vấn đề gây nhiều tranh cãi trong giới kinh doanh đó là nhà kinh doanh sẽ tiêu thụ được nhiều hàng hơn nếu họ chú
ý đến nhãn hàng hoá “từ việc hiểu rõ nghề nghiệp của khách hàng là gì, họ cần gì để tạo ra những sản phẩm có thể đáp ứng được những nhu cầu đặc trưng của họ”
Nhưng tác giả còn nhận định thêm: “Khi con người chọn cho mình một công việc nào đó, nhất định họ sẽ phải mua hàng hoá phù hợp với công việc của họ Các tác giả bài báo còn tuyên bố rằng họ phải tăng cường tạo ra những mặt hàng gây được sự chú ý hay mặt hàng mà khách hàng có thể kết hợp với công việc mà họ đang làm
Nhưng vẫn còn một vấn đề: Làm thế nào chúng ta khám phá ra được khách hàng cần gì, muốn gì hoặc khao khát rằng sẽ tạo ra một nhãn hiệu có
uy tín?
Theo cuốn sách của tôi, tôi viết “khách hàng mua những mặt hàng mà
họ cần, như mua mặt hàng hiệu Chevy với giá không đắt, đơn giản để đi Họ mua hàng bởi vì họ mong muốn có được nó như BMW bởi vì nhờ có nó mà việc kê khai tài sản trở nên dễ dàng hơn Họ mua những mặt hàng mà họ mong muốn có được như Porsche bởi vì nó là biểu tượng của sự hoàn mỹ
Họ mua những mặt hàng mà họ luôn khao khát hướng tới như PT Cruiser bởi vì nó đưa họ trở lại thời niên thiếu của mình
Trang 13“Bằng sự tìm hiểu khéo léo sự đồng nhất của họ về nhu cầu, nguyện vọng, mong muốn và sự khao khát đó, tất cả động cơ của –Chevy, BMW, Porsche và PTCruise đều trở thành những “thương hiệu mục tiêu”
Thực chất chúng ta cần sáng tạo ra những thương hiệu mục tiêu Nhưng mặt khác của vấn đề – mặt vô cùng khó khăn – là xác định rõ ràng rằng một nhãn hiệu phải đảm bảo tính duy nhất và khách hàng hoàn toàn tin tưởng khi sử dụng nó
Nền kinh tế của chúng ta ngày càng tinh vi và có sự cạnh tranh cao Chúng ta có nhiều lựa chọn để đáp ứng được nhiều hơn những nhu cầu, mong muốn thiết yếu của khách hàng Chúng ta đã đề cập đến vấn đề mà các nhà nghiên cứu chưa tiết lộ, khai thác những thứ có thể sẽ là một nhu cầu lớn nhằm mục đích duy trì sự cạnh tranh và đó cũng không chỉ nhằm khẳng định mục tiêu ”tạo dựng thương hiệu” độc nhất
Nếu như hơn 90% tổng sản phẩm không thể bán được thì những nhà nghiên cứu thị trường phải chịu trách nhiệm Những sản phẩm đó tiếp tục có những dấu hiệu giống nhau và không có sự phân biệt rõ ràng vì những chiến thuật dùng để nghiên cứu thị trường thông thường là những điều đã quá cũ Rất nhiều nhà nghiên cứu đã thất bại trong việc đưa ra những biện pháp mới
và các phương thức để xác định hiệu quả những mong muốn và nhu cầu lớn nhất của khách hàng Những yếu tố này rất quan trọng để xác định mục đích
mà thương hiệu này sẽ phục vụ
2 Sau đây là một vài ví dụ:
- Sự khác biệt giữa Home Deport và Lowe’s khi nói đến mục tiêu về thương hiệu của hai hãng này là gì?
- Stanpler và Offceepot và OffceMax thì sao?
- Về ôtô thì sao khi so sánh nhà sản xuất Genral Motors với một sản phẩm được sản xuất bởi Ford?