tiểu luận trình bày về các thủ tục hành chính bản 2018

Cải cách thủ tục hành chính, đặc biệt là cải cách trong vấn đề tài nguyên và môi trường đang tích cực tiến hành đổi mới theo chủ trương chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước. Tuy nhiên trên thực tế thủ tục hành chính hiện nay trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường vẫn còn nhiều bất cập, vướng mắc gây không ít khó khăn, phiền hà cho người dân. Bài tiểu luận này trình bày về các thủ tục hành chính, sự chồng chéo và cách giải quyết trong vấn đề thuế, hải quan, bảo hiểm xã hội.

MỤC LỤC LỜI NÓI ĐẦU

NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÝ LUẬN

1 KHÁI NIỆM THỦ TỤC HÀNH CHÍNH VÀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH

2 CÁC LOẠI THỦ TỤC HÀNH CHÍNH

II THỰC TRẠNG CÁC VẤN ĐỀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH

CHÍNH

1 THỦ TỤC HÀNH CHÍNH NƯỚC TA HIỆN NAY VÀ CÁC CẢI CÁCH THUT TỤC HÀNH CHÍNH

2 CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC THUẾ NƯỚC TA HIỆN NAY

3 Ý KIẾN ĐÓNG GÓP CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH THUẾ III KẾT LUẬN

PHỤ LỤC: TÀI LIỆU THAM KHẢO TRÍCH DẪN

Lời nói đầu

Quản lý hành chính là một hình thức hoạt động của nhà nước, được thực hiện trước hết và chủ yếu bởi cơ quan hành chính nhà nước, có nội dung là việc chấp hành Hiến pháp, luật pháp, pháp lệnh, nghị quyết của cơ quan quyền lực nhà nước, nhằm tổ chức một cách trực tiếp và thường xuyên công cuộc xây dựng kinh tế, văn hóa xã hội và hành chính – chính trị ở nước ta

Hoạt động quản lý hành chính nhà nước là hoạt động có tính chủ động, sáng tạo Tính chất này gắn liền với việc mặt điều hành của hoạt động quản lý hành chính, xuất phát từ tính chất và sự phức tạp, phong phú, đa dạng của lĩnh vực quản lý hành chính nhà nước Các chủ thể quản lý tìm kiếm các giải pháp xử lý tình huống phát sinh một cách có hiệu quả nhất Cải cách thủ tục hành chính ngày một hiệu quả là một phần trong sự sáng tạo đó

Trong mỗi thời điểm, mỗi giai đoạn khác nhau, công cuộc cải cách hành chính phải có những biến chuyển phù hợp với hoàn cảnh quốc tế và nhu cầu phát triển đất nước Thực tiễn vừa là cơ sở lý luận vừa là thước đo chất lượng cải cách hành chính Cùng với việc tổ chức thực hiện chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo nhằm nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính cho tổ chức, công dân

Cải cách thủ tục hành chính, đặc biệt là cải cách trong vấn đề tài nguyên và môi trường đang tích cực tiến hành đổi mới theo chủ trương chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước Tuy nhiên trên thực tế thủ tục hành chính hiện nay trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường vẫn còn nhiều bất cập, vướng mắc gây không ít khó khăn, phiền hà cho người dân Bài tiểu luận này xin trình bày về các thủ tục

hành chính, sự chồng chéo và cách giải quyết trong vấn đề thuế, hải quan, bảo

hiểm xã hội

NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÝ LUẬN

1 KHÁI NIỆM THỦ TỤC HÀNH CHÍNH VÀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH

Theo nghị định số 63/2010/NĐ-CP về kiểm soát hoạt động hành chính của chính phủ quy định tại khoản 1 điều 3 thì "Thủ tục hành chính” là trình tự, cách thức thực hiện, hồ sơ và yêu cầu, điều kiện do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền quy định để giải quyết một công việc cụ thể liên quan đến cá nhân, tổ chức Thủ tục hành chính do pháp luật quy định Toàn bộ các quy phạm pháp luật về thủ tục hành chính tạo thành chế định thủ tục hành chính, là chế định quan trọng của luật hành chính Bao gồm nguyên tắc thủ tục hành chính và thẩm quyền của các cơ quan tiến hành thủ tục hành chính; quyền của các bên tham gia thủ tục hành chính; trình tự tiến hành thủ tục hành chính và nội dung, hình thức văn bản phù hợp với thủ tục; việc thông qua quyết định cho từng loại thủ tục, truyền đạt đến người thi hành, việc thực hiện và trình tự khiếu nại, giải quyết khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính

Thủ tục hành chính là phương tiện chuyển tải chính sách, pháp luật của Nhà nước, là cầu nối giữa cơ quan hành chính nhà nước các cấp với người dân Thủ tục hành chính liên quan không chỉ đến công việc nội bộ của một cơ quan, một cấp chính quyền, mà còn liên quan đến các tổ chức và công dân trong mối quan hệ với Nhà nước Các quyền, nghĩa vụ của công dân được quy định trong Hiến pháp hay ở các văn bản pháp luật khác có được thực hiện hay không, thực hiện như thế nào, về cơ bản, đều phải thông qua thủ tục hành chính do các cơ quan hành chính nhà

nước, các cấp chính quyền quy định, trực tiếp hoặc ủy quyền giải quyết Chính vì vậy, cải cách thủ tục hành chính trở thành nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt trong chương trình công tác của Chính phủ và các bộ, ngành, địa phương Đây được xác định là một khâu quan trọng và được đặt ra ngay từ giai đoạn đầu của tiến trình cải cách hành chính ở nước ta

Từ đó ta có thể xác định, cải cách thủ tục hành chính là thay đổi phương thức, quy trình làm việc về thủ tục hành chính với mục đích nhanh, gọn Cải cách thủ tục hành chính là một nội dung cụ thể trong cải cách thể chế hành chính, bao gồm cắt giảm và nâng cao chất lượng thủ tục hành chính trong tất cả các lĩnh vực quản lý nhà nước, nhất là thủ tục hành chính liên quan tới người dân, doanh nghiệp; cải cách thủ tục hành chính để tiếp tục cải thiện môi trường kinh doanh, giải phóng mọi nguồn lực của xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, bảo đảm điều kiện cho nền kinh tế của đất nước phát triển nhanh; cải cách thủ tục hành chính giữa các cơ quan hành chính nhà nước, các ngành, các cấp và trong nội bộ từng cơ quan hành chính nhà nước,…

Do tính chất đa dạng của hoạt động quản lý hành chính nhà nước nên không thể có thủ tục hành chính duy nhất mà có rất nhiều thủ tục hành chính khác nhau tương ứng với từng hoạt động quản lý cụ thể Tùy từng trường hợp mà thủ tục hành chính được dùng để tổ chức, điều hành các hoạt động mang tính nội bộ trong bộ máy nhà nước hay để trực tiếp giải quyết các công việc liên quan đến quyền, lợi ích của các cá nhân, tổ chức trong xã hội nên thủ tục hành chính không chỉ định ra cho các cơ quan, cán bộ, công chức nhà nước cách thực hiện nhiệm vụ trong quá trình giải quyết công việc thuộc thẩm quyền mà còn chỉ ra cho các cá nhân, tổ chức có liên quan các quyền, nghĩa vụ và cách thực hiện những quyền và nghĩa vụ đó trong mối quan hệ với cơ quan, cán bộ, công chức nhà nước Vì vậy, thủ tục hành chính hợp lý sẽ tạo nên sự hài hòa, thống nhất trong bộ máy nhà nước, rút ngắn

thời gian giải quyết công việc, góp phần thúc đẩy xã hội phát triển Thủ tục hành chính bất hợp lý là mảnh đất tốt cho tệ tham nhũng, cửa quyền, làm giảm lòng tin của nhân dân vào chính quyền Thủ tục hành chính cần được xây dựng và thực hiện xuất phát từ yêu cầu khách quan của hoạt động quản lý

Mỗi thủ tục hành chính chỉ bao gồm những khâu, bước, giai đoạn với sự tham gia của những chủ thể thực sự cần thiết đểviệc thực hiện thủ tục không bị lãng phí thời gian, trí tuệ, công sức vào những hoạt động không thiết thực Như vậy, thủ tục hành chính vừa dễ thực hiện vừa góp phần nâng cao hiệu quả quản lý

2 Các loại thủ tục hành chính

Có thể phân loại thủ tục hành chính theo các tiêu chí sau:

-Phân loại theo đối tượng quản lý hành chínhnhà nước Theo cách phân loại này, các thủ tục hành chính được xác định cho từng chức năng của bộ máy quản lý hiện hành

Phân loại theo các loại hình công việc cụ thể mà các cơ quan nhà nước được giao thực hiện trong quá trình hoạt động của mình.Theo cách phân loại này thì thủ tục hành chính bao gồm rất nhiều loại như:+ Thủ tục tuyển dụng cán bộ công chức; + Thủ tục đăng ký kinh doanh

-Phân loại theo chức năng hoạt động của các cơ quan Các cơ quan chuyên môn có chức năng thực hiện các hoạt động thuộc lĩnh vực mình phụ trách thì cần phải đảm bảo những thủ tục cần thiết theo yêu cầu của nhà nước để mọi hoạt động liên quan đến chuyên môn có thể đạt được hiệu quả và đúng pháp luật

-Phân loại dựa trên quan hệ công tác Theo cách phân loại này, có thể phân chia thủ tục hành chính thành ba nhóm: Thủ tục nội bộ, thủ tục liên hệ và thủ tục văn thư cải cách hành chính không có nghĩa là trong mọi trườnghợp đều phải giảm

bớt giấy tờ, công văn, mà là đảm bảo đủ giấy tờ làm căn cứ đểgiải quyết công việc Tùy theo chuyên môn cụ thể của từng cơ quan nhà nước mà các cơ quan này xây dựng các thủ tục văn thư, lưu trữ phù hợp

II THỰC TRẠNG CÁC VẤN ĐỀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH

CHÍNH

1 Thực trạng hành chính nước ta hiện nay

Bộ máy hành chính của nước ta là bộ máy hành chính đã được vận hành qua nhiều thời kỳ, đứng trước đòi hỏi của nền kinh tế mới nó càng ngày càng bộc lộ những khuyết tật cố hữu không những không theo kịp mà còn tụt hậu so với yêu cầu phát triển của đất nước, so vớ iyêu cầu và sự kỳ vọng của người dân, doanh nghiệp Tổ chức bộ máy vẫn cồng kềnh, hoạt động kém hiệu lực và hiệu quả, thủ tục điều hành rất nặng nề, gây phiền hà cho dân Chế độ và trách nhiệm công vụ không rõ ràng, thiếu minh bạch, năng lực và trình độ của công chức, viên chức còn thấp, đặc biệt nghiêm trọng là vẫn còn tồn tại những biểu hiện tiêu cực như nhũng nhiễu, gây phiền hà, tham nhũng v.v trong một bộ phận công chức, viên chức Một trong những vấn đề cần cải cách cấp bách hiện nay là việc cắt giảm và nâng cao chất lượng thủ tục hành chính trong tất cả các lĩnh vực quản lý nhà nước, nhất là thủ tục hành chính liên quan tới người dân, doanh nghiệp

Ngày 04/9/2003 Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 181/2003/QĐ-TTg về việc ban hành quy chế thực hiện cơ chế "Một cửa" tại cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương tạo ra cách thức giải quyết công việc hiệu quả cho công dân, tổ chức thể chế hóa mối quan hệ giữa chính quyền và công dân thông qua việc thực hiện cơ chế "Một cửa"

Cơ chế "Một cửa" là cơ chế giải quyết công việc của tổ chức, công dân thuộc thẩm quyền của cơ quan hành chính nhà nước từ tiếp nhận yêu cầu, hồ sơ

đến trả lại kết quả thông qua một đầu mối là "Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả"tại

cơ quan hành chính nhà nước Với việc thực hiện cơ chế này, các bộ, ngành và địa phương đã tích cực rà soát, sửa đổi nhiều thủ tục hành chính liên quan đến người dân, doanh nghiệp Đặc biệt, thủ tục hành chính trên những lĩnh vực có nhiều bức xúc như: đất đai, hộ tịch, đầu tư, đăng ký kinh doanh, hải quan, thuế, kho bạc, xuất nhập khẩu được rà soát nhiều lần, loại bỏ những thủ tục hành chính phức tạp, gây phiền hà, bước đầu tạo lập lại niềmtin của người dân và doanh nghiệp vào hoạt động của các cơ quan công quyền

Trên cơ sở thực hiện hiệu quả cơ chế "Một cửa"ngày 22/6/2007, Thủ tướng Chính phủ tiếp tục ban hành Quy chế thực hiện cơ chế "Một cửa", "Một cửa liên thông"tại cơ quan hành chính nhà nước ở địa phương theo quyết định số 93/2007/ QĐ-TTg "Một cửa liên thông"là cơ chế giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của nhiều cơ quan hành chính nhà nước cùng cấp hoặc giữa các cấp hành chính từ hướng dẫn, tiếp nhận giấy tờ, hồ sơ, giải quyết đến trả kết quả của một cơ quan hành chính nhà nước

Tuy cải cách thủ tục hành chính đã có bước tiến đáng kể nhưng nhiều nơi, nhiều chỗ kết quả giải quyết hồ sơ hành chính trên một số lĩnh vực cho tổ chức, công dân vẫn còn thấp so với yêu cầu đề ra Việc triển khai thực hiện cơ chế "Một cửa", "Một cửa liên thông"còn thiếu đồng bộ, thủ tục giải quyết một số loại hồ sơ hành chính còn bị cắt khúc theo cấp hành chính, chưa tạo thành quytrình giải quyết thống nhất từ Trung ương đến địa phương Quan hệ phối hợp trong giải quyết hồ

sơ giữa các cấp, các ngành tuy có tiến bộ nhưng ý thức cộngđồng trách nhiệm giữa các bên chưa cao, còn tình trạng đùn đẩy trách nhiệm Triển khai "Một cửa" cơ bản chúng ta đã cắt được tình trạng nhũng nhiễu dân, nhưng trong một số trường hợp lại tăng thêm quy trình và thời gian Ví dụ: theo quy định, thời gian hẹn trả kết quả tính từ lúc nộp hồ sơ, nhưng trên thực tế phải mất rất nhiều thời gian để hoàn

chỉnh hồ sơ; các thủ tục hành chính liên quan đến chính sách xã hội, thay vì chuyển thẳng cho bộ phận chuyên môn (PhòngLao động, Thương binh và Xã hội) xử lý, trình lãnh đạo ký, đóng dấu thì người dân lại phải qua bộ phận "một cửa" rất mất thời gian đi lại và thời gian chờ đợi Tinh thần làm việc, thái độ phục vụ của đội ngũ cán bộ, công chức ở bộ phận "Một cửa" cứng nhắc, vô cảm, chưa tận tình Một phần cũng vì áp lực công việc khá lớn vì "Một cửa" là nơi thường xuyên va chạm, tiếp xúc trực tiếp vớidân phải nói nhiều, giải thích nhiều, khối lượng công việc phải giải quyết hàng ngày lại quá lớn mà chế độ, chính sách, quyền lợi lại không có gì khác biệt so với các chuyên môn khác dẫn đến tâm lý chán nản trong công tác Bên cạnh đó, cũng còn một bộ phận cán bộ công chức hành chính chưa từ bỏ được bản tính cố hữu là cơ chế "xin cho"

Nhận thức rõ thực trạng công tác cải cách thủ tục hành chính và nguyên nhân của những hạn chế, ngày 10/1/2007, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 30/2007/QQD-TTg phê duyệt Đề án đơn giản hóa thủ tục hành chính trên các lĩnh vực quản lý nhà nước giai đoạn 2007-2010 (gọi tắt là Đề án 30) Kế hoạch thực hiện Đề án này nhằm tạo bước chuyển biến căn bản trong cải cách thủ tục hành chính, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ,đơn giản, công khai, minh bạch của thủ tục hành chính; tạo môi trường thuận lợi cho cá nhân, tổ chức và doanh nghiệp trong tiếp cận và thực hiện thủ tục hành chính; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội, góp phần phòng chống tham nhũng và lãng phí

Đề án 30 bao gồm 3 giai đoạn:

-Giai đoạn 1: Thống kê thủ tục hành chính, mẫu đơn, mẫu tờ khai hành chính; yêu cầu hoặc điều kiện để được cấp giấy phép, giấy chứng nhận, giấy đăng ký, chứng chỉ hành nghề, thẻ, phê duyệt, chứng chỉ, văn bản xác nhận, quyết định hành chính, giấy xác nhận, bản cam kết, biển hiệu, bằng, văn bản chấp thuận và các loại khác

-Giai đoạn 2: Rà soát thủ tục hành chính, mẫu đơn, mẫu tờ khai hành chính, các yêu cầu hoặc điều kiện để thực hiện thủ tục hành chính

-Giai đoạn 3: Thực thi các khuyến nghị đơn giản hóa thủ tục hành chính, mẫu đơn, mẫu tờ khai hành chính, yêu cầu hoặc điều kiện để thực hiện thủ tục hành chính sau khi đã được Ủy ban nhân dân, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định

Thông qua việc triển khai đề án, đã tổ chức nhiều lớp tập huấn và hướng dẫn nghiệp vụ cho hàng chục nghìn cán bộ, công chức các ngành, các cấp về nghiệp vụ thống kê, rà soát thủ tục hành chính Riêng Tổ công tác chuyên trách cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ đã tổ chức trên 60 khóa tập huấn cho 87 tổ công tác của 24 bộ, ngành và 63 địa phương, hướng dẫn trực tiếp hàng ngàn cán bộ chủ chốt của các đơn vị thuộc bộ, ngành, địa phương về cách thức thống kê và rà soát thủ tục hành chính Công tác này không chỉ có tác dụng phục vụ trực tiếp cho giai đoạn thống kê, rà soát thủ tục hành chính mà còn có tác dụng thiết thực trong việc góp phần nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ và cũng là bước chuẩn bị chủ động cho việc triển khai giai đoạn đơn giản hóa thủ tục hành chính tới đây Nhìn một cách tổng thể, đề án 30 được triển khai hết sức khẩn trương, nghiêm túc, bảo đảm đúng tiến độ theo kế hoạch được Thủ tướng phê duyệt Những kết quả tích cực đã đạt được trong giai đoạn thống kê và rà soát thể hiện rõ bước chuyển cơ bản của khâu đột phá, đánh dấu bước tiến mới trong quá trình cải cách thủ tục hành chính, đưa nhiệm vụ cải cách thủ tục hành chính đi vào chiều sâu

Bên cạnh những kết quả đạt được, trong quá trình triển khai đề án không tránh khỏi những tồn tại và nhược điểm Thứ nhất, do chưa nhận thức đầy đủ về ý nghĩa, tầm quan trọng của đề án nên vẫn có tình trạng lãnh đạo một số bộ, ngành và địa phương, người đứng đầu cơ quan, tổ chức chưa dành sự quan tâm thỏa đáng, cần thiết để chỉ đạo triển khai; thứ hai,chất lượng thống kê, rà soát chưa đồng đều,

tiến độ còn chậm so với thời gian quy định; thứ ba, do thời gian triển khai ngắn, khối lượng công việc nhiều, công việc lại mới mẻ, phức tạp nên phải vừa làm vừa điều chỉnh, rút kinh nghiệm; thứ tư, nguồn lực cả về con người cũng như tài chính chậm được bố trí kịp thời Chưa có cơ chế, chính sách phù hợp để khuyến khích và thu hút cán bộ có chuyên môn cao tham gia đề án Ở một số bộ, ngành, địa phương, vẫn còn tình trạng cán bộ không muốn về làm việc tại tổ công tác thực hiện đề án 30

2 CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH TRONG LĨNH VỰC THUẾ

NƯỚC TA HIỆN NAY

Những năm trước đây nhiều người dân, doanh nghiệp hay phàn nàn về thủ tục hành chính (TTHC) còn mất thời gian tốn kém chi phí, phức tạp Chính vì lẽ đó, thời gian gần đây Chính phủ thực hiện rất quyết liệt, nhất là Bộ Tài chính đã mạnh dạn đưa ra các chủ trương cải tiến TTHC, trong đó có TTHC trong lĩnh vực thuế Triển khai thực hiện các Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ về cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, Bộ Tài chính đã tổ chức triển khai và chỉ đạo cơ quan thuế, hải quan thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, biện pháp về mặt chính sách và quản lý để đẩy mạnh công tác cải cách TTHC, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và người dân, đáp ứng tối đa theo yêu cầu của Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, của xã hội, nhân dân, cộng đồng doanh nghiệp và của xu thế hội nhập kinh tế quốc tế

Từ những chủ trương đó, một trong những lĩnh vực dễ nhận thấy là ngành thuế, hải quan đã đi đầu trong tiết giảm TTHC và đã có được kết quả đáng khích lệ Những chủ trương của Bộ Tài chính đưa ra được người dân đồng tình, các cơ quan trong bộ chủ quản, cán bộ, công chức trực tiếp làm ở lĩnh vực TTHC đã tích cực nghiên cứu, đưa ra các giải pháp để cải tiến, giảm thời gian đi lại của người dân, doanh nghiệp, tiết kiệm kinh phí Trong lĩnh vực thuế, Bộ Tài chính đã ban